§ 7
§ 7: 7.23
Готова відповідь до завдання 7.23 з ГДЗ Алгебра 10 клас Істер.
Алгебра, 10 клас · § 7
Текстова відповідь
7.23 Розкладіть на множники:
1) х3 + 2х2 – 5х – 6;
Знайдемо дільники вільного члена 6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6.
f(–1) = –1 + 2 + 5 – 6 = 0; –1 – корінь многочлена f(x);
f(x) = (x + 1) • g(x);
Поділемо f(x) на (х + 1):
_х3 + 2х2 – 5х – 6 х + 1
х3 + х2 х2 + х – 6
_ х2 – 5х
х2 + х
_ –6х – 6
–6х – 6
0
f(x) = (x + 1)(x2 + x – 6);
g(x) = x2 + x – 6;
x1 = –3, x2 = 2;
g(x) = (x – 2)(x + 3);
x3 + 2x2 – 3x – 6 = (x + 1)(x – 2)(x + 3).
2) x4 – 3x3 – 3x2 + 11x – 6.
Знайдемо дільники вільного члена. 6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6.
1 – корінь многочлена f(x), оскільки сума коефіцієнтів дорівнює 0.
f(x) = (x – 1) – g(x);
_x4 – 3x3 – 3x2 + 11x – 6 x – 1
x4 – x3 x3 – 2x2 – 5x + 6
_–2x3 – 3x2
–2x3 + 2x2
_ –5x2 + 11x
–5x2 + 5x
_6x – 6
6x – 6
0
f(x) = (x – 1)(x3 – 2x2 – 5x + 6);
g(x) = x3 – 2x2 – 5x + 6;
1 – корінь многочлена g(x), оскільки сума коефіцієнтів дорівнює 0.
g(x) = (x – 1) • φ(x);
Поділемо g(x) на (х – 1);
_х3 – 2х2 – 5х + 6 х – 1
х3 – х2 х2 – х – 6
_ –х2 – 5х
–х2 + х
_ –6х + 6
–6х + 6
0
φ(х) = х2 – х = –6;
х1 = 3, х2 = –2;
х4 – 3х3 – 3х2 + 11х – 6 = (х – 1)2(х – 3)(х + 2).
7.24
Розкладіть на множники:
1) х3 – 2х2 – 11х + 12;
1 – корінь многочлена f(x), оскільки сума коефіцієнтів дорівнює 0.
f(x) = (x – 1) g(x)
Поділемо f(x) на (х – 1):
_х3 – 2х2 – 11х + 11 х – 1
х3 – х2 х2 – х – 12
_ –х2 – 11х
–х2 + х
_ –12х + 12
12х + 12
0
g(x) = x2 – x – 12;
x1 = 4, x2 = –3;
x3 – 2x2 – 11x + 12 = (x – 1)(x – 4)(x + 3);
2) x4 + 4x3 – 3x2 – 14x – 8.
Знайдемо дільники вільного члена. 8 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4, ±8.
f(x) = (x + 1) g(x). Поділемо f(x) на (х + 1);
_х4 + 4х3 – 3х2 – 14х – 8 х + 1
х4 + х3 х3 + 3х2 – 6х – 8
3х3 – 3х2
3х3 + 3х2
_ –6х2 – 14х
–6х2 – 6х
_ –8х – 8
–8х – 8
0
g(x) = x3 + 3x2 – 6x – 8;
Знайдемо дільники вільного члена; 8 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4, ± 8.
g(–1) = –1 + 3 + 6 – 8 = 0; –1 – корінь многочлена g(x);
g(x) = (x + 1) φ(x);
Поділемо g(x) на (х + 1)
_х3 + 3х2 – 6х – 8 х + 1
х3 + х2 х2 + 2х – 8
_2х2 – 6х
2х2 + 2х
–8х –8
–8х –8
0
φ(х) = х2 + 2х – 8; х1 = 2, х2 = –4;
х4 + 4х3 – 3х2 – 14х – 8 = (х + 1)2(х – 2)(х + 4).
7.25
1) х3 – х2 + 3х – 10 = 0; –10 ⋮ ± 1; ± 2; ± 5; ± 10.
f(2) = 23 – 22 + 3 • 2 – 10 = 8 – 4 + 6 – 10 = 0;
2 – корінь рівняння.
f(x) = (x – 2) g (x)
Поділемо f(x) на (х – 2):
_х3 – х2 + 3х – 10 х – 2
х3 – 2х2 х2 + х + 5
_х2 + 3х
х2 – 2х
5х – 10
5х – 10
0
g(x) = x2 + x + 5;
x2 + x + 5 = 0, D = 12 – 4 • 5 < 0.
x ∈ ∅.
Відповідь: 2.
2) x3 + 3x – 13x – 15 = 0.
–15 ⋮ ±1; ± 2; ± 3; ± 5; ± 15.
f (–1) = (–1)3 + 3(–1)2 – 13 – (–1) – 15 = –1 + 3 + 13 – 15 = 0;
–1 – корінь рівняння;
f(x) = (x + 1) g(x);
Поділено f(x) на (x + 1):
_x3 + 3x2 – 13x – 15 x + 1
x3 + x2 x2 + 2x – 15
_2x2 – 13x
2x2 + 2x
_ –15x – 15
–15x – 15
0
g(x) = x2 + 2x – 15;
x1 = –5; x2 = 3;
Відповідь: –5; –1; 3.
3) x4 – x3 – x2 + 7x – 6 = 0;
–6 ⋮ ± 1; ± 2; ± 3; ± 6.
f (1) = 1 – 1 – 1 + 7 – 6 = 0;
1 – корінь рівняння;
f(x) = (x – 1) g(x);
Поділено f(x) на (x – 1):
_x4 – x3 – x2 + 7x – 6 x – 1
x4 – x3 x3 – x + 6
–x2 + 7x
–x2 + x
_6x – 6
6x – 6
0
g(x) = x3 – x + 6;
–6 ⋮ ± 1; ± 2; ± 3; ± 6.
f (–2) = (–2)3 + 2 + 6 = –8 + 8 = 0;
–2 – корінь рівняння;
g(x) = (x + 2) h(x);
Поділемо g(x) на ( x + 2):
_x3 – x + 6 x + 2
x3 + 2x2 x2 – 2x + 3
_–2x2 – x
–2x2 – 4x
_3x + 6
3x + 6
0
h(x) = x2 – 2x + 3;
D = (–2)2 – 4 • 3 < 0;
x ∈∅;
Відповідь: 1; –2.
4) x4 – 3x3 – 9x2 + 17x + 30 = 0;
30 ⋮ ± 1; ± 2; ± 3; ± 5; ± 6; ± 15; ± 30;
f(3) = 34 – 3 • 33 – 9 • 32 + 17 • 3 + 30 = 81 – 81 – 81 + 51 + 30 = 0; 3 – корінь рівняння;
f(x) = (x – 3) g(x);
Поділемо f(x) на (x –3):
_x4 – 3x3 – 9x2 + 17x + 30 x – 3
x4 – 3x3 x3 – 9x – 10
_–9x2 + 17x
–9x2 + 27x
_–10x + 30
–10x + 30
0
g(x) = x3 – 9x – 10;
–10 ⋮ ± 1; ± 2; ± 5; ± 10.
f(–2) = (–2)3 – 9 • (–2) – 10 = –8 + 18 – 10 = 0;
–2 – корінь рівняння; g(x) = (x + 2) h(x);
Поділемо g(x) на (x + 2):
_x3 – 9x – 10 x + 2
x3 + 2x2 x2 – 2x – 5
_–2x2 – 9x
–2x2 – 4x
_ –5x – 10
–5x – 10
0
h(x) = x2 – 2x – 5;
D = (–2)2 – 4 • (–5) = 4 + 20 = 24 = (26)2;
x1 = 1 – 6; x2 = 1 + 6;
Відповідь: 3; –2; 1 ± 6.
7.26
1) x3 + 4x2 + 7x + 12 = 0;
12 ⋮ ± 1; ± 2; ± 3; ± 4; ± 6; ± 12.
f(–3) = (–3)3 + 4(–3)2 + 7(–3) + 12 = –27 + 36 – 21 + 12 = –48 + 48 = 0;
–3 – корінь рівняння;
f(x) = (x + 3) g(x);
Поділемо f(x) на (x + 3);
_x3 + 4x2 + 7x + 12 x + 3
x3 + 3x2 x2 + x + 4
–x2 + 7x
x2 + 3x
_ 4x + 12
4x + 12
0
g(x) = x2 + x + 4;
D = 12 – 4 • 4 < 0;
x ∈∅;
Відповідь: –3.
2) x2 + 5x2 + 2x – 8 = 8; –8 ⋮ ± 1; ± 2; ± 4; ± 8;
f(1) = 1 + 5 + 2 – 8 = 0; 1 – корінь рівняння;
f(x) = (x – 1) g(x);
Поділемо f(x) на (x – 1);
_x3 + 5x3 + 2x – 8 x – 1
x3 – x2 x2 + 6x + 8
_6x2 + 2x
6x2 – 6x
_8x – 8
8x – 8
0
g(x) = x2 + 6x + 8;
x1 = –4; x2 = –2;
Відповідь: –4; –2; 1.
3) x4 – 3x3 + 5x2 – x – 10 = 0;
–10 ⋮ ± 1; ± 2; ± 5; ± 10;
f(–1) = (–1)4 – 3 • (–1)3 + 5(–1)2 + 1 – 10 = 1 + 3 + 5 + 1 – 10 = 0;
–1 – корінь рівняння;
f(x) = (x + 1) g(x);
Поділемо f(x) на (x + 1);
_x4 – 3x3 + 5x2 – x – 10 x + 1
x4 + x3 x3 – 4x2 + 9x – 10
_–4x3 + 5x2
–4x3 – 4x2
_9x2 – x
9x2 + 9x
_–10x – 10
–10x – 10
0
g(x) = x3 – 4x2 + 9x – 10
–10 ⋮ ± 1; ± 2; ± 5; ± 10
g(2) = 23 – 4 • 22 + 9 • 2 – 10 = 8 – 16 + 18 – 10 = 0
2 – корінь рівняння
g(x) = (x – 2) • h(x)
Поділемо g(x) на (x – 2)
_x3 – 4x2 + 9x – 10 x – 2
x3 – 2x2 x2 – 2x + 5
_–2x2 + 9x
–2x2 + 4x
5x – 10
5x – 10
0
h(x) = x2 – 2x + 5
D = (–2)2 – 4 • 5 < 0
x ∈∅
Відповідь: –1; 2.
4) x4 + 2x3 – 12x2 – 8x + 28 = 0;
28 ⋮ ± 1; ± 2; ± 4; ± 7; ± 14; ± 28;
f(–2) = (–2)4 + 2 • (–2)3 – 11 • (–2)2 – 8 • (–2) + 28 = 16 – 16 – 44 + 16 + 28 = 0;
–2 – корінь рівняння;
f(x) = (x + 2) g(x);
Поділемо f(x) на (x – 2):
_x4 + 2x3 – 11x2 – 8x + 28 x + 2
x4 + 2x3 x3 – 11x + 14
_–11x2 – 8x
–11x2 – 22x
_14x + 28
14x + 28
0
g(x) = x3 – 11x + 14;
14 ⋮ ± 1; ± 2; ± 7; ± 14;
g(2) = 23 – 11 • 2 + 14 = 8 – 22 + 14 = 0;
2 – корінь рівняння;
g(x) = (x – 2) • h(x);
Поділемо g(x) на (x – 2):
_x3 – 11x + 14 x – 2
x3 – 2x2 x2 + 2x – 7
_ 2x2 – 11x
2x2 – 4x
_ –7x + 14
–7x + 14
0
h(x) = x2 + 2x – 7;
D = 22 – 4 • (–7) = 4 + 28 = 32 = (42)2;
x1 = -2-422 = –1 – 22;
x2 = -2+422 = 1 + 22;
Відповідь: –2; 2; –2 ± 22.
7.27
1) x2 – 3x2 – 5x + 6 > 0;
f(x) = x3 – 2x3 – 2x2 – 5x + 6;
6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6;
f(1) = 1 – 2 – 5 + 6 = 0;
1 =– корінь многочлена;
f(x) = (x – 1) g(x) ;
Поділемо f(x) на (x – 1):
_x3 – 2x2 – 5x + 6 x – 1
x3 – x2 x2 – x – 6
_–x2 – 5x
–x2 + x
_–6x + 6
–6x + 6
0
g(x) = x2 – x – 6;
x1 = 3, x2 = –2;
x ∈ (–2; 1) ∪ (3; +∞);
Відповідь: (–2; 1) ∪ (3; +∞).
2) x2 + 3x2 – 6x – 8 ≤ 0;
f(x) = x3 + 3x3 – 6x – 8;
–8 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4, ± 8;
f(1) = (–1)3 + 3(–1)2 – 6 • (–1) – 8 = –1 + 3 + 6 – 8 = 0;
–1 – корінь многочлена;
f(x) = (x + 1) g(x);
_х3 + 2х2 – 6х – 8 х + 1
х3 + х2 х2 + 2х – 8
_2х2 – 6х
2х2 + 2х
_–8х – 8
–8х – 8
0
g(x) = x2 + 2x – 8;
x1 = –4, x2 = 2;
x ∈ (–∞; –4] ∪ [–1; 2].
7.28
1) x3 – 5x2 + 2x ≥ 0;
f(x) = x3 – 5x2 + 2x + 8;
8 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4, ± 8;
f(–1) = (–1)3 – 5 • (–1)2 + 2 • (–1) + 8 = –1 – 5 – 2 + 8 = 0;
f(x) = (x + 1) g(x);
Поділемо f(x) на (х + 1):
_х3 – 5х2 + 2х + 8 х + 1
х3 + х2 х2 – 6х + 8
_–6х2 + 2х
–6х2 – 6х
_8х + 8
8х + 8
0
g(x) = x2 – 6x + 8;
x1 = 2, x2 = 4.
x ∈ [–1; 2] ∪ [4; +∞).
Відповідь: [–1; 2] ∪ [4; +∞).
2) x3 + 2x2 – 5x – 6 < 0;
f(x) = x3 +2x2 – 5x – 6;
–6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6;
f(–1) = (–1)3 + 2 • (–1)2 – 5 • (–1) – 6 = –1 + 2 + 5 – 6 = 0;
–1 – корінь многочлена;
f(x) = (x + 1) g(x);
Поділемо f(x) на (х + 1):
_х3 + 2х2 – 5х – 6 х + 1
х3 + х2 х2 + х – 6
_ х2 – 5х
х2 + х
_–6х – 6
–6х – 6
0
g(x) = x2 + x – 6;
x1 = –3, x2 = 2.
Відповідь: (–∞; –3) ∪ (–1; 2).
7.29
При яких значеннях а і в многочлен ах3 + bх2 – 37х + 14 ⋮ на
(х2 + х – 2)?
Розв’язання:
Р(х) = ах3 + bх2 – 37х + 14; В(х) = х2 + х – 2.
Р(х) ⋮ В(х), тому Р(с) = 0;
х2 + х – 2 = 0;
х1 = –2; 1 ⇒ P(–2) = 0 і З(1) = 0;
Р(–2) = а •(–2)3 + b • (–2)2 – 37 • (–2) + 14 = –8а + 4b + 74 + 14 =
= –8а + 4b + 88;
Р(1) = а • 13 + b • 12 – 37 • 1 + 14 = а + b – 23.
–8а + 4b + 88 = 0;
а + вb – 23 = 0 | • (–4);
+ –8a + 4b = –88;
–4а – 4b = –92;
–12а = –180;
а = 15;
| а = 15b = 23 – 15 | а = 15b = 8 |
Відповідь: а = 15, b = 8.
7.30
При яких значеннях параметрів а і в мног–н х3 + ах2 + bх + 2 ⋮ на
(х2 – 1)?
Розв’язання:
Р(х) = х3 + ах2 + bх + 2; В(х) = х2 – 1;
Р(х) ⋮ В(х), тому Р(с) = 0;
х2 – 1 = 0;
х1 = –1; х2 = 1;
с = –1 ⇒ Р(–1) = 0, Р(1) = 0;
Р(–1) = (–1)3 + а • (–1)2 + b • (–1) + 2 = –1 + а – b + 2 = а – b + 1;
Р(1) = 13 + а • 12 + b • 1 + 2 = 1 + а + b + 2 = а + b + 3;
+ a + b + 1 = 0;
а + b + 3 = 0;
2а = –4;
а = –2;
| а = –2;b = –3 + 2; | а = –2.b = –1. |
Відповідь: а = –2, в = –1.
7.31
Розкладіть на множники:
1) х5 – 7х4 + 23х3 – 40х2 + 28х = х(х4 – 7х3 + 23х2 – 40х + 28);
f(x) = x4 – 7x3 + 23x2 – 40x + 28.
Дільники 28: ± 1, ± 2, ± 4, ± 7, ± 14, ±28.
f(2) = 24 – 7 • 23 + 23 • 22 – 40 • 2 + 28 = 16 – 56 + 92 – 80 + 28 =
= –136 + 136 = 0; 2 – корінь многочлена;
f(x) = (x – 2) g(x). Поділемо f(x) на (x – 2):
_x4 – 7x3 + 23x2 – 40x + 28 x – 2
x4 – 2x3 x3 – 5x2 + 13x – 14
_–5x3 + 23x2
–5x3 + 10x2
_13x2 – 40x
13x2 – 26x
_–14x + 28
–14x + 28
0
g(x) = x3 – 5x2 + 13x – 14;
–14 ⋮ ± 1, ± 2, ± 7, ± 14.
g(2) = 23 – 5 • 22 + 13 • 2 – 14 = 8 – 20 + 26 – 14 = 0;
2 – корінь многочлена;
g(x) = (x – 2) h(x). Поділемо g(x) на (x– 2):
_x3 – 5x2 + 13x – 14 x – 2
x3 – 2x2 x2 – 3x + 7
_–3x2 + 13x
–3x2 + 6x
_7x – 14
7x – 14
0
h(x) x2 – 3x + 7;
D = (–3)2 – 4 • 7 < 0;
x ∈ ∅;
x5 – 7x4 + 23x3 – 40x2 + 28x = x(x – 2)2(x2 – 3x + 7);
Відповідь: х(х – 2)2(х2 – 3х + 7).
2) х5 – х4 – 2х3 + 5х2 – 5х + 2; 2 ⋮ ± 1, ± 2.
f(1) = 1 – 1 – 2 + 5 – 5 + 2 = 0; 1 – корінь многочлена;
f(x) = (x – 1) g(x). Поділемо f(x) на (х – 1);
_х5 – х4 – 2х3 + 5х2 – 5х + 2 х – 1
х5 – х4 х4 – 2х2 + 3х – 2
_–2х3 + 5х2
–2х3 + 2х2
_3х2 – 5х
3х2 – 3х
_ –2х + 2
–2х + 2
0
g(x) = x4 – 2x2 + 3x – 2; –2 ⋮ ± 1, ± 2;
f(1) = 1 – 2 + 3 – 2 = 0; 1 – корінь многочлена.
g(x) = (x – 1) h(x). Поділемо g(x) на (x – 1):
_x4 – 2x2 + 3x – 2 x – 1
x4 – x3 x3 + x2 – x + 2
_x3 – 2x2
x3 – x2
_–x2 + 3x
–x2 + x
_2x – 2
2x – 2
0
h(x) = x3 + x2 – x + 2; 2 ⋮ ± 1, ± 2.
h(–2) = (–2)3 + (–2)2 – (–2) + 2 = –8 + 4 + 2 + 2 = 0;
–2 – корінь мнгогочлена
h(x) = (x + 2) • k(x). Поділемо h(x) на (x + 2):
_x3 + x2 – x + 2 x + 2
x3 + 2x2 x2 – x + 1
_–x2 – x
–x2 – 2x
_x + 2
x + 2
0
k(x) = x2 – x + 1; D = (–1)2 – 4 • 1 < 0; x ∈ ∅.
x5 – x4 – 2x3 + 5x2 – 5x + 2 = (x – 1)2(x + 2) • (x2 – x + 1);
Відповідь: (х – 1)2(х + 2)(х2 – х + 1).
7.32
1) х5 + 3х4 + 5х3+ 16х2 + 20х = х(х4 + 3х3 + 5х2 + 16х + 20).
f(x) = x4 + 3x3 + 5x2 + 16x + 20.
20 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4, ± 5, ± 10, ±20.
f(–2) = (–2)4 + 3(– 2)3 + 5(–2)2 + 16 • (–2) + 20 = 16 – 24 + 20 – 32 + 20 = 16 – 24 + 20 – 32 + 20 = 56 – 56 = 0;
–2 – корінь многочлена;
f(x) = g(x) (x + 2). Поділемо f(x) на (x + 2):
_x4 + 3x3 + 5x2 + 16x + 20 x + 2
x4 + 2x3 x3 + x2 + 3x + 10
_x3 + 5x2
x3 + 2x2
_3x2 + 16x
3x2 + 6x
_10x + 20
10x + 20
0
g(x) = x3 + x2 + 3x + 10. 10 ⋮ ± 1, ± 2, ±5, ± 10;
g(–2) = (–2)3 + (–2)2 + 3 • (–2) + 10 = –8 + 4 – 6 + 10 = 0;
–2 – корінь многочлена;
g(x) = h(x)(x + 2):
_x3 + x2 + 3x + 10 x + 2
x3 + 2x2 x2 – x + 5
_–x2 + 3x
–x2 – 2x
5x + 10
5x + 10
0
h(x) = x2 – x + 5; D = (–1)2 – 4 • 5 < 0; x ∈ ∅;
x5 + 3x4 + 5x3 + 16x2 + 20x = x(x + 2)2(x2 – x + 5).
Відповідь: х(х + 2)2(х2 – х + 5).
2) х5 – 2х4 – 2х3 – 7х – 6;
–6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6.
f(–1) = (–1)5 – 2 • (–1)4 – 2 • (–1)3 – 7 • (–1) – 6 = –1 – 2 + 2 + 7 – 6 = 9 – 9 = 0;
–1 – корінь многочлена; f(x) = (x + 1) g(x);
Поділемо f(x) на (x + 1):
_x5 – 2x4 – 2x3 – 7x – 6 x + 1
x5 + x4 x4 – 3x3 + x2 – x – 6
_–3x4 – 2x3
–3x4 – 3x3
–x3
x3 + x2
_ –x2 – 7x
–x2 – x
_–6x – 6
–6x – 6
0
g(x) = x4 – 3x3 + x2 – x – 6;
–6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6
g(–1) = (–1)4 – 3 • (–1)3 + (–1)2 – (–1) – 6 = 1 + 3 + 1 + 1 – 6 = 6 – 6 = 0;
–1 – корінь многочлена; g(x) = (x + 1) h(x);
Поділемо g(x) на (x + 1):
_x4 – 3x3 + x2 – x – 6 x + 1
x4 + x3 x3 – 4x2 + 5x – 6
_–4x3 + x2
–4x3 – 4x2
_5x2 – x
5x2 + 5x
_6x – 6
6x – 6
0
h(x) = x3 – 4x2 + 5x + 6; –6 ⋮ ± 1, ± 2, ± 3, ± 6;
h(3) = 33 – 4 • 32 + 5 • 3 – 6 = 27 – 36 + 15 – 6 = 0;
3 – корінь многочлена; h(x) = (x – 3) k(x);
Поділемо h(x) на (x – 3):
_x3 – 4x2 + 5x – 6 x – 3
x3 – 3x2 x2 – x + 2
_–x2 + 5x
x2 + 3x
2x – 6
2x – 6
0
k(x) = x2 – x + 2, D = (–1)2 – 4 • 2 < 0, x ∈ ∅;
x5 – 2x4 – 2x3 – 7x – 6 = (x + 1)2(x – 3)(x2 – x + 2).
Відповідь: (х + 1)2(х – 3)(х2 – х + 2).
7.33
1) 4х3 + 3х2 + 19х – 5 = 0 | • 42;
(4x)3 + 3 • (4x)2 + 76 • 4x – 80 = 0;
|4x = t|
t3 + 3t3 + 76t – 80 = 0;
f(1) = 1 + 3 + 76 – 80 = 80 – 80 = 0;
1 – корінь многочлена f(t);
f(t) = (t – 1) g(t);
Поділемо f(t) на (t – 1):
_t3 + 3t2 + 76t – 80 t – 1
t3 – t2 t2 + 4t + 80
_4t2 + 76t
4t2 – 4t
_80t – 80
80t – 80
0
g(t) = t2 + 4t + 80;
D = 42 – 4 • 80 < 0 t ∈ ∅;
t = 1; 4x = 1; x = 0,25;
Відповідь: 0,25.
2) 3х3 + 7х2 – х – 1 = 0 | • 32;
(3x)3 + 7 • (3x)2 – 3 • 3x – 9 = 0;
|3x = t|
t3 + 7t2 – 3t – 9 = 0;
–9 ⋮ ± 1, ± 3, ± 9;
f(–1) = (–1)3 + 7 • (–1) – 9 = –1 + 7 + 3 – 9 = 0;
–1 – корінь многочлена f(t);
f(t) = (t + 1) g(t);
Поділемо f(t) на (t + 1):
_t3 + 7t2 – 3t – 9 t + 1
t3 + t2 t2 + 6t – 9
_6t2 – 3t
6t2 + 6t
_–9t – 9
–9t – 9
0
g(t) = t2 + 6t – 9;
D = 62 – 4 • (–9) = 36 + 36 = (62)2;
t1 = -6-622 = –3 – 32;
t2 = -6+622 = –3 + 32;
1) t = –1; 3x = –1; x = –13;
2) t = –3 – 32; 3x = –3 – 32; x = –1 – 2;
3) t = –3 + 32; 3x = –3 + 32; x = –1 + 2.
Відповідь: –13; –1 ± 2.
7.34
1) 9х3 + 10х2 + 19х + 2 = 0 | • 92;
(9x)3 + 10 • (9x)2 + 171 • 9x + 162 = 0;
|9x = t|
t3 + 10t2 + 171t + 162 = 0;
f(–1) = (–1)3 + 10 • (–1)2 + 171 • (–1) + 162 = –1 + 10 – 171 + 162 = 0;
–1 – корінь многочлена f(t) ;
f(t) = (t + 1) g(t) ;
Поділемо f(t) на (t + 1):
_t3 + 10t2 + 171t + 162 t + 1
t3 + t2 t2 + 9t + 162
_9t2 + 171t
9t2 + 9t
_162t + 162
162t + 162
0
g(t) = t2 + 9t + 162;
D = 92 – 4 • 162 < 0, t ∈ ∅;
t = –1; 9x = –1; x = –19.
Відповідь: –19.
2) 2х3 + 7х2 – 6х + 1 = 0 | • 22;
(2x)3 + 7 • (2x)2 – 12 • 2x + 4 = 0;
|2x = t|
t3 + 7t2 – 12t + 4 = 0;
4 ⋮ ± 1, ± 2, ± 4;
f(1) = 1 + 7 – 12 + 4 = 0;
1 – корінь многочлена f(t)
f(t) = (t – 1) g(t);
Поділемо f(t) на (t – 1):
_t3 + 7t2 – 12t + 4 t – 1
t3 – t2 t2 + 8t – 4
–8t2 – 12t
8t2 – 8t
_–4t + 4
–4t + 4
0
y(t) = t2 + 8t – 4;
D = 82 – 4 • (–4) = 64 + 16 = 80 = (45)2;
t1 = -8-452 = –4 – 25;
t2 = -8+452 = –4 + 25;
1) t = 1; 2x = 1; x = 0,5;
2) t = –4 – 25; 2x = –4 – 25; x = –2 – 5.
3) t = –4 + 25; 2x = –4 + 25; x = –2 + 5.
Відповідь: 0,5; –2 ± 5.
7.35
Р(х) ⋮ (х – 1) , с = 1; Р(х) ⋮ (х – 2) , с = 4;
Р(х) ⋮ (х2 – 3х + 2), с – ?
Розв’язання
Припустимо, що остача є двочлен ах + b. Тоді Р(х) = (х2 – 3х + 2) •
• Q(x) + (ax + b).
P(1) = 1; 1 = (12 – 3 • 1 + 2) • Q(1) + a • 1 + b.
Отже, а + b = 1;
Р(2) = 4; 4 = (22 – 3 • 2 + 2) • Q(2) + а • 2 + b.
Отже, 2а + b = 4;
– а + b = 1;
2а + b = 4;
| –а = –3. | а = 3.b = –2. | с = 3х – 2. |
Відповідь: 3х – 2.
7.36
Р(х) ⋮ (х + 1), с = 2; Р(х) ⋮ (х – 2), с = 2.
Р(х) ⋮ (х2 – х – 2), с – ?
Розв’язання
Припустимо, що остача є двочлен ах + b.
Тоді Р(х) = (х2 – х – 2) Q(x) + (ax + b)
Р(–1) = 2; 2 = ((–1)2 – (1) – 2) Q(–1) + a • (–1) + b.
Отже, –а + b = 2.
Р(2) = 2; 2 = (22 – 2 – 2) Q(2) + а • 2 + b.
Отже, 2а + b = 2;
– –а + b = 2;
2а + b = 2;
| –3а = 0; | а = 0.b = 2. | с = 2. |
Відповідь: 2.
7.37
х3 – 3х + 2 ≤ 0;
f(x) = x3 – 3x + 2;
2 ⋮ ± 1, ± 2;
f(1) = 1 – 3 + 2 – 0;
1 – корінь f(x);
_x3 – 3x + 2 x – 1
x3 – x2 x2 + x – 2
x2 – 3x
x2 – x
–2x + 2
–2x + 2
0
f(x) = (x – 1)(x2 + x – 2) = (x – 1)(x – 1)(x + 2);
(x – 1)2(x + 2) ≤ 0;
x ∈ (–∞; –2] ∪ {1}.
Відповідь: (–∞; –2] ∪ {1}.
7.38
х3 – х2 – 5х – 3 ≥ 0;
–3 ⋮ ± 1, ± 3;
f(–1) = (–1)3 – (–1)2 – 5 • (–1) – 3 = –1 – 1 + 5 – 3 = 0;
–1 – корінь f(x);
_x3 – x2 – 5x – 3 x + 1
x3 + x2 x2 – 2x – 3
_–2x2 – 5x
–2x2 – 2x
–3x – 3
–3x – 3
0
f(x) = (x + 1)(x2 – 2x – 3) = (x + 1)(x + 1)(x – 3);
(x + 1)2(x – 3) ≥ 0;
Відповідь: {–1} ∪ [3; +∞).
7.39
Автомобілів Пилу
1 10 кг
?, 14 від 3000 р. ? кг
Розв’язання
1) 3000 : 4 = 750 (авт.) – всього;
2) 750 • 10 = 7500 (кг) – пилу;
Відповідь: 7500 кг.
7.40
Знайти усі функ., визначені на R, якщо:
1) A f(x) + B f(–x) = C x2k–1, де А, В, С ≠ 0, А ± В ≠ 0, k ∈ R.
Розв’язання
Cx2k–1 – непарна функція, тому;
f(–x) = –f(x).
A f(x) – B f(x) = Cx2k – 1;
f(x)(A – B) = Cx2k–1;
f(x) = CA-B x2k–1;
Відповідь: f(x) = CA-B x2k–1;
2) A f(x) + B f(–x) = C x2k, де A, B, C ≠ 0, k ∈ R.
Розв‘язання
С x2k – парна функція, тому f(–x) = f(x);
A f(x) + B f(x) = C x2k;
f(x) = CA+B x2k;
Відповідь: f(x) = CA+B x2k.
8.1
Ні, не можна дійти висновку, що число, яке закінчується цифрою 2 або 6, кратне число 6. Оскільки це число повинно одночасно ділиться на 2 і на 3.
Наприклад, 22 ⋮ 2, але 22 ⋮ 3.
8.2
Так, можна дійти висновку, що число, яке закінчується на 0 або 5, кратне 5.
8.3
Довести, що для будь–якого n ∈ N.
1 + 3 + 5 … + (2n – 1) = n2.
Доведення
n = 1; 2 • 1 – 1 = 12;
1 = 12. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
1 + 3 + 5 +…+ (2k – 1) = k2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1 + 3 + 5 + … + (2k – 1) + (2(k + 1)– 1) = (k + 1)2.
Л.ч. 1 + 3 + 5 + … + (2k – 1) + (2(k + 1) – 1) = k2 + 2k + 2 – 1 = k2 + 2k + 1 = (k + 1)2.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
8.4
Довести, що для будь–якого n ∈ N:
1 + 2 + 3 + …+ n = n+1n2.
Доведення
n = 1; 1 = 1+1 •12; 1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
1 + 2 + 3 + … k = (k+1)k2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1 + 2 + 3 + …+ k + (k + 1) = k+2(k+1)2.
Л. ч. 1 + 2 + 3 + …+ k + (k + 1) = k+2k2 + (k + 1) =
= k+1k+k+1•22 = k+2(k+1)2.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
8.5
Довести, що для n ∈ N:
1) 12 + 22 + 32 + … + n2 = nn+1(2n+1)6;
Доведення
n = 1; 12 = 1 •1+1(2 •1+1)6; 1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
12 + 22 + 32 + … + k2 = kk+1(2k+1)6;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
12 + 22 + 32 + … + k2 + (k + 1)2 = k+1k+2(2k+3)6;
Л.ч. 12 + 22 + 32 + … + k2 + (k + 1)2 = k+1k+2(2k+3)6 + (k + 1)2 = kk+12k+1+ 6(k+1)26 = k+1(2k2+ k+6k+6)6 = k+1(2k2+ 7k+6)6 = k+1k+2(2k+3)6.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
2) 1 • 3 + 2 • 5 + 3 • 7 + … + n(2n + 1) = nn+1(4n+5)6;
Доведення
n = 1; 1(2 • 1 + 1) = 11+1(4 •1+5)6; 3 = 3. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
1 • 3 + 2 • 5 + 3 • 7 + … + k(2k + 1) = kk+1(4k+5)6;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1 • 3 + 2 • 5 + 3 • 7 + …+ k(2k + 1) + (k + 1)(2k + 3) =
= k+1k+2(4k+9)6.
Л.ч. 1 • 3 + 2 • 5 + 3 • 7 + … + k(2k + 1) + (k + 1)(2k + 3) =
= kk+1(4k+5)6 + (k + 1)(2k + 3) = kk+14k+5+ 6(k+1)(2k+3)6 =
= k+1(4k2+ 5k+12k+18)6 = k+1(4k2+ 17k+18)6 = k+1k+2(4k+ 9)6;
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
3) 1 • 2 • 3 + 2 • 3 • 4 + n(n + 1)(n + 2) = 14n(n + 1)(n + 2)(n + 3)
Доведення
n = 1; 1(1 + 1)(1 + 2)(1 + 3); 6 = 6. Рівність правильна
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
1 • 2 • 3 + 2 • 3 • 4 + … + k(k + 1)(k + 2) = 14k(k + 1)(k + 2)(k + 3)
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1 • 2 • 3 + 2 • 3 • 4 + … + k(k + 1)(k + 2) + (k + 1)(k + 2)(k + 3) =
= 14(k + 1)(k + 2)(k + 3) • (k + 4).
Л.ч. 1 • 2 • 3 + 2 • 3 • 4 + …+ k(k + 1)(k + 2) + (k + 1)(k + 2) •
• (k + 3) = 14k(k + 1)(k + 2)(k + 3) + (k + 1)(k + 2)(k + 3) =
= (k + 1)(k + 2)(k + 3)(14k + 1) = 14(k + 1)(k + 2)(k + 3) • (k + 4).
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
4) 11 •4 + 14 •7 + … + 13n-2(3n+1) = n3n+1;
Доведення
n = 1; 13 •1-2(3 •1+1) = 13 •1+1; 14 = 14. Рівність правильна
Припустимо, що рівність правильно для n = k.
11 •4 + 14 •7 + … + 13k-2(3k+1) = k3k+1;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
11 • 4 + 14 • 7 + … + 13k-2(3k+1) + 13k-1(3k+4) = k+13k+4.
Л.ч. 11 • 4 + 14 • 7 + … + 13k-2(3k+1) + 13k+1(3k+4) = k3k+1 +
+ 13k+1(3k+4) = k3k+4+ 13k+1(3k+4) = 3k2+ 4k+13k+1(3k+4) = k+1(3k+1)3k+1(3k+4) = k+13k+4. Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
8.6
Доведіть, що для n ∈ N:
1) 12 + 32 + 52 + … + (2n – 1)2 = n(4n2-1)3;
Доведення
n = 1; (2 • 1 – 1)2 = 1(4 • 12- 1)3; 1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівніть правильна для n = k.
12 + 32 + 52 + … +(2k – 1)2 = k(4k2-1)3;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
12 + 32 + 52 + … + (2k – 1)2 + (2k + 1)2 = k+1(4k2+ 8k+3)3;
Л.ч. 12 + 32 + 52 + … + (2k – 1)2 + (2k + 1)2= k(4k2- 1)3+ (2k + 1)2 = k4k2- 1+ 3(2k+1)23 = 4k2- 1k+3(4k2+ 4k+1)3 = 4k2- k+12k2+ 12k+33 = 4k2+12k2+ 11k+33 = k+1(4k2+ 8k+3)3
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
2) 1 •2 + 2 • 3 + 3 • 4 + … + n(n + 1) = nn+1(n+2)3;
Доведення
n = 1; 1(1 + 1) = 11 + 1(1+2)3;
2 = 2. Рівність правильна.
Припустимо, що рівніть правильна для n = k.
1 • 2 + 2 • 3 + 3 • 4 + … + k(k + 1) = kk+1(k+2)3;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1 • 2 + 2 • 3 + 3 • 4 + … + k(k + 1) + (k + 1)(k + 2) =
= k+1(k+2)(k+3)3;
Л.ч. 1 • 2 + 2 • 3 + 3 • 4 + … + k(k + 1) + (k + 1)(k + 2) =
= kk+ 1(k+2)3 + (k + 1)(k + 2) = kk+ 1k+2+ 3(k+1)(k+2)3 =
= k+1k+2(k+3)3 ; Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
3) 2 • 1 + 2 • 3 + 2 • 5 + … + 2(2n – 1) = 2n2.
Доведення
n = 1; 2 • (2 • 1 – 1) = 2 • 12.
2 = 2. Рівність правильна
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
2 • 1 + 2 • 3 + 2 • 5 + … + 2(2n – 1) = 2k2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
2 • 1 + 2 • 3 + 2 • 5 + … + 2(2k – 1) + 2(2k + 1) = 2(k + 1)2.
Л.ч. 2 • 1 + 2 • 3 + 2 • 5 + … + 2(2k – 1) + 2(2k + 1) = 2k2 + 2(2k+ 1) = 2k2 + 4k + 2 = 2(k2 + 2k + 1) = 2(k + 1)2.
Рівність правильна
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
4) 11 •2 •3 + 12 •3 •4 + … + 1nn+1(n+2) = n(n+3)4n+1(n+2).
Доведення
n = 1; 11+1(1+2) = 1(1+3)41+1(1+2);
16 = 16. Рівність правильна
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
11 •2 •3 + 12 •3 •4 + … + 1kk+1(k+2) = k(k+3)4k+1(k+2).
Перевіримо правильність для n = k + 1.
11 •2 •3 + 12 •3 •4 + … + 1kk+1(k+2) + 1k+1(k+2)(k+3) = k+1(k+4)4k+2(k+2) + 1k+1(k+2)(k+3) = k(k+3)4k+1(k+2)+ 1k+1(k+2)(k+3)= k(k+3)2+ 44k+1(k+2)(k+3) = kk2+ 6k+9+ 44k+1(k+2)(k+3) = k3+ 6k2+ 9k+44k+1(k+2)(k+3) = k+1(k2+ 5k+4)4k+1(k+2)(k+3) = k+1k+1(k+4)4k+1k+2(k+3) = k+1(k+4)4k+2(k+3).
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для всіх n ∈ N.
8.7
Довести, що для будь–якого n ∈ N: 2n+2 > 2n + 5.
Доведення
n = 1; 21+2 > 2 • 1 + 5.
8 > 7. Нерівність правильна
Припустима, що нерівність правильна при n = k.
2k+2 > 2k + 5.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
2k+3 > 2(k + 1) + 5.
За припущенням: 2k+3 > 2k + 5 | • 2; 2k+3 > 2(2k + 5).
П.ч. 2(2k + 5) = 4k + 10 = 2k + 2 + 2k + 8 = 2(k + 1) + 5 + (2k + 3)
Оскільки: 2k + 3 > 0, то 2(k + 1) + 5 + (2k + 3) > 2(k + 1) + 5.
Якщо, 2k+3 > 2(2k + 5) > 2(k + 1) + 5, то 2k+3 > 2(k + 1) + 5.
Нерівність для n = k + 1 є правильною. Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.8
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N:
2тn > n.
Доведення
n = 1; 21 > 1; 2 > 1. Нерівність правильна
Припустимо, що нерівність правильна для n = k; 2k > k.
Перевіримо правильність для n = k + 1; 2k+1 > k + 1.
За припущенням: 2k > k | • 2; 2k+1 > 2k;
П.ч. 2k = (k + 1) + (k – 1);
Оскільки k – 1 > 0, то (k + 1) + (k – 1) > k + 1.
Якщо 2k+1 > 2k > k + 1, то 2k+1 > k + 1.
Нерівність для n = k + 1 є правильною. Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.9
Доведіть, що для n ∈ N:
3n > 4n + 1, де n ≥ 3.
Доведення
n = 3; 33 > 4 • 3 + 1; 27 > 13. Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
3k > 4k + 1.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
3k+1 > 4(k + 1) + 1.
За припущенням: 3k > 4k + 1| • 3; 3k+1 > 3(4k + 1)
П.ч. 3(4k + 1) = 12k + 3 = 4k + 4 + 1 + (8k – 2) = 4(k + 1) + 1 +
+ (8k – 2).
Оскільки при k > 3 8k – 2 > 0, то 4(k + 1) + 1 + (8k – 2) > 4(k +
+ 1) + 1.
Якщо 3k+1 > 3(4k + 1) > 4(k + 1) + 1, то 3k+1 > 4(k + 1) + 1.
Нерівність для n = k + 1 є правильною. Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.10
Доведіть, що для n ∈ N:
2n > n2, де n ≥ 5.
Доведення
n = 5; 25 > 52; 32 > 25. Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
3k > k2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
2k+1 > (k + 1)2;
За припущенням: 2k > k2 | • 3; 2k+1 > 3k2
П.ч. 2k2 = k2 + k2 = (k + 1)2 + (k – 1)2 – 2.
Оскільки при k > 5 (k – 1)2 – 2 > 0, то (k + 1)2 + (k – 1)2 – 2 > (k + 1)2.
Якщо 2k+1 > 2k2 > (k + 1)2, то 2k+1 > (k + 1)2.
Нерівність для n = k + 1 є правильною. Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.11
Установіть, що для n ∈ N:
20 + 21 + 22 + … + 2n–1 = 2n – 1.
Розв‘язання
n = 1; 20 = 21 – 1.
1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
20 + 21 + 22 + … + 2k–1 = 2k – 1.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
20 + 21 + 22 + … + 2k–1 + 2k = 2k – 1.
Л.ч. 20 + 21 + 22 + … + 2k–1 + 2k = 2k – 1 + 2k = 2 • 2k–1 = 2k+1 – 1.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
8.12
Доведіть, що n прямих, проведених на площині через 1 точку, ділять площину на 2л частин.
Доведення
Очевидно, що 1 пряма розбиває площину на 2 частини.
Для n = 1 твердження є правильним. Припустимо, що k прямих, які задовольняють умову, розбивають площину на 2k частин.
Проведемо ще одну пряму, тоді з’явиться ще 2 частини.
2k + 2 = 2(k + 1).
Твердження є правильним для n = k + 1. Тому, за принципом математичної індукції, твердження правильне для всіх n ∈ N.
8.13
Знайдіть формулу для обчислення виразу.
(1 – 41)(1 – 49)…(1 – 4(2n-1)2), де n ∈ N.
Розв‘язання
n = 1; 1 – 41 = 1-41 = –31 = 1+2 •11-2•1;
n = 2; (1 – 41)(1 – 41) = 1-41 • 9-49 = –31 • 59 = –53 = 1+2 •21-2 •2;
n = 3; (1 – 47)(1 – 49)(1 – 425) = –53 • 2125 = –75 = 1+2 •31-2 •3.
Отже, шукана середина 1+2n1-2n.
8.14
Знайти формулу для обчислення суми:
11 •2 + 12 •3 + … + 1n(n+1) , де n ∈ N.
Розв‘язання
11 •2 + 12 •3 + … + 1n(n+1) = 1 – 12 + 12 – 13 + 13 – 14 + … + 1n – 1n+1 = 1 – 1n+1 = n+1-1n+1 = nn+1.
Відповідь: nn+1.
8.15
Доведіть, що при будь–якому n ∈ N:
1) 12 – 22 + 32 – 42 + … + (–1)n–1 n2 = (–1)n–1 • n(n+1)2.
Доведення
n = 1; (–1)1–1 • 12 = (–1)1–1 • 1 • 22;
1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
12 – 22 + 32 – 42 + … + (–1)k–1 • k2 + (–1)k–1 • k(k+1)2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
12 – 22 + 32 – 42 + … + (–1)k–1 • k2 + (–1)k • (k + 1)2 = (–1)k •
• k+1(k+2)2.
Л.ч. 12 – 22 + 32 – 42 + … + (–1)k–1 • k2 + (–1)k • (k + 1)2 = (–1)k–1 • k(k+1)2 + (–1)k(k + 1)2 = (–1)k • (–k(k+1)2 + (k + 1)2) = (–1)k • (k + 1) • (k + 1 – k2) = (–1)k • (k + 1) • k+22 = (–1)k k+1(k+2)2.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
2) 13 + 23 + 33 +… + n3 = (1 + 2 + 3 +…+n)2
Доведення
n = 1; 13 = 12;
1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
13 + 23 + 33 + … + k3 = (1 + 2 + 3 +…+ k)2 = (1+k2 • k)2;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
13 + 23 + 33 + … + k3 + (k + 1)3 = (k+1(k+2)2)2;
Л.ч. 13 + 23 + 33 +…+ k3 + (k + 1)3 = (1+k2 • k)2 + (k + 1)3 = (k + 1)3 = (k + 1)2 (k24 + k + 1) = (k + 1)2 • k2+ 4k+44 = (k+1)2(k+2)24 =
(k+1(k+2)2)2. Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
3) 121 •3 + 223 •5 + … + n22n-1(2n+1) = n(n+1)2(2n+1);
Доведення
n = 1, 122 •1-1(2 •1+1) = 1 •(1+1)2 •(2 •1+1);
13 = 13. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
121 •3 + 223 •5 + … + k22k-1(2k+1) = k(k+1)2(2k+1);
Перевіримо правильність для n = k + 1.
121 •3 + 223 •5 + … + k22k-1(2k+1) + (k+1)22k+1(2k+3) = k+1(k+2)2(2k+3)
Л.ч. 121 •3 + 223 •5 + … + k22k-1(2k+1) + (k+1)22k+1(2k+3) = k+1k2(2k+3) +
+ (k+1)22k+1(2k+3) = kk+12k+3+ 2(k+1)222k+12k+3 = k+1(k2k+3+ 2k+1)22k+12k+3 = k+1(2k2+ 3k+2k+2)22k+12k+3 = k+12k+1(k+2)22k+12k+3 = k+1(k+2)2(2k+3).
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
8.16
Доведіть, що при будь–якому n ∈ N:
1) –1 + 3 – 5 + 7 – 9 +… + (–1)n(2n – 1) = (–1)n • n.
Доведення
n = 1; (–1)1(2 • 1 – 1) = (–1)1 • 1.
–1 = –1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
–1 + 3 – 5 + 7 – 9 +… + (–1)k(2k – 1) = (–1)k • k.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
–1 + 3 – 5 + 7 – 9 + … + (–1)k (2k – 1) + (–1)k+1 (2k + 1) = (–1)k+1 • (k + 1).
Л.ч. –1 + 3 – 5 + 7 – 9 + … + (–1)k (2k – 1) + (–1)k+1(2k + 1) = (–1)k • k + (–1)k+1(2k + 1) = (–1)k+1(–k + 2k + 1) = (–1)k+1(k + 1).
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
2) 13 + 33 + 53 +…+ (2n – 1)3 = n2(2n2 – 1).
Доведення
n = 1; (2 • 1 – 1)3 = 12(2 • 12 – 1).
1 = 1. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
13 + 33 + 53 +…+ (2k – 1)3 = k2(2k2 – 1).
Перевіримо правильність для n = k + 1.
13 + 33 + 53 +…+ (2k – 1)3 + (2(k + 1)– 1)3 = (k + 1)2(2k2 + 4k + 2).
Л. ч. 13 + 33 + 53 + … + (2k – 1)3 + (2(k + 1) – 1)3 = k2(2k2 – 1) + (2k + 1)3 = 2k4 – k2 + 8k3 + 3 • 4 • k2 + 3 • 2k + 1 = 2k4 + 8k3 + 11k2 + 6k + 1 = (k + 1)(2k3 + 6k2 + 5k + 1) = (k + 1)(k + 1) • (2k2 + 4k + 1) = (k + 1)2(2k2 + 4k + 1). Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
8.17
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N та а і b:
1аа+b + 1а+bа+2b + … + 1а+n+1ba+ nb = naa+ nb.
Доведення
n = 1; 1aа+b = 1аа+1•b;
Рівність правильна
Припустимо, що рівність правильна для n = k.
1аа+b + 1а+bа+2b + … + 1а+k+1ba+ kb = kaa+ kb;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
1аа+b + 1а+bа+2b + … + 1а+k+1ba+ kb + 1ak+2b)(а+k+1b)
= k+1aа+k+1b;
Л.ч. 1аа+b + 1а+bа+2b + … + 1а+k+1ba+ kb + 1a+ k+2bа+k+1b + k+1aа+kb + 1а+ k+2bа+k+1b = k•а+k+2bа+k+1b+аа+ kbаа+kbа+k+1bа+k+2b
= ka2+ kak+1b + kabk+2+ kk+1k+2b2+а2+аkb аа+kbа+k+1bа+k+2b = k+1aa+k+1b. Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для
n ∈ N.
2) 11 + 12 + 13 +… + 1n > 2n+1 – 2.
Доведення
n = 1; 11 = 1 > 22 – 2. Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
11 + 12 + 13 +… + 1k > 2k+1 – 2. (*).
Перевіримо правильність для n = k + 1.
11 + 12 + 13 +… + 1k + 1k+ 1 > 2k+2 – 2.
Для доведення до обох частин нерівності (*) додамо 1k+ 1:
11 + 12 + 13 +… + 1k + 1k+ 1 > 2k+1 – 2 + 1k+ 1;
П. ч. 2k+1– 2 + 1k+ 1 <1 < 2 k+2 – 2;
11 + 12 + 13 +… + 1k + 1k+ 1 > 2k+2 – 2.
Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
3) 12 • 34 • 56 •… • 2n-12n≤13n+1;
Доведення
n = 1; 12≤13•1+1; 12≤12. Нерівність правильна
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
12 • 34 • 56 •…• 2k-12k≤13k+1 (*);
Перевіримо правильність для n = k + 1.
12 • 34 • 56 •…• 2k-12k • 2k+12k+1≤13k+4;
Для доведення помножимо обидві частини нерівності (*) на 2k+12k+1:
12 • 34 • 56 •…• 2k-12k • 2k+12k+1≤13k+1 • 2k+12k+1;
П.ч 13k+1 • 2k+12k+1 <1 ≥ 13k+4;
12 • 34 • 56 •…• 2k-12k • 2k+12k+1 ≤13k+4.
Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.18
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N.
1) 122 + 132 + 142 +…+ 1n2 < 1.
Доведення
n = 1; 122 + 132 = 14 + 19 = 1336 < 1.
Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
122 + 132 + 142 +…+ 1k2 < 1 (*);
Перевіримо правильність для n = k + 1.
122 + 132 + 142 +…+ 1k2 + 1(k+1)2 < 1.
Для доведення до обох частин нерівності (*) додамо 1(k+1)2:
122 + 132 + 142 +…+ 1k2 + 1(k+1)2 < 1 + 1(k+1)2.
П.ч. 1 + 1k+12 = k+12+1k+12 > 1.
Тоді 122 + 132 + 142 +…+ 1k2 + 1(k+1)2 < 1.
Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.19
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N.
1) 11 + 12 + … + 1n > n;
Доведення
n = 1; 11 + 12 = 112 > 1; Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
11 + 12 + … + 1k > k (*);
Перевіримо правильність для n = k + 1.
11 + 12 + … + 1k + 1k+1 > k+1.
Для доведення до обох частин нерівності (*) додамо 1k+1:
11 + 12 + … + 1k + 1k+1 > k + 1k+1.
П.ч. k + 1k+1 <1 < k+1.
Тоді 11 + 12 + … + 1k + 1k+1 > k+1;
Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
2) 2n > 1 + n2n-1;
Доведення
n = 2; 22 > 1 + 22; Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
2k > 1 + k2k-1.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
2k+1 > 1 + (k + 1)2k.
За припущенням: 2k > 1 + k2k-1|• 2;
2k+1 > 2 + 2k2k-1.
П. ч. 2 + 2k2k-1 > 1 + (k + 1) 2k. Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.20
Доведіть, що для будь–яких чисел а1, а2, …, аn:
|a1 + a2 +…+ an| < |a1| + |a2| +…+|an|.
Доведення
n = 2, |a1 + a2| ≤|a1| + |a2|.
Нерівність правильна.
Припустимо, що нерівність правильна для n = k.
|a1 + a2 +…+ an| < |a1| + |a2| +…+|an|.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
|a1 + a2 +…+ ak + ak+1| < |a1| + |a2| +…+|ak| + |ak+1|;
|a1 + a2 +…+ ak + ak+1| ≤ |a1 + a2 +…+ ak| + |ak+1|;
П. ч. |a1 + a2 +…+ ak|+ |ak+1| < |a1|+…+|ak| + |ak+1|.
Тоді |a1 +…+ ak + ak+1| < |a1| +…+|ak| + |ak+1|.
Нерівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для всіх n ∈ N.
8.21
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N, число:
1) 7n – 1 ⋮ 6
Доведення
n = 1, 71 – 1 = 6 ⋮ 6. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
(7k – 1) ⋮ 6
Перевіримо правильність для n = k + 1.
7k+1 – 1 = 7k • 7 – 1 = 7k • 6 + 7k – 1 ⋮ 6. Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 7n – 1 ⋮ 6 для будь–якого n ∈ N.
2) 62n–1 + 1 ⋮ 7.
Доведення
n = 1, 62•1–1 + 1 = 7 ⋮ 7.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
62k–1 + 1 ⋮ 7.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
62k + 1 ⋮ 7.
62k+1 + 1 = 36 • 62k–1 + 1 = 35 • 62k–1 + 62k–1 + 1 ⋮ 7.
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 62n – 1 ⋮ 7 для будь–якого n ∈ N.
3) 9n – 8n – 1 ⋮ 16.
Доведення
n = 1; 91 – 8 • 1 – 1 = 0 ⋮ 16. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
9k – 8k – 1 ⋮ 16.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
9k+1 – 8(k + 1) – 1 ⋮ 16.
9k+1 – 8(k + 1) – 1 = 9 • 9k – 8k – 8 – 1 = 9k – 8k – 1 + 8 • 9k – 8 ⋮ 16. Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 9n – 8n – 1 ⋮ 16 для n ∈ N.
4) 5n + 2 • 3n–1 + 1 ⋮ 8
Доведення
n = 1; 51 + 2 • 31–1 + 1 = 8 ⋮ 8. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
5k – 2 • 3k–1 + 1 ⋮ 8.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
5k+1 – 2 • 3k + 1 ⋮ 8
5k+1 – 2 • 3k + 1 = 5k • 5 – 2 • 3k + 1 = 5k • 5 – 3 • 2 • 3k–1 + 1 =
= 5k – 2 • 3k–1 + 1 + 4 • 5k – 4 • 3k–1 ⋮ 8. Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 5n + 2 • 3n–1 + 1 ⋮
⋮ 8 для будь–якого n ∈ N.
8.22
Доведіть,що для будь–якого n ∈ N:
1) 5n – 1 ⋮ 4.
Доведення
n = 1; 51 – 1 = 4 ⋮ 4.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
5k – 1 ⋮ 4.
Перевіримо правильність для n = k + 1
5k + 1 – 1 ⋮ 4.
5k+1 – 1 = 5k • 5 – 1 = 5k – 1 + 5k • 4 ⋮ 4. Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 5n – 1 ⋮ 4 для будь–
якого n ∈ N.
2) 52n–1 + 1 ⋮ 3.
Доведення
n = 1; 22•1–1 + 1 = 3 ⋮ 3.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
22k + 1 ⋮ 3.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
22k + 1 + 1 ⋮ 3.
22k+1 + 1 = 4 • 22k–1 + 1 = 22k–1 + 1 + 3 • 22k–1 ⋮ 3.
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 22n–1 + 1 ⋮ 3 для будь–якого n ∈ N.
3) 4n + 6n – 1 ⋮ 9.
Доведення
n = 1; 41 + 6 • 1 – 1 = 9 ⋮ 9. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
4k + 6k – 1 ⋮ 9.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
4k + 1 + 6(k + 1) – 1 ⋮ 9.
4k+1 + 6(k + 1) – 1 = 4 • 4k + 6k + 6 – 1 = 3 • 4k+ 6 + 4k+ 6k – 1 ⋮ 9
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 4n+ 6n – 1 ⋮ 9 для будь–якого n ∈ N.
4) 5n + 2 • 3n – 3 ⋮ 8.
Доведення
n = 1; 51 + 2 • 31 – 3 = 8 ⋮ 8.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
5k + 2 • 3k – 3 ⋮ 8.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
5k + 1 + 2 • 3k+1 – 3 ⋮ 8.
5k+1 + 2 • 3k+1 – 3 = 5 • 5k + 3 •2 • 3k – 3 = 5k + 2 • 3k – 3 +
+ 4 • 5k + 4 • 3k ⋮ 8.
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, число 5n+ 2 • 3n – 3 ⋮ 8 для будь–якого n ∈ N.
8.23
Доведіть,що для будь–якого n ∈ N:
(n – 1)3 + n3 + (n + 1)3 ⋮ 9.
Доведення
n = 1; 03 + 13 + 23 = 9 ⋮ 9. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
(k – 1)3 + k3 + (k + 1)3 ⋮ 9.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
k3 + (k + 1)3 + (k + 2)3 ⋮ 9.
k3 + (k + 1)3 + (k + 2)3 = (k – 1)3 + k3 + (k + 1)3 + (k + 2)3 – (k – 1)3 ⋮ 9. Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції (n – 1)3 + n3 + (n + 1)3 ⋮ 9 для n ∈ N.
8.24
Доведіть, що сума внутрішніх кутів опуклого n–кутника дорівнює
180°(n – 2).
Доведення
n = 3; 180° • (3 – 2) = 180°
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k: 180°(k – 2)
Перевіримо правильність для n = k + 1.
180°(k – 1).
180°(k – 1) = 180°k – 180° = 180°(k – 2) + 180°.
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції, твердження правильне для будь–якого n ∈ N.
8.25
Доведіть,що для будь–якого n ∈ N:
14 + 24 + 34 + … n4 = nn+12n+1(3n2+ 3n-1)30;
Доведення
n = 1; 14 = 11+12•1+1(3 • 12+ 3•1-1)30 = 1 • 2 • 3 • 530 = 1;
Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k:
14 + 24 + 34 + … k4 = kk+12k+1(3k2+ 3k-1)30;
Перевіримо правильність для n = k + 1.
14 + 24 + 34 + … k4 + (k + 1)4 = k+1k+22k+3(3(k +1)2 3k+2)30;
Л.ч. 14 + 24+ 34 + … + k4 + (k+ 1)4 = kk+12k+13k2+ 3k-130 + (k + 1)4 = kk+12k+13k2+ 3k-1+ 30(k+1)430 =
= k+1(k2k+13k2+ 3k-1+ 30(k+1)3)30 =
= k+1k+22k+3(3(k+1)2+ k+1- 1)30;
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, нерівність правильна для будь–якого n ∈ N.
8.26
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N.
123- 2 + 143- 4 +… + 12n3- 2n = 1n+1 + 1n+2 +…+ 12n – n2n+1.
Доведення
n = 1; 123- 2 = 12 – 13; 16 = 16. Рівність правильна.
Припустимо, що рівність правильна для n = k:
123- 2 + 143- 4 +… + 12k3- 2k = 1k+1 + 1k+2 +…+ 12k – n2k+1.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
123- 2 + 143- 4 +… + 12k3- 2k + 12k3- 2k+2 = 1k+2 + 1k+3+… + 12k+1 – k+12k+3;
Л.ч. 123- 2 + 143- 4 +… + 12k3- 2k + 12k3-2k+2 = 1k+1 + 1k+2 +…+ 12k – k2k+1 + 18k3+24k2+22k+6 = 1k+1 + 1k+2 +…+ 12k – k2k+1 + 1(k+1)(8k2+16k+6) = 1k+1 + 1k+2 +…+ 12k – k2k+1 + 12(k+1)(4k2+8k+3) = 1k+1 + 1k+2 +…+ 12k – k2k+1 + 12(k+1)(2k+1)(2k+3) = 1k+2 + 1k+3 +…+ 12(k+1) – k+12k+3.
Рівність правильна.
Тому, за принципом математичної індукції, рівність правильна для будь–якого n ∈ N.
8.27
Довести, що 1 = 12; 2 + 3 + 4 = 32; 3 + 4 + 5 + 6 + 7 = 52;
4 + 5 + 6 + 7 + 8 + 9 = 72.
Доведення
n = 1; твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k.
k + (k + 1) + (k + 2) + … + (2k + 1) = (2k – 1)2.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
(k + 1) + (k + 2) + … + (2k + 3) = (2k + 1)2.
Л.ч. (k + 1) + (k + 2) + … + (2k + 1) + (2k + 3) = (2k – 1)2 – k + 2k + 3 = 4k2 – 4k + 1 + k + 3 = 4k2 – 3k + 4.
8.28
Доведіть, що для будь–якого n ∈ N.
36n + 19n – 2n + 1 ⋮ 17.
Доведення
n = 1; 361 + 191 – 22 = 51 ⋮ 17.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
36k + 19k – 2k+1 ⋮ 17.
Перевіримо правильність для n = k + 1.
36k+1 + 19k+1 – 2k+2 ⋮ 17.
36k+1 + 19k+1 – 2k+2 = 36k • 36 + 19k • 19 – 2k+1 • 2 = (34 + 2) •
• 36k + (17 + 2)19k – 2k+1 • 2 = 34 • 36k + 2 • 36k +
+ 17 • 19k + 2 • 19k –2k+1 • 2 = 2 • 36k + 2 • 19k – 2k+1 • 2 + 34 • 36k + 17 • 19k = 2(36k + 19k – 2k+1) + 17(2 • 36k + 19k) ⋮ 17.
Твердження правильне.
Тому, число 36n + 19n – 2n+1 ⋮ 17 для будь–якого n ∈ N.
8.29
Доведіть, що число, записане 243 –ма одиницями ділиться на 143.
Доведення.
243 = 35.
Доведемо, що число, що складається з 3n одиниць, ділиться на 3n.
n = 1; 111 ⋮ 31; Твердження правильне.
n = 9; 111 111 111 = 111.1001001.
За ознакою подільності ІІ множник ділиться на 3.
Тому число, що складається з 3n одиниць, ділиться на 3n.
8.30
a1, a2, … an;
a1 = 2; an = 3 • an+1 + 1.
Довести: an = 5 •3n-1+12;
Доведення
n = 2; a2 = 3 • a1 + 1 = 7; a2 = 5 • 31- 12 7.
Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k:
ak = 5 • 3k-1- 12;
Перевіримо правильність для n = k + 1;
ak+1 = 5 • 3k- 12;
За умовою, аk+1 = 3ak + 1.
ak+1 = 3ak+1 = 3 • 5k-1- 12 + 1 = 5 • 3k- 3+22 = 5 • 3k- 12;
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції an = 5 •3n-1- 12.
8.31
a1, a2, … an;
a1 = 2; an+1 = n+2n • an.
Довести: an = n2 + n.
Доведення
n = 1; a1 = 12 + 1 = 7. Твердження правильне.
Припустимо, що твердження правильне для n = k.
ak = k2 + k.
За умовою, ak+1 = k+2k(k2 + k) = (k + 2)(k + 1).
Перевіримо правильність для n = k + 1.
ak+2 = (k + 3)(k + 2).
За умовою, аk+2 = k+3k+1 ak+1;
ak+1 = (k + 1)2 + (k + 1) = (k + 1)(k + 1 + 1) = (k + 1)(k + 2).
ak+2 = k+3k+1 (k + 1)(k + 2) = (k + 3)(k + 2).
Твердження правильне.
Тому, за принципом математичної індукції an = n2 + n.
8.32
Ao = 10000 грн;
Аn = 13456 грн;
n = 2 роки;
Р – ?
Розв’язання
An = Ao(1 + p100)n;
10000 (1 + p100)2 = 13456;
(1 + p100)2 = 1,3456;
(1 + p100)2 = 1,162;
p = 16%.
Відповідь: 16%.
8.33
х2 + рх + 1; корені α і β;
х2 + qх + 1; корені ℘ і δ;
Довести: (α – ℘)(β – ℘)(α + δ)(β + δ) = q2 – p2.
Доведення
х2 + рх + 1 = (х – α)(х – β);
х2 + qx + 1 = (x – ℘)(x – δ);
– x2 + px + 1 = x2 – βx – αx + αβ;
x2 + qx + 1 = x2 – δx – ℘x + ℘δ;
px + qx = –βx + δx – αx + ℘δ.
8.34
1) 25 = 5;
2) 16 – 20,01 = 4 – 2 • 0,1 = 4 – 0,2 = 3,8;
3) 12100 – (3)2 = 12 • 10 – 3 = 5 – 3 = 2;
4) 0 + 14(22)2 = 0 + 14 • 4 • 2 = 0 + 2 = 2;
5) 5 • (–7)2 = 5 • (–1)2 • (7)2 = 5 • 7 = 35;
6) (5)4 + 23+ 1 = ((5)2)2 + 9 = 25 + 3 = 28.
8.35
| 1) x;x ≥ 0 | 2) 2x-7;2x – 7 ≥ 0;2x ≥ 7;x ≥ 3,5. | 3) 4+8x;4 + 8x ≥ 0;8x ≥ –4;x ≥ –12. |
| 4) x-2 + x+7; | ||
| x – 2 ≥ 0; x + 7 ≥ 0; | x ≥ 2;x ≥ –7; | x ≥ 2. |
Bідповідь. 1) x ≥0; 2) x ≥ 3,5; 3) x ≥ –12; 4) x ≥ 2.
8.36
| 1) x2 = 36;x = ± 6; | 2) x2 = 0;x = 0; |
| 3) x2 = –9;x ∈ ∅. | 4) x2 = 7;x = ± 7; |
В. 1) ± 6; 2) 0; 3) ∅; 4) ± 7.
9.1
1) 319 має зміст; 2) 4-1 нема зміст;
3) 68 має; 4) 6-17 має;
5) 80 має; 6) -3 нема змісту.
9.2
1) 61 має; 2) 90 має;
3) 7-11 має; 4) 6-10 нема змісту;
5) 812 має; 6) 511 має.
9.3
1) Довести: 12 = 318; (12)3 = 18.
2) 5 = 4625; 54 = 625.
3) –1 ≠ 61, бо 6a≥ 0, a –1 < 0.
4) 0,1 ≠ 50,0001; 0,15 = 0,00001 ≠ 0,0001.
9.4
1) 361 = 19; 192 = 361;
2) 3-125 = –5; (–5)3 = –125;
3) 61 = 1; 16 = 1;
4) 51243 = 13; (13)5 = 1243;
5) 80 = 0; 08 = 0;
6) 40,0001 = 0,1; 0,14 = 0,0001.
9.5
1) 121 = 11, бо 112 = 121;
2) 30,027 = 0,3, бо 0,33 = 0,027;
3) 40 = 0, бо 04 = 0;
4) 5-1 = –1, бо (–1)5 = –1;
5) 664 = 2, бо 26 = 64;
6) 4116 = 12, бо (12)4 = 116.
9.6
1) 0,25 = 0,5; 2) 364 = 4;
3) 41 = 1; 4) 5-132 = –12.
9.7
1) 0,81 = 0,9; 2) 532 = 2;
3) 3-18 = –12; 4) 61 = 1.
9.8
1) x6 = 2 має;
2) x8 = –1 не має, бо x8 ≥ 0, a – 1 < 0;
3) x10 = 0 має;
4) x7 = –2 має.
9.9
1) 10 • 30,216 = 10 • 0,6 = 6;
2) 0,25 • 364 = 0,25 • 4 = 1;
3) 4 • 3-338 = 4 • 3-278 = 4 • (–32) = –6.
4) 3 • 475881 = 3 • 462581 = 3 • 53 = 5.
9.10
1) 2 • 30,125 = 2 • 0,5 = 1;
2) 13 • 481 = 13 • 3 = 1;
3) 2 • 5-71932 = 2 • 5-24333 = 2 • (–32) = –3.
4) 12 • 321027 = 12 • 36427 = 12 • 43 = 16.
9.11
1) 318 – 4416 = 12 – 12 = 0;
2) 5-0,00032 + 31125 = –0,2 + 15 = –0,2 + 0,2 = 0;
3) 10 • 6164 + 481625 = 10 • 12 + 35 = 5 + 35 = 5,6;
4) 71282187 + 481625 = 2\52 + 3\35 = 1915 = 1415.
9.12
1) 3-127 – 416625 = –1\53 – 2\35 = -5-615 = –1115;
2) 5-0,00001 + 38125 = –0,1 + 25 = –0,1 + 0,4 = 0,3;
3) –3 5132 + 664729 = –3 • 12 + 23 = 3\32 + 2\23 = -9+46 = –56;
4) 416625 – 524310000 = 2\25 – 310 = 4-310 = 110.
9.13
| 1) y = x4; | 2) y = x0; |
9.14
| 1) y = x3; | 2) y = x6; |
9.15
| 1) x + 2;x + 2 ≥ 0;x ≥ – 2;[–2; +∞). | 2) 3a + 2;a ∈ R. | 3) 49- 3b;9 – 3b ≥ 0;–3b ≥ –9;b ≤ 3;b ∈ (–∞; 3]. |
| 4) 6aс-4;5с – 4 ≥ 0;5с ≥ 4;с ≥ 45. |
9.16
| 1) x-4;а – 4 ≥ 0;а ≥ 4;[4; +∞). | 2) 5b+7;b ∈ R. |
| 3) 62x+6;2x + 6 ≥ 0;2x ≥ –6;x ≤ –3;[–3; +∞). | 4) 810-4y;10 – 4y ≥ 0;–4y ≥ –10;y ≤ 52;(–∞;52]. |
9.17
| 1) (5)2 = 5; | 3) (–62)6 = 2; |
| 2) (37)3 = 7; | 4) (417)4 = 17. |
9.18
| 1) (3)2 = 3; | 3) (82)8 = 2; |
| 2) (59)5 = 9; | 4) (–1012)10 = 12. |
9.19
| 1) x3 = 64;x = 4. | 2) x3 = –64;x = –4. |
| 3) x6 = 1;x = ± 1. | 4) x6 = –1; ∅. |
| 5) x5 = 17;x = 517 | 6) x5 = –17;x = –517 |
| 7) x8 = 0;x = 0. | 8) x10 = 2;x = ± 102. |
9.20
| 1) x3 = 8;x = 2. | 2) x3 = –8;x = –2. |
| 3) x4 = 16;x = ± 2. | 4) x4 = –16;∅ . |
| 5) x7 = 2;x = 72. | 6) x7 = –2;x = –72. |
| 7) x8 = 3;x = ± 83. | 8) x12 = 0;x = 0. |
9.21
y = 4x
1) A(0; 0), 0 = 40 належить;
2) В (–1; 1), 1 = 4-1 не належипть, бо 4-1 не існує;
3) С(16; 2), 2 = 416 належить;
4) D(81; –3), –3 ≠ 481 не належить.
9.22
1) 50,01024 – 3-27125 = 0,4 + 35 = 0,4 + 0,6 = 1
2) 5-71932 – 1214 = –524332 – 494 = –32 – 72 = –102 = –5.
9.23
1) 3-0,343 – 5-2431024 = –0,7 + 34 = – 0,7 + 0,75 = 0,05.
2) 45116 – 3-1558 = 48116 + 31258 = 32 + 52 = 82 = 4.
9.24
1) (235)3 = 8 • 5 = 40;
2) (–342)4 = 34 • 2 = 81 • 2 = 162;
3) (–2511)5 = –32 • 11 = –352;
4) (53-0,1)3 = 125 • (–0,1) = –12,5.
9.25
1) (332)3 = 27 • 2 = 54;
2) (–245)4 = 16 • 5 = 80;
3) (–352)5 = –243 • 2 = –486.
4) (103-0,2)3 = 1000 • (–0,2) = –200.
9.26
| 1) 62х- х2;2х – x2 ≥ 0;х(2 – х) ≥ 0;x ∈ [0; 2].3) 4x2+ 2x-8;x2 + 2x – 8 ≥ 0;x ∈ (–∞; –4] ∪ [2; +∞). | 2) 5х2- 2х-3;х ∈ R.4) 3x+1 + x2- 4x2 – 4 ≥ 0;x ∈ (–∞; –2] ∪ [2; +∞). |
9.27
| 1) 8x2+ 3x;x2 + 3x ≥ 0;x(x + 3) ≥ 0;x ∈ (–∞; –3] ∪ [0; ∞).3) -x2+ 2x+3;–x2 + 2x + 3 ≥ 0;x2 – 2x – 3 ≤ 0;x ∈ [–1; 3]. | 2) 7x2- 2x;x ∈ R.4) 41- x2 + 5x-7;1 – x2 ≥ 0;(1 – x)(1 + x) ≥ 0;x ∈ [–1; 1]. |
9.28
| 1) 14x4 – 4 = 0;x4 – 16 – 4 = 0;(x2 – 4)(x2 + 4) = 0;(x – 2)(x + 2)(x2 + 4) = 0;x = 2, x = –2. | 2) 14x5 + 8 = 0;x5 + 32 = 0;x5 = –32;x = –2. |
| 3) 9x3 – 13 = 0;27x3 – 1 = 0;x3 = 127;x = 13; | 4) (x – 2)6 = 1;x – 2 = 1 або x = 1;x = 3, x = 1; |
| 5) (x + 5)3 = 8;x + 5 = 2;x = –3. | 6) (x – 3)7 = 5;x – 3 = 75;x = 3 + 75. |
9.29
| 1) 116x6 – 4 = 0;x6 – 64 = 0;x = ±2. | 2) 13x3 + 9 = 0;x3 = –27;x = –3; |
| 3) 7x4 + 7 = 0;7x4 = –7;x4 = –1; ∅. | 4) (x + 7)5 = 0;x + 7 = 0;x = –7 |
| 5) (x + 3)4 = 81;x + 3 = 3 або x + 3 = –3;x = 0, x = –6. | 6) (x + 1)5 = 2;x + 1 = 52;x = 52 – 1. |
9.30
f(x) = x17;
1) f(4) і f(7);
f(x) – зростає на (–∞; +∞);
f(4) < f(7), бо 4 < 7.
2) f(–2) і f(–5);
f(x) – зростає на (–∞; +∞);
f(–2) > f(–5), бо –2 > –5.
3) f(0) і f(1,8);
f(x) – зростає на (–∞; +∞);
f(0) < f(1,8), бо 0 < 1,8.
4) f(3) і f(–3) ;
f(x) – зростає (–∞; +∞);
f(3) > f(–3), бо 3 > –3.
9.31
g(x) = x11;
1) g(2) і g(1);
g(x) – зростає на (–∞; +∞);
g(2) > g(1), бо 2 > 1.
2) g(–9) і g(–8);
g(x) – зростає на (–∞; +∞);
g(–9) < g(–8), бо –9 < –8.
3) g(1,7) і (g)0;
g(x) – зростає на (–∞; +∞);
g(1,7) > g(0), бо 1,7 > 0.
4) g(–5) і g(5);
g(–5) і g(5) ;
g(x) – зростає на (–∞; +∞);
g(–5) < g(5), бо –5 < 5.
9.32
g(x) = x12;
1) g(7) і g(11);
g(x) – зростає на (0; +∞);
g(7) < g(11), бо 7 < 11.
2) g(–7) і g(–11);
g(x) – спадає на (–∞; 0);
g(–7) < g(–11), бо –7 > –11.
3) g(–7) і g(7);
g(x) –парна; g(–7) = g(7).
4) g(–11) і g(7);
g(x) – парна, тому g(–11) = g(11);
g(x) – зростає на (0; +∞);
g(11) > g(7), бо 11 > 7;
Отже, g(–11) > g(7).
9.33
f(x) = x8;
1) f(9) і f(7);
f(x) – зростає на (0; +∞);
f(9) > f(7), бо 9 > 7.
2) f(–9) і f(–7);
f(x) – спадає на (–∞; 0);
f(–9)> f(–7), бо –9 < –7.
3) f(–9) і f(9);
f(x) –парна, тому f(–9) = f(9).
4) f(9) і f(–7);
f(x) – парна, тому f(7) = f(–7);
f(x) – зростає на (0; +∞);
f(9) > f(7), бо 9 > 7;
Отже, f(9) > f(–7).
9.34
Знайти 2 послідовні числа, між якими міститься число:
1) 41,9 = 1,38 = 1,17;
1 < 41,9 < 2;
2) –35;
31 < 35 < 38;
1 > –35 > –2;
–2 < –35 < 1;
3) 665;
616 < 665 < 6729;
2 < 665 < 3;
4) –90,511;
–90 < –90,511 < –91;
0 > –90,511 > –1;
–1 < –90,511 < 0;
Відповідь. 1) 1 і 2; 2) –2 і 1; 3) 2 і 3; 4) –1; 0.
9.35
1) 1 < 31,2 < 2;
2) –1 < –40,85 < 0;
3) 2 < 533 < 3;
4) –2 < –37,8 < –1.
9.36
V = 2,744м3;
V = a3; a – сторона куба.
а3 = 2,744;
а = 1,4;
висота 1,4 м;
S = 1,42 = 1,96 (м2).
9.37
а0 = 10000;
а3 = 17280;
р% – ?
а3 = а0 • (1 + р100)3 = 17280;
10000(1 + р100)3 = 1,728;
1 + р100 = 1,2;
р100 = 210;
р = 20%.
9.38
а0 = 20000, а4 = 29282, р% – ?
29282 = 20000(1 + р100)4;
(1 + р100)4 = 1,4641;
1 + р100 = 1,1;
р100 = 110;
р = 10%.
9.39
Скільки розв'язків має рівняння.
Розв'язання
| 1) x6 = x + 2; | 2) x7 = x2 – 4; |
| 2 розв'язки. | 1 розв'язок. |
| 3) 6x = x8; | 4) x – 7 = x10. |
| 1 розв'язок. | 0 розв'язків. |
9.40
Скільки розв'язків має рівняння.
Розв'язання
| 1) x4 = x – 2; | 2) 4x = x9; |
| 0 розв'язків. | 3 розв'язки. |
| 3) 4x = x6; | 4) x10 = x = 5 |
| 1 розв'язок. | 2 розв'язки. |
9.41
Побудувати графік функції:
1) g(x) = x4, якщо x ≤1;
3 – 2x, якщо x > 1;
1) g(x) = x4; x ≤ 1;
| x–1,5–101y5102 2) g(x) = 3 – 2x; x > 1;x12y1–1 |
2) f(x) = –2x, якщо x < 0;
x3, якщо x ≥ 0;
| 1) f(x) = –2x; x < 0;x–2–1y422) f(x) = x3; x ≥ 0;x012y018 |
9.42
1) f(x) = x + 6; якщо x ≤ –2;
x2; якщо x > –2;
| 1) f(x) = x + 6; x ≤ –2;x–3–2y342) f(x) = x2; x > –2x–2–101y4101 |
2) f(x) = x3, якщо x < 1;
2 – x, якщо x ≥ 1;
| 1) f(x) = x3; x < 1x–2–101y–81012) f(x) = 2 –x; x ≥1;x12y10 |
9.43
1) x8 – 15x4 – 16 = 0;
x4 = t;
t2 – 15t – 16 = 0;
t1 = –1 < 0, t2 = 16;
x4 = 16;
x = ±2;
2) x6 – 73 – 8 = 0;
x3 = t;
t2 – 7t – 8 = 0;
t1 = –1, t2 = 8;
x3 = –1, x3 = 8;
x = –1, x = 2.
3) x12 + 3x6 + 2 = 0;
x6 = t ≥ 0;
t2 + 3t + 2 = 0;
t1 = –1 < 0, t2 = –2 < 0;
Відповідь: ∅.
4) x16 – 4x8 + 3 = 0;
x8 = t ≥ 0;
t2 – 4t + 3 = 0;
t1 = 3 t2 = 1;
x8 = 3, x8 = 1;
x = ±83, x = ± 1.
9.44
1) x8 + x4 – 2 = 0;
x4 = t ≥ 0;
t2 + t – 2 = 0;
t1 = 1, t2 = –2 < 0;
x4 = 1;
x = ± 1.
2) x6 + 26x3 – 27 = 0;
x3 = t;
t2 + 26t – 27 = 0;
t1 = 1, t2 = –27;
x3 = 1, x3 = –27;
x = 1, x = –3.
3) x16 + 5x8 + 4 = 0;
x8 = t ≥ 0;
t2 +5t + 4 = 0;
t1 = –1 < 0, t2 = –4 < 0;
Відповідь: ∅.
4) x12 – 6x6 + 5 = 0;
x6 = t ≥ 0;
t2 – 6t + 5 = 0;
t1 = 1, t2 = 5;
x6 = 1, x6 = 5;
x = ±1, x = ± 65.
9.45
y = 4x2- 4x-5 + 16x+3;
D(y): x2 – 4x – 5 ≥ 0; x ∈ (–∞; –1] ∪ [5; ∞);
x + 3 > 0; x > –3.
x ∈ (–3; –1] ∪ [5; ∞).
9.46
y = 1-x2- 3x+10 + 8x+3;
D(y): –x2 – 3x + 10 > 0; x2 + 3x – 10 < 0;
x + 3 ≥ 0; x ≥ –3;
x ∈ [–3; 2).
9.47
Побудувати графік функції:
| 1) y = |x| • x2;y = |x| • x2 = x3;D(y): x ≥ 0x012y018 | |
| 2) y = |x|x • x5;y = |x|x • x5 = x5;D(y): x ≥ 0, x >0; x ≠ 0.x012y0132 | |
| 3) y = x-1|x-1| x3y = x- |x-1| x3 = x3;D(y): x – 1 > 0; x > 1x12y18 | |
| 4) y = |x|x3 – x4;y = |x|x3 – x4 = 0;D(y): x ≥ 0. |
9.48
Побудувати графік функції:
| 1) y = |x| • x = x2;D(y): x ≥ 0;x012y014 | |
| 2) y = x|x| • x3;y = x|x| • x3 = x3;D(y): x > 0; x012y018 | |
| 3) y = |x+1|x+1 x2;y = |x+1| x+1 x2 = x2;D(y): x + 1 ≥ 0; x ≥ 1.x–1012y1014 | |
| 4) y = x5 – |x|x4;y = x5 – |x|x4 = 0;D(y): x ≥ 0. |
9.49
Знайти область визначення функції:
1) y = 81-|x|x+4;
D(y): 1-|x|x+4 ≥ 0;
1-|x|x+4 = 0;
| 1 – |x| = 0;x + 4 ≠ 0; | |x| = 1;x ≠ –4; | x = ± 1;x ≠ –4. |
Bідповідь. (–∞; –4) ∪ [–1; 1].
2) y = 7x + 16x- 2 + 18x2+ 3x;
D(y): |x| – 2 > 0; |x| > 2;
x2 + 3x ≥ 0; x(x + 3) ≥ 0;
x < –2;
x > 2;
x ≤ –3.
x ≥ 0.
x ∈ (–∞; –3] ∪ (2; +∞).
Bідповідь. (–∞; –3] ∪ (2; +∞).
9.50
Знайти область визначення функції:
1) y = 10x- 23-x;
D(y): x- 23-x ≥ 0;
x- 23-x = 0;
| |x| – 2 = 0; 3 – x ≠ 0; | |x| = 2;x ≠ 3; | x = ± 2;x ≠ 3; |
Bідповідь. (–∞; –2] ∪ [2; 3).
2) y = 485- x + 9x + 6x2- 2x;
D(y): 5 – |x| > 0; |x| < 2;
x2 – 2x ≥ 0; x(x – 2) ≥ 0;
–5 < x < 5;
x ≤ 0;
x ≥ 2.
x ∈ (–5; 0] ∪ [2; 5)
Bідповідь. (–5; 0] ∪ [2; 5).
9.51
1) x8 = a – 1; 8 – парне.
а – 1 = 0; а = 1;
а ≥ 1; а < 1;
x = ± 8a-1; x ∈ ∅;
Відповідь. при а ≥ 1 х1,2 = ± 8a-1; а < 1 x ∈ ∅.
2) x5 = a + 7; 5 – непарне.
х = 5а+7;
Відповідь. 5а+7 для а ∈ R.
3) (a + 4)x6 = a + 4; 6 – парне.
а + 4 = 0; а = –4;
a = –4; a ≠ –4;
0 • x6 = 0; x6 = 1;
x ∈ R. x = ± 1.
Bідповідь. при а = –4 x ∈ R; при a ≠ –4 х1,2 = ± 1.
4) ax4 = 6; 4 – парне.
x4 = 6a;
a ≤ 0; a > 0;
x ∈ ∅ ; x = ± 6a;
Bідповідь. при a ≤ 0 x ∈ ∅; при a > 0 x1,2 = ± 6a;
9.52
| 1) x6 = a + 1;a + 1 ≥ 0;a ≥ –1.3) ax4 = a;a = 0, 0 • x4 = 0x ∈ RВідповідь: а ∈ R4) ax10 = 2;a = 0;0x10 = 2;∅ .Відповідь: a > 0. | 2) x3 = a – 2;a ∈ R.а ≠ 0, x4 = 1;x = ± 1.a ≠ 0, x10 = 2a;2a ≥ 0;a > 0. |
9.53
Найменша температура 16°, найбільша – 26°.
26° – 16° = 10°.
9.54
Розв’язання
Знайдемо суму квадратів трьох чисел, використовуючи заміну двох з них на їх суму і різницю, поділеною на 2:
а12 + (а2+ а32)2 + (а2- а32)2 = а12 + а22 + а32;
а22 + (а1+ а32)2 + (а1- а32)2 = а12 + а22 + а32;
а32 + (а1+ а22)2 + (а1- а22)2 = а12 + а22 + а32.
Отже, при такій заміні сума квадратів трьох чисел не змінюється.
За умовою, а1 = 2; а2 = 2; а3 = 12.
а12 + а22 + а32 = 22 + (2)2 + (12)2 = 4 + 2 + 12 = 612.
Перевіримо цю умову для чисел: 1; 2; 1 + 2.
а12 + а22 + а32 = 12 + (2)2 + (1 + 2)2 = 1 + 2 + 1 + 22 + 2 = 6 + 22 ≠ 612.
Відповідь: ні, не можна.
9.55
1) 0,16 •25 = 0,4 • 5 = 2;
2) 24 • 32 = 22 • 3 = 4 • 3 = 12;
3) 72 •0,01 •64 = 7 • 0,1 • 8 = 5,6.
4) 36625 = 625;
5) 214 = 94 = 32 = 1,5.
6) 22 •1916 = 22 • 2516 = 2 • 54 = 52 = 2,5.
9.56
1) 8 • 2 = 16 = 4;
2) 5 • 13 • 53 = 5 •1 •53 •3 = 53 = 123;
3) 483 = 16 = 4;
4) 232 = 116 = 14.
9.57
| 1) x2 = x;викон. при х ≥ 0. | 2) х2 – х;викон. при х ≤ 0. |
9.58
1) m2 = |m|;
2) 3p2 = 3|p|;
3) 100a2 = 10 • |a|;
4) –36t2 = –6 • |t|;
5) n6 = |n3|;
6) b12 = |b6| = b6;
9.59
1) l2, де l ≥ 0; l2 = |l| = l;
2) t4 = t2;
3) 3c2, де c < 0; 3c2 = 3 • |c| = –3c;
4) 5 • p6, де p ≥ 0; 5p6 = 5 • |p3| = 5p3;
5) m10, де m < 0; m10 = |m5| = –m5;
6) xx14, де x < 0; xx14 = x • |x7| = –x8.
10.2
1) 100 •4 = 100 • 4 = 10 • 4 = 40, ні.
100 •4 = 100 • 4 = 10 • 2 = 20;
2) 4116 = 41416 = 12 так.
10.3
1) 31000 •216 = 31000 • 3216 = 10 • 6 = 60.
2) 416625 = 4164625 = 25;
10.4
1) 481•10000 = 481 • 410000 = 3 • 10 = 30;
2) 327343 = 3273343 = 37;
10.5
1) 2 •5 = 2 • 5;
2) 35р = 35 • 3р;
3) 47а = 47 • 4а, а ≥ 0;
4) 9mp = 9m • 9р.
10.6
1) 37 •6 = 37 • 36;
2) 62а = 62 • 6а, а ≥ 0;
3) 5аb = 5a • 5b;
4) 83p = 83 • 8p, p ≥ 0;
10.7
1) 37 = 37;
2) 45p = 454p, p > 0;
3) 5xy = 5x5y;
4) 8m11 = 8m811, m ≥ 0.
10.8
| 1) 627 = 6267 | 3) a19 = a19, a ≥ 0 |
| 3) 3m3 = 3m33 | 4) 5pt = 5p5t. |
10.9
1) 36 •49 = 6 • 7 = 42;
2) 327 •64 = 3 • 4 = 12;
3) 416 •256 = 2 • 4 = 8;
4) 40,0001 •81 = 0,1 • 3 = 0,3.
6) 664 • 1729 = 23.
10.10
1) 9 •100 = 3 • 10 = 30;
2) 38 •125 = 2 • 5 = 10;
3) 40,0016 •625 = 0,2 • 5 = 1;
4) 511024 •243 = 34.
10.11
1) 44 • 44 = 416 = 2;
2) 35 • 325 = 3125 = 5;
3) 43242 = 416 = 2;
4) 53596 = 5132 = 12.
10.12
1) 52 • 516 = 532 = 2;
2) 49 • 49 = 434 = 3;
3) 723 = 36 = 6;
4) 32354 = 3127 = 13.
10.13
| 1) 828 = 2;2) 6(-3)6 = 3; | 3) 7214 = 22 = 4;4) 5315 = 33 = 27. |
10.14
| 1) 434 = 3;2) 8(-1)8 = 1; | 3) 9227 = 23 = 8;4) 7421 = 43 = 64. |
10.17
1) 336 • 53 = 32 • 5 = 9 • 5 = 45;
2) 428 • 312 = 22 • 32 = 4 • 27 = 108;
3) 656312 = 59;
4) 747 • 214621 = 4 • 2263 = 4 •46 •6 •6 = 227.
10.18
1) 478 • 24 = 72 • 2 = 98;
2) 429 • 36 = 22 • 32 = 8 • 9 = 72;
3) 757414 = 542 = 516;
4) 5220 • 35515 = 24•353 = 16 •3125 = 48125.
10.19
1) 34 •54 = 34 •2 •27 = 323 • 33 = 6.
2) 548 • 5162 = 516 •3 •81 •2 = 532 • 243 = 2 • 3 = 6.
3) 478 •5 • 453 = 478 • 54 = 72 ● 5 = 49 • 5 = 245.
4) 6710• 221629 • 74 = 6710 • 2229 • 74 = 676 •212 = 7 • 22 = 28.
10.20
1) 3375 •9 = 33 •125 •9 = 5 • 3 = 15.
2) 454 • 424 = 454 •24 = 42 •27 •3 •8 = 3 • 2 = 6.
3) 5310 •42 • 543 = 5310 • 45 = 32 ● 4 = 9 • 4 = 36.
4) 8321• 210835 • 22 = 8321 • 21035 • 22 = 836 •28 = 22 • 2 = 18.
10.21
1) 6+ 11 • 6- 11 = 36-11 = 25 = 5;
2) 35- 17 • 35+ 17 = 325-17 = 38 = 2;
3) 482+ 66 • 482- 66 = 482-66 = 416 = 2;
4) 552- 32 • 552+ 32 = 550-18 = 532 = 2.
10.22
1) 37+ 22 • 37- 22 = 349-22 = 327 = 3;
2) 4311- 32 • 4311+ 32 = 499-18 = 481 = 3.
10.23
1) 64a2 = 8a;
2) 364p6 = 4p2;
3) 4625a8b12 = 5a2b3;
4) 532p20x15243 = 2p4x33.
10.24
1) 25m4 = 5m2;
2) 38b3 = 2b;
3) 51024 • t10• m25 = 4t2m5;
4) 416x4m2481 = 2xm63.
10.29
1) (t+2)2 = (t + 2) = t + 2, t ≥ –2;
–t –2, t < –2;
2) 4(a+1)8 = (a + 1)2 = a2 + 2a + 1;
3) 6(x-1)6 = (x – 1) = x – 1, якщо х ≥ 1;
4) 8(в-5)8 = (в – 5) = 5 – в, якщо х < 5.
10.30
1) 4(5- 2)4 = |5 – 2| = 5 – 2;
2) (7-3)2 = |7 – 3| = 3 – 7;
3) 4(7-53)3 = 3 – 11;
4) 4(7-53)4 + 6(9-53)6 = |7 – 53| + |9 – 53| = 53 – 7 +
+ 9 – 53 = 2.
10.31
1) 4(x+2)4 = |x + 2| = x + 2, якщо х ≥ –2;
2) 6(с-7)6 = |с – 7| = 7 – с, якщо с < 7;
3) 8(2-5)8 = |2 – 5| = 5 – 2;
4) (5-23)2 + 4(3-23)4 = |5 – 23| + |3 – 23| = 5 – 23 –
– 3 + 23 = 2.
10.34
1) 347 = 127;
2) 53 = 103;
3) 4316 = 1216 = 64 = 32;
4) 7xx = 7x3 = 14x3;
5) 3x4x = 12x5;
6) 11x25x = 115x11= 55x11 = 5x.
10.35
1) 532 = 152;
2) 37 = 67;
3) 34125 = 1253 = 45;
4) 5m3m = 53m4 = 15m4;
5) 4x5x2 = 45x7 = 20x7;
6) 7x23x = 73x7= 21x7 = 3x.
10.44
24000 - 16%;
24000 • 1,16 = 27840 (грн) – повинен повернути вкладник.
27840 : 12 = 2320 (грн) – щомісяця .
Відповідь. 2320 грн.
11.5
1) 364m = 43m;
2) 33000= 1033;
3) 481p = 34p;
4) 432 = 242;
5) 5486 = 352;
6) 50c = 52c.
11.6
1) 432 = 442;
2) 25p = 5p;
3) 327a = 33a;
4) 596 = 253;
5) 4162 = 342;
6) 72b = 62b.
11.7
1) 236 = 23 •6 = 8 •6 = 48;
2) 5 • 415 = 454 • 15 = 453 = 4125;
3) 2 • 5m = 532m;
4) 32p = 9 •2p = 18p.
11.8
1) 37 = 9 •7 = 63;
2) 4 • 314 = 343• 14 = 342 = 316;
3) 3 • 4a = 434a = 481a;
4) 253m = 525 •3m = 596m.
11.9
1) 17 = 77;
2) 232 = 2 • 3438 = 2342 = 34;
3) 9427 = 943481 = 9 • 433 = 343;
4) 5316 = 5 • 34364 = 5344.
11.10
1) 105 = 1055 = 25;
2) 134 = 3238 = 322
3) 8516 = 8 • 52532 = 8 • 522 = 4 • 52
4) 748 = 742423 • 42 = 7422
11.19
1) 32a4 = 4a22;
2) 4162p6 = 3p42p2, p ≥ 0;
3) 50x2 = –5x2, x < 0;
4) 354c8 = 3c2 32c2;
5) 6a13 • b8 = a2b6ab2, b > 0;
6) 432x6y4 = –2xy42x2, x > 0, y < 0.
11.20
1) 75a6 = 25 •3(a3)2 = 5a33, a ≥ 0;
2) 448p16 = 416 •3(p4)4 = 2p43;
3) 6128m18 = –2m3 62, m < 0;
4) 3250x4 = 32 •125 • x3•x = 5x32x;
11.21
1) a32 = 32a3;
2) x3 = 3x2, x ≥ 0;
3) y • 47 = –47y4;
4) a6a = 6a7;
5) p • 8-p = –8(-p)9;
6) xy42 = –42x4y4.
11.22
1) b53 = 53b5;
2) m42 = 42m4;
3) ta = –at2;
4) c6c3 = 6c6 • c3 = 6c9.
11.23
1) 1213- 1 = 12 •(13+ 1)13- 1(13+ 1) = 12(13+ 1)12 = 13 + 1;
2) 1017+ 2 = 10(17- 2)17+ 2(17- 2) = 10(17- 2)15 = 2(17- 2)3;
3) 635+ 1 = 6(325- 35+ 1)5+1 = 325 – 35 + 1;
4) 9316+ 34+ 1 = 9(34- 1)4-1 = 3(34 – 1).
11.24
1) 711+ 2 = 7 •(11- 2)11- 22 = 7(11- 2)11- 22 = 7(11- 2)7 = 11 – 2;
2) 1815- 3 = 10(17- 2)17+ 2(17- 2) = 10(17- 2)15 = 2(17- 2)3;
3) 635+ 1 = 18(15+ 3)15-3 = 18(15+ 3)12 = 3(15+ 3)2;
4) 634- 32+ 1 = 6(32+ 1)2+1 = 2(32 +1).
11.25
1) x- y4x+ 4y = 4x- 4y(4x+4y) 4x+ 4y = 4x – 4y;
2) 4a- 3ba- 3b2 = 4a- 3b4a- 3b(4a+ 3b) = 14a+ 3b.
11.26
1) 4a- 4ba- b = 4a- 4b4a- 4b(4a+ 4b) = 14a+ 4b;
2) 5m2- n5m+ 4n = 5m- 4n(5m+ 4n)5m+ 4n = 5m – 4n;
11.27
1) a+ 4ab4ab+ b = 4a(4a+ 4b)4b(4a+ 4b) = 4ab;
2) 6x2y3+ 6x3 y23y - 3x = 3x y+ x • 3y3y- 3x = 6x2y2 (6y+ 6x)6y- 6x(6y+ 6x) = 3xy6y- 6x;
3) a+83a2- 23a+ 4 = 3a+ 2(3a2- 23a+ 4)3a2- 23a+ 4 = 3a + 2;
4) x-y4y- 4x = 4x- 4y4x+ 4y(x+ y)4y- 4x = –(4x+ 4y)(x + y).
11.28
1) m- 4mn4mn- n = 4m(4m- 4n)4n(4m- 4n) = 4mn;
2) 9+3 3aa-27 = 9+33a+ 3a23a- 3(3a2+ 33a+ 9) = 13a- 3.
11.29
1) 11a53a4 + 4 • 596a – a253a9 = 11a • 53aa5 + 4 • 532 •3a – a253aa10 = 11a • 53aa + 4 • 2 • 53a – a2 • 53aa2 = 11 • 53a + 853a – 53a = 1853a;
2) 1x+ 4xy + 14xy+ y = 14x(4x+ 4y) + 14y(4x+ 4y) + 14y(4x+ 4y) = 4y+ 4x4xy(4x+ 4y) = 14xy.
11.30
1) 7p42p3 – 4162p – p2 • 42p7 = 7p 42pp4 – 42 •81p – p2 • 42pp8 =742p – 342p – 42p = 342p;
2) 13a- 6ab – 16ab- 3b = 16a(6a- 6b) – 16b(6a- 6b) = 6b- 6a6ab(6a- 6b) = –16ab.
12.11
| 1) 45 < 826;825 < 826; | 2) 63 > 1826;1827 > 1826. |
12.12
| 1) 37 > 648;3) 649 > 648; | 2) 54 < 1565;4) 64 < 1565. |
12.27
1) 35 < 3;
625 < 627;
2) 810 > 5343;
5343 = 54243 = 20243 = 2035 = 43 = 89
810 > 89.
12.28
1) 33 > 44;
1281 > 1264;
2) 97 < 4232;
4232 = 4324 = 32 = 98;
97 < 98.
15.1
| 1) a12 = a;2) 413 = 34;3) 745 = 574;4) 8-14 = 148 = 48-1; | 5) t-23 = 13t2 = 3t-2;6) 30,2 = 53;7) 141,3 = 141310 = 101413 = 1410143;8) p–1,2 = 1p65 = 15p6 = 5p-6; |
15.2
| 1) 712 = 7;2) a14 = 4a;3) 856 = 685;4) p-13 = 13p = 3p-1; | 5) m-45 = 15m4 = 5m-4;6) 50,4 = 552;7) t1,5 = 2t3;8) m–0,8 = 15m4 = 5m-4; |
15.3
1) 3 = 312;
2) 7a = a17;
3) 6b5 = b56;
4) 10m-3 = m-310;
15.4
1) p = p12;
2) 911 = 1119;
3) 725 = 257;
4) 9a-5 = a-59.
15.5
1) 7p-23 = 73p-2;
2) -9m47 = –97m4;
3) (2m)-18 = 8(2m)-1;
4) (a-b)49 = 9(a-b)4;
5) p14 – b34 = 4p – 4b3;
6) ax1,8 + by–1,2 = a • 5x9 + b • 5y-6.
15.6
1) 4m-18 = 48m-1;
2) -10a37 = –107a3;
3) (3m)-17 = 7(3m)-1;
4) (x-2y)38 = 8(x+2y)3;
5) t15 – b25 = 5t + 5b2;
6) xa–1,5 + yb2,5 = x • 2a-3 + y • 5b5.
15.7
1) 6412 = 8;
2) 100-12 = 0,1;
3) 216-13 = 16;
4) 0,0432 = 0,008;
5) 0,12523 = 0,25;
6) 0,000010,4 = 0,01;
7) (338)-23 = (278)-23 = (327)23 = (23)2 = 49;
8) (21027)-43 = (6427)-43 = (2764)43 = (34)4 = 81256;
15.8
1) 912 = 3;
2) 121-12 = 111;
3) 1614 = 2;
4) 0,00823 = 0,04;
5) 0,0016-14 = 5;
6) 0,360,5 = 0,6;
7) (1119)–1,5 = (1009)–1,5 = (9100)1,5 = (310)3 = 271000;
8) (41727)-23 = (12527)-23 = (27125)23 = (35)2 = 925.
15.9
1) a14 • a15 = a920;
2) a-18 • a38 = a28 = a14;
3) a–4 • a-13 = a-413;
4) a18 : a19 = a18-19 = a172;
5) a13 • a-12 = a13+12 = a56;
6) a-47 : a-121 = a-4\37+121 = a-12+121 = a-1121;
7) (a18)–8 = a–1;
8) (a-23)-910 = a2•93 •10 = a35;
15.10
1) b13 • b12 = b56;
2) b-110 • b12 = b12-110= b410 = b25;
3) b–2 • b-18 = b-218;
4) b14 : b18 = b14-18 = b18;
5) b15 : b-115 = b15+115 = b415;
6) b-38 : b-124 = b-3\38+1\124 = b-824 = b-13;
7) (b13)3= b–1;
8) (b-35)-1027 = b3•105 •27 = b29.
15.11
1) (a0,2)0,8 • a0,34 = a0,32 • a0,34 = a0,66;
2) (b47)1,4 • (b-38)1,6 = b4 •147 •10 • b-3 •168 •10 = b45 • b-35 = b15.
3) p38 • p14p-38 = p38+ 1\24+ 38 = p88 = p1 = p.
4) m1,8 • m-3,7m4,5 • m-6,4 = m-1,9m-1,9 = 1.
15.12
1) (p0,1)4 • p0,6 = p0,4 • p0,6 = p1 = p;
2) (m13)1,2 • (m15)–1,5 = m0,4 • m–0,3 = m0,1;
3) m47 • m-121m1121 = m4\37- 1\121- 11\121 = m12-1-1121 = m0 = 1;
4) a1,2 • a-1,8a1,5 • a-1,1 = a-0,6a0,4 = a–1.
15.13
1) 4-12 • 415 • 40,8 = 4-12+ 15+ 45 = 412 = 2;
2) (1000 • 8)13 = 100013 • 813 = 10 • 2 = 20;
3) (1000 • 8)-13 = 1000-13 • 8-13 = 110 • 12 = 120;
4) (116 • 81)-14 = (16 • 181)14 = 2 • 13 = 23.
15.14
1) 8116 • 8113 • 81-14 = 81-1\26+ 1\43- 1\34 = 812+4-312 = 8114 = 3;
2) (64 • 25)12 = 8 • 5 = 40;
3) (64 • 25)-12 = 18 • 15 = 140;
4) (127 • 64)-13 = (27 • 164)13 = 3 • 14 = 34.
15.15
1) (a13 – b13)a23 • b23 = ab23 – a23b;
2) (x14 – 3)(x14 + 3) = x12 – 9;
3) (a1,5 – b0,5)2 = a3 – 2a1,5b0,5 + b;
4) (p16 + t18)2 = p13 + 2p16 t18 + t14.
15.16
1) x15 y15(x45 + y45) = xy15 + x15y;
2) (7 + m12)(7 – m12) = 49 – m;
3) (x12 – a52)2 = x – 2x12 a52 + a5;
4) (m3,5 + n4,5)2 = m7 + 2m3,5n4,5 + n9.
15.17
| 1) 423 має;2) (–13)18 не має;3) (–25)12 не має; | 4) 8–0,01 має;5) 034 має;6) 0-47 не має; |
15.18
21,8 ≈ 3,482;
3,4–1,2 ≈ 0,230;
725 ≈ 2,178;
713 ≈ 1,443.
15.19
30,9 ≈ 2,688;
4,7–2,3 ≈ 0,028;
437 ≈ 1,813;
619 ≈ 1,635.
15.20
1) 1634 + (0,5)–3 = (24)34 + 23 = 8 + 8 = 16;
2) (2723 + 12513 + 813)–0,25 = ((33)23 + (53)13 + (23)13)–0,25 = (32 + 5 + 2)-14 = (9 + 7)-14 = 16-14 = 12.
3) 810,25 • 8-13 – 32-15 • 2723 = (34)0,25 • 12 – (25)-15 • (33)23 = 3 • 12 –
– 2–1 • 32 = 32 – 92 = –3.
4) (0,25)–2 + 810,5 – (0,0001)–0,75 • (49)–0,5 = (12)–4 + 9 – ((110)4)–0,75 • (94)0,5 = 16 + 9 – (110)–3 • 32 = 25 – 1000 • 32 = 25 – 1500 = –1475.
15.21
1) 0,0016–0,25 + (181)-34 = ((0,2)4)–0,25 + 8134 = 0,2–1 + 33 = 5 + 27 =
= 32.
2) 81–0,25 • (19)–0,5 + 8-43 • 0,01–1,5 = (34)–0,25 • 90,5 + ((12)3)43 •((110)2)–1,5 = 3–1 • 3 + (12)4 • (110)–3 = 1 + 116 • 1000 = 63,5
3) (823 + (19)-23 + 12513)1,5 = ((23)23 + (32)32 + (53)13 )32 = (4 + 27 + 5)32 = 3632 = 63 = 216;
4) (0,125)-13 + 21623 – (0,25)–2 : (18)–1 = (0,5)–1 + 62 – 24 : 8 = 2 +
+ 36 – 16 : 8 = 36.
15.22
1) y = x27;
D(y) x ∈ [0; +∞).
2) y = x-34;
D(y): x > 0.
3) y = (x – 2)–0,2;
D(y): x – 2 > 0 x > 2 x ∈ (2; +∞).
4) y = (x2 + 2x)18;
D(y): x2 + 2x ≥ 0.
x(x + 2) ≥ 0;
x ∈ (–∞; –2] ∪ [0; ∞).
15.23
1) m13, m ∈ [0; ∞);
2) p-45, m ∈ (0; ∞);
3) (a + 2)1,4; a + 2 ≥ 0; a ≥ –2; [–2; ∞).
4) (4x – x2)-27; 4x – x2 > 0; x(4 – x) > 0.
x ∈ (–∞; 0) ∪ (4; ∞)
15.24
1) (x43 • 3x8)–2 = (x43 • x83)–2 = (x4)–2 = x–8;
2) (4x : 5x3)–20 = (x14 : x35)–20 = (x14- 35)–20 = (x-720)–20 = х7.
15.25
1) (a47 • 7a3)–3 = (a47 • a37)–3 = x–3;
2) (4a5 : 3a)–12 = (a54- 13 )–12 = (a1112)–12 = a–11.
15.26
1) (2-17)1,4• 40,1= 2–0,2• 20,2= 20 = 1.
2) 8118 • 27-56 • 92,5= (34)18 • (33)-56 • (32)2,5 = 312 • 3-52 • 35 = 3–2 • 35= = 33 = 27;
3) 160,4 • 20,540,3 • 816 = (24)0,4• 20,5(22)0,3 • 20,5 = 21,620,6 = 2;
4) (20,5)–0,5 • (0,5)–0,25 = 2–0,25 • 20,25 = 1.
5) (324 • 3223 )-12 = (324 • 83 )-12 = (364 )-12 = (4)-12 = 12;
6) (325336 )-32 = ((2536 )13)-32 = (2536)-12 = 65 = 115.
15.27
1) (519)1,8• 250,1 = 50,2 • 50,2 = 20,4
2) 160,25 • 8-16 • 40,75= (24)0,25 • (23)-16 • (22)0,75 = 2 • 2-12 • 21,5 = 4;
3) 2430,42 • 90,6810,3 • 30,1 = (35)0,42• (32)0,6(34)0,3 • 30,1 = 32,1• 31,2 31,2• 30,1 = 32 = 9;
4) (628 • 6227 )–2 = (628 • 167 )–2 = (364 )–1 = 4–1 = 14;
5) (50,7)–0,7 • (0,2)–0,49 = 5–0,49 • 50,49 = 1.
6) (48427 )-43 = (4827 )-43 = ((827 )14)-43 = (827)-13 = 32 = 1,5.
15.28
1) (9b-23 )32 = 932 • (b-23 )32 = 27 • b–1;
2) (81x8)-34 = 81-34 • (x8)-34 = 127x–6;
3) (64t–9)-13 = 64-13 • (t–9)-13 = 14 • t3;
4) (0,25a–0,6)12 = 0,5a–0,3.
15.29
1) (8m–4)23 = 4m23;
2) (16a–4)-14 = 12a;
3) (0,0016b–4)34 = 0,23 • b–3 = 0,008b–3;
4) (49c–6)-12 = 32c3.
15.30
1) (4 – x0,5)2 + 8x0,5 = 16 – 8x0,5 + x + 8x0,5 = 16 + x;
2) (a12 + b14)2 – (a12 – b14)2 = a + 2a12 b14 + b12 – a + 2a12 b14 – b12 = 4a12 b14;
3) (2x14 + x13)2 – 4x712 = 4x12 + 4x712 + x23 – 4x712 = 4x12 + x23;
4) (a14 + 1)(a14 – 1)(a12+ 1) = (a12 – 1)(a12 + 1) = a – 1.
15.31
1) (a + b12)2 – (a12 – b)2 = + 2a b12 + b – a + 2a12 b – b = 4ab.
2) (3a52 + a12)2 – 6a3 = 9a5 + 6a3 + a – 6a3 = 9a5 + a.
15.32
(a12 – b32)(a + a12 b32 + b3) + (a12 + b32) • (a – a12 b32 + b3) = a32 – b92 + a32 + b92 = 2a32;
Якщо a = 4, b = 2100, то 2a32 = 2 • 432 = 16.
15.33
1) x – 2x23 = x23 (x13 – 2);
2) m12 + 3m14 = m14(m14 + 3);
3) ab15 + ba16 = a16 b15(a56 + b45);
4) (ab)12 – (ac)12 = a12(b12 – c12);
5) 1213 – 413 = 413(313 – 1);
6) 1834 – 1534 = 334(634 – 534).
15.34
1) a + 3a18 = a18 (a78 + 3);
2) a13 + 4a14 = a14(a112 + 4);
3) mn12 + m13n = m13 n12(m23 + n12);
4) (ax)35 + (bx)35 = x35(a35 + b35);
5) 612 + 212 = 212(312 – 1);
6) 1238 – 838 = 438(338 – 238).
15.35
1) 5 – m2 = (512 – m)(512 + m);
2) a23 – x23 = (a13 – x13)(a13 + x13);
3) x47 – y613 = (x27 – y313)(x27 + y313);
4) 9m – n = (3m12 – n12)(3m12 + n12);
m > 0, n > 0.
15.36
1) a2 – 7 = (a – 712)(a + 712);
2) p25 – q25 = (p15 – q15)(p15 + q15);
3) m39 – n27 = (m49 – n17)(m49 + n17);
4) a – 25b = (a12 – 5b12)(a12 + 5b12);
a > 0, b > 0.
15.37
1) x+5x12x12+ 5 = x12(x12+ 5)x12 + 5 = x12;
2) 3a14a12- 7a14 = 3a14a14 (a14- 7) = 3a14- 7;
3) a-ba0,5- b0,5 = a0,5- b0,5(a0,5+ b0,5)a0,5- b0,5 = a0,5 + b0,5;
4) a0,5b- b0,5ab1,5a- a1,5b = a0,5b0,5(b0,5- a0,5)ab(b0,5- a0,5) = 1a0,5 b0,5;
5) m-5m125m- m32 = m12(m12- 5)m(5- m12) = –1m12;
6) x0,5y0,5+ 2x4x-y = x0,5(y0,5+ 2x0,5)2x0,5- y0,5)(2x0,5+ y0,5) = x0,52x0,5- y0,5.
15.38
1) m-3m13m23- 3 = m13(m23- 3)m23- 3 = m13;
2) x0,5+ y0,5x-y = x0,5+ y0,5x0,5- y0,5(x0,5+ y0,5) = 1x0,5- y0,5;
3) x-9x12x12- 9x = x12(x12- 9)x(x12- 9) = 1x12;
4) 6a-ba0,5b0,5+ 3a = 3a0,5- b0,5(3a0,5+ b0,5)a0,5(b0,5+ 3a0,5) = 3a0,5- b0,5a0,5.
15.39
1) 312 > 513;
(312)6 = 33 = 27;
(513)6 = 52 = 25;
2) 2-16 > 3-18;
2-16 = 1216; (1216)24 = 124 = 116;
3-18 = 1318; (1318)24 = 133 = 127.
15.40
1) 214 < 315;
(214)20 = 25 = 32;
(315)20 = 34 = 81;
2) 3-12 < 4-13;
(3-12)6 = 3–3 = 127;
(4-13)6 = 4–2 = 116.
15.43
1) a-1a- a12+ 1 : a12- 1a32+ 1 – 2a12 = a12- 1a12+ 1 •a12+ 1a- a12+ 1 a- a12+ 1a12- 1 – 2a12 = (a12 + 1)2 – 2a12 = a + 2a12 + 1 – 2a12 = a + 1;
2) x0,5-(3+ x0,5)x0,5-3 – 3\3- x0,5x0,5+ 3 + x\19-x = -3x0,5- x-9+3x0,5+ x3- x0,5(3+ x0,5) = –99-x = 9x-9.
15.44
1) x32+ y32x12- y12 • x-yx- x12 y12+ y – 2x12 y12 = x12+ y12x- x12 y12+ yx12- y12x12+ y12 (x12- y12)(x- x12 y12+ y) – 2x12 y12 = (x12 + y12)2 – 2x12 y12 = x + 2x12 y12 + y – 2x12 y12 = x + y.
2) m\11-m – 1\1- m0,5m0,5+ 1 + m0,5 -(1+ m0,5)m0,5- 1 = m-1+ m0,5- m0,5- m1- m0,5(1+ m0,5) = 1m-1.
15.45
(1a+ a12 b12 + 1a- a12 b12)–1 • a2+ ab+ b2a3- b3 = (1a12 (a12+ b12) + 1a12(a12- b12))–1 • a2+ ab+ b2a-b(a2+ ab+ b2) = (a12- b12+ a12+ b12a12 (a12+ b12)(a12- b12 ))–1 • 1a-b = (2a21a12(a-b))–1 • 1a-b = a-b2 • 1a-b = 12.
15.46
a+ba-25b : (5a0,5+ b0,5a0,5- 5b0,5 + 5a0,5- b0,5a0,5+ 5b0,5) = a+b a-25b : 5a0,5+ b0,5a0,5+ 5b0,5+ (a0,5- 5b0,5)(5a0,5- b0,5)a0,5- 5b0,5(a0,5+ 5b0,5) = a+ba-25b •
• a-25b5a+25a0,5b0,5+ a0,5 b0,5+ 5b+5a- a0,5 b0,5- 25a0,5 b0,5+ 5b = a+b(a-25b)a-25b(10a+10b) = 110.
15.47
2aba-b : (a12- b12ab12 + a12b + a12+ b12ab12- a12b) = 2aba-b : (a12- b12a12 b12 (a12+ b12) + a12+ b12a12 b12(a12- b12)) = 2aba-b : a-2a12b12+ b+a+2a12 b12+ ba12b12a12+ b12a12 - b12 = 2ab • a12 b12 (a-b)a-b(2a+2b) = aba+b;
Якщо а = 3, b = 7, то aba+b = 3 •73+7 = 2,1.
15.57
1) y = x
Функція – пряма пропорційність, графік – пряма, що проходить через початок координат.
D(y): R; E(y): R.
зростає на всфй обл. визначення.
| 2) у = х2Квадратична функція, графік – парабола.D(y): RE(y): [0; +∞)при х ∈ (–∞; 0] спадна,при х ∈ [0; +∞) зростаюча | |
| 3) у = 1хОбернена пропорційність, графік гіпербола, вітки якої лежать в І і ІІІ чв.D(y): (–∞; 0) ∪ (0; ∞)E(y): (–∞; 0) ∪ (0; ∞)Спадна | |
| 4) у = хD(y): [0; ∞) E(y): [0; +∞)зростаюча |
15.58
16.3
у = х2; мал 16.13.
у = х–5; 16.14.
у = х-13; 16.17.
16.4
| 1) у = х–5; | D(y): (–∞; 0) ∪ (0; +∞);E(y): (–∞; 0) ∪ (0; +∞);непарна;Не перетинає жодної з осей.Спадна. |
| 2) у = х23 | D(y): [0; +∞);E(y): [0; +∞); Ні парна, ні непарна перетин з осями; (0; 0);зростає при х ∈ [0; ∞). |
16.5
| 1) y =x4; | D(y): R;E(y): [0; +∞);парна;перетин з осями (0; 0);зростає х ∈ [0; +∞);спадає х ∈ (–∞; 0]; |
| 2) y = x-12; | D(y): (0; +∞);E(y): (0; +∞);не перетинає жодну з осейспадає при х ∈ (0; ∞). |
16.6
| 1) x13 = 2;х = 8. | 2) х0,25 = 0;х = 0. |
| 3) x16 = 1;х = 1. | 4) x12 = 3;х = 9. |
16.7
| 1) x14 = 1;х = 1. | 2) x17 = 0;х = 0. |
| 3) x13 = 4;х = 64. | 4) х0,5 = 5;х = 25. |
16.14
у = x14;
1) у(0,5) = 0,514 ≈ 0,8;
у(16) = 2;
2) у = 1 при х = 1;
у = 1,5 при х ≈ 5.
16.15
у = x13;
1) у(0,5) ≈ 0,8 у(8) = 2;
2) у = 1 при х = 1;
у = 1,5 при х ≈ 3,75.
16.16
| 1) у = 2 + х3; | D(y): (–∞;∞);E(y): (–∞; +∞);зростає.Ні парна, ні непарна. |
| 2) у = (х – 2)-25; | D(y): (2; ∞);E(y): (0; +∞);Спадна;нема точок перетину з осями координат. |
16.17
| 1) у = х–2 – 3; | D(y): (–∞; 0) ∪ (0; ∞);E(y): (–3; +∞);Зростає при х ∈ (–∞; 0);Спадає при х ∈ (0; +∞). |
| 2) у = (х + 1)54; | D(y): [–1; ∞);E(y): [0; +∞);Зростає. |
16.18
| 1) (x – 3)12;x – 3 = 25;x = 28;3) (x – 2)-13 = 0;∅ ;5) (x2 – 6x)13 = 3;x2 – 6x = 27;x2 – 6x – 27 = 0;D = 36 + 4 • 27 = 144;x1 = 6+122 = 9; x2 = 6-122 = –3.Bідповідь: –3; 9.6) (x2 + x)–1 = 12;x2 + x = 2;x2 + x – 2 = 0;x = 1, x = –2. | 2) (x + 1)0,5 = 0;x + 1 = 0;x = –1.4) (x2 – 2)0,5 = 7;x2 – 2 = 7;x2 = 9;x = ± 3;x2 – 6x ≥ 0;x(x – 6) ≥ 0; |
16.19
| 1) (x + 2)13 = 4;x + 2 = 64;x = 62. | 2) (x – 4)0,4 = 0;x – 4 = 0;x = 4. |
| 3) (x2 + 2)0,5 = 6;x2 + 2 = 6;x2 = 4;x = ± 2. | 4) (x2 – 3x)–1 = 13;x2 – 3x = 3;x2 – 3x – 3 = 0;D = 9 + 12 = 21;x1,2 = 3 ± 212. |
16.20
1) 71,2 < 7,21,2;
2) 1,8–0,4 > 2–0,4.
16.21
1) 318 > 218;
2) 5–6 < 4,8–6.
16.24
y = (x + 3)0,8 – 2;
1) y = x0,8;
2) y = (x + 3)0,8 ← 3 од.
3) y = (x + 3)0,8 – 2 ↓ 2 од.
D(y): [–3; +∞); E(y): [–2; +∞); Зростаюча.
16.25
y = (x – 1)–1,2 + 3;
1) y = x1,2;
2) y = (x – 1)–1,2 → 1 од.
3) y = (x – 1)–1,2 + 3 ↑ 3 од.
Властивості;
D(y): (1; +∞); E(y): (3; +∞).
Спадна. Точок перетину з осями нема.
16.26
| 1) (x2 – 7x)23= 4;((x2 – 7x)23)3 = 43;(x2 – 7x)2 = 64;x2 – 7x = 8;x2 – 7x – 8 = 0;D = 49 + 32 = 81;x1 = 7+92 = 8;x2 = 7-93= –1;Відповідь: –1; 8.2) (x2 – 9)–0,75 = 18;((x2 – 9)–0,75)4 = (18)4;(x2 + 9)–3 = (12)12;((x2 – 9)–3)-13= ((12)12)-13x2 – 9 = (12)–4;x2 – 9 = 24;x2 – 9 = 16;x2 – 25 = 0;x = ± 5.Відповідь: –5; 5. | ОДЗ: x2 – 7x > 0;x(x – 7) > 0;x ∈ (–∞; 0) ∪ (7; ∞);x2 – 7x = –8;x2 – 7x + 8 = 0;D = 49 – 32 = 17;x1,2 = 7±17 2не підх. по ОДЗ;ОДЗ: x2 – 9 > 0;x ∈ (–∞; 3) ∪ (3; ∞). |
16.27
| 1) (x2 + 6x)0,75 = 8;((x2 + 6x)0,75)4 = (23)4;(x2 + 6x)3 = 212;x2 + 6 = 24;x2 + 6x – 16 = 0;x = –8;x = 2.Відповідь: –8; 2.2) (x2 + 4)-23 = 125;(x2 + 4)23 = 25;(x2 + 4)2 = (52)3;x2 + 4 = 53;x2 + 4 = 125;x2 – 121 = 0;x = ± 11. | ОДЗ: x2 + 6x ≥ 0;x(x + 6) ≥ 0;x ∈ (–∞; –6] ∪ [0; ∞).ОДЗ: x2 + 4 > 0. R |
16.28
x12+ x14 - 6 = 0;
x14 = t > 0;
t2 + t – 6 = 0;
t1 = 2;
t2 = –3 < 0;
x14 = 2;
x = 16.
16.29
x13 + 3x16 - 4 = 0;
x16 = t > 0;
t2 + 3t – 4 = 0;
t1 = 1; x16 = 1;
t2 = –4 < 0; x = 1.
16.36
| № | Завдання | y = x0,8 | y = x-23 | y = x1,5 | y = x–4 |
| 1. | x = 1,5;x = 3;x = 4; | 1,422,413,03 | 0,840,650,57 | 1,925,28 | 0,740,10,01 |
| 2. | y = 0,5;y = 1;y = 1,5; | 0,4411,63 | 5,5910,3 | 0,4711,3 | 1,210,7 |
| 3. | Знайти наближений розв'язок рівняння | x0,8 = 1,5x ≈ 1,63 | x-25 = 0,5x ≈ 5,59 | x1,5 = 5x ≈ 2,85 | x–4 = 3x ≈ 0,76 |
16.39
| ∠C = 90°;AC = 12;BC = 5;AB = 13. | |
| 1) sin A = 513;2) cos B = 513;3) tg A = 512; | 4) cos A = 1213;5) tg B = 125;6) sin B = 1213. |
16.40
1) sin 30° = 12 2) 2 cos 45° = 2 22 = 1;
3) tg 120° – tg 60° = – 3 – 3 = –23;
4) cos2150° = (–cos 30°)2 = (32)2 = 34;
5) sin 120° – cos 30° = 32 – 32 = 0;
6) (cos 120° + 5 tg 45°)2 = (–12 + 5 • 1)2 = (92)2 = 814.
16.41
1) sin 15° = 0,2588;
2) cos 48° = 0,6691;
3) tg 138° = –0,9004;
4) sin 130° 45' = 0,7576;
5) cos 107° 30' = –0,3007;
6) tg 13° 15' = 0,2355.
17.2
Pβ (0,8; 0,6);
cos β = 0,8;
sin β = 0,6.
17.3
| 1) sin 45° = 22;2) cos 90° = 0;3) tg 30° = 13;4) ctg 135° = –1; | 5) cos 120° = –12;6) sin 180° = 0;7) ctg 60° = 13;8) tg 0° = 0. |
17.4
| 1) sin 120° = 32;2) cos 30° = 32;3) tg 45° = 1;4) ctg 90° = 0; | 5) cos 270° = 0;6) sin 0° = 0;7) ctg 120° =– 13;8) tg 60° = 3. |
17.5
17.6
17.7
| 1) α = 420°;α = 60° + 360°.2) α = 765°;α = 45° + 360° • 2. | 3) α = –320°;α = 40° –360°.4) α = –1060;α = 20 – 360° • 3. |
17.8
| 1) α = 730°;α = 10° + 360° • 2.2) α = 395°;α = 35° + 360°. | 3) α = –710°;α = 10° –360° • 2.4) α = –770°;α = 310° – 360° • 3. |
17.9
| 1) 190° – III;2) –190° – II;3) 105° – II;4) –105° – III; | 5) 89° – I;6) –89° – IV;7) 320° – IV;8) –320° – I. |
17.10
| 1) 95° – II;2) –95° – III;3) 210° – III;4) –210° – II; | 5) 20° – I;6) –20° – IV;7) 280° – IV;8) –280° – I. |
17.11
sin γ = –1213, сos γ = –513;
tg γ = sin γcosγ = (–1213) : (–513) = 12•1313•5 = 125;
ctg γ = 1tgγ = 512.
17.12
sin β = 817, сos β = –1517;
tg β = sin βcosβ = 817 : (–1517) = –8 •1717 •15 = –815;
ctg β = 1tgβ = –158.
17.13
1) sin(–15) ≈ –0,259;
2) cos 127° ≈ –0,602;
3) tg 1000° = –5,671;
4) ctg (–37°) = –1,327.
17.14
1) sin 190° = –0,174;
2) cos (–100°) = –0,174;
3) tg (–29°) = –0,554;
4) ctg 1200° = –0,577.
17.15
1) cos 90° + sin 0° = 0 + 0 = 0;
2) 3 cos 180° • sin 90° = 3 • (–1) • 1 = –3;
3) 2 tg 180° – 4 ctg 90° = 2 • 0 – 4 • 0 = 0;
4) ctg 270° – cos 270° + sin 270° = 0 – 0 + (–1) = –1.
17.16
1) 5 sin 360° + cos 360° = 5 • 0 + 1 = 1;
2) tg 0° + sin 180° – cos 0° = 0 + 0 – 1 = –1.
17.17
1) 4 cos 30° – 2 sin 60° = 4 • 32 – 2 • 32 = 23 – 3 = 3;
2) 2 sin 45° + 22 cos 45° = 2 • 22 + 22 • 22 = 1 + 2 = 3;
3) tg 60° : ctg 30° = 3 : 3 = 1.
4) sin 150° + cos 120° = sin(180° – 30°) + cos(180° – 60°) = sin 30° – cos 60° = 12 – 12 = 0.
17.18
1) ctg 60° – tg 30° = 13 – 13 = 0;
2) 3 sin 120° – cos 60° = 3 • sin 60° – 12 = 3 • 32 – 12 = 32 – 12 = 1.
3) sin 135° + cos 135° = sin(180° – 45°) + cos(180° – 45°) = sin45° – cos45° = 22 – 22 = 0.
4) th 120° : ctg 150° = tg(180° – 60°) : ctg (180° – 30°) = –tg60° : (–ctg 30°) = 3 : 3 = 1.
17.21
520° = 160° + 360°;
440° = 80° + 360°;
–310° = 50° – 360°;
220° = 220° + 0 • 360°;
–560° = 160° – 2 • 360°;
1) 50° : –310 та 770°;
2) 160° : 520 та –560°.
17.22
1) α = 480° = 120° + 360°, β = 120°;
2) α = –70° = 290° – 360°, β = 290°;
3) α = 1150° = 70° + 3 • 360°, β = 70°;
4) α = –670° = 50° – 2 • 360°, β = 50°.
17.23
1) sin α = 1;
α = 450°
2) cos α = 0;
α = 450° і α = 630°
3) sin α = 0;
α = 360°, α = 540°.
4) cos α = –1;
α = 540°.
17.24
1) sin β = –1;
β = –90°.
2) cos β = 1;
β = –360° і β = 0°.
17.25
1) sin x = 12;
x = 30°; x = 30° + 360° = 390°;
x = 30° + 2 • 360° = 30° + 720° = 750°.
2) tg x = 0;
x = 0°, x = 180°, x = 360°.
17.26
1) cos α = 32;
α = 30°, α = 390°.
2) ctg α = 0;
α = 90°, α = 270°.
17.27
1) sin245° + cos260° = (22)2 + (12)2 = 24 + 14 = 34.
2) sin 30° • cos180° • tg45° = 12 • (–1) • 1 = –12.
3) tg2180° + cos2120° = 02 + 14 = 14.
4) (2ctg270° – 2cos60° + sin260°)–1 = (2 • 0 – 2 • 12 + (32)2)–1 = (–1 + 34)–1 = (–14)–1 = –4.
17.28
1) sin2120° – cos20° = (32)2 – 12 = 34 – 1 = –14.
2) cos45° • sin135° • ctg45° = 22 • 22 • 1 = 12.
3) ctg260° + sin230° = (13)2 + (12)2 = 13 + 14 = 712;
4) (2cos20° – ctg135° – 10cos260°)–1 = (2 • 12 – (–1) – 10 • (12)2)–1 =
= (2 + 1 – 104)–1 = (3 – 52)–1 = (12)–1 = 2.
17.29
sin3α + sin2α;
1) α = 15°: sin45° + sin30° = 22 + 12 = 2+ 12;
2) α = 30°: sin90° + sin60° = 1 + 32 = 2+ 32;
3) α = 60°: sin180° + sin120° = 0 + 32 = 32;
4) α = 90°: sin270° + sin180° = –1 + 0 = –1.
17.30
cosα + cos2α – cos3α.
1) α = 30°: cos30° + cos60° – cos90° = 32 + 12 – 0 = 3 + 12.
17.35
1) 1-2cos45°)2 – (1+2sin45°)2 = (1-222)2 – (1+2 • 22)2 = (1- 2)2 – (1+ 2)2 = 2 – 1 – 1 – 2 = –2.
2) (ctg30°-2)2 + (tg60°-1)2 = (3-2)2 + (3- 1)2 = 2 –
– 3 + 3 – 1 = 1.
17.36
1) 1-2sin60°)2 – (1+2cos30°)2 = (1-232)2 – (1+2 • 32)2 = (1- 3)2 – (1+ 3)2 = 3 – 1 – 1 – 3 = –2.
2) (3tg30°-1)2 + (3ctg60°-2)2 = (3 • 13- 1)2 +
+ (3 • 13- 2)2 = (3- 1)2 + (3- 2)2 = 3 – 1 + 2 – 3 = 1.
17.37
| P–α (a; –b).Pα+180° (–a; –b). |
17.40
1) 4 • 28 = 112 (місць) – в усьому таборі;
2) 112 • 50 = 5600 (г) – на 1 добу цукру 5600 г = 5,6 кг;
3) 5 • 5,6 = 28 (кг) – на 5 діб;
Відповідь: 28 упаковок цукру.
17.42
R = 1 дм; Сα = πR180° • α.
1) C30° = π •1180° • 30° = π6 (дм);
2) C45° = π •1180° • 45° = π4 (дм);
3) C60° = π •1180° • 60° = π3 (дм);
4) C90° = π2 (дм);
5) C120° = π •1180° • 120° = 2π3 (дм);
6) C135° = π •1 •135°180° = 3π4 (дм);
7) C150° = π •1 •150°180° = 5π6 (дм);
8) C180° = π (дм);
9) C210° = π •1 •210°180° = 7π6 (дм);
10) C235° = π •1 •235°180° = 5π4 (дм);
11) C240° = π •1 •240°180° = 4π3 (дм);
12) C270° = π •1 •270°180° = 3π2 (дм).
18.1
1) 20° = π9;
2) 75° = 5π12;
3) –40° = –2π9;
4) 720° = 4π;
5) –110° = –11π18;
6) 225° = 5π4.
18.2
1) 25° = 5π36;
2) –30° = –π6;
3) 130° = 13π18;
4) –160° = –8π9;
5) 50° = 5π18;
6) 240° = 4π3.
18.3
1) π2 = 180°2 = 90°;
2) 3π = 3 • 180° = 540°;
3) –3π4 = –3 •180°4 = –135°;
4) –π = –180°;
5) 0,5 ≈ 28°; 1 рад ≈ 57°.
6) –2 ≈ –114°.
18.4
1) π4 = 45°;
2) –2π = –360°;
3) 2π3 = 2 •180°3 = 120°;
4) –π6 = –30°;
5) 1,5 ≈ 85°;
6) –3 ≈ –171°53’.
18.5
1) π5 – I;
2) 4π3 – III;
3) –π6 – IV;
4) 7π8 – II.
18.6
1) 9π10 – II;
2) –2π3 – III;
3) π20 – I;
4) 5π3 – IV.
18.7
α = 2π3, β = π6, γ – ?.
γ = π\6– 2π\23 – π\16 = 6π-4π- π6 = π6.
18.8
| ∠A = 72° , ∠D = 72°;∠B = 180° – 72° = 108°;∠B = 108° • π180° = 3π5. |
18.9
1) π4 ≈ 0,79;
2) –π8 ≈ –0,39;
3) 2π ≈ 6,28;
4) –4,5π ≈ –14,13.
18.10
1) –π5 ≈ –0,63;
2) π10 ≈ 0,31;
3) –1,5π ≈ –4,71;
4) 8π ≈ 25,13.
18.11
1) sin 1 ≈ 0,841;
2) cos(–2,5) ≈ –0,801;
3) tgπ7 ≈ 0,482;
4) ctg(–2π5)≈ –0,326.
18.12
1) sin (–3) ≈ –0,141;
2) cos0,8π ≈ –0,809;
3) tg(–π12) ≈ –0,268;
4) ctg 4,2≈ 0,562.
18.13
| 0 | π6 | π4 | π3 | π2 | 2π3 | 3π4 | 5π6 | π | 3π2 | 2π | |
| sinα | 0 | 12 | 22 | 32 | 1 | 32 | 22 | 12 | 0 | –1 | 0 |
| cosα | 1 | 32 | 22 | 12 | 0 | –12 | –22 | –32 | –1 | 0 | 1 |
| tgα | 0 | 13 | 1 | 3 | – | –3 | –1 | –13 | 0 | – | 0 |
| ctgα | – | 3 | 1 | 13 | 0 | –13 | –1 | –3 | – | 0 | – |
18.14
1) 4sin π6 + ctg π4 = 4 • 12 + 1 = 2 + 1 = 3;
2) cos π2 + sin 3π2 = 0 – 1 = –1.
3) 2 cosπ – 3 sinπ3 = 2 • (–1) – 3 • 32 = –2 – 32 = –3,5.
4) 2cos 2π3 + tg 3π4 = 2 • (–12) – 1 = –1 – 1 = –2.
18.15
1) 2cos π3 – tg π4 = 2 • 12 – 1 = 1 – 1 = 0;
2) sinπ + cos2π = 0 + 1 = 1;
3) sin 3π2 – ctg3π4 = –1 – (–1) = 0;
4) 4sin 5π3 + ctg π2 = 4 • 12 + 0 = 2.
18.18
3 sin α + 2 cos α;
1) α = 0;
3sin 0 + 2cos 0 = 3 • 0 + 2 • 1 = 2.
2) α = π2;
3sin π2 + 2cos π2 = 3 • 1 + 2 • 0 = 3.
3) α = π;
3sin π + 2cos π = 3 • 0 + 2 • (–1) = –2.
4) α = 3π2;
3sin 3π2 + 2cos 3π2 = 3 • (–1) + 2 • 0 = –3.
18.19
5cosβ – 2sinβ;
1) β = 0;
5cos0 – 2sin0 = 5 • 1 – 2 • 1 = 5.
2) β = π2;
5cos π2 – 2sinπ2 = 5 • 0 – 2 • 1 = –2.
3) β = π;
5cos π – 2sinπ = 5(–1) – 2 • 0 = –5.
4) β = 3π2;
5 cos3π2 – 2sin3π2 = 5 • 0 – 2 • (–1) = 2.
18.20
Формула
π(n-2)n – градусна міра внутрішнього кута правильного n – кутна.
1) π(3-2)3 = π3 трикутник, n = 3.
2) n = 4 π(4-2)4 = π3 – квадрат.
3) n = 6 π(6-2)6 = 4π6 = 2π3.
4) n = 10 π(10-2)10 = 8π10 = 4π5.
5) n = 12 π(12-2)12 = 5π6.
6) n = 20 π(20-2)20 = 18π20 = 9π10.
18.21
| ∠A : ∠B : ∠C = 1 : 4 : 5.∠A = x;∠B = 4x;∠C = 5x ; | |
| x + 4x + 5x = π;10x = π;x = π10;∠A = π10, ∠B = 4 • π10 = 2π5, ∠C = 5 • π10 = π2. |
18.22
| 1) π2 < 1,6;2) π > 318;3) –π2 > –5;4) –2π < –6. | π ≈ 3,14 π2 ≈ 1,57;318 = 3,125;–3π2 ≈ –4,71;–2π ≈ –6,28. |
18.23
| 1) –π2 < –1,5;2) 2π < 6,3;3) –π > –3,2;4) 3π2 > 4,5; | –π2 ≈ –1,57;2 • π ≈ 6,28;3π2 ≈ 4,71. |
18.24
1) 5cos2π3 – 2sin2π6 = 5 • (12)2 – 2 • (12)2 = 5 • 14 – 2 • 14 = 54 – 24 = 34;
2) (tgπ3 • ctgπ6 + sin5π6)2 = (3 • 3 + 12)2 = (312)2 = (72)2 = 494;
3) (sinπ3 + cosπ6)2 – tg3π4 = (32 + 32)2 – (–1) = (3)2 + 1 = 3 + 1 = 4.
4) sin2π4 + cos2π4 – tg2π4 = (22)2 + (22)2 – 12 = 12 + 12 – 1 = 0.
18.25
1) (sinπ3 + cosπ6)2 – tg3π4 = (32 + 32)2 – (–1) = 32 + 1 = 4.
2) sin2π4 + cos2π4 – tg2π4 = 0 (див. № 8.2);
3) (cosπ3 + sin5π6)2 – ctgπ4 = (12 + 12)2 – 1 = 1 – 1 = 0;
4) cos23π4 + sin23π4 + ctg23π4 = (–22)2 + (22)2 + (–1)2 = 12 + 12 + 1 = 2.
18.26
1) sin2α – 4cosα;
α = π6 : sin2 • π6 – 4 cosπ6 = sinπ3 – 4cosπ6 = 32 – 4 • 32 = 32 – 432 = –332.
α = π2 : sin2π2 – 4cosπ2 = sinπ – 4cosπ2 = 0 – 4 • 0 = 0.
α = π : sin2π – 4cosπ = 0 – 4 • (–1) = 4.
2) 4sinα + 2cos3α;
α = π6 : 4sinπ6 + 2cos3π6 = 4 • 12 + 2 • 0 = 2.
α = π3 : 4sinπ3 + 2cos3π3 = 4 • 32 + 2 • (–1) = 23 – 2 = 2(3 – 1).
18.27
1) 2cos2α + sinα;
α = 0 : 2cos0 + sin0 = 2 • 1 + 0 = 2.
α = π6 : 2cos2π3 + sinπ6 = 2 • 12 + 12 = 1 + 12 = 112;
α = π : 2cos2π + sinπ = 2 • 1 + 0 = 2.
2) 3cosα – sin3α;
α = π6 : 3cosπ6 – sin3π6 = 3 • 32 – 1 = 33- 22.
α = π3 : 3cosπ3 – sin3π3 = 3 • 12 – 0 = 1,5;
α = π2 : 3cosπ2 – sin3π2 = 3 • 0 – (–1) = 1.
18.31
1) sin2α+cos2αsinα- π12+ 2tg(π2- α), якщо α = π4.
sin2π4+ cos2π4sinπ\34- π\112+ 2tg(π2- π4) = 1+0sin2π12+ 2tgπ4 = 112+ 2 • 1 = 152 = 25 = 0,4
2) 4cosα+ β- 3sin(α- β)6sinα+ β, α = π3, β = π6.
4cosπ3+ π6- 3 sin(π3- π6)6sin(π3+ π6) = 4cosπ2- 3sinπ66sinπ2 = 4 • 0 - 3 • 126 • 1 = -326 = –312 = –14 = –0,25.
18.32
1) 3sin2α-cos2α2sinα+ π12+ 2sinα, якщо α = π6;
3sin2π6 -cos2π62sinπ6+ π12+ 2sinπ6 = 3 • 32- 122sin3π12+ 2 • 12 = 32- 122 • 22+ 1 = 11+1 = 12 = 0,5.
2) sin(α+ β)2sinα- β+ 4cos(α+ β), α = π3, β = π6;
sin(π3 + π6)2sin(π3 + π6)+ 4cos(π3 + π6) = sinπ22sinπ6+ 4cosπ2 = 12 • 12+ 4 •0 = 11 = 1.
18.33
1) tg2π3 + ctg2π3 < –2;
–3 – 13 = -3-13 = -43 ≈ –2,3;tg 2π3 = –3
ctg 2π3 = –13
2) sin2π3 – cos5π6 > 34;
sin2π3 – cos5π6 = 32 + 32 = 3;
⇒ 627 > 616;23 = 633 = 627
34 = 642 = 616
18.34
1) tgπ3 + ctgπ3 > 2;
tg π3 + ctgπ3 = 3 + 13 = 3+13 = 43 ≈ 2,3;
2) cos3π4 – sinπ4 < –55
cos3π4 – sinπ4 = –22 – 22 = –2;
⇒ –1032 < –1025;–22 = –1025 = –1032
–55 = –1052 = –1025
18.35
Довести: sinπ3 • ctgπ6 = tg2π3 • (1 – cos23π4);
sinπ3 • ctgπ6 = 32 • 3 = 32 = 1,5.
tg2π3 • (1 – cos23π4) = (3)2 • (1 – (–22)2) = 3 • (1 – 12) = 3 • 12 = 32 = 1,5.
Доведено.
18.36
Довести: сщіπ6 • tgπ3 – 1 = сtg2π3 • (1 + sin23π4);
cosπ6 • tgπ3 – 1 = 32 • 3 – 1 = 32 – 1= 12 = 0,5.
ctg2π6 • (1 + sin23π4) = (12)2 • (1 + (22)2) = 13 • (1 + 12) = 13 • 32 = 12 =
= 0,5.
Доведено.
18.41
tgα не існує при α = π2, 3π2, 3π2…
cotβ не існує при β = 0, π, 2π, 2π, 3π…
18.42
правильні.
18.43
A(x; y);
1) I чв. x > 0, y > 0;
2) II чв. x < 0, y > 0;
3) III чв. x < 0, y < 0;
4) IV чв. x > 0, y < 0.
18.44
| 1) A(12; 32);2) A(–22; 22); | A’(12; –32);A’(–22; –22). |
18.45
1) y = x4;
y(–x) = (–x)4 = x4 = y(x); парна.
2) y = x3;
y(–x)3 = –x3 = –y(x); непарна.
3) у = 7х – х5;
у(–х) = 7 • (–х) – (–х)5 = –7х + х5 = –у(х); непарна.
4) у = 1x- 1;
y(–x) = 1-x- 1 = 1x- 1 = y(x); парна.
19.2
1) sinα = 179 ні, бо –1 ≤ sinα ≤ 1;
2) cosα = 0,33 так, бо –1 ≤ сosα ≤ 1;
3) tgα = –4,7 так, бо tgα не обмежена функція.
4) cosα = –1,8; ні.
5) sinα = 119; так.
6) ctgα = 1,18 так, бо не обмежується ф–ція.
19.3
1) sin 13° > 0, sin 115° > 0, sin 215° < 0, sin 288° < 0.
2) cos 83° > 0, cos 132° < 0, cos 193° < 0, cos 315° > 0.
3) tg 37° > 0, tg 158° < 0, tg 235° > 0, tg 328° < 0.
4) ctg 42° > 0, ctg 173° < 0, ctg 217° > 0, ctg359° < 0.
19.4
1) sin 57° > 0, sin 123° > 0, sin 240° < 0, sin 329° < 0;
2) cos β, cos32° > 0, cos 142° < 0, cos 215° < 0, cos 278° > 0;
3) tg 12° > 0, tg 137° < 0, tg 189° > 0, tg 280° < 0;
4) ctg 68° > 0, ctg 163° < 0, ctg 237° > 0, ctg 342° > 0.
19.5
1) sin 750° = sin(30° + 360° • 2) = sin 30° = 12;
2) cos 405° = cos(405° – 360°) = cos45° = 22;
3) tg 240° = tg(60° + 180°) = tg60° = 3;
4) ctg (–510°) = ctg(–510° + 180° • 3) = ctg30° = 3.
19.6
1) cos720° = cos(0° + 360° • 2) = cos0° = 1.
2) sin 420° = sin(420° – 360°) = sin60° = 32.
3) ctg 600° = ctg(60° + 180° • 3) = ctg60° = 13.
4) tg(–330°) = tg(–330° + 180° • 2) = tg30° = 13.
19.7
1) cos(–60°) = cos60° = 12;
2) sin(–90°) = –1;
3) ctg(–45°) = 1;
4) tg(–60°) = –3;
5) cos(–π6) = 32;
6) tg(–π4) = –1.
19.8
1) cos(–45°) = + 22;
2) sin(–60°) = –32;
3) ctg(–30°) = –3;
4) tg(–45°) = –1;
5) sin(–π6) = –12;
6) ctg(–π3) = –13.
19.9
1) sin(–12°) = –sin12° < 0;
2) cos(–88°) = cos88° > 0;
3) tg(–115°) > 0; –115° – III чв.
4) ctg(–97°) > 0; –97° – III чв.
5) cos π8 > 0;
6) sin (–11π10) > 0, бо –11π10 – ІІ чв.
7) tg23π20 > 0;
8) ctg(–π19) < 0.
19.10
1) sin(–112°) < 0, бо – 112° – ІІІ чв.
2) cos(–139°) < 0, бо – 139° – ІІІ чв.
3) tg(–13°) < 0, бо – 13° – ІV чв.
4) sin(–112°) < 0, бо – 112° – ІІІ чв.
5) cos(–π7) > 0, бо –π7 – ІV чв.
6) sin 13π12 < 0, бо 13π12 – III чв.
7) tg(–5π4) < 0, бо –5π4 – ІI чв.
8) ctg π7 > 0, π7 – І чв.
19.11
1) sin92° • cos193° < 0, бо sin92° > 0, cos 193° < 0.
2) sin342° • tg310° > 0, бо sin342° < 0, tg310° < 0;
3) cos263°ctg127° > 0, бо cos263° < 0, ctg127° < 0;
4) tg85°ctg191° > 0, бо tg85° > 0 ctg 191° > 0.
19.12
1) cos15° • sin270° < 0, бо cos 15° > 0, sin207° < 0;
2) tg195° • ctg279° < 0, бо tg 195° > 0, ctg279° < 0;
3) tg113°sin1° < 0, бо tg 113° < 0, sin1° > 0;
4) cos170°ctg89° < 0, бо cos170° < 0, ctg89° > 0.
19.13
1) sinα ≠ –62, бо –62 < –1;
2) cosα ≠ –62, бо –62 < –1;
3) tgα = –62, бо функція y = tgα необмежена;
4) ctgα = –62, бо функція y = ctgα необмежена.
19.14
1) sinα = 134, бо –1 ≤ sinα ≤ 1, –1 ≤ 134 ≤ 1;
2) cosα = 134, бо –1 ≤ cosα ≤ 1;
3) tgα = 134;
4) ctgα = 134.
19.15
1) cos390° = cos(30° + 360°) = cos30° = 32;
2) sin405° = sin(45° + 360°) = sin45° = 22;
3) ctg420° = ctg(60° + 2 • 180°) = ctg60° = 13;
4) tg750° = tg(30° + 4 • 180°) = tg30° = 13;
5) sin720° = sin(0° + 2 • 360°) = 0;
6) cos780° = cos(60° + 2 • 360°) = cos60° = 12.
19.16
1) cos420° = cos(60° + 360°) = cos60° = 12;
2) sin390° = sin(30° + 360°) = sin30° = 12;
3) ctg405° = ctg(360° + 45°) = ctg45° = 1;
4) tg390° = tg(30° + 2 • 180°) = tg30° = 13;
5) cos750° = cos(30° + 2 • 360°) = cos30° = 32.
6) sin765° = sin(45° + 2 • 360°) = cos60° = 22.
19.17
f(x) = 3 + cosx;
f(–x) = 3 + cos(–x) = 3 + cosx = f(x). Парна.
2) f(x) = x • sinx.
f(–x) = –x • sin(–x) = –x • (–sinx) = xsinx = f(x). Парна.
19.18
1) f(x) = xcosx;
f(–x) = –x • cos(–x) = –xcosx = –f(x). Непарна.
2) f(x) = x + sinx;
f(–x) = –x + sin(–x) = –(x + sinx) = –f(x). Непарна.
19.19
1) f(x) = x2cosx;
f(–x) = (–x)2cos(–x) x2cosx = f(x). Парна.
2) f(x) = x3 – sinx;
f(–x) = (–x)3 – sin(–x) = –(x3 – sinx) = –f(x). Непарна
19.20
1) 1 + sinα;
–1 ≤ sinα ≤ 1; найм. –0;
0 ≤ 1 + sinα ≤ 2; найб. –2.
2) 2 – cosα;
–1 ≤ cosα ≤ 1;
–1 ≤ –cosα ≤ 1; найм. – 1
1 ≤ 2 – cosα ≤ 3; найб. – 3.
3) 4 + sin2α;
–1 ≤sinα ≤ 1.
0 ≤ sin2α ≤ 1; найм. – 4
4 ≤ 4 + sin2α ≤ 5; найб. – 5.
4) cos2α – 3;
–1 ≤ cosα ≤ 1;
0 ≤ cos2α ≤ 1;
–3 ≤ cos2α – 3 ≤ –2; найм. – –3;
найб. – –5.
19.21
1) cosα – 3;
–1 ≤ cosα ≤ 1; найм. – 4.
–4 ≤ cosα – 3 ≤ –2; найб. – 2.
2) sinα – 1
–1 ≤ sinα ≤ 1
–1 ≤ – cosα ≤ 1; найм. – 2.
–2 ≤ sinα – 1 ≤ 0; найб. 0.
3) cos2α + 1;
–1 ≤ cosα ≤ 1
0 ≤ cos2α ≤ 1; найм. – 1
1 ≤ cos2α + 1 ≤ 2; найб. 2.
4) 2 – sin2α;
–1 ≤ sinα ≤ 1;
0 ≤ sin2α ≤ 1;
–1 ≤ –sin2α ≤ 0; найм. 1.
1 ≤ 2 – sin2α ≤ 2; найб. – 2.
19.22
1) cosα = cos60° + cos45°;
cos60° + cos45° = 12 + 22 = 1+ 22 > 1.
–1 ≤ cosα ≤ 1, тому не існує α.
2) sinα = sin30° – sin45°;
sin30° – sin45° = 12 – 22 = 1- 22;
–1 ≤ 1- 22 ≤ 1;
Тому α існує.
19.23
1) sinβ < 0 i cosβ > 0; β – IV чв.
2) sinβ > 0 i tgβ < 0; β – II чв.
3) cosβ < 0 i ctgβ > 0; β – III чв.
4) tgβ < 0 i cosβ > 0; β – IV чв.
19.24
1) cosα < 0 i sinα > 0; α – II чв.
2) cosα > 0 i ctgα > 0; α – I чв.
3) sinα < 0 i tgα > 0; α – III чв.
4) ctgα < 0 i sinα < 0; α – IV чв.
19.25
1) sin(–60°) + cos(–30°) – 2ctg(–60°) • tg(–30°) = –32 + 32 – 2 • 13 •
• 13 = –23;
2) 6ctg(–π6) • tg(–π3) + cos(–π) – 4sin(–π2) = –6 • 3 • (–3) – 1 + 4 •1 = 18 – 1 + 4 = 21.
19.26
1) cos(–45°) + sin(–45°) + 6cos(–60°) – 3sin = 22 – 22 + 6 • 12 + 3 • 12 = 3 + 1,5 = 4,5.
2) 4tg(–π4) ctg (–π4) + 5sin(–π) + 23cos(–π6) = –4 • 1 • (–1) + 5 • 0 + 23 • 32 = 4 + 3 = 7.
19.27
1) y = ctg2x;
D(y): 2x ≠ πn, n ∈ z;
x ≠ πn2, n ∈ z;
2) y = tg(x – π2);
D(y): x – π2 ≠ π2 + πn, n ∈ z;
x ≠ π + πn, n ∈ z.
19.28
1) y = tg4x;
D(y): 4x ≠ π2 + πn, n ∈ z;
x ≠ π8 + πn4, n ∈ z;
2) y = ctg(x – π4);
D(y): x – π4 ≠ πn, n ∈ z;
x ≠ π4 + πn, n ∈ z.
19.29
1) y = 4sinx – 3;
E(y): –1 ≤ sinx ≤ 1;
–4 ≤ 4sinx ≤ 4;
–7 ≤ 4sinx – 3 ≤ 1; [–7; 1].
2) y = 2 – 3cosx
E(y): –1 ≤ cosx ≤ 1;
–3 ≤ –3cosx ≤ 3;
–1 ≤ 2 – 3cosx ≤ 5; [–1; 5].
19.30
1) y = 2cosx + 7;
E(y): –1 ≤ cosx ≤ 1;
–2 ≤ 2cosx ≤ 2;
5 ≤ 2cosx + 7 ≤ 9; [5; 9].
2) y = 4 – 5sinx;
E(y): –1 ≤ sinx ≤ 1;
–5 ≤ –5sinx ≤ 5;
–1 ≤ 4 – 5sinx ≤ 9; [–1; 9].
19.31
1) f(x) = x + cosx;
f(–x) = –x + cos(–x) = –x + cosx;
Ні парна, ні непарна.
2) f(x) = x5 + sinx;
f(–x) = (–x)5 + sin(–x) = –(x5 + sinx) = –f(x);
Непарна.
19.32
1) f(x) = x2 + cosx;
f(–x) = (–x)2 + cos(–x) = x2 + cosx = f(x);
Парна.
2) f(x) = sinx + x4;
f(–x) = (sin(–x) + (–x)4 = –sinx = –x4;
Ні парна, ні непарна.
19.33
β – II чв.
1) |sinβ| – sinβ = sinβ – sinβ = 0;
2) cosβ – |cosβ| = cosβ + cosβ = 2cosβ;
3) |tgβ| + tgβ = –tgβ + tgβ = 0;
4) 2|ctgβ| – ctgβ = –2ctgβ – ctgβ = –3ctgp.
19.35
| 1) sinx = b;–1 ≤ b ≤ 1;0 ≤ b ≤ 1; | 2) cosx = 1b;–1 ≤ 1b ≤ 1;b ∈ (–∞; –1] ∪ [1; 1). |
19.36
| 1) cosx = a2;0 ≤ a2 ≤ 1;–1 ≤ a ≤ 1; | 2) sinx = a-1;–1 ≤ a-1 ≤ 1;0 ≤ a – 1 ≤ 1;1 ≤ a ≤ 2; |
19.37
1) sinx • cosx > 0;
x – I чв. або ІІІ чв.
2) cosx ctgx < 0;
x – III чв. або IV чв.
3) |cosx| = cosx,
cosx > 0, x – I чв. або IV чв.
4) |ctgx| = – ctgx
ctgx < 0 x – II чв. або ІV чв.
19.38
1) sinα • cosα < 0;
α – II чв. або ІV чв.
2) sinα tgα > 0;
α – I чв. або IV чв.
3) |sinα| = –sinα;
sinα < 0, α – III чв. або IV чв.
4) |tgα| = tgα;
tgα > 0 α – I чв. або III чв.
19.53
19.54
20.1
1) 1 – cos2α = sin2α;
2) 2 – tgα • ctgα = 2 – 1 = 1.
20.2
1) 1 – sin2α = cos2α;
2) tgα • ctgα + 3 = 1 + 3 = 4.
20.3
1) sin217° + cos217° = 1;
2) tg3 • ctg3 = 1;
20.4
1) cos22 + sin22 = 1.
2) ctg12° • tg12° = 1.
20.5
1) sin2α – 1 = –cos2α;
sin2α – 1 + cos2α = 1 – 1 = 0. Доведено.
2) 1 + tg2α – 1cos2α = 0. Доведення.
1 + tg2α – 1cos2α = 1 + sin2αcos2α – 1cos2α = cos2α+ sin2α-1cos2α = 0.
Доведено.
20.6
1) cos2α – 1 = –sin2α; Доведення
cos2α – 1 + sin2α = 1 – 1 = 0. Доведено
2) 1 + ctg2α – 1sin2α = 0. Доведення
1 + ctg2α – 1sin2α = 1 + cos2αsin2α – 1sin2α = sin2α+ cos2α-1sin2α = 1-1sin2α = 0. Доведено
3) cosα • tgα = sinα;
cosα • tgα = cosα • sinαcosα = sinα; Доведено.
20.7
1) 2sin2α + (1 – cos2α) = 2sin2α + sin2α = 3sin2α;
2) sin2α + 2cos2α – 1 = 2cos2α – cos2α = cos2α;
3) (1 – cosα)(1 + cos(–α)) = (1 – cosα)(1 + cosα) = 1 – cos2α = sin2α;
4) (sinα – 1)(1 + sinα) = sin2α – 1 = –cos2α.
20.8
1) 3cos2α + (1 – sin2α) = 3cos2α + cos2α = 4cos2α;
2) cos2α + 5sin2α – 1 = 5sin2α – sin2α = 4sin2α;
3) (1 + sinα)(1 + sin(–α)) = (1 + sinα)(1 – sinα) = 1 – sin2α = cos2α;
4) (1 + cosα)( sinα – 1) = cos2α – 1 = –sin2α.
20.9
1) sin2x + cos2x + ctg2x = 1 + ctg2x = 1sin2x;
2) cos2β • (1 + tg2β) = cos2β • 1cos2β = 1;
3) sinx – sinx cos2x = sinx(1 – cos2x) = sinx • sin2x = sin3x;
4) cos2α sin2α + cos4α = cos2α(sin2α + cos2α) = cos2α • 1 = cos2α;
5) tg3γ • ctg3γ – cos2β = 1 – cos2β = sin2β.
6) 1- cos2αsin2α-1 = sin2α-cos2α = –tg2α.
20.10
1) tg2α + cos2α + sin2α = tg2x + 1= 1cos2α;
2) sin2x • (1 + ctg2x) = sin2x • 1sin2x = 1;
3) cos3x – cos3x • sin2x = cos3x(1 – sin2x) = cos3x • cos2x = cos5x;
4) ctg2α tg2α – sin2β = 1 – sin2β = cos2β.
20.11
1) (1 – sin2x)(1 + ctg2x) = ctg2x;
(1 – sin2x) • (1 + ctg2x) = cos2x • 1sin2x = ctg2x.
2) tgαctgα + 1 = 1cos2α;
tgαctgα + 1 = tgα1tgα + 1 = tg2α + 1 = 1cos2α.
20.12
1) (1 – cos2x)(1 + tg2x) = tg2x;
(1 – cos2x)(1 + tg2x) = sin2x • 1cos2x = tg2x;
2) ctgβtgβ + 1 = 1sin2β.
20.13
1) cos(–x) + cosx • tg2(–x) = cosx + cosx • tg2x = cosx(1 + tg2x) =
= cosx • 1cos2x = 1cosx;
2) ctg(–β) • tgβ + sin2(–β) = –ctgβ • tgβ + sin2β = sin2β – 1 = –cos2β.
20.14
1) sin(–β) – sinβ • ctg2(–β) = –sinβ – sinβ • ctg2β = –sinβ(1 +
+ ctg2β) = –sinβ • 1sin2β = –1sinβ.
2) ctgx • tg(–x) + cos2(–x) = –ctgx • tgx + cos2x = –1 + cos2x = –sin2x
20.15
1) sinx = 1; cosx = –1.
sin2x + cos2x = 1;
12 + (–1)2 = 2 ≠ 1;
2) tgα = 2; ctgα = –12;
tgα • ctgα = 1;
2 • (–12) = –1 ≠ 1.
20.16
1) sinα = 0,6; cosα = –0,8.
sin2α + cos2α = 1;
0,6~ +(–0,8) = 0,36 + 0,64 = 1; можуть.
2) sinα = 13; cosα = 23;
(13)2 + (23)2 = 19 + 49 = 59 ≠ 1; не можуть.
3) tgα = 3; ctgα = –13;
tgα • ctgα = 1;
3 • (–13) = –1 ≠ 1; не можуть.
4) tgα = 7; ctgα = 17
7 • 17 = 1; можуть.
20.17
1) cosα = 14; sinα = 34;
(14)2 + (34)2 = 116 + 916 = 1016 ≠ 1; не можуть;
2) sinα = –35 cosα = –45;
(–35)2 + (–45)2 = 925 + 1625 = 1; можуть;
3) tgα = 18; ctgα = 8;
tgα • ctgα = 18 • 8 = 1; можуть;
4) ctgα = 23; tgα = –1,5
23 • (–1,5) = –1 ≠ 1 не можуть;
20.20
1) ctgα = –17
tgα = 1ctgα = –7;
2) sinα = 0,8; π2 < α < π;
cosα = ± 1- sin2α;
α – II чв., cosα < 0;
cosα = –1- 0,82 = –0,6;
tgα = sinαcosα = 0,8-0,6 = –43.
3) sinφ – ?; tgφ – ?; ctgφ – ?
cosφ = –1213, π < φ < 3π2;
φ – III чв.
sinφ < 0; sinφ = –1- cos2φ;
sinφ = –1-(-1213)2 = –1- 144169 = –25169 = –513;
tgφ = sinφcosφ = -513-1213 = 512;
ctgφ = 125.
4) sinβ = –2425; 3π2 < β < 2π;
β – IV чв. sinβ < 0, a cosβ > 0
cosβ = sinβcosβ = -2425725 = –247;
ctgβ = 1tgβ = –724.
20.21
1) tgβ = 12;
ctgβ = 1tgβ = 2;
2) cosx = 35; 3π2 < x < 2π;
x – IV чв., sin x < 0;
sinx = –1- cos2x = –45;
tgx = sinxcosx = -4535 = –43;
3) sinα = –1517; π < α < 3π2;
cosα – III чв., sinα < 0;
sinα = –1- cos2α = –1-(-1517)2 = –1- 225289 = –817;
tgα = sinαcosα = -1517-817 = 158;
ctgα = 815;
4) cosβ = –0,8; π2 < β < π;
sinα > 0, α – II чв.
sinα = 1- cos2α = 0,6;
tgβ = sinαcosα = 0,6-0,8 = –34;
ctgβ = 1tgβ = –43.
20.22
1) ctg2αtg2α+ctg2α = cos22α;
ctg2αyg2α+ctg2α = cos2αsin2αsin2αcos2α+ cos2αsin2α = cos2αsin2αsin22α+ cos22αcos2αsin2α = cos2α •cos2αsin2αsin2α •1 = cos22α.
2) 1+ ctg4β1+tg4β = ctg4β;
1+ctg4β1+tg4β = 1+ cos4βsinβ1+ sin4βcos4β = sin4β+cos4βcos4βsin4β(cos4+sin4β) = ctg4β.
20.23
1) tg3xtg3x+ctg3x = sin23x;
tg3xtg3x+ctg3x = sin3xcos3xsin3xcos3x+ cos3xsin3x = sin3x •sin3xcos3xcos3x(cos23x+ sin23x) = sin23x.
2) 1- tg2αctg2α-1 = tg2α;
1- tg2αctg2α-1 = 1- sin2αcos2α cos2αsin2α- 1 = cos2α-sin2αcos2αcos2α-sin2αsin2α = sin2αcos2α = tg2α.
20.24
1) tgα+sinα1+cosα = sinαcosα+ sinα1+cosα = sinα(1+cosα)cosα1+cosα = sinαcosα = tgα.
2) cosx1+sinx + 1+sinxcosx = cos2x+1+2sinx+ sin2xcosx(1+sinx) = 2+2sinxcosx(1+sinx) =
= 2(1+sinx)cosx1+sinx = 2cosx;
3) sinβ1+cosβ – sinβ1-cosβ = sinβ-sinβ cosβ-sinβ-sinβ1+cosβ(1-cosβ) = -2sinβ cosβ1- cos2β =
= -2sinβ cosβsin2β = –2ctgβ.
4) 1+sin(-α)cos(-α) – tg(–α) = 1-sinαcosα + sinαcosα = 1cosα;
5) sin(-2x)1-cos(-2x) – ctg(–2x) = -sin2x1-cos2x + cos2xsin2x = -sin22x+cos2x- cos22xsin2x(1-cos2x) = cos2x-1sin2x(1-cos2x) = –1sin2x;
6) cos2-x4- cos4(-x4)cos2(-x4) = cos2x4- cos4x4sin2x4 = cos2x4(1- cos2x4)sin2x4 = cos2x4 • sin2x4sin2x4 = cos2x4.
20.25
1) cosβ+ctgβ1+sinβ = cosβ+ cosβsinβ1+sinβ = cosβ(1+sinβ)sinβ1+sinβ = ctgβ.
2) sinx1+cosx + 1+cosxsinx = sin2x+1+2cosx+ cos2x(1+cosx)sinx = 2(1 +cosx)(1+cosx)sinx = 2sinx;
3) cosα1+sinα – cosα1-sinα = cosα-cosαsinα-cosα-sinαcosα1+sinα(1-sinα) = -2sinαcosα1- sin2β = -2sinα cosαcos2β = –2tgα.
4) 1+cos(-x)sin(-x) – ctg(–x) = 1+cosx-sinx + cosxsinx = -1-cosx+cosxsinx = -1sinx;
5) cos(-2α)1+sin(-2α) + tg(–2α) = cos2α1-sin2α – sin2αcos2α = cos22α+ sin22α- sin2α1-sin2αcos2α = 1-sin2α1-sin2αcos2α = 1cos2α;
6) sin2-x3- sin4(-x3)cos2(-x3) = sin2x3- sin4x3cos2x3 = sin2x3(1- sin2x3)cos2x3 = sin2x3.
20.26
1) tg2α – sin2α = tg2α • sin2α;
tg2α – sin2α = sin2αcos2α – sin2α = sin2α(1-cos2α) cos2α = sin2α • sin2αcos2α = tg2α • sin2α.
2) sin3x+ cos3x1-sinx cosx = sinx + cosx;
sin3x+ cos3x1-sinx cosx = sinx+cosx(sin2x-sinx+ cos2x)1-sinx cosx = sinx+cosx(1-sinx cosx)1-sinx cosx = sinx + cosx;
3) sin2βctg2β- cos2β = tg4β;
sin2βctg2β- cos2β = sin2βcos2βsin2β- cos2β = sin4βcos2β(1- sin2β) = sin4βcos4β = tg4β;
4) 2cos2x + sin4x – cos4x = 1;
2cos2x + sin4x – cos4x = 2cos2x + (sin2x – cos2x) • (sin2x + cos2x) =
= 2cos2x + sin2x – cos2x = cos2x + sin2x = 1.
20.27
1) ctg2α – cos2α = ctg2α • cos2α;
ctg2α – cos2α = cos2αsin2α – cos2α = cos2α(1-sin2α) sin2α = cos2α • cos2αsin2α = ctg2α • cos2α.
2) cos3x- sin3x1-cosx sinx = cosx – sinx;
cos3x- sin3x1+cosx • sinx = cosx-sinx(cos2x+sinxcosx + sin2x)1+cosx sinx = cosx-sinx(1+sinx cosx)1+cosx sinx = cosx – sinx.
3) cos2βtg2β- sin2β = ctg4β;
cos2βtg2β- sin2β = cos2βsin2βcos2β- sin2β = cos2βsin2β- sin2βcos2βcos2β = cos4βsin2β(1- cos2β) =
= cos4βsin4β • sin2β = ctg4β.
4) 2sin2x + cos4x – sin4x = 1
2sin2x + cos4x – sin4x = 2sin2x + (cos2x – sin2x) • (cos2x + sin2x) =
= 2sin2x + cos2x – sin2x = sin2x + cos2x = 1.
20.28
1) sin42x – cos42x + cos22x = (sin22x + cos22x) • (sin22x – cos22x) +
+ cos22x = 1 • (sin22x – cos22x) + cos22x = sin22x;
2) sin25α1+ tg55α – cos25α1+ ctg25α = sin25α1+ sin25αcos25α – cos25α1+ cos25αsin25α = sin25α • cos25αcos25α+ sin25α –
– cos25α • sin25αsin2α+ cos25α = sin25α cos25α – cos2α • sin25α = 0.
20.29
1) tgα = –34, π2 < α < π;
1 + tg2α = 1cos2α;
cos2α = 11+ tg2α = 11+(-34)2 = 11+ 916 = 1625;
cosα < 0, бо α – ІІ чв. cosα = –45;
sinα > 0, якщо α – ІІ чв.
tgα = sinαcosα ⇒ sinα = tgα • cosα = –34 • (–45) = 35;
2) ctgx = 2, x – кут ІІІ чверті;
1 + ctg2x = 1sin2x;
sin2x = 11+ ctg2x = 11+ 22 = 15.
sinx < 0, якщо х – кут ІІІ чв.
sinx = –15;
ctgx = cosxsinx; cosx = sinx • ctgx;
cos = –15 • 2 = –25.
20.30
1) tgβ = 512; β – кут І чв.
1 + tg2β = 1cos2β;
cos2β = 11+ tg2β = 11+(512)2 = 144169;
cosβ > 0, тому cosβ = 1213; tgβ = sinβcosβ;
sinβ = tgβ • cosβ = 512 • 1213 = 513;
2) ctgα = –1; 3π2 < α < 2π;
1 + ctg2α = 1sin2α;
sin2α = 11+ ctg2α = 11+(-1)2 = 12;
sinα < 0, бо α – IV чв.
sinα = –22; cosα = 22.
20.31
1) sinα = 23; α – кут ІI чв.
sin2α + cos2α = 1;
cos2α = 1 – sin2α = 1 – 49 = 59;
cosα < 0, α – II чв., cosα = –53;
tgα = sinαcosα = 2 •33 •(-5) = –25 = –255;
ctgα = –52;
2) tgα = –5; π < α < 2π;
ctgα = –15;
1 + ctg2α = 1sin2α;
sin2α = 11+ ctg2α = 11+ 125 = 2526;
sinα < 0, α – III або IV чв.
sinα = –526; tgα = sinαcosα;
cosα = sinαtgα = -526-5 = 126.
20.32
1) cosβ = –15, 0 < β < π;
sin2β = 1 – cos2β = 1 – 125 = 2425;
sinβ > 0, sinβ = 245 = 265;
tgβ = sinβcosβ = 26 • 55 • (-1) = –26;
ctgβ = –126 = –612;
2) ctgβ = 0,5, β – кут І чв.
tgβ = 10,5 = 2;
1 + tg2β = 1cos2β;
cos2β = 11+4 = 15;
cosβ = 15 = 55;
sinβ = 1- cos2β = 1- 125 = 2425 = 255.
20.33
1) 1-2sin3α •cos(-3α)cos3α+sin(-3α) = 1-2sin3α • cos3αcos3α-sin3α = cos23α(1cos3α- 2tg3α)cos3α(1-tg3α) = cos3α •(1+ tg23α-2tg3α)1-tg3α = (1-tg3α)2 • cos3α1-tg3α = (1 – tg3α) • cos3α = cos3α – sin3α.
2) sin2α+ tg4α+ cos2αtg2α+ ctg2α = 1+ tg4αtg2α+ 1tg2α = 1+ tg4αtg2αtg4α+1 = tg2α.
20.34
1) 1-2sin-2βcos2βcos-2β+ sin2β = 1+2sin2βcos2βcos2β+sin2β = sin22β+2sin2βcos2β+ cos22βcos2β+sin2β = (sin2β+cos2β)cos2β+sin2β = sin2β + cos2β
2) cos2x+ ctg4x+ sin2xctg2x+ tg2x = 1+ ctg4x1ctg2x+ ctg2x = 1+ ctg4x1+ ctg4xctg2x = ctg2x.
20.35
1) tgα+tgβctgα+ctgβ = tgα • tgβ;
tgα+tgβ1tgα+ 1tgβ = tgα+tgβtgβ+tgαtgα •tgβ = tgαtgβ;
2) sin6α + cos6α + 3sin2α cos2α = 1;
sin6α + cos6α + 3sin2α cos2α = (sin2α + cos2α)(sin4α – sin2αcos2α + cos4α) + 3sin2αcos2α = sin4α – sin2α cos2α + cos4α + 3sin2α • cos2α = (sin2α)2 + 2sin2αcos2α + (cos2α)2 = (sin2α + cos2α)2 = 12 = 1.
20.36
1) tgα+tgβctgα+tgβ = tgα • ctgβ;
tgα+ctgβtgα+ tgβ = tgα+1tgβ1tgα+ 1tgβ = tgαtgβ+1tgβ1+ tgα+tgβtgα = tgαtgβ = tgβtgα;
2) sin4α – cos4α = 1 – 2sin2α • cos2α;
sin4α + cos4α = (sin2α)2 + 2sin2α • cos2α + (cos2α)2 – 2sin2α •
• cos2α = (sin2α + cos2α)2 – 2sin2α cos2α = 1 – 2sin2α cos2α.
20.37
1) 2cosx+8sinx3cosx-4sinx, якщо tgx = 14.
2cosx+8sinx3cosx-4sinx = cosx(2+ 8tgx)cosx(3-4tgx) = 2+8 • 143-4 • 14 = 2+23-1 = 42 = 2.
2) sin2x-3sinx •cosx+2cos2x3cos2x-2sin2x, якщо ctgx = –2;
sin2x-3sinx cosx+2cos2x3cos2x-2sin2x = sin2x(1-3ctgx+2ctg2x)sin2x(3ctg2x-2) = 1-3 •-2+ 2 •(-2)23 •(-2)2- 2 = 1+6+812-2 = 1510 = 1,5.
20.38
4cosα+5sinα2cosα-sinα , якщо tgα = 3;
4cosα+5sinα2cosα-sinα = cosα(4 5tgα)cosα(2-tgα) = 4+5 •32-3 = 19-1 = –19.
20.39
1) sin2α • cos2α1- sin4α- cos4α = sin2α• cos2α1-(sin4α+ cos4α =
= sin2α• cos2α1-((sin2α)2+ 2sin2α • cos2α+(cos2α)2- 2sin2αcos2α =
= sin2α• cos2α1-((sin2+ cos2α)2- 2sin2αcos2α = sin2α• cos2α1-(1-2sin2αcos2α) = sin2α• cos2α2sin2α cos2α = 12.
2) ctg2α – 1+ctgα+ ctg2α1+tgα+ tg2α = ctg2α – 1+ctgα+ ctg2α1+ 1ctgα+ 1ctg2α = ctg2α –
– 1+ctgα+ ctg2αctg2α+ctgα+1ctg2α = ctg2α – ctg2α = 0.
20.41
1) 4sin2x – 3cos2x = 7sin2x – 3sin2x – 3cos2x = 7sin2x – 3(sin2x + cos2x) = 7sin2x – 3;
0 ≤ sin2x ≤ 1; найм. зн. –3;
0 ≤ 7sin2x ≤ 7; найб. зн. 4;
–3 ≤ 7sin2x – 3 ≤ 4;
2) 4cos2x + 3tgx • ctgx = 4cos2x + 3;
0 ≤ cos2x ≤ 1; найм. зн. 3;
0 ≤ 4cos2x ≤ 4; найб. зн. 7;
3 ≤ 4cos2x + 3 ≤ 7.
20.56
300 Вт/год; 6 год.
↓30%.
300 • 6 = 1800 Вт/год – за 1 день;
1800 • 7 = 12600 Вт/год – за тиждень;
12600 • 0б3 = 3780 Вт – економія протягом тижня;
Щодня економія 3780 : 7 = 540 (Вт);
3780 Вт = 3б78 кВт;
3,78 • 0,90 = 3,402 (грн) – економія.
20.58
1) sin(180° – α) = sinα;
2) cos(180° – α) = –cosα;
3) sin(90° – α) = cosα;
4) cos(90° – α) = sinα.
20.59
0° < α < 90°;
1) sin(90° + α) = cosα;
2) cos(180° – α) = –cosα;
3) tg(270° + α) = –ctgα;
4) ctg(360° – α) = –ctgα;
5) sin(180° + α) = –sinα;
6) cos(270° – α) = –sinα;
7) tg(90° – α) = ctgα;
8) ctg(180° – α) = –ctgα;
9) cos(360° + α) = cosα.
21.1
1) sin(π2 – α) = cosα;
2) tg(90° + α) = –ctgα;
3) ctg(π – α) = –ctgα;
4) cos(180° + α) = –cosα;
5) cos(270° – α) = –sinα;
6) sin(3π2 + α) = –cosα;
7) tg(360° – α) = –tgα;
8) ctg(2π + α) = ctgα.
21.2
1) cos(90° – α) = sinα;
2) sin(π2 + α) = –tgα;
3) tg(180° – α) = –tgα;
4) sin(π + α) = –sinα;
5) tg(3π2 – α) = ctgα;
6) cos(270° + α) = sinα;
7) ctg(2π – α) = –ctgα.
8) sin(360° + α) = sinα.
21.3
1) tg(90° – α) = ctgα;
2) sin(π2 + α) = cosα;
3) cos(180° – α) = –cosα;
4) ctg(π + α) = ctgα;
5) sin(3π2 – α) = –cosα;
6) ctg(270° + α) = –tgα;
7) cos(2π – α) = cosα.
8) tg(360° + α) = tgα.
21.4
1) ctg(π2 – α) = tgα;
2) cos(90° + α) = –sinα;
3) sin(π – α) = sinα;
4) tg(180° + α) = tgα;
5) ctg(270° – α) = tgα;
6) tg(3π2 + α) = –ctgα;
7) sin(360° – α) = –sinα;
8) cos(2π + α) = cosα.
21.5
1) sin182° = sin(180° + 2°) = –sin2°;
2) cos217° = cos(180° + 37°) = –cos37°;
3) tg342° = tg(270° + 72°) = –ctg72°;
4) ctg690° = ctg(720° – 30°) = –ctg30°;
5) sin(–126°) = sin(–126° + 360°) = sin(234°) = sin(180° + 54°) =
= –sin54°;
6) cos(–592°) = cos(–592° + 360° + 360°) = cos128° = cos(90° + 38°) = –sin38°.
7) tg(–227°) = tg(–227° + 180°) = tg(–47°) = –tg47°;
8) ctg(–190°) = ctg(–190° + 180°) = –ctg10°.
21.6
1) sin318° = sin(360° – 42°) = –sin42°;
2) cos142° = cos(90° + 52°) = –sin52°;
3) tg459° = tg(459° – 360°) = tg99° = tg(90° + 9°) = –ctg99°.
4) ctg219° = ctg(180° + 39°) = ctg39°;
5) sin(–193°) = –sin193° = –sin(–180° + 13°) = sin13°;
6) cos(–249°) = cos249° = cos(180° + 69°) = –cos69°;
7) tg(–549°) = –tg549° = –tg(540° + 9°) = –tg9°;
8) ctg(–251°) = –ctg251° = –ctg(270° – 19°) = –tg19°.
21.7
1) tg135° = tg(180° – 45°) = –tg45° = –1.
2) cos210° = cos(180° + 30°) = –cos30° = –32;
3) ctg315° = ctg(270° + 45°) = –tg45° = –1;
4) sin570° = sin(540° + 30°) = –sin30° = –12;
5) sin13π6 = sin(2π + π6) = sinπ6 = 12;
6) cos5π4 = cos(π + π6) = –cosπ4 = –22;
7) tg7π6 = tg(π + π6) = tgπ6 = 13;
8) ctg5π3 = ctg(2π – π3) = –ctgπ3 = –13.
21.8
1) cos150° = cos(180° – 30°) = –cos30° = –32;
2) sin240° = sin(180° + 60°) = –sin60° = –32;
3) tg300° = tg(270° + 30°) = –ctg30° = –3;
4) ctg495° = ctg(540° – 45°) = –ctg45° = –1.
5) cos4π3 = cos(π + π3) = –cosπ3 = 12;
6) sin7π4 = sin(2π – π4) = –sinπ4 = –22;
7) tg5π6 = tg(π – π6) = –tgπ6 = –13;
8) ctg11π6 = ctg(2π – π6) = –ctgπ6 = –3.
21.9
1) sin(270° – α) – cos(180° – α) = –cosα + cosα = 0;
2) tg(90° + α) • ctg(270° + α) = –ctgα • (–tgα) = 1.
3) tg(π2 – α) – ctg(π – α) = ctgα + ctgα = 2ctgα;
4) sin(π + α) • tg(3π2 + α) = –sinα • (–ctgα) = sinα • cosαsinα = cosα.
21.10
1) tg(180° + α) – ctg(270° – α) = tgα – tgα = 0;
2) sin(180° – α) • ctg(360° + α) = sinα • ctgα = cosα.
3) cos(2π – α) – sin(3π2 – α) = cosα + cosα = 2cosα;
4) tg(3π2 – α) • ctg(π2 – α) = ctgα • tgα = 1.
21.11
1) sin(α – π) = –sin(π – α) = –sinα;
2) cos(α – π2) = cos(π2 – α) = sinα;
3) tg(α – 2π) = –tg(2π – α) = tgα;
4) ctg(α – 3π2) = –ctg(3π2 – α) = –tgα.
21.12
1) cos(α – 3π2) = cos(3π2 – α) = –sinα;
2) cos(α – 2π) = sinα;
3) ctg(α – π2) = –ctg(π2 – α) = –tgα;
4) ctg(α – π) = –tg(π – α) = tgα.
21.13
1) sin43π4 = sin(11π – π4) = sinπ4;
2) cos(–36π5) = cos36π5 = cos(7π + π5) = –cosπ5;
3) tg(–37π5) = –tg37π5 = –tg(7π + 2π5) = –tg2π5;
4) ctg36π7 = ctg(5π + π7) = ctgπ7.
21.14
1) sin19π5 = sin(4π – π5) = –sinπ5;
2) cos25π8 = cos(3π + π8) = –cosπ8;
3) tg24π5) = tg(5π – π5) = –tgπ5;
4) ctg(–12π7) = –ctg12π7) = –ctg(2π- π7) = ctg2π7.
21.15
1) sin(–930°) + 3cos (–210°) + tg675° = –sin(900° + 30°) + 3cos(180° + 30°) + tg(720° – 45°) = sin30° – 3 cos30° – tg45° = 12 – 3 • 32 – 1 = 12 – 32 – 1 = –2;
2) tg15π4 + 2sin(–7π6) – 2cos(–23π6) = tg(4π – π4) – 2sin(π + π6) – 2cos(4π – π6) = –tgπ4 + 2sinπ6 – 2cosπ6 = –1 + 2 • 12 – 2 • 32 = –1 + 1 – 3 = –3.
21.16
1) cos(–585°) – sin225° – tg765° = cos(540° + 45°) – sin(180° + 45°) – tg(720° + 45°) = –cos45° + sin45° – tg45° = –22 + 22 – 1 = –1.
2) cos(–8π3) – 12 sin 23π6 – tg13π4 = cos(3π – π3) – 12sin (4π – π6) – tg(3π + π4) = –cosπ3 + 12 sin π6 – tgπ4 = –12 + 12 • 12 – 1 = –12 + 14 – 1 = -2+1-44 • –54.
21.17
1) cos35°sin55° = cos(90°-55°)sin55° = sin55°sin55° = 1;
2) cos125° + cos(–55°) = cos(90° + 35°) + cos(90° – 30°) = –sin35° +
+ sin35° = 0;
3) tg189° • ctg171° = tg(180° + 9°) • ctg(180° – 9°) = tg9° • (–ctg9°) =
= –1;
4) sin2(–15°) + sin275° = sin215° + cos215° = 1.
21.18
1) tg42°ctg48° = tg(90°-48°)ctg48° = ctg48°ctg48° = 1;
2) sin136° – sin44° = sin(180° – 44°) – sin44° = sin44° – sin44° = 0;
3) ctg179° • tg181° = ctg(180° – 1°) • tg(180° + 1°) = –ctg1° • tg1° =
= –1;
4) cos2(–10°) + cos280° = cos210° + sin210° = 1.
21.19
1) 1 + sin(90° + α) • cos(180° + α) = 1 + cosα • (–cosα) = 1 –
– cos2α = sin2α;
2) cos2(270° – α) + sin2(90° – α) = sinα + cosα = 1;
3) cos(α – π)sin(π2 – α) – sin2(π – α) = cos(π – α) • cosα – sin2α = –cosα • cosα – sin2α = –(cos2α + sin2α) = –1;
4) sin(2π + α)sin(α – π) + 1 = sinα • (–sinα) + 1 = 1 – sin2α =
= cos2α.
21.20
1) 1 – cos(270° + α) • sin(180° – α) = 1 – sinα • sinα = cos2α;
2) cos(π + α)cos(α – 2π) + sin2(α – 3π2) = –cosα • cosα + cos2α = 0.
21.21
1) sin(π4 + α) = cos(π4 – α);
sin(π4 + α) = sin(π2 – π4 +α) = sin(π2 – (π4 +α)) = cos(π4 – α).
2) tg180°- αsin180°+ αcos(90°+ α)cos270°- αsin(90°+ α) = tg2α;
tg180°- αsin180°+ αcos(90°+ α)cos270°- αsin(90°+ α) = -tgα •-sinα•(-sinα)-sinα •cosα= sinα •sinαcosα •cosα = sin2αcos2α = tg2α.
21.22
1) sin(30° + α) = cos(60° – α)
sin(30° + α) = sin(90° – 60° + α) = sin(90° – (60° – α) = cos(60° – α).
2) sin3π2 - α • sin2π - αctgπ2 - αcos(π + α) = sinαcosα
sin3π2 - α • sin2π- αctgπ2 - αcos(π + α) = -cosα • sin2αtgα • (-cosα) = sin2αsinαcosα = sinα • cosα.
21.23
Дано: cosα = –0,8;
1) cos(180° + α) = –cosα = 0,8;
2) sin(270° – α) = –cosα = 0,8;
3) cos(270° + α) = sinα = –1- cos2α = –1- 0,82 = –0,6;
4) sin(180° – α) = sinα = 1- cos2α = 0,6.
21.24
Дано: sinα = 0,6 0° < α < 90°;
1) cos(3π2 – α) = –sinα = –0,6;
2) sin(3π2 + α) = –cosα = –1- sin2α = –0,8;
21.25
α i β – суміжні, α + β = 180°;
⇓
cosα = –513; α = 180° – β;
cosα = cos(180° – β) = –cosβ = –513;
cosβ = 513;
sinβ = 1- cos2β = 1- 25169 = 1213.
21.26
α i β – суміжні, α + β = 180°;
sinβ = 817;
sinβ = sin(180° – α) = sinα = 817;
Якщо sinβ > 0 та sinα > 0, то
cosα = ± 1-(817)2 = ±1517.
21.27
α + β + γ = 180°;
1) sin(α + β) = sinγ;
sin(α + β) = sin(180° – γ) = sinγ;
2) tg α+ β2 = ctg γ2;
α + β = 180° – γ;
tgα+ β2 = tg180°-γ 2 = tg(90° – γ2) = ctgγ2.
21.28
tg(α + β) = –tgγ;
tg(α + β) = tg(180 – γ) = –tgγ.
21.41
1) cos390° = cos(360° + 30°) = cos30° = 32;
2) sin765° = sin(720° + 45°) = sin45° = 22;
3) sin(–300°) = sin(60° – 360°) = sin60° = 32;
4) cos(–1050°) = cos(–3 • 360° + 30°) = cos30° = 32.
21.42
1) y = x+1x;
Нулем є х = –1;
2) у = 4х – 12;
Нулем є х = 3, бо 4 • 3 – 12 = 0;
3) у = 2х+6;
2х + 6 = 0 х = –3 – нуль ф.
4) у = х2- 4хх;
D(y): x ≠ 0;
x2 – 4x = 0;
x = 0 або х = 4;
Нулем функції є х = 4.
21.43
| 1) у = х+1; | 2) у = х-3; |
| 3) = х + 2; | 4) у = х – 4; |
| 5) у = 3 • х; | 6) у = 12 х; |
22.1
y = sinx;
1) y(0) = sin0 = 0;
2) y(π4) = sinπ4 = 22;
3) y(π3) = sinπ3 = 32;
4) y(π2) = sinπ2 = 1.
22.2
y = cosx;
1) y(0) = cos0 = 1;
2) y(π6) = cosπ6 = 32;
3) y(π4) = cosπ4 = 22;
4) y(π2) = sinπ2 = 0.
22.4
y = cosx; [0; 2π].
E(y): [–1; 1];
Зростає при х є [π; 2π];
Спадає при х є [0; π];
Нулі: x = π2; x = 3π2.
22.5
y = sinx; [–π2; 3π2].
E(y): [–1; 1];
Зростає при х є [–π2; π2];
Спадає при х є [π2; 3π2];
Нулі: x =0; x = π.
22.6
y = tgx; (–π2; 3π2 ).
Нулі х = 0, х = π;
Зростає при х є (–π2; π2 ) ∪ (π2; 3π2 );
Не спадає.
22.57
1) у = cos4x;
T = T04 = 2π4 = π2;
2) y = sin(2π3 – x3);
T = 2π13 = 6π;
3) y = tg(17x – π8);
T = π17 = 7π;
4) y = ctg(π9 – x);
T = π|-1| = π.
22.8
1) у = sin(2x – π9);
T = 2π2 = π;
2) y = cos(12 – x4);
T = 2π14 = 8π;
3) y = tg(x + π18);
T = π;
4) y = ctg(2π7 – 17x);
T = π17 = 7π.
22.11
| 1) sin0,9π > 0;2) cos9π8 < 0;3) tg1,1π > 0;4) ctg(–0,2π) < 0; | 5) sin(–1,6) < 0;6) cos(–1) > 0;7) tg4 > 0;8) ctg3 < 0. |
22.12
1) sin3,5 < 0;
2) cos(–0,2π) > 0;
3) tg0,6π < 0;
4) sin(–1) < 0;
5) ctg(–1) < 0;
6) cos2 < 0.
22.13
1) y = sinx = –2;
D(y): R;
E(y): [–3; –1];
Нулі нема.
T = 2π.
2) y = 3cosx;
D(y): R;
E(y): [–3; 3];
Нулі: x = π2 + 2π.
22.17
y = tg(x – π4);
1) нулі функції х = π4 + πn, n ∈ Z;
2) проміжки, на яких функція набуває додатних значень;
х ∈ (π4 + πn; 3π4 + πn), n ∈ z;
від‘ємних значень – х ∈ (–π4 + πn; π4 + πn), n ∈ z;
3) зростає при х ∈ (–π4 + πn; 3π4 + πn), n ∈ z не спадає.
22.18
y = ctg(x + π4);
1) нулі х = π4 + πn, n ∈ Z;
2) додатні значення при х ∈ (–π4 + πn; π4 + πn), n ∈ z;
від‘ємні значення при х ∈ (π4 + πn; 3π4 + πn), n ∈ z;
3) спадає на всій області при х ∈ (–π4 + πn; 3π4 + πn), n ∈ z.
22.21
1) f(x) = cosx2;
T0 = 2π12 = 4π – найм. додатний період;
Т = 2π не є кратним 4π, отже, не є періодом.
2) f(x) = sinx3;
To = 2π13 = 6π;
T = 2π3 не є періодом;
3) f(x) = ctgπx;
T0 = ππ = 1 – найм. додатний період;
Т = 2 є кратним Т0 = 1, отже, є періодом функції;
4) f(x) = tgπx4;
T0 = ππ4 = 4;
T = 2 не є періодом.
22.24
1) f(x) = cos4x;
Нулі функції f(x) = 0;
4x = π2 + πn, n ∈ z;
x = π8 + πn4, n ∈ z;
2) f(x) = tg(13x – π6);
Нулі функції:
13x – π6 = πn, n ∈ z;
13x = π6 + πn, n ∈ z;
x = π2 + 3πn, n ∈ z.
22.25
f(x) = sin(12x – π6);
Нулі: 12x – π6 = πn, n ∈ z;
12x = π6 + πn, n ∈ z;
х = π3 + 2πn, n ∈ z;
2) f(x) = ctg2x;
Нулі функції: 2х = π2 + πn, n ∈ z;
x = π4 + πn2, n ∈ z.
22.26
1) sin0,7π > sin0,8π;
2) cos2 > cos3;
3) tg(–2) < tg(–1);
4) ctg1,6 < ctg3,5.
22.27
1) sin1 > sin4;
2) cos(–0,2π) < cos(–0,1π);
3) tg0,2π < tg0,3π;
4) ctg(–3) > ctg(–2).
22.28
y = tg(x2 + π6);
1) зростає
–π2 + πn < x2 + π6 < π2 + πn, n ∈ z;
–π2 – π6 + πn < x2 – π6 + πn, n ∈ z;
–2π3 + πn < x2 < π3 + πn, n ∈ z;
–4π3 + 2πn < x < 2π3 + 2πn, n ∈ z;
2) y = cos(4x – π8) набуває від’ємних значень;
π2 + 2πn < 4x – π8 < 3π2 + 2πn, n ∈ z;
π2 + π8 + 2πn < 4x < π8 + 3π2 + 2πn, n ∈ z;
5π8 + 2πn < 4x < 13π8 + 2πn, n ∈ z;
5π32 + πn2 < x < 13π32 + πn2, n ∈ z.
22.29
1) проміжки спадання ф.
y = ctg(2x + π9);
πn < 2x + π9 < π + πn, n ∈ z;
–π9 + πn < 2x < 8π9 + πn, n ∈ z;
–π18 + πn2 < x < 4π9 + πn2, n ∈ z;
2) набуває дод. значень у = sin(13x – π4);
2πn < 13x – π4 < π + 2πn, n ∈ z;
π4 + 2πn < 13x < 5π4 + 2πn, n ∈ z;
3π4 + 6πn < x < 15π4 + 6πn, n ∈ z.
22.30
1) y = 2sin(x – π3)
2) y = tg(x + π4) – 2;
22.31
1) y = 3cos(x + π6);
2) y = ctg(x – π4) + 1;
22.32
y = 11+cos4x;
D(y): 1 + cos4x ≠ 0;
cos4x ≠ –1
4x ≠ π + 2πn, n ∈ z;
x ≠ π4 + πn2, n ∈ z.
22.33
y = 11-sin2x;
D(y): 1 – sin2x ≠ 0;
sin2x ≠ 1
2x ≠ π2 + 2πn, n ∈ z;
x ≠ π4 +πn, n ∈ z.
22.34
x ∈ [0; 2π];
1) f(x) = sin2x + 1; –1 ≤ sin2x ≤ 1; 0 ≤ sin2x + 1 ≤ 2;
Найменшого значення 0 функція набуває при sin2x + 1 = 0;
sin2x = –1;
2x = 3π2 = 2πn, n ∈ z; x = 3π4 = πn, n ∈ z;
Оскільки x ∈ [0; 2π], то x = 3π4 та x = 7π4;
Найбільшого значення 2 функція набуває, коли sin2x + 1 = 2;
sin2x = 1;
2x = π2 + 2πn, n ∈ z; x = π4 + πn, n ∈ z;
x ∈ [0; 2π] : x = π4 та x = 5π4;
7) зростає при х ∈ [–π4 + 2πn,3π4 + 2πn] n ∈ z;
8) спадає при х ∈ [3π4 + 2πn,7π4 + 2πn] n ∈ z;
9) найб. знач. 5; 10) найм. 1.
у = 2cos(x2 + π3) – 1;
1) D(y): R;
2) E(y) [–3; 1];
3) ні парна, ні непарна;
4) період 4π;
5) нулі х = –2π3 ± 2π3 + 4πn, n ∈ z;
6) y > 0 x ∈ (–4π3 + 4πn; 4πn), n ∈ z;
7) y < 0 x ∈ (4πn; 8π3 + 4πn), n ∈ z;
8) найб. зн. 1;
9) найм. зн. –3.
22.48
y = tgx4 – 1;
1. D(y): x4 ≠ π2 + πn; x ≠ 2π + 4πn.
2. E(y): R;
3. непарна;
4. найм. дод. період 4π;
5. нулі функції;
tgx4 – 1 = 0; x = π + 4πn, n ∈ z;
6. y > 0 x ∈ (π + 4πn; 2π + 4πn) n ∈ z;
7. y < 0 x ∈ (–2π + 4πn; π + 4πn) n ∈ z;
8. зростає на всій обл. визначення;
9. не спадає;
10. найб. нема;
11. найм. нема.
y = 2sin(x – π4) + 3;
1) D(y) R;
2) E(y) [1; 5];
3) ні парна, ні непарна;
4) період 2π;
5) нулі немає;
6) у > 0 при x ∈ R.
22.49
Батько та мати 16 євро;
студент Сергій – 6,4 євро;
Марійка – 4 євро;
Орест – безкоштовно;
16 + 6,4 + 4 = 26,4 євро;
26,4 • 32 = 844,8;
Відп. 845 грн.
22.51
1) a (cosα; sinα); b(cosβ; sinβ);
a • b = cosα cosβ + sinα sinβ = cos(α – β);
2) a(sinα; cosα); b(cosβ; sinβ);
a • b = sinα cosβ + cosα sinβ = sin(α + β).
22.52
α = 60°; β = 30°;
1) cos(α + β) ≠ cosα + cosβ;
cos90° ≠ cos60° + cos30°;
0 ≠ 12 + 32; Доведено.
2) sin(α + β) ≠ cosα – cosβ;
cos30° ≠ cos60° – cos30°;
1 ≠ 32 + 12; Доведено.
3) cos(α – β) ≠ sinα – sinβ;
sin90° ≠ sin60° + sin30°;
32 ≠ 12 – 32; Доведено.
4) sin(α – β) ≠ sinα + sinβ;
sin30° ≠ sin60° – sin30°;
12 ≠ 32 – 12; Доведено.
23.1
1) ні;
2) так.
23.2
1) так;
2) ні.
23.3
1) ні;
2) так.
23.4
1) так;
2) ні.
23.5
1) sin(π6 + α) = sinπ6 cosα + cosπ6 sinα = 12cosα + 32 sinα;
2) cos(45° + α) = cos45°cosα – sin45°sinα = 22cosα – 22 sinα;
3) sin(α – 45°) = sinα cos45° – cosαsin45° = 22sinα – 22 cosα;
4) cos(α – π3) = cosα cosπ6 – sinα sinπ3 = 12 cosα + 32 sinα.
23.6
1) cos(α+π6) = cosα cosπ6 – sinα • sinπ6 = 32cosα – 12 sinα;
2) sin(α – π3) = cosα cosπ3 + sinπ3sinα = 12sinα + 32 cosα;
3) cos(45° – α) = cos45°cosα + sin45°sinα = 22cosα + 22 sinα;
4) sin(α – 60°) = sinα cos60° + sin60°cosα = 12sinα + 32 cosα.
23.7
1)sin(180° + α) = –sinα
sin(180° + α) = sin180°cosα + sinα cos180° 0 • cosα + sinα • (–1) = –sinα;
2) cos(π2 + α) = –sinα;
sin(π2 + α) = cosπ2 cosα – sinπ2 sinα = 0 • cosα – 1 • sinα = –sinα
3) sin(3π2 – α) = –cosα;
sin(3π2 – α) = sin3π2 cosα + sinα cos3π2 = –cosα + sinα • 0 = –cosα;
4) cos(270° + α) = sinα;
cos(270°+ α) = cos270cosα – sin270sinα = sinα.
23.8
1) cos(π2 – α) = sinα;
cos(π2 – α) = cosπ2 cosα + sinπ2 sinα = 0 • cosα + 1 • sinα = sinα;
2) sin(3π2 + α) = –cosα;
sin(3π2 + α) = sin3π2 cosα + sinα cos3π2 = –1cosα + sinα • 0 = –cosα;
3) cos(180° + α) = –cosα;
cos(180° + α) = cos180°cosα – sin180°sinα = –1 • cosα – 0 • sinα =
= –cosα;
4) sin(360° – α) = –sinα;
sin(360°– α) = sin360°cosα – sinα cos360° = 0 • cosα – sinα • 1 = –sinα.
23.9
1) sin105° = sin(60° + 45°) = sin60°cos45° + sin45° cos60° = 32 • 22 +
+ 22 • 12 = 6+ 24;
2) cos105° = cos(60° + 45°) = cos60° cos45° – sin60° sin45° = 12 • 22 –
32 • 22 = 2- 64;
3) tg105° = tg(60° + 45°) = tg60°+tg45°1-tg60°tg45° = 3+ 11- 3.
23.10
1) sin15° = sin(60° – 45°) = sin60°cos45° – sin45° cos60° = 32 • 22 –
– 22 • 12 = 6- 24;
2) cos15° = cos(45° – 30°) = cos45° cos30° + sin45° sin30° = 22 • 32 +
+ 22 • 12 = 6+ 24;
3) tg15° = tg(60° – 45°) = tg60°-tg45°1+tg60°tg45° = 3- 11+ 3 •1 = 3- 11+ 3.
23.11
1) cos(α + β) – cosα cosβ = cosα cosβ – sinα sinβ – cosα cosβ = –sinα sinβ
2) cosα cosβ – sin(α – β) = sinα cosβ – sinα cosβ + sinβ cosα = sinβcosα
3) cos(α – 30°) – 12sinα = cosα cos30° + sinα sin30° – 12sinα=32cosα + 12sinα – 12sinα = 32cosα.
4) sin(α + π6) – 32sinα = sinα cosπ6 + sinπ6 cosα – 32sinα = 32sinα + 12cosα – 32sinα = 12cosα.
23.12
1) sin(α + β) – sinα cosβ = sinα cosβ + sinβ cosα – sinα cosβ = sinβ cosα.
2) cos(α – π3) – 12 cosα = cosα cosπ3 + sinα • sinπ3 – 12cosα = 12cosα +
32sinα – 12cosα = 32sinα.
23.13
1) cosα – 2sin(π4 – α) = cosα – 2(sinπ4cosα – cosπ4sinα) = cosα –
– 2(22cosα – 22sinα) = cosα – cosα + sinα = sinα.
2) 2 • cos(α + π4) + 3sinα = 2(cosα cosπ4 – sinα sinπ4) + 3sinα =
= 2(cosα • 22 – sinα • 22) + 3sinα = cosα – sinα + 3sinα =
= 2sinα + cosα;
3) 2cos(α + π3) + 3sinα = 2(cosα cosπ3 – sinα sinπ3) + 3sinα = 2 • (cosα 12 – 32sinα) + 3sinα = cosα – 3sinα + 3sinα = cosα.
4) 2 sin(5π6 + α) – cosα = 2(sin5π6 cosα + sinα cos5π6) – cosα = 2(12cosα – 32sinα) – cosα = cosα – 3sinα – cosα = –3sinα.
23.14
1) 2sin(α – π6) + cosα = 2(sinα cosπ6 – sinπ6 cosα) + cosα = 2(sinα • 32 – 12cosα) + cosα = 3 sinα;
2) 3sinα + 2cos(α + 60°) = 3sinα + 2(cosα cos60° – sinα sin60°) = 3sinα + 2(12cosα – 32sinα) = 3sinα + cosα – 3sinα = cosα.
23.15
1) cos2α cos7α + sin2α sin7α = cos5α;
2) sin4α cosα – cos4α sinα = son3α;
3) cos4x cos2x – sin4x sin2x = cos6x;
4) sin2y cos8y + cos2y sin8y = sin10y.
23.16
1) sin4y cosy – cos4y siny = sin3y;
2) cos3α cosα – sin3α sinα = cos4α;
3) cos14x • cos2x + sin14xsin2x = cos12x;
4) sin2β cosβ + sinβcos2β = sin3β.
23.17
1) cos28° cos62° – sin28° sin62° = cos90° = 0;
2) sin11° • cos19° + cos11° sin19° = sin19° = sin30° = 12;
3) cos5π16 cosπ16 + sin5π16 sinπ6 = cosπ4 = 22;
4) sin7π18 • cosπ18 – cos7π18 • sinπ18 = sin6π18 = sinπ3 = 32.
23.18
1) cos31°cos1° + sin31° sin1° = cos30° = 32;
2) sin92° cos2° – cos92° sin2° = sin90° = 1;
3) cos2π7 cos5π7 – sin2π7 sin5π7 = cosπ = –1;
4) sin3π16 cosπ16 + sinπ16 cos3π16 = sin4π16 = 22.
23.19
tgα = 4; tgβ = –0,5.
1) tg(α + β) = tgα+tgβ1- tgαtgβ = 4-0,51-4 • (-0,5) = 3,51+2 = 72 •3 = 76;
2) tg(α – β) = tgα-tgβ1+ tgαtgβ = 4+0,51+4 • (-0,5) = 4,5-1 = –4,5.
23.20
tgα = 0,25; tgβ = –8.
1) tg(α – β) = tgα-tgβ1+ tgαtgβ = 0,25+81+0,25(-8) = 8,251-2 = –8,25;
2) tg(α + β) = 0,25+(-8)1-0,25(-8) = -7,753 = –3112.
23.21
1) tg51°-tg6°1+tg51°tg6° = tg45° = 1;
2) tgπ7+ tg6π71-tgπ7 tg6π7 = tgπ = 0.
23.22
1) tg18°+tg12°1-tg18°tg12° = tg30° = 13;
2) tg7π16- tg3π161+tg7π16 tg3π16 = tgπ4 = 1.
23.23
1) sin(α + 45°) + sin(α – 45°) = sinα • cos45° + cosα sin45° +
+ sinαsin45° – sin45°cosα = 22sinα + 22sinα = 2sinα.
2) cos(α – π6) – cos(α + π6) = cosα cosπ6 + sinα sinπ6 – cosα cosπ6 + sinα sinπ6 = 12sinα + 12sinα = sinα;
3) cosx-y- cosx cosycosx+y+ sinx siny = cosx cosy+sinx siny-cosx cosycosx cosy-sinx siny+sinx siny = sinx sinycosx cosy = tgx tgy.
4) sinx-y- sinx cosycosx cosy = sinx cosy-siny cosx-sinx cosycosx cosy = -siny cosxcosx cosy = –sinycosy = –tgy.
23.24
1) sin(α – π3) – sin(α – π3) = sinα cosπ3 – sinπ3 cosα – sinα cosπ3 – sinπ3 cosα;
2) cos(α + 30°) + cos(α – 30°) = cosα cos30° – sinα sin30° + cosα cos30° +sinα sin30° = 2 • cosα • 32 = 3 cosα.
3) cosx+y- cosx cosycosx-y- sinx siny = cosx cosy-sinx siny-cosx cosycosx cosy+sinxsiny-sinx siny = -sinx •sinycosx cosy = –tgx tgy
4) sinx+y- cosx sinysinx siny = sinx cosy+siny cosx-cosx sinysinx siny = sinx cosysinx siny = ctgy.
23.25
1) cos(α+ β) + cos(π2 – α) cos(π2 – β) = cosα cosβ;
cos(α+ β) + cos(π2 – α) cos(π2 – β) = cosα cosβ – sinα sinβ + sinα • sinβ = cosα cosβ.
2) sin(α+ β)cos α cos β = tgα + tgβ;
sin(α+ β)cos α cos β = sin α cos β+cos αsin β cos α cos β = sin α cos βcos α cos β + cos αsin βcos α cos β = tgα + tgβ;
3) sin(π4 – α) = cos(π4 + α);
sin(π4 – α) = sinπ4 • cosα – sinα cosπ4 = 22cosα – 22sinα = 22(cosα – sinα);
cos(π4 – α) = cosπ4 • cosα – sinπ4sinα = 22(cosα – sinα);
4) sinα- β+ 2cosα sinβ2cosα cosβ-cos(α- β) = tg(α + β);
sinα- β+ 2cosα sinβ2cosα cosβ-cos(α- β) = sinα cosβ-sinβ cosα+2cosα sinα2 cosα cosβ-cosα cosβ-sinα sinβ =
= sinα cosβ+cosα sinβcosα cosβ-sinα sinβ = sin(α+ β)cos(α+ β) = tg(α + β).
23.26
1) cos(α- β) – cos(π2 – α) cos(π2 + β) = cosα cosβ;
cos(α- β) – cos(π2 – α) cos(π2 + β) = cosα cosβ + sinα sinβ – sinα • (–sinβ) = cosα cosβ.
2) cos(α- β)sin α sin β = ctgα + ctgβ + 1;
cos(α- β)sin α sin β = cos α cos β+sin α sin β sin α sin β = ctgα ctgβ + 1.
3) sin(π4 + β) = cos(π4 – β);
sin(π4 + β) = sinπ4 • cosβ + sinβ cosπ4 = 22 (cosβ + sinβ);
cos(π4 – β) = cosπ4 • cosβ + sinπ4sinβ = 22(cosβ + sinβ);
4) cosα- β- 2sinα sinβ2sinα cosβ-sin(α- β) = ctg(α + β)
cosα- β- 2sinα sinβ2sinα cosβ-sin(α- β) = cosα cosβ+sinα cosβ-2sinα sinβ2 sinα cosβ-sinα cosβ+sinβ sinα =
= cosα cosβ-sinα sinβsinα cosβ+sinβ cosα = cos(α+ β)sin(α+ β) = ctg(α + β).
23.27
1) sin(π5 + α) cos(3π10 – α) + sin(3π10 – α) cos(π5 + α) = sin(π5 + α + 3π10 – α) = sin5π10 = sinπ2 = 1;
2) cos(13° + 2x) cos(17° – 2x) – sin(13° + 2x) sin(17° – 2x) = cos(13° + 2x + 17° – 2x) – cos30° = 32.
23.28
1) sin(3π4 + α) cos(π4 + α) – cos(3π4 + α) sin(π4 + α) = sin(3π5 + α – π4 – α) = sinπ2 = 1;
2) cos(70° + 3x)cos(10° + 3x) +sin(70° + 3x)sin(10° + 3x) = cos(70° +
+ 3x – 10° – 3x) = cos60° = 12.
23.29
1) cosα = –0,6; 90° < α < 180°;
sin(α – 30°) = sinα cos30° – sin30° cosα = 32sinα – 12cosα;
sinα = 1- cos2α = 1-0,36 = 0,8;
32 sinα – 12cosα = 32 • 0,8 – 12 • (–0,6) = 0,43 + 0,3.
23.30
1) cos(α – 60°);
sinα = 0,8; 0 < α < 90°;
cosα = 1- sin2α = 0,6;
cos(α – 60°) = cosα cos60° + sinα sin60° = 12cosα + 32sinα = 12 • 0,6 + 32 • 0,8 = 0,3 + 0,43;
2) sin(α + π6) ;
cosα = 817; 3π2 < α < 2π;
sinα = –1- cos2α = –1- 64289 = –1517;
sin(α + π6) = sinα cosπ6 + sinπ6 cosα = –1517 • 32 + 12 • 817 = 8-15234.
23.31
Дано: sinα = 0,28, π2 < α < π;
cosβ = –0,6 π < β < 3π2;
1) sin(α + β) = sinα cosβ + sinβcosα;
cosα = –1- sin2α = –1- 0,282 = –0,9216 = –0,96;
sinβ = –1- cos2β = –1- (0,6)2 = –0,8;
sin(α + β) = 0,28 • (–0,6) + (–0,8) • (–0,96) = –0,168 + 0,768 = 0,6.
2) cos(α – β) = cosα cosβ + sinα sinβ = 0,96 • (–0,6) + 0,28 •
• (–0,8) – 0,576 – 0,224 – 0,352.
23.32
Дано: cosα = 0,96, 0 < α < π2;
sinβ = –0,8 π < β < 3π2;
sinα = –1- cos2α = 0,0784 = 0,28;
cosβ = –1- sin2α = –0,6;
1) sin(α – β) = sinα cosβ – sinβcosα = 0,28 • (–0,6) – (–0,8) • 0,96 = –0,168 + 0,768 = 0,6.
2) cos(α + β) = cosα cosβ – sinα sinβ = 0,96 • (–0,6) – 0,28 •
• (–0,8) = – 0,576 + 0,224 = – 0,352.
23.33
1) ctg(α + β) = ctgα •ctgβ-1ctgα+ctgβ;
ctg(α + β) = cos(α + β)sin(α + β) = cosα cosβ-sinα sinβsinα cosβ+sinβ cosα =
= sinα sinβ(cosαsinα • cosβsinβ- sinα sinβsinα sinβ)sinαsinβ(sinαsinα • cosβsinβ+ sinβsinβ • cosαsinα) = ctgα •ctgβ-1ctgα+ctgβ;
2) ctg(α – β) = ctgα •ctgβ+1ctgβ-ctgα;
ctg(α – β) = cosα cos β+sinα •sinβsinαcosβ-sinβ cosα =
= sinα sinβ(cosαsinα • cosβsinβ+ sinα sinβsinα sinβ)sinαsinβ(sinαcosβsinαsinβ - sinβcosαsinαsinβ ) = ctgα •ctgβ+1ctgβ-ctα.
23.34
1) ctg40°ctg20°-1ctg40°+ctg20° = ctg(40° + 20°) = ctg60° = 13;
2) ctg70°ctg25°+1ctg25°-ctg70° = ctg(70° – 25°) = ctg5°.
23.35
α + β + γ = 180°;
Довести: sinα cosβ + cosα • sinβ = sinγ;
sin(α + β) = sin(180° – γ) = sinγ.
23.36
sinα = 513; sinβ = 817; α, β – II чв.
cosα = –1- 25169 = –1213 cosβ = –1- 64289 = –1517;
tg(α – β) = sin(α - β)cos(α - β) = sinα cosβ-sinβcosαcosα cosβ+sinα sinβ = 513 •-1517- 817 •(-1213)-1213•-1517+ 513 • 817 = -171220.
23.37
cosα = 45; cosβ = 1213; α, β – кути І чв.
sinα = 1- cos2α = 35;
sinβ = 1- cos2α = 513;
tg(α + β) = sin(α + β)cos(α + β) = sinα cosβ+sinβ cosαcosα cosβ-sinα sinβ = 95 • 1213+ 513 • 4545•1213- 35 • 513 = 5633 = 12333.
23.39
cos(α + β) cos(α – β) = cos2β – sin2α;
cos(α + β) cos(α – β) = (cosα cosβ – sinα sinβ) • (cosα cosβ +
+ sinα sinβ) = cos2α cos2β – sin2α sin2β = (1 – sin2α) cos2β –
– sin2α • (1 – cos2β) = cos2β – sin2α cos2β – sin2α + sin2α cos2β = cos2β – sin2α.
23.40
sin(α + β) sin(α – β) = sin2α – sin2β;
sin(α + β) sin(α – β) = (sinα cosβ + sinβ sinα) • (sinα cosβ –
– sinβ sinα) = sin2α cos2β – sin2β cos2α = sin2α (1 – sin2β) –
– sin2β (1 – sin2α) = sin2α – sin2α sin2β – sin2β + sin2β sin2α =
= sin2α – sin2β.
23.41
1) 12sinα + 32 cosα = cos60° sinα + sin60° cosα = sin(α + 60°);
–1 ≤ sin(α + 60°) ≤ 1;
Найм. значення –1; Найб. значення 1.
2) сos – 3 sinα = 2(12cosα – 32sinα) = 2 • (sin30° cosα – cos30°sinα) = 2 • sin(30° – α).
–1 ≤ sin(30° – α) ≤ 1; –2 ≤ 2sin(30° – α) ≤ 2;
Найм. значення –2; Найб. значення 2.
23.42
1) y = 32 sinx – 12 cosx;
y = cos30°sinx – sin30°cosx;
y = sin(x – 30°);
E(y): [–1, 1];
2) y = 3cosx + sinx;
y = 2(sin60°cosx + cos60°sinx);
y = 2sin(60° + x);
E(y): [–2; 2].
23.60
ρ = T1- T2T1 100%;
T2 = 320K;
T1- 320T1 • 100% ≥ 20%;
T1- 320T1 ≥ 15;
5T1 – 5 • 320 ≥ T1;
4T1 ≥ 5 • 320;
T1 ≥ 400.
23.62
α = 30°;
1) sin2α = sin60° = 32;
2sinα cosα = 2sin30°cos30° = 2 • 12 • 32 = 32;
sin2α = 2sinα cosα;
α = 60°;
sin2α = sin120° = 32;
2sinα cosα = 2sin60° cos60° = 2 • 32 • 12 = 32;
sin2α = 2sinαcosα;
2) cos2α = cos2α – sin2α;
α = 30°;
cos2α = cos60° = 12;
cos2α – sin2α =cos230° – sin230° = (32)2 – (12)2 = 34 – 14 = 12;
α = 60°;
cos2α = sin60° • 2 = cos120° = – cos60° = –12;
cos2α – sin2α = cos260° – sin260° = 14 – 34 = –12.
24.1
1) так; 2) ні; 3) так; 4) ні.
24.2
1) так; 2) ні; 3) так; 4) ні.
24.3
1) sin2αsinα = 2sinα cosαsinα = 2cosα;
2) sin2βcosβ – sinβ = 2sinβ cosβcosβ – sinβ = sinβ;
3) cosα sin2αtgα = cosα •2sinα cosαsinαcosα = 2cos3α;
4) cos2x – cos2x = cos2x – sin2x – cos2x = –sin2x;
5) cos2αcosα+sinα + sinα = cos2α- sin2αcosα+sinα + sinα = cosα – sinα + sinα = cosα;
6) 1-sin2α(sinα-cosα)2 = 1-2sinα cosαsin2α-2sinα cosα+ cos2α = 1-2sinα cosα1-2sinα cosα = 1.
24.4
1) cosαsin2α = cosα2sinα cosα = 12sinα;
2) sin2xsinx – cosx = 2sinx cosxsinx – cosx = cosx;
3) cos2β + sin2β = cos2β – sin2β + sin2β = cos2β;
4) cos2xcosx-sinx – cosx = cos2x- sin2xcosx-sinx – cosx = cosx + sinx – cosx = sinα.
24.5
1) sin40°sin20° = 2sin20°cos20°sin20° = 2cos20°;
2) 2cos10°sin20° = 2cos10°2sin10°cos10° = 1sin10°;
3) cos50°sin25°+cos25° = cos25°+sin25°(cos25°-sin25°)sin25°+cos25° = cos25° – sin25°
4) sin40°-cos40°cos80° = sin40°-cos40°cos40°-sin40°(cos40°+sin40°) = –1cos40°+sin40°.
24.6
1) cos5°sin10° = cos5°2sin5°cos5° = 12sin5°;
2) sin100°2sin50° = 2sin50°cos50°2sin50° = cos50°;
3) cos20°sin20°cos40° = cos20°+sin20°cos20°+sin20°(cos20°-sin20°) = 1cos20°-sin20°
4) cos140°sin70°+cos70° = cos70°+sin70°(cos70°-sin70°)sin70°-cos70° = –cos70° – sin70°.
24.7
1) 2sin75°cos75° = sin150° = sin30° = 12;
2) 2sinπ8 • cosπ8 = sinπ4 = 22;
3) sinπ12 cosπ12 = 12 sinπ6 = 12 • 12 = 14;
4) (cos15° – sin15°)2 = cos215° – 2sin15° cos15° + cos215° = 1 –
– sin30° = 1 – 12 = 12;
5) cos222°30’ – sin222°30’ = cos45° = 22;
6) sin25π12 – cos25π12 = –cos10π12 = –cos5π12 = cosπ6 = 32.
24.8
1) 2sinπ12 • cosπ12 = sinπ6 = 12;
2) 2sin222°30’ • cos222°30’ = sin45° = 22;
3) sin5π12 cos5π12 = 12 sin5π6 = 12 • 12 = 14;
4) (sin75° + cos75°)2 = sin275° + 2sin75° cos75° + cos275° = 1 +
+ sin150° = 1 + sin30° = 1 + 12 = 1,5.
5) cos2π8 – sin2π8 = cosπ4 = 22;
6) sin215° – cos215° = –cos30° = –32.
24.9
1) cosα2sinα = cosα22sinα2 cosα2 = 12sinα2;
2) cosαcosα2- sinα2 = cosα2- sinα2(cosα2+ sinα2)cosα2- sinα2 = cosα2 + sinα2;
3) sin4xsin2x = 2sin2x cos2xsin2x = 2cos2x;
4) 4sinα8 • cosα8 = 2sinα4 = 2 • 22 = 2;
5) cos5x • sin5x = 12sin10x;
6) 4sin2α cos2α cos4α = 2sin4α cos4α = sin8α.
24.10
1) sin6αcos3α = 2sin3α •cos3αcos3α = 2sin3α;
2) cos8αsin4α+cos4α = cos4α+sin4α(cos4α-sin4α)sin4α+cos4α = cos4α – sin4α;
3) 8sin 10β cos10β = 4 sin20β;
4) 4sinα cosα cos2α = 2sin2α cos2α = sin4α.
24.11
1) 2tg25°1- tg225° = tg50°;
2) 8tg40°1- tg240° = 4tg80°;
24.12
1) 2tg5°1- tg25° = tg10°;
2) 4tg20°1- tg220° = 2tg40°.
24.13
1) tgβ = 2
tg2β = 2tgβ1- tg2β = 221-2 = –22
2) ctgβ = 13 ⇒ tgβ = 3
tg2β = 2 • 31-9 = 6-8 = –34.
24.14
1) tgα = –3
tg2α = 2 •(-3)1- 3 = -23-2 = 3
2) ctgα = 12 ⇒ tgα = 2
tg2α = 2 • 21-4 = 4-3 = –43.
24.15
1) cosα = 0,1;
cos2α = cos2α – sin2α = 2cos2α – 1 = 2 • 0,01 – 1 = 0,02 – 1 = –0,98;
2) sinα = –14;
cos2α = 1 – 2sin2α = 1 – 2 • 116 = 1 – 18 = 78.
24.16
1) cosx = –13;
cos2x = 2cos2x – 1 = 2 • 19 – 1 = 29 – 1 = –79
2) sinx = 0,4;
cos2x = 1 – 2sin2x = 1 – 2 • 0,16 = 1 – 0,32 = 0,68.
24.17
1) cosα = cos2α2 – sin2α2;
2) sin8α = 2sin 4α cos4α;
3) tg3β = 2tg3β21- tg23β2;
4) sinx3 = 2sinx6 cosx6;
5) cosα8 = cos2α16 – sin2α16.
6) tg(α – β) = 2tgα- β21- tg2α- β2.
24.18
1) sinα = 2sinα2 cosα2;
2) tg6α = 2tg3α1- tg23β2;
3) cos5x = cos25x2 – sin25x2.
4) tg6β2 = 2tgβ41- tg2β4;
5) sinx4 = 2sinx8 cosx8;
6) cos(α + β) = cos2α + β2 – sin2α + β2.
24.19
1) cos23α = 1+cos6α2;
2) sin28x = 1-cos16x2.
24.20
1) sin24α = 1-cos8α2;
2) cos25x = 1+cos10x2.
24.25
1) cos2(α4 – 30°) = 1+cos(α2- 60°)2;
2) sin2(5α2 + 10°) = 1-cos(5α+ 20°)2;
3) tg2(π4 – α) = 1-cos(π2- 2α)1+cos(π2- 2α) = 1-cos2α1+cos2α.
4) cos2(α2 – 3π4) = 1+cos(α- 3π2)2 = 1+cos(3π2-α) 2 = 1-sinα2.
24.26
1) sin2(α2 – 16°) = 1-cos(α- 32°)2;
2) cos2(α8 – 15°) = 1+cos(α4- 30°)2;
3) tg2(α + 3π4 ) = 1-cos(2α + 3π2)1+cos(2α + 3π2) = 1-sin2α1+sin2α.
4) sin2(3π4 – α) = 1-cos(3π2- 2α)2 = 1+sin2α2.
24.27
sinα = 35; π2 < α < π;
cosα = –1- sin2α = –1- 925 = –45;
sin2α = 2sinα cosα = 2 • 35 • (–45) = –2425.
24.28
cosα = –0,8; π < α < 3π2;
sinα = –1- cos2α = –1- 0,64 = –0,6;
sin2α = 2sinα cosα = 2 • (–0,6) • (–0,8) = 0,96.
24.29
1) 1 + cosα = 2cos2α2;
2) 1 – cos2α = 2sin2α;
3) 1 + cos10° = 2cos25°;
4) 1 – cos15° = 2sin27°30’
5) 1 + sinβ = 1 + cos(π2 – β) = 2cos2(π4 – β2) ;
6) 1 – sin20° = 1 – cos70° = 2sin235°.
24.30
1) 1 – cosx = 2sin2x2;
2) 1 + cosα2 = 2cos2α2;
3) 1 – cos20° = 2sin220°2 = 2sin210°;
4) 1 + cos25° = 2cos225°2;
5) 1 – sinx = 1 – cos(π2 – x) = 2sin2(π4 – x2) ;
6) 1 + sin40° = 1 + cos50° = 2cos225°.
24.31
1) 1-cos4αsin22α = 2sin22αsin22α = 2;
2) (1 + cos2x) tgx = 2cos2x • sinxcosx = sin2x.
24.32
1) 1+cos6α2cos3α = 2cos23α2cos3α = cos3α;
2) (1 – cos2x) ctgx = 2sin2x • cosxsinx = 2sinx cosx = sin2x.
24.33
cosα = 725; 3π2 < α < 2π;
1) sinα2 ≠
3π4 < α2 < π – II чв. ; sinα2 > 0;
sinα2 = 1-cosα2 = 1- 7252 = 925 = 35.
2)cosα2; α2 – II чв. ; cosα2 < 0;
cosα2 = –1+cosα2 = –1+ 7252 = –1625 = –45.
3) tgα2 = sinα2cosα2 = 35-45 = –34;
4) ctgα2 = –43.
24.34
cosα = –725; π2 < α < π;
1) sinα25;
π4 < α2 < π2; I чверть; sinα2 > 0;
sinα2 = 1-cosα2 = 1+ 7252 = 45;
2) cosα2 > 0;
cosα2 = 1+cosα2 = 1- 7252 = 35;
3) tgα2 = sinα2cosα2 = 43;
4) ctgα4 = 34.
24.35
1) sinα cosα = –37;
2sinα cosα = –67;
sin2α = –67;
|–67| < 1 може, існує α.
2) cos2α – sin2α = 54;
cos2α = 54;
|54| > 1 не існує α.
24.36
1) sinβcosβ = –0,75;
2sinβ cosβ = –1,5;
sin2β = –1,5;
|–1,5| > 1; не існує β;
2) sin2β – cos2β = 0,1;
sin2β = 0,1;
–1 < 0,1 < 1 існує;
4) sin4x1-cos4x • 1-cos2xcos2x = 2sin2x cos2x •2sin2x2sin22x •cos2x = 2sin2xsin2x = 2sin2x2sinx cosx = sinxcosx = tgx.
24.39
1) 2tgα+ctgα = 2sinαcosα+ cosαsinα = 2sinα cosαsin2α+ cos2α = sin2α1 = sin2α;
2) (1sin2α + 1cos2α) • sin22α = cos2α+ sin2αsin2α cos2α • sin22α = sin22α14sin22α = 4.
3) sin3xsinx – cos3xcosx = sin3x cosx-cos3x sinxsinx cosx = sin(3x-x)sinx cosx = sin2x12 sin2x = 2.
24.40
1) (tgx + ctgx) sin2x = (sinxcosx + cosxsinx) • sin2x = sin2x+ cos2xsinxcosx • 2sinx cosx = 2.
2) sin8x1+cos8x • cos4x1+cos4x = 2sin4x cos4x2cos24x • cos4x2cos22x = sin4x •cos4xcos4x •2cos22x =
= 2sin2x cos2x2cos22x = tg2x.
24.41
1) (cosα1+sinα + cosα1-sinα) sin2α = 4sinα;
cosα1-sinα+ cosα(1+sinα)1+sinα(1-sinα) • 2sinα cosα =
= cosα-cosα sinα+cosα+cosα sinα1- sin2α • 2sinα cosα = 2cosα •2sinα cosαcos2α = 4sinα.
2) 11+tgα – 11-tgα = –tg2α;
1-tgα-1-tgα1+tgα(1-tgα) = -2tgα1- tg2α = –tg2α.
24.42
1) (sinα1+cosα + sinα1-cosα) • sin2α = 4cosα;
sinα-sinα cosα+sinα+sinα cosα1+cosα(1-cosα) • sin2α = 2sinα1- cos2α • 2sinα cosα =
= 4sin2α cosαsin2α = 4cosα;
2) tgα1+tgα + tgα1-tgα = tg2α;
tgα- tg2α+tgα+ tg2α1+tgα(1-tgα) = 2tgα1-tgα = tg2α.
24.45
sinα2 – cosα2 = 0,4; sinα – ?
(sinα2 – cosα2)2 = 0,42;
sin2α2 – 2sinα2 cosα2 + cos2α2 = 0,16;
1 – sinα = 0,16;
sinα = 0,84.
24.46
cosα + sinα = –0,2;
(cosα + sinα)2 = (–0,2)2;
cos2α + 2sinα cosα + sin2α = 0,04;
1 + sin2α = 0,04;
sin2α = –0,96.
24.47
1) 1-cosα42 = 2sin2α82 = sin2α8 = |sinα8| = |sinα8| = sinα8.
π4 < α < π2;
π32 < α8 < π16;
2) 1+cos3α1-cos3α = 2cos23α22sin23α2 = ctg23α2 = |ctg3α2|.
24.49
| cos A = 0,8;cos – ?sin B – ? |
∠A = ∠C;
∠B = 180° – 2 < A;
cos∠B = cos(180° – 2∠A) = –cos2∠A = –2cos2∠A + 1 = 1 – 2 • 0,82 =
= –0,28; ∠B – тупий.
sin∠B = 1- cos2∠B = 1-(-0,28)2 = 0,96.
24.67
22 • 30 + 12 = 672 (грн) – вся покупка;
700 – 672 = 28 (грн) – решта.
24.69
| + x + y = a x – y = b | – | x = a+b2y = a-b2 |
| 2x = a + b x = a+b2 | 2y = a – by = a-b2 |
24.70
1) α = 45°; β = 135°.
2sinα+β 2cosα-β2 = 2sin45°+135°2cos 45°-135°2 = 2sin90°cos45° =
= 2 • 1 • 22 = 2;
sinα + sinβ = sin45° + sin135° = 22 + 22 = 2;
2) α = 90°; β = –30°;
2sinα+β 2cosα-β2 = 2sin90°-30°2cos 90°+30°2 = 2sin30°cos60° =
= 2 • 12 • 12 = 12;
sinα + sinβ = sin90° + sin(–30°) = 1 – 12 = 12;
2sin α+β 2 cosα-β2 = sinα + sinβ.
25.1
1) ні; 2) так; 3) так; 4) ні.
25.2
1) ні; 2) так.
25.3
1) sin3α + sin5α = 2sin4α cosα.
2) cos4α – cos2α = –2sin 3α sinα
3) sin6α – sin2α = 2sin2α cos4α
4) cos7α + cosα = 2cos4α cos3α.
24.4
1) sin8α – sin2α = 2sin3α cos5α
2) cos4α + cos6α = 2cos5α cosα
3) sin7α + sin3α = 2sin5α cos2α
4) cos5α – cosα = –2sin3αsin2α
25.5
1) sin(12° + α) – sinα = 2sin6° cos(6° + α)
2) cos(18° + x) + cos(12° + x) = 2cos(15° + x)cos(3°)
3) cos36° – cos18° = –2sin27° sin9°
4) sin70° + sin20° = 2sin45° cos25° = 2 cos25°
25.6
1) cos(10° +β) – cosβ = –2sin(5° + β) sin5°
2) sin(α + 10°) + sin(α + 20°) = 2sin(α + 15°) cos5°.
3) cos25° + cos35° = 2cos30° cos5° = 13cos5°
4) sin12° – sin8° = 2sin2α cos10°
25.7
1) cos21° – cos39° = sin9°
cos21° – cos39° = –2sin30°(–sin9°) = –2 • 12 • (–sin9°) = sin9°
2) sin70° + sin50° = 3 cos10°
sin70° + sin50° = 2sin60° • cos10° = 2 • 32cos10° = 3 cos10°.
25.8
1) sin65° – sin5° = cos35°
sin65° – sin5° = 2sin30° cos35° = 2 • 12 cos35° = cos35°
2) cos61° + cos1° = 3 cos31°
cos61° + cos1° = 2cos31° • cos30° = 2cos31° • 32 = 3 cos31°
25.9
1) tg5α – tgα = sin4αcos5α cosα
2) tg18° + tg12° = sin30°cos18° cos12° = 12cos18° cos12°
25.10
1) tg4α + tgα = sin5αcos4α cosα
2) tg40° – tg10° = sin30°cos40° cos10° = 12cos40° cos10°
25.11
1) sin4α sinα = 12(cos3α – cos5α)
2) cos3x cos2x = 12(cosx – cos5x)
3) sin5β cosβ = 12(sin6β + sin4β)
4) sin20° sin10° = 12(cos10° – cos30°) = 12cos10° – 34
5) cos11° cos41° = 12(cos30° + cos52°) = 34 + 12cos52°
6) sin4° cos5° = 12(sin9° + sin(–1°)) = 12(sin9° – sin1°)
25.12
1) sin6x sinx = 12(cos5x – cos7x)
2) cos4α cosα = 12(cos3α + cos5α)
3) sinβ cos3β = 12(sin4β + sin(–2β)) = 12(sin4β – sin2β).
4) sin16° sin14° = 12(cos2° – cos30°) = 12 cos2° – 34
5) cos8° • cos68° = 12(cos60° + cos76°) = 14 + 12 cos76°
6) sin12° • cos9° = 12(sin21° + sin3°).
25.13
1) sin105°sin15° = 12(cos90° – cos120°) = 12(0 + cos60°) = 12 • 12 = 14
2) cos15° – sin75°= 12 (sin90° + sin60°) = 12(1 + 32) = 12 + 34
25.14
1) cos75° cos105° = 12(cos30° + cos180°) = 12(32 – 1) = 34 – 12.
2) sin15° cos105° = 12(cos120° + sin(–90°)) = 12(–cos60° – sin90°) =
= 12(–12 – 1) = –34.
25.15
1) sin3α+sin7αcos3α+cos7α = 2sin5α •cos2α2cos5α cos2α = tg5α.
2) sin9α-sinαcos9α-cosα = 2sin4α cos5α-2sin5α •sin4α = –ctg5α.
25.16
1) cos5α-cos3αsin5α+sin3α = -2sin4α sinα2sin4α •cosα = –tgα
2) sin14α-sin2αcos14α+cos2α = 2sin6α •cos8α2cos8α •cos6α = tg6α
25.17
1) sin10° + cos18° = cos80° + cos18° = 2cos49° cos31°
2) cos40° – sin20° = sin50° – sin20° = 2sin15° cos35°
25.18
1) cos32° + sin40° = sin58° + sin40° = 2sin49° cos9°
2) sin50° – cos70° = sin50° – sin20° = 2sin15° cos35°
25.19
1) sinα – cosβ = sinα – sin(90 – β) = 2sin90+α-β 2 • cosα-90+β 2.
2) cos(π4 + α) + sinα = cos(π4 + α) + cos(π2 – α) = 2cosπ4 + α+π2 - α 2 cosπ4 + α-π2+ α 2 = 2cos3π8 cosα.
25.20
1) cosα + sinβ = cosα + cos(90° – β) = 2cosα+90°-β 2 cosα-90°+β 2
2) sin(π5 – α) – cosα = sin(π6 – α) – sin(π2 – α) = 2sinπ6- α-π2+ α 2 cosπ6- α+π2- α 2 = 2sin(–π3) cos(2π6 – α) = –2 • 32 • cos(π3 – α) =
= –3 cos(π3 – α).
25.21
1) ctgα + ctgβ = sin(α+ β)sinα sinβ
ctgα + ctgβ = cosαsinα + cosβsinβ = cosα sinβ+cosβ sinαsinα sinβ = sin(α+ β)sinα sinβ
2) ctgα – ctgβ = sin(β- α)sinα sinβ
ctgα – ctgβ = cosαsinα + cosβsinβ = cosα sinβ-sinα cosβ sinα sinβ = sin( β-α)sinα sinβ
25.22
1) ctg2x – ctgx = sin(-x)sin2x sinx = –1sin2x
2) ctg18° + ctg12° = sin30°sin18° sin12° = 12sin18° sin12°
25.23
1) ctg3α + ctgα = sinαsinαsin3α
2) ctg50° – ctg5° = -sin45°sin50° sin5° = –22sin50°sin5°
25.24
1) sin240° – sin220° = (sin40° – sin20°) • (sin40° + sin20°) = 2sin10° cos30° • 2sin30°cos10° = 4sin10°cos10° • 32 • 12 = 32 sin20°.
2) cos270° – cos250° = (cos70° – cos50°)(cos70° + cos50°) = –2sin60° sin10° • 2cos60°cos10° = –4 • 32 sin10° • 12 cos10° = –32sin20°
25.25
1) sin280° – sin240° = (sin80° – sin40°) • (sin80° + sin40°) = 2sin20° cos60° • 2sin60° cos20° = sin40° • 2 • 32 • 12 = 32 sin40°.
2) cos210° – cos250° = (cos10° – cos50°)(cos10° + cos50°) = –2sin30° sin(–20°) • 2 cos30° cos(–20°) = sin60° • sin40° = 32 sin40°.
25.26
1) sinα – cosα = 2 sin(α – π4)
sinα – cosα = cos(π2 – α) – cosα = –2sinπ2-α+ α 2 sinπ2-α- α 2 = –2sinπ4 sin(π4 – α) = 2 • 22sin(α – π4) = 2 sin(α – π4)
2) sin6α+sin2αcos6α-cos2α = –ctg2α
2sin4α cos2α-2sin4α sin2α = –cos2αsin2α = –ctg2α.
3) sin9α-sinα+sin4αcos9α+cosα+cos4α = tg4α
2sin4α cos5α+sin4α2cos5α cos4α+cos4α = sin4α(2cos5α+1)cos4α(2cos5α+1) = tg4α.
4) sinα+sin5α+sin9α+sin13αcosα+cos5α+cos9α+cos13α = tg7α
2sin7α cos6α+2sin7α cos2α2cos7α cos6α+2cos7α cos2α = 2sin7α(cos6α+cos2α)2cos7α(cos6α+cos2α) = tg7α.
25.27
1) sinα + cosα = 2cos(α – π4)
sinα + cosα = sinα + sin(π2 – α) = 2sinα+ π2- α2 • cosα- π2+ α2 = 2sinπ4 •
• cos(α – π4) = 2 • 22cos(α – π4) = 2 cos(α – π4).
2) cosβ+cos5βsin5β-sinβ = ctg2β
2cos3β cos2β2sin2β cos3β = cos2βsin2β = ctg2β.
3) sin15α-sinα+sin7αcos15α cos7α+cos7α = tg7α
2sin7α cos8α+sin7α2cos8α cos7α+cos7α = sin7α(2cos8α+1)cos7α(2cos8α+1) = tg7α.
4) sinx+sin3x+sin5x+sin7xcosx+cos3x+cos5x+cos7x = tg4x
2sin4x cos3x+2sin4x cosx2cos4x cos3x+2cos4x cosx = 2sin4x(cos3x+cosx)2cos4x(cos3x+cosx)
25.28
1) 12 + cosα = cos60° + cosα(30° + α2) cos(30° – α2)
2) 2sinα – 1 = 2(sinα – 12) = 2(sinα – sin30°) = 4 sin(α2 – 15°)cos(α2 +
+ 15°)
3) 3 – 2cosα = 2(32 – cosα) = 2(cos30° – cosα) =–4sin(15° – α2) sin(15°+ α2)
4) 4sinα + 22 = 4(sinα + sinπ4 = 8sin(π8 + α2) cos(α2 – π8).
25.29
1) 32 – sinα = sin60° – sinα = 2sin(30° – α2) cos(30° + α2)
2) 2 + 2cosx = 2(22 + cosx) = 2(cosπ4 + cosx) = 4cos(π8 + x2) cos (π8 –
– x2).
25.30
1) tgα + 1 = tgα + tg45° = sin(α+45°)cosα •cos45° = 2sin(α+45°)cosα
2) 3tgα – 3 = 3 (tgα – 33) = 3(tgα – tg30°) = 3 • sin(α-30°)cosα •cos30° =
= 3sin(α-30°)cosα • 32 = 23 sin(α-30°)cosα
25.31
1) 1 – tgα = tgπ4 – tgα = sin(π4- α)cosπ4 cosα = 2sin(π4- α)cosα.
2) 3 tgα + 3 = 3(tgα + 3) = 3(tgα + 60°) = 3sin(α+60°)cosα cos60° =
= 23 sin(α+60°)cosα
25.32
1) cos(π14 – 2α) cos(2α – 4π7) = 12cos(4α – 5π14)
cos(π14 – 2α) cos(2α – 4π7) = 12(π14 – 2α – 2α + 4π7) + cos(π14 – 2α + 2α –
– 4π7)) = 12(cos(9π14 – 4α) + cos(–7π14)) = 12cos(4α – 9π14) + 12 • 0 =
= 12cos(4α – 9π14).
2) 4sin(α – π3) sin(α + π3) = 1 – 4cos2α
4sin(α – π3) sin(α + π3) = 4 • 12(cos(α – π3 – α – π3) – cos(α – π3 + α +
+ π3)) = 2 • (cos(–2π3) – cos2α) = 2(cos2π3 – cos2α) = 2 • (–cosπ3 –
– cos2α) = 2 • (–12 – cos2α) = –1 – 2cos2α = –1 – 2(cos2α – sin2α) =
= –1 – 2cos2α + 2sin2α = –1 – 2cos2α + 2(1 – cos2α) = –1 – 2cos2α +
+ 2 – 2cos2α = 1 – 4cos2α.
25.33
1) sin(3α – π10) sin(3π5 – 3α) = 12cos(6α – 7π10)
sin(3α – π10) sin(3π5 – 3α) = 12(cos(3α – π10 – 3π5 + 3α) – cos(3α – π10 +
+ 3π5 – 3α)) = 12(cos(6α – 7π10) – cos5π10) = 12(cos(6α – 7π10) –0) = 12cos(6α –
– 7π10)
2) 2cos(α – π4) cos(π4 + α) = 2cos2α – 1
2cos(α – π4) cos(π4 + α)= 2 • 12(cos(α – π4 – π4 –α) + cos(α – π4 + π4– α))= = cos(–π2) + cos2α = cos2α = 2cos2α – 1.
25.34
1) cosα + cos3α + cos5α + cos7α = 2cos4α cos3α + 2cos4α cosα =
= 2cos4α(cos3α + cosα) = 2cos4α • 2cos2αcosα = 4cos4αcos2α •
• cosα.
2) sin2α + sin4α + sin6α + sin8α = 2sin5α cos3α + 2sin5α cosα =
= 2sin5α(cos3α + cosα) = 2sin5α • 2 • cos2α cosα = 4sin5α •
• cos2α • cosα
25.35
1) sinα+2sin2α+sin3αcosα+2cos2α+cos3α = 2sin2α cosα+2sin2α2cos2αcosα+2cos2α = 2sin2α(cosα+1)2cos2α(cosα+1) = tg2α
2) sin5α-2sin3α •cos3α2sin23α+cos5α-1 = sin5α-sin6αcos5α-cos6α = -2sinα2cos1+ α2-2sin11α2sin(-α2) = –ctg11α2.
25.36
1) sin4α+2cos3α-sin2αcos4α-2sin3α-cos2α = 2sinα cos3α+2cos3α-2sin3α sinα-2sin3α = 2cos3α(sinα+1)-2sin3α(sinα+1) =
= –ctg3α
2) 2sin2α cos2α+sin5α2cos22α+cos5α-1 = sin4α+sin5αcos4α+cos5α = 2sin9α2cosα22cos9α2cosα2 = tg9α2.
25.37
1) 2cos80°cos50° + sin140° = 2 • 12(cos30° + cos130°) + sin140° =
= 32 + cos130° + sin140° = 32 + 2sin90° • cos50° = 32 + 2 • 1 •
• cos50° = 32 + 2cos50°.
2) 4cos40° – 1sin70° = 4cos40°sin70°-1sin70° = 4 •cos40°cos20°-1sin70° =
= 4 • 12cos20°+cos60°- 1sin70° = 2cos20°+1-1sin70° = 2sin70°sin70° = 2.
25.38
1) 2sin70°sin50° + cos160° = 2 • 12(cos20° – cos120°) + cos160° =
= cos20° – cos(180° – 60°) + cos(180° – 20°) = cos20° + 60° – cos20° =
= cos60° = 12
2) 4sin10° + 1cos40° = 4sin10° •cos40°+1cos40° = 4 •cos80°cos40°+1cos40° =
= 4 • 12cos40°+cos120°+ 1cos40° = 2cos40°+2cos180°-60°+ 1cos40° =
= 2cos40°-2cos60°+1cos40° = 2cos40°-2 • 12+ 1cos40° = 2
25.39
cos2x + cos2y – cos(x – y) • cos(x + y) = cos2x + cos2y – 12(cos(x – y –
– x – y) + cos(x – y + x + y)) = cos2x + cos2y – 12cos(–2y) – 12cos(2x) =
= cos2x – 12cos2x + cos2y – 12cos2y = cos2x – 12(cos2x – sin2x) + cos2y –
– 12(cos2y – sin2y) = 12cos2x + 12sin2x + 12cos2y + 12sin2y = 12 + 12 = 1.
2) sin2(α – 3π8) – cos2(α + 3π8) = cos2(π2 – α + 3π8) – cos2(α + 3π8) =
= cos2(π8 – α) – cos2(α + 3π8) = (cos(π8 – α) – cos(α + 3π8)(cos(π8 – α) +
+ cos(α + 3π8)) = –2sinπ8 - α+α + 3π8 2 sinπ8 - α-α- 3π8 2 • 2cosπ8 - α+α + 3π8 2 •
• cosπ8 - α-α- 3π8 2 = –4 • sinπ4 • sin(–π8 – α) • cosπ4 • cos(–π8 – α) = –4 •
• 22 • (–sin(π4 + α)) • 22 • cos(π4 + α) = 2sin(π4 + α) cos(π4 + α) =
= sin(π2 + 2α) = cos2α.
3) (1sin3α + 1sinα) • (sin4αsinα – cos4αcosα)=sinα+sin3αsin3α sinα • sin4αcosα-cos4α sinαsinαcosα =
= 2sin2αsin2α = 4sinαcosαsin2α = 4ctgα.
4) cosα-cos3α(sinα+sin3α)1-cos4α = -2sin2αsinα •2sin2αcosα2sin22α =
= -2sin22α sinα cosαsin22α = –sin2α.
25.40
1) sin2x + sin2y + cos(x + y)cos(x – y) = sin2x + sin2y + 12(cos2y +
+ cos2x) = sin2x + 12(cos2y – sin2y) + sin2y + 12(cos2x – sin2y) =
= 12sin2x + 12cos2x + 12sin2y + 12cos2y = 1.
2) (1cos3α – 1cosα)(cos4αsinα + sin4αcosα) = cosα-cos3αcos3αcosα • cos4αcosα+sinαsin4αsinαcosα =
= -2sin2αsinα •cos3αcos3α •cosα •sinα cosα = -2sinαcosαcos2α = –2tgα.
25.43
1) 1 – cosx + sinx = 22 sinx2 • cos(π4 – x2)
1 – cosx + sinx = 2sin2x2 + 2sinx2 cosx2 = 2sinx2(cosx2 + sinx2) = 2sinx2 •
• (sin(π2 – x2) + sinx2) = 2sinx2 • 2sinπ4cos(π4 – x2) = 4 • sinx2 • 22 • cos(π4 –
– x2) = 22 sinx2 cos(π4 – x2)
2) 1 + sinα + cosα + tgα = 22sinα+ π4cos2α2cosα
1 + sinα + cosα + tgα = cosα+sinαcosα+ cos2α+sinαcosα =
= sinα+cosα+ cosα(sinα+cosα)cosα = sinα+cosα(1+cosα)cosα =
= 2sinα+sinπ2- αcos2α2cosα = 2 •2sinπ4cos(α- π4)cos2α2cosα =
= 4 • 22 •sin(α+ π4)cos2α2cosα = 22sinα+ π4cos2α2cosα
25.44
1 – cosx – sinx = –22sin x2 cos(π4 + x2)
1 – cosx – sinx = 2sin2x2 – 2sinx2 cosx2 = 2sinx2(sinx2 – cosx2) = 2sinx2(sinx2 –
– sin(π2 – x2)) = 2sinx2 • 2sin(x2 – π4)cosπ4 = 4sinx2 • sin(π2 + (x2 – π4)) • 22 =
= 22 • cos(π4 + x2) sinx2
25.54
Директор 8000 • 12 = 96000 (грн) весь дохід
96000 • 0,015 = 1440 (грн) – військовий збір
12 • 500 = 6000 (грн) – додатковий збір
Робітники (3 людини)
6000 • 12 • 3 = 216000 (грн) – вся заробітня плата 3 робітн.
216000 • 0,015 = 3240 (грн) – війс. збір
300 • 3 • 12 = 10800 (грн) – дод. збір
1440 + 6000 + 3240 + 10800 = 21480 (грн)
Відповідь: 21480 грн.
26.3
1) arcsin(–22) = –π4
2) arccos(–12) = π – π3 = 2π3
3) arctg 0 = 0
4) arcctg(–3) = π – π6 = 5π6
26.4
1) arcsin 32 = π3
2) arccos (–1) = π
3) arctg (–13) = –π6
4) arcctg 1 = π4
26.5
1) arcsin 12 – arccos 0 = π6 – π2 = –π3
2) arctg 3 + arcctg (–1) = π3 – π4 = π12
26.6
1) arcsin (–32) + arctg 13 = –π\23 + π\16 = -π6
2) arccos22 + arcctg 0 = π4 + π2 = 3π4
26.7
1) cos(arcsin(–12)) = cos(–π6) = cosπ6 = 32
2) tg(arccos 1) = tg 0 = 0
26.8
1) tg(arcsin 0) = tg 0 = 0
2) stg(arccos(–12)) = ctg2π3 = ctg(π – π3) = –ctgπ3 = –13.
28.1
1) так 4) так
2) ні 5) так
3) так 6) так
28.2
1) ні 4) ні
2) так 5) так
3) так 6) так
28.3
1) sinx = –32
x = (–1)n+1 • π3 + πn, n ∈ z
2) sinx = 0
x = πn, n ∈ z
3) sinx = 98
∅, бо |sinx| ≤ 1, a 98 > 1
4) cosx = 12
x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
5) cosx = –1
x = π + 2πn, n ∈ z
6) cosx = –1,2
∅, бо |cosx| ≤ 1
7) tgx = –13
x = –π6 + πn, n ∈ z
8) ctgx = 1
x = π4 + πn, n ∈ z
28.4
1) sinx = 12
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
2) sinx = –1
x = – π2 + 2πn, n ∈ z
3) sinx = –1,8
∅
4) cosx = –22
x = ± 3π4 + 2πn, n ∈ z
5) cosx = 1,4 ∅
6) cosx = 0
x = π2 + πn, n ∈ z
7) tgx = 3
x = π3 + πn, n ∈ z
8) ctgx = –13
x = –π3 + πn, n ∈ z
28.5
sin2x = 1
2x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = π4 + πn, n ∈ z
28.6
1) cos3x = 32
3x = ± π6 + 2πn, n ∈ z
x = ± π18 + 23 πn, n ∈ z
2) cosx4 = – 32
x4 = ± (π – π6) + 2πn, n ∈ z
x4 = ± 5π6 + 2πn, n ∈ z
x = ± 10π3 + 8πn, n ∈ z
3) tg4x = 0
4x = πn, n ∈ z
x = πn4, n ∈ z
4) ctg0,5x = –1
0,5x = π – π4 + πn, n ∈ z
0,5x = 3π4 + πn, n ∈ z
x = 3π2 + 2πn, n ∈ z
28.7
1) sin(x + π4) = 0
x + π4 = πn, n ∈ z
x= –π4 = πn, n ∈ z
2) cos(x – π8) = 1
x – π8 = 2πn, n ∈ z
x= π8 = 2πn, n ∈ z
3) tg(2x – π4) = –1
2x – π4 = –π4 + πn, n ∈ z
2x = π4 – π4 + πn, n ∈ z
x = 12 πn, n ∈ z
4) ctg(4x + π6) = 3
4x + π6 = π6 + πn, n ∈ z
4x = πn, n ∈ z
x = 12 πn, n ∈ z
28.8
1) sin(x – π4) = –1
x – π4 = –π2 + 2πn, n ∈ z
x = π4 – π2 + 2πn, n ∈ z
x = – π4 + 2πn, n ∈ z
2) cos(x + π3) = 0
x + π3 = π2 + πn, n ∈ z
x = π2 – π3 + πn, n ∈ z
x = π6 + πn, n ∈ z
28.9
1) sinx = 13
x = (–1)n arcsin 13 + πn, n ∈ z
2) cosx = –0,2
x = ± arccos(–0,2) + 2πn, n ∈ z
x = ± (π – arccos 0,2) + 2πn, n ∈ z
3) tgx = 4
x = arctg4 + πn, n ∈ z
4) ctg x = –3
x = π – arcctg 3 + 2πn, n ∈ z
28.10
1) sinx = –0,1
x = (–1)n+1 arcsin 0,1 + πn, n ∈ z
2) cosx = 18
x = ± arccos 18 + 2πn, n ∈ z
3) tgx = –2
x = –arctg2 + πn, n ∈ z
4) ctgx = 0,01
x = arcctg 0,01 + πn, n ∈ z
28.11
1) y = 3sin4x+1
D(y): sin4x + 1 ≠ 0
sin4x ≠ –1
4x ≠ – π2 + 2πn, n ∈ z
x ≠ – π8 + 12 πn, n ∈ z
2) y = 42cosx+3
D(y): 2cosx + 3 ≠ 0
cosx ≠ –32
x ≠ ±(π – π6) + 2πn, n ∈ z
x ≠ ± 5π6 + 2πn, n ∈ z
3) y = 1tgx-π6- 3
D(y): tg(x – π6) – 3 ≠ 0
tg(x – π6) ≠ 3
x – π6 ≠ π3 + πn, n ∈ z
x ≠ π2 + πn, n ∈ z
4) y = 25ctg2x+5
D(y): ctg2x ≠ –1
2x ≠ –π4 + πn, n ∈ z x ≠ –π8 + πn2, n ∈ z
28.12
1) y = 23cosx+π6- 3
D(y): 3cos(x + π4) – 3 ≠ 0
cos(x + π6) ≠ 1
x + π4 ≠ 2πn, n ∈ z
x ≠ –π4 + 2πn, n ∈ z
2) y = 43tgx6- 1
D(y): 3tgx6 – 1 ≠ 0
tgx6 ≠ 13
x6 ≠ π6 + πn, n ∈ z
x ≠ π + 6πn, n ∈ z
28.13
1) cos(2x + 30°) = –1
2x + 30° = 180° + 360°n, n ∈ z
2x = 150° + 360°n, n ∈ z
x = 75° + 180°n, n ∈ z
2) tg(x4 – 15°) = 3
x4 – 15° = 60° + 180°n, n ∈ z
x4 = 75° + 180°n; x = 300° + 720°n, n ∈ z.
28.14
1) sin(2x – 10°) = 1;
2x – 10° + 360° • n, n ∈ z
2x = 100° + 360° • n, n ∈ z
x = 50° + 180° • n, n ∈ z
2) ctg(x2 + 35°) = –1
x2 + 35° = –45° + 180°n, n ∈ z
x2 = – 10° + 180°n, n ∈ z
x = –20° + 360° • n, n ∈ z
28.15
1) 3sin(2x – π4) + 3 = 0
sin(2x – π4) = –1
2x – π4 = – π2 + 2πn, n ∈ z
2x = π4 – π2 + 2πn, n ∈ z
2x = – π4 + 2πn, n ∈ z
x = –π8 + πn, n ∈ z
2) 2cos(x2 + π6) – 3 = 0
cos(x2 + π6) = 32
x2 + π6 = ± π6 + 2πn, n ∈ z
x = ± π3 – π3 + 4πn, n ∈ z
28.16
1) 3tg(4x+ π6) = 3
tg(4x + π6 ) = 13
4x + π6 = π6 + πn, n ∈ z
4x = πn, n ∈ z
x = 14πn, n ∈ z
2) 53ctg(x4- π6) = –5
ctg(x4 – π6 ) = –3
x4 – π6 = π – π6 + πn
x4 – π6 = 5π6 + πn, n ∈ z
x4 = π + πn
x = 4π + 4πn, n ∈ z
28.17
1) 5cos(x3 – π6) – 5 = 0
cos(x3 – π6) = 1
x3 – π6 = 2πn, n ∈ z
x3 = π6 + 2πn, n ∈ z x = π2 + 6πn, n ∈ z
2) 4tg(2x+ π8) = –4
tg(2x + π8 ) = –1
2x + π4 = –π4 + πn, n ∈ z
2x = –π4 + πn, n ∈ z
x = –π4 + 12πn, n ∈ z
28.18
1) tgx = 0
2) sinx = –1
3) cosx = 0
4) cosx = –1
5) cosx = 22
6) sinx = 12
28.19
1) sin4x cos4x = 34 |• 2
2sin4x cos4x = 32
sin8x = 32
8x = (–1)n π3 + πn, n ∈ z
x = (–1)n π24 + 18 πn, n ∈ z
2) sin2(x + π3) – cos2(x + π3) = 1
–cos(2x + 2π3) = 1
cos(2x + 2π3) = –1
2x + 2π3 = π + 2πn, n ∈ z
2x = π3 + 2πn, n ∈ z
x = π6 + πn, n ∈ z
3) sin4x cosx – cos4x sinx = 12
sin3x = 12
3x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
x = (–1)n π6 + 13πn, n ∈ z
4) sin2x3 = 34
1-cos2x32 = 34
1 – cos2x3 = 32
cos2x3 = –12
2x3 = ± (π – π3) + 2πn, n ∈ z
2x3 = ± 2π3 + 2πn
2x = ± 2π + 6πn
x = ± π + 3πn, n ∈ z
28.20
1) 4sinx4 cosx4 = 1
2sinx2 = 1
sinx2 = 12
x2 = (–1)nπ6 + πn, n ∈ z
x = (–1)nπ3 + 2πn, n ∈ z
2) 2cos2(x – π8) – 2sin2(x – π8) = 2
cos(2x – π4) = 1
2x – π4 = 2πn, n ∈ z
2x = π4 + 2πn, n ∈ z
x = π8 + πn, n ∈ z
3) sin5x cos3x + cos5x sin3x = –22
sin8x = –22
8x = (–1)n+1π4 + πn, n ∈ z
x = (–1)n+1π32 + 18πn, n ∈ z
4) cos23x2 = 12
1+cos3x2 = 12
cos3x = 0
3x = π2 + πn, n ∈ z
x = π6 + 13πn, n ∈ z
x2 = 2πn, n ∈ z
x = ± 2 πn, n ∈ N
28.25
2) tg2x = –3
2x = –π3 + πn, n ∈ z
1x = –π6 + 12πn, n ∈ z
1x = -π+3πn6, n ∈ z
x = 63πn-π, n ∈ z
28.26
1) sinx = 1
x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = (π2 + 2πn)2, n ∈ z
2) ctg 4x = 13
4x = π3 + πn, n ∈ z
1x = π12 + πn4, n ∈ z
1x = π+3πn12, n ∈ z
x = 12π+3πn, n ∈ z
28.27
1) cos(2x – π4) = 22
2x – π4 = ± π4 + 2πn, n ∈ z
2x = π4 ± π4 + 2πn, n ∈ z
x = π8 ± π8 + πn, n ∈ z
Найм. дод. корінь π4. (x = π8 + π8 = 2π8 = π4)
2) sin(x2 + π6) = 12
x2 + π6 = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
x2 = (–1)n π6 – π6 + πn
x = (–1)n π3 – π3 + 2πn, n ∈ z
n = 0 x = π3 – π3 + 2π • 0 = 0
n = 1 x = –π3 – π3 + 2π = 2π – 2π3 = 4π3
28.28
1) tg(x4 – π4) = 1
x4 – π4 = π4 + πn, n ∈ z
x4 = π2 + πn
x = 2π + 4πn, n ∈ z
n = 1 x = 2π – 4π = –2π
2) cos(4x – π6) = –32
4x – π6 = ± (π – π6) + 2πn, n ∈ z
4x – π6 = ± 5π6 + 2πn
4x = π6 ± 5π6 + 2πn
x = π24 ± 5π24 + πn2, n ∈ z
n = 0 x1 = π24 + 5π24 = 6π24 = π4
x2 = π24 – 5π24 = –4π24 = –π6
28.29
sin(2x + π8) = –1
2x + π8 = –π2 + 2πn, n ∈ z
2x = –π\42 – π\18 + 2πn
2x = –5π8 + 2πn, n ∈ z
x = –5π16 + πn, n ∈ z
n = 0 x = –5π16 – найб. від’ємний
n = 1 x = π – 5π16 = 11π16 – найм. додатний
28.30
sin(2x – π6) = 0 [–5π6; 2π3]
2x – π6 = πn, n ∈ z
2x = π6 + πn
x = π12 + πn2, n ∈ z
n = 0 x = π12
n = 1 x = π12 + π2 = π+6π12 = 7π12
n = –1 x = π\112 – π\62 = -5π12
n = –2 x = π12 – π = π-12π12 = –11π12 ∉ [–5π6; 2π3]
28.31
1) sinx5 = a+5
| a+5 ≥ –1a+5 ≤ 1 | a ≥ –5a + 5 ≤ 1a ≤ –4 | a ≥ –5a ≤ –4 |
| a ∈ [–5; –4] |
2) (+a – 1) cosx = a2 – 1
a = 1, то 0 cosx = 0 R
a ≠ 1, то cosx = a2- 1a-1
cosx = a + 1
–1 ≤ a + 1 ≤ 1
–2 ≤ a ≤ 0
B: [–2; 0] ∪ {1}.
28.57
Автомобіль А
28 л диз. палива
28 л 20 = 560 грн – коштуватиме диз. паливо
560 + 500 = 1060 (грн) – аренда + паливо
Автомобіль Б
40 л бензину
40 л • 22 = 880 (грн) – бензин
880 + 400 = 1280 (грн) – повністю
Автомобіль В
14 • 4 = 56 л – газу
56 • 12 = 672 (грн)
672 + 450 = 1122 (грн) – повністю
Найдешевший варіант авто А.
29.1
1) 2sin2x – sinx – 1 = 0 sinx = t
2t2 – t – 1 = 0
D = 1 + 8 = 9 t1 = 1+34 = 1 t2 = 1-34 = –24 = 12
sinx = 1 sinx = –12
x = π2 + 2πn, n ∈ z x = (–1)k+1 π6 + πk, k ∈ z
2) 4cos2x – 3 = 1 cosx = t
4t2 – 3 = 1
4t2 = 4
t2 = 1;
t = ± 1
cosx = ± 1
x = πn, n ∈ z
3) 4sin2x – 4sinx + 1 = 0 sinx = t
4t2 – 4t + 1 = 0
(2t – 1)2 = 0
t = 12
sinx = 12
x = (–1)k π6 + πk, k ∈ z
4) tg2x – 2tgx – 3 = 0 tgx = t
t2 – 2t – 3 = 0
t1 = 3 t2 = –1
tgx = 3 x = –π4 + πn, n ∈ z
x = arctg3 + πn, n ∈ z
29.2
1) 2cos2x + cosx – 1 = 0 cosx = t
2t2 + t – 1 = 0
t1 = –1 t2 = 12
cosx = –1 cosx = 12
x = π + 2πn, n ∈ z x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
2) 4sin2x – 3 = 0 sinx = t
4t2 – 3 = 0
t2 = 34;
t = ± 32
sinx = 32 sinx = –32
x = (–1)n π3 + πn x = (–1)n+1 π3 + πn, n ∈ z
x = ± π3 + πn, n ∈ z
3) 4cos2x + 4cosx + 1 = 0 cosx = t
(2t + 1)2 = 0
t = –12
cosx = –12
x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
4) tg2x + tgx – 2 = 0 tgx = t
t2 + t – 2 = 0
t1 = 1 t2 = –2
tgx = 1 tgx = –2
x = π4 + πn, n ∈ z x = –arctg2 + πn, n ∈ z
2) 2sin2x – 5cosx + 1 = 0
2(1 – cos2x) – 5cosx + 1 = 0
2 – 2cos2x – 5cosx + 1 = 0
2cos2x + 5cosx – 3 = 0 cosx = t
2t2 + 5t – 3 = 0 D = 25 + 24 = 49
29.3
1) cos4x + cos2x – 2 = 0 cos2x = t
t2 + t – 2 = 0
t1 = 1 t2 = –2
cos2x = 1 cos2x = –2 ∅
cosx = 1 cosx =–1
x = πn, n ∈ z
2) 2tgx + ctgx = 3
2tgx + 1tgx – 3 = 0 tgx = t
2t + 1t – 3 = 0
2t2-3t+1t = 0 t ≠ 0
2t2 – 3t + 1 = 0
t1 = 1 t2 = 12
tgx = 1 tgx = 12
x = π4 + πn, n ∈ z x = arctg12 + πn, n ∈ z
29.4
1) sin4x + 2sin2x – 3 = 0 sin2x = t ≥ 0
t2 + 2t – 3 = 0
t1 = 1 t2 = –3 < 0
∅
sin2x = 1
sinx = 1 або sinx = –1
x = π2 + πn, n ∈ z
2) tgx + 3ctgx = –4
tgx + 3tgx + 4 = 0 tgx = t
t + 3t + 4 = 0
t2+4t+3t = 0 t ≠ 0
t2 + 4t + 3 = 0 t1 = –3 t2 = –1
tgx = –3 x = –arctg3 + πn, n ∈ z
tgx = –1 x = –π4 + πn, n ∈ z
29.5
1) 2sin2x + 2cosx = 2,5
2(1 –cos2x) + 2cosx – 2,5 = 0
2 – 2cos2x + 2cosx – 2,5 = 0
2cos2x – 2cosx + 0,5 = 0
cosx = t
2t2 – 2t + 0,5 = 0
4t2 – 4t + 1 = 0
(2t – 2)2 = 0
t = 12
cosx = 12 x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
2) 2cos2x + 5sinx + 1 = 0
2(1 – sin2x) + 5sinx + 1 = 0
2 – 2sin2x + 5sinx + 1 = 0
2sin2x – 5sinx – 3 = 0 sinx = t
2t2 – 5t – 3 = 0
D = 25 + 24 = 49 t1 = 5+74 = 3 t2 = 5-74 = –12
sinx = 3 sinx = –12
∅ x = (–1)k+1 • π6 + πk, n ∈ z
29.6
1) 2cos2x – 2sinx = 2,5
2(1– sin2x) – 2sinx – 2,5 = 0
2 – 2sin2x – 2sinx – 2,5 = 0
2sin2x + 2sinx + 0,5 = 0
4sin2x + 4sinx + 1 = 0
(2sin2x + 1)2 = 0
sinx = –12
x = (–1)k+1 • π6 + πk, n ∈ z
2) 2sin2x – 5cosx + 1 = 0
2(1 – cos2x) – 5cosx + 1 = 0
2 – 2cos2x – 5cosx + 1 = 0
2cos2x + 5cosx – 3 = 0 cosx = t
2t2 + 5t – 3 = 0 D = 25 + 24 = 49
t1 = -5+74 = 34 = 12 t2 = -5+74 = –3
cos = 12 cosx = –3
x = ± π3 + 2πk, n ∈ z ∅
29.7
1) cos2x – 10cosx – 11 = 0
2cos2x – 1 – 10cosx – 11 = 0
2cos2x – 10cosx – 12 = 0 |: 2
cos2x – 5cosx – 6 = 0 cosx = t
t2 – 5t – 6 = 0
t1 = 6 t2 = –1
cosx = 6 cosx = –1
∅ x = π + 2πn, n ∈ z
2) 8sinx + cos2x – 7 = 0
8sinx + 1 – 2sin2x – 7 = 0
2sin2x – 8sinx + 6 = 0
sin2x – 4sinx + 3 = 0
sinx = 1 sinx = 3
x = π2 + 2πn, n ∈ z ∅
3) 8sinx = 3 – cos2x;
8sinx = 3 – (1 – 2sin2x);
8sinx – 3 + 1 – 2sin2x = 0;
2sin2x – 8sinx + 2 = 0
sin2x – 4sin + 1 = 0 sinx = t
t2 – 4t + 1 = 0
D = 16 – 4 = 12
t1 = 4+12 2 = 4+23 2 = 2 + 3 t2 = 2 – 3
sinx = 2 + 3 sinx = 2 – 3
∅ x = (–1)2arcsin(2 – 3) + πn
4) 5 + cos2x = 8cosx
5 + 2cos2x – 1 – 8cosx = 0
2cos2x – 8cosx + 4 = 0
cos2x – 4cosx + 2 = 0 cosx = t
t2 – 4t + 2 = 0
D = 16 – 8 = 8
t1 = 4+22 2 = 2 + 2 t2 = 2 – 2
cosx = 2 + 2 cosx = 2 – 2
∅ x = ± arccos (2 – 2) + 2πn, n ∈ z
29.8
1) cos2x – 6cosx + 5 = 0
2cos2x – 1 – 6cosx + 5 = 0
2cos2x – 6cosx + 4 = 0
cos2x – 3cos + 2 = 0 cosx = t
t2 – 3t + 2 = 0
t1 = 1 t2 = 2
cosx = 1 cosx = 2
x = 2πn, n ∈ z ∅
2) cos2x + 3sinx + 4 = 0
1 – 2sin2x + 3sinx + 4 = 0
2sin2x – 3sinx – 5 = 0 sinx = t
2t2 – 3t – 5 = 0
t1 = –1 sinx = 52
x = – π2 + 2πk, n ∈ z ∅
3) cos2x = 4cosx + 1
2cos2x – 1 – 4cosx – 1
2cos2x – 4cosx – 2 = 0
cos2x – 2cosx – 1 = 0 cosx = t
t2 – 2t – 1 = 0
D = 4 + 4 = 8 t1 = 2+222 = 1 + 2
∅ x = ± arccos (1 – 2) + 2πn, n ∈ z
4) 4sinx + 3 = –cos2x
2sin2x – 4sinx – 4 = 0 sinx = t
sin2x – 2sinx – 2 = 0
t2 – 2t – 2 = 0
D = 4 + 8 = 12
t1 = 2+23 2 = 1 + 3 t2 = 1 – 3
sinx = 1 + 3 sinx = 1 – 3
∅ x = (–1)k arccos (1 – 3) + πk, k ∈ z
29.9
1) 3ctgx = 2sinx
3 • cosxsinx – 2sinx = 0
3cosx-2sin2xsinx sinx ≠ 0
3cosx – 2sin2x = 0
3cosx – 2(1 – cos2x) = 0
3cosx – 2 + 2cos2x = 0 cosx = t
2t2 + 3t – 2 = 0
D = 9 + 4 • 4 = 25 t1 = -3+54 = 12
cosx = 12 cosx = –2
x = ± π3 + 2πn, n ∈ z ∅
2) 22tgx – cosx = 0
22 sinxcosx – cosx = 0 |• cosx ≠ 0
22sinx – cos2x = 0
22sinx – 1 + sin2x = 0 sinx = t
2t2 + 2t – 2 = 0
D = 2 + 4 • 4 = 18
t1 = -2+324 = 224 = 22 t2 = -424 = –2
sin = 22 sinx = –2
x = (–1)n • π4 + πn, n ∈ z ∅
3) 5cosx + 4tgx = 0
5cosx + 4sinxcosx = 0
5cos2x + 4sinx = 0 cos ≠ 0
5(1 – sin2x) + 4sinx = 0
5 – 5sin2x + 4sinx = 0 |: (–1) sinx = t
5t2 – 4t – 5 = 0
D = 16 + 4 • 25 = 116
t1 = 4+22910 = 2+ 295 t2 = 2- 295
sinx = 2+29 5 sinx = 2-29 5
∅ x = (–1)k arcsin 2-29 5 + πn, n ∈ z
4) ctgx = 3sinx3cosx-4
cosxsinx = 3sinx3cosx-4 sinx ≠ 0
3sin2x = 3cos2x + 4cosx = 0
3(1 – cos2x) – 3cos2x + 4cosx = 0
3 – 6cos2x + 4cosx = 0 cosx = t
6t2 – 4t – 3 = 0
D = 16 + 4 • 18 = 88
t1 = 4+22212 = 2+ 226 > 1 t2 = 2- 226
cosx = 2-22 6
x = arccos 2- 226+ 2πn, n ∈ z
29.10
1) 2cosx = 3tgx
2cosx – 3sinxcosx = 0 cosx ≠ 0
2cos2x –3sinx = 0
2(1 – sin2x) – 3sinx = 0
2 – 2sin2x + 3sinx – 2 = 0
2sin2x – 3sinx – 2 = 0
sinx = t 2t2 + 3t – 2 = 0
D = 9 + 4 • 4 = 25
t1 = -3+54 = 12 t2 = –2 < – 1
sinx = 12 sinx = –3
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z ∅
2) ctgx + 2 sinx = 0
cosxsinx + 2sinx = 0 |• sinx ≠ 0
cosx + 2sin2x = 0
cosx + 2 (1 – cos2x) = 0
cosx + 2 – 2 cos2x = 0
2 cos2x – cosx – 2 = 0 cosx = t
2 t2 – t – 2 = 0
D = 1 + 8 = 9
t1 = 1+322 = 92 = 2 > 1
t2 = 1-322 = –222 = –12 = –22
cosx = –22
x = ± 3π4 + 2πn, n ∈ z
3) 2 ctgx – 3sinx = 0
2 • cosxsinx – 3sinx = 0
2cosx – 3sin2x = 0 sinx ≠ 0
2cosx – 3(1 – cos2x) = 0
3cos2x + 2cosx – 3 = 0 cosx = t, |t| ≤ 1
3t2 + 2t – 3 = 0
D = 4 + 4 • 9 = 40
t1 = -2+2106 = -1+ 103 t2 = -1- 103 < 1
cosx = -1+ 103
x = arccos -1+ 103 + 2 πn, n ∈ z
4) tgx = cosx3+ sinx
sinxcosx = cosx3+ sinx cosx ≠ 0
3sinx + sin2x = cos2x
3sinx + sin2x – 1 + sin2x = 0 sinx = t
2t2 + 3t – 1 = 0 |t| ≤ 1
D = 9 + 8 = 17
t1 = -3 + 174 t2 = -3- 174 < 1
sinx = -3+ 174
x = (–1)k arccos -3+ 174 + πk, k ∈ z
29.11
1) cos2x + 3 2sinx – 3 = 0
1 – 2sin2x + 32sinx – 3 = 0
–2sin2x – 32sinx – 2 = 0 sinx = t
2t2 – 32t + 2 = 0
D = 18 – 4 • 2 • 2 = 2
t1 = 32+24 = 4 24= 2 sinx = 2 ∅
t2 = 32-24 = 2 24= 22 sinx = 22
x = (–1)k • π4 + πk, k ∈ z
2) 2cos2x + 4cosx = sin2x
2(2cos2x – 1) + 4 cosx = 1 – cos2x;
4cos2x – 2 + 4cosx – 1 + cos2x = 0
5cos2x + 4cosx – 3 = 0 cosx = t
5t2 + 4t – 3 = 0
D = 16 + 4 • 5 • 3 = 16 + 60 = 76
t1 = -4+7610 = -4+ 21910 = -2+ 195
t2 = -2- 195 < –1
cosx = -2- 195
x = ± arccos -2+ 195 + 2 πk, n ∈ z
3) cos2x = 2cos2x2 – 1;
2cos2x – 1 = 1 + cosx – 1
2cos2x – cosx – 1 = 0 cosx = t
2t2 – t – 1 = 0
D = 1 + 8 = 9
t1 = 1 + 34 = 1 t2 = 1- 34 = –12
cosx = 1 cosx = –12
x = 2πn, n ∈ z x = ± 2π3 + 2 πk, n ∈ z
4) sin3x • sinx = cos2x – 1
12 (cos2x – cos4x) – cos2x + 1 = 0 |•2
cos2x – cos4x – 2cos2x + 2 = 0
–cos4x – cos2x + 2 = 0
–(2cos22x – 1) – cos2x + 2 = 0
–2cos22x + 1 – cos2x + 2 = 0
2сos22x + cos2x – 3 = 0 cos2x = t
2t2 + t – 3 = 0
t1 = 1 t2 = –32 < –1
cos2x = 2πn, n ∈ z
x = πn, n ∈ z
29.12
1cos2x – 33 cosx + 4 = 0
2cos2x – 1 – 33 cosx + 4 = 0
2cos2x – 33 cosx + 3 = 0; cosx = t
2t2 – 33t + 3 = 0
D = 27 – 4 • 2 • 3 = 27 – 24 = 3
t1 = 33+ 34 = 3 > 1
t2 = 33- 34 = 32
cosx = 32
x = ± π6 + 2πn, n ∈ z
2) cos2x + 2sinx = 2cos2x
1 – 2sin2x + 2sinx = 2 – 2sin2x
1 – 2sin2x + 2sinx – 2 + 2sin2x = 0
2sinx – 1 = 0
sinx = 12
x = (–1)n π6 + πn, π ∈ z
3) 12 cos2x = sinx2 cos x2
12 cos2x = 12sinx
cos2x – sinx = 0
1 – 2sin2x – sinx = 0
2sin2x + sinx – 1 = 0 sinx = t
2t2 + t – 1 = 0
t1 = –1 t2 = 12
sinx = –1 sinx = 12
x = –π2 + 2πn x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
4) 2cos 3x2 cosx2 + 2cosx = 1
cosx + cos2x + 2cosx – 1 = 0
2cos2x – 1 + 3cosx – 1 = 0
2cos2x + 3cosx – 2 = 0 cosx = t
2t2 + 3t – 2 = 0
D = 9 + 16 = 25 t1 = -3+54 = 12 t2 = –2 < –1
cosx = 12
x = ± π3 + 3πn, n ∈ z
29.13
1) cos4x + 1 = 3sin2x
1– 2sin22x + 1 – 3sin2x = 0
2sin22x + 3sin2x – 2 = 0
D = 25 sin2x = 12 sin2x = –2
2x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z ∅
x = (–1)n π12 + πn2, n ∈ z
2) 1 + cos22x = 5sin2x
1 + cos22x = 5 • 1- cos2x2 |• 2
2 + 2cos22x = 5 – 5cos2x;
2cos22x + 5cos2x – 3 = 0 cos2x = t
2t2 + 5t – 3 = 0
D = 25 + 4 • 2 • 3 = 49
t1 = -5+74 = 24 = 12 t2 = -5-74 = -124 = –3 < –1
cos2x = 12
2x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π6 + πn, n ∈ z
3) 7sin(2x – π2) + 9cosx = –1
–7sin(π2 – 2x) + 9cosx + 1 = 0
–7cos2x + 9cosx + 1 = 0
–7(2cos2x – 1) + 9cos + 1 = 0
–14cos2x + 9cosx + 8 = 0 cosx = t
14t2 – 9t – 8 = 0
D = 81 + 4 • 14 • 8 = 529
t1 = 9+2328 = 3228 > 1 t2 = 9-2328 = –12
cosx = –12
x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
4) cos(2x + 2π3) = cos(x + π3)
cos(2x + 2π3) – cos(x + π3) = 0
–2sin2x+ 2π3+ x+ π32 sin2x+ 2π3- x- π32 = 0
sin3x+ π2 • sinx+ π32 = 0
| sin3x+ π2 = 03x+ π2 = πn, n ∈ z3x + πn = 2πnx = 2πn- π3, n ∈ zx = –π3 + 2πn3Відп. –π3 + 2πn3 | sinx+ π32 = 0x+ π32 = πnx + π3 = 2πn, n ∈ zx = –π3 + 2πn, n ∈ z |
29.14
1) 1 + cos6x + 3sin3x = 0
2cos23x + 3sin3x = 0
2(1 – sin23x) + 3sin3x = 0
2 – 2sin23x + 3sin3x = 0 sin3x = t
2t2 – 3t – 2 = 0
D = 9 + 4 • 4 = 25
t1 = 3+54 = 2 > 1 t2 = 3-54 = –12
sin3x = –12
3x = (–1)k+1 π6 + πk, k ∈ z
x = (–1)k+1 π18 + πk3, k ∈ z
2) 1 + cos22x = 5cos2x
1 +cos22x = 5 1+ cos2x2 |• 2
2 + 2cos22x = 5 + 5cos2x;
2cos22x – 5cos2x – 3 = 0 cos2x = t
2t2 – 5t – 3 = 0
D = 25 + 4 • 2 • 3 = 49 t1 = 5+74 = 3 > 1 t2 = –12
cos2x = –12
2x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π3 + πn, n ∈ z
3) 3sin(3π2 + 2x) – 5sinx = 1
–3cos2x – 5sinx – 1 = 0
–3(1 – 2sin2x) – 5sinx – 1 = 0
–3 + 6sin2x – 5sinx – 1 = 0
6sin2x – 5sinx – 4 = 0 sinx = t
6t2 – 5t – 4 = 0
D = 25 + 4 • 6 • 4 = 121
t1 = 5+1112 = 1612 = 43 > 1 t2 = 5-1112 = –12
sinx = –12
x = (–1)k+1 π6 + πk, k ∈ z
4) cos(2x – 2π3) = sin(x – π3)
sin(π2 – 2x + 2π3) – sin(x – π3) = 0
sin(7π6 – 2x) – sin(x – π3) = 0
2sin7π6-2x- x+ π32 cos7π6-2x+ x- π32 = 0
sin9π6-3x2 • cos5π6- x2 = 0
sin(3π4 – 3x2) = 0 або cos(5π12 – x2) = 0
sin(3x2 – 3π4) = 0 cos(x2 – 5π12) = 0
3x2 – 3π4 = πn, n ∈ z x2 – 5π12 = π2 = πn, n ∈ z
| 3x2 = 3π4 = πn, n ∈ z 3x = 3π2 + 2πn, n ∈ zx = π2 = 2πn3 , n ∈ z | x2 = 5π12 + π2 + πn, n ∈ zx2 = 11π12 + πn, n ∈ zx = 11π6 + 2πn, n ∈ z |
29.15
1) 1 + sin2x = sinx + cosx
1 + 2sinx cosx = sinx + cosx
Заміна sinx + cosx = t
sin2x + 2sinx cosx + cos2x = t2
1 + 2sinx • cosx = t2
t2 = t
t(t – 1) = 0
t = 0 або t = 1
sinx + cosx = 0| : sinx ≠ 0 sinx + cosx = 1 | : 2
1 + ctgx = 0 12sinx + 12cosx = 12
ctgx = –1 sin(π4 + x) = 22
x = –π4 + πn, n ∈ z π4 + x = (–1)n π4 + πn, n ∈ z
x = –π4 + (–1)n π4 + πn, n ∈ z
2) cosx – sinx = 1 + sinx cosx
cosx – sinx – 1 – sinx cosx = 0
cosx – sinx = t
(cosx – sinx)2 = t2
cos2x – 2cosx • sinx + sin2x = t2
1 – 2cosx sinx = t2
cosx sinx = 1-t2 2
t – 1 – 1-t2 2 = 0
2t – 2 – 1 + t2 = 0
t2 + 2t – 3 = 0
t1 = 1 t2 = –3
cosx – sinx = 1| 2 cosx – sinx = –3
12cosx – 12sinx = 12 ∅
sin(π4 – x) = 12
sin(x – π4) = –22
x – π4 = (–1)k+1π4 + πk, k ∈ z
x = π4 + (–1)k+1π4 + πk, k ∈ z
29.16
1) 4 – sin2x = 4(cosx – sinx)
cosx – sinx = t
cos2x – 2cosx sinx + sin2x = t2
1 – sin2x = t2
sin2x = 1 – t2
4 – 1 + t2 = 4t
t2 – 4t + 3 = 0
t1 = 3 t2 = 1
cosx – sinx = 3 cosx – sinx = 1
∅ x = π4 + (–1)k+1 π4 + πk, k ∈ z
2) 1 + sinx • cosx = sinx + cosx
sinx + cosx = t
1 + sin2x = t2
sinx • cosx = t2-12
1 + t2-12 = t
2 + t2 – 1 = 2t;
t2 – 2t + 1 = 0
t = 1
sinx + cosx = 1
x = –π4 + (–1)n • π4 + πn, n ∈ z
29.17
1) 37-48tgx = 8tgx – 5
tgx = t
37-48t = 8t – 5
| 8t – 5 ≥ 037 – 48t = 64t2 – 80t + 25 | t ≥ 5864t2 – 32t – 12 = 0 | : 416t2 – 8t – 3 = 0D = 64 + 4 • 3 16 = 256t1 = 8+1632 = 2432 = 34t2 = 8-1632 = 832 = –14 < 58 |
tgx = 34
x = arctg 34 + πn, n ∈ z
2) 36sinx – 1 = 634sinx-3536
sinx = t
36t – 1 = 634t-3536
1224t-35 = 36t – 1
36t – 1 ≥ 0
1224t – 35 = 1296t2 – 72t + 1
t ≥ 136
1296t2 – 1296t + 36 = 0
36t2 – 36t + 1 = 0
D = 1296 – 4 36 = 1152
t1 = 36+81872= 36+24232= 34
t2 = 8-1632
sinx = 3 ± 226
x = (–1)n arcsin 3 ± 226 + πn, n ∈ z
3) cosx = 1-2cos2;
cosx = t,
t = 1-2t2
| t = 1 – 2t2t ≥ 0 | 2t2 + t – 1 = 0t ≥ 0 | D = 1 + 8 = 9t1 = -1+34 = 12t2 = –1 < 0 |
cosx = 12
x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
4) 2cos2-1 = -sinx
1-2sin2x= -sinx
sinx = t
1-2t2= -t
| –t ≥ 01 – 2t2 = –t | t ≤ 02t2 – t – 1 = 0 | t1 = 1 > 0 t2 = –12 |
sinx = –12
x = (–1)k+1 π6 + πk, k ∈ z
29.18
1) 13-18ctgx = 86ctgx – 3
ctgx = t
13-18t = 6t – 3;
| 6t – 3 ≥ 013 – 18t = 36t2 – 36t + 9 | t ≥ 1236t2 – 18t – 4 = 0 18t2 – 9t – 2 = 0D = 81 + 4 • 2 18 = 225t1 = 9+1536 = 2436 = 23t2 = 9-1536 = –16 = < 12 |
ctgx = 23
x = arctg 23 + πn, n ∈ z
2) 18cosx – 1 = 3 • 32cosx- 179
18cos – 1 = 288cos-17
cosx = t
18t – 1 = 288t-17
18t – 1 ≥ 0
288t – 17 = 324t2 – 36t + 1
t ≥118
324t2 – 324t + 18 = 0
18t2 – 18t + 1 = 0
D = 324 – 4 18 = 252
t1 = 18+6736= 3+ 76
t2 = 3- 76
cosx = 3 ± 76
x = ± arccos 3 ± 76 + 2πn, n ∈ z
3) 1-2sin2x = sinx;
sinx = t
1-2t2= t
| t ≥ 01 – 2t2 = t | 2t2 + t – 1 = 0t1 = –1 < 0 t2 = 12 |
sinx = 12
x = (–1)n π6 + πk, k ∈ z
4) 2sin2x-1 = -cosx;
2(1- cos2x)-1 = -cosx;
1- 2cos2x = -cosx;
cosx = t
1- 2t2 = -t
| –t ≥ 01 – 2t2 = –t | t ≤ 02t2 – t – 1 = 0t1 = 1 > 0 t2 = –12 |
cos = –12
x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
29.19
1) 1 + 3tg2x – 8cos2x = 0
1 + 3(1cos2x – 1) – 8cos2x = 0
cos2x = t, t > 0
1 + 3(1t – 1) – 8t = 0
1 + 3t – 3 – 8t = 0
3-2t-8t2t = 0 t ≠ 0
8t2 + 2t – 3 = 0
D = 4 + 4 • 8 • 3 = 100
t1 = -2+1016= 816= 13
t2 = -2-1016= –1216= – 34 < 0
cos2x = 12
cosx = ± 22
cosx = 22 cosx = –22
x = ± π4 + 2πn, n ∈ z x = ± 3π4 + 2πn, n ∈ z
2) ctg2x = 1 + 8sin2x
1sin2x – 1 = 1 + 8sin2x sin2x = t > 0
1t – 1 – 1 – 8t = 0
1-2t-8t2t = 0
8t2 + 2t – 1 = 0
| D = 4 + 4 • 8 = 36 | t1 = -2+616 = 416 = 14t2 = -2-616 < 0 |
| sin2x = 14sinx = 12 абоx = (–1)n π6 + πn, n ∈ z | sinx = –12 x = (–1)n+1 π6 + πn, n ∈ z |
29.20
1) 9ctg2x = 6 – 4sin2x
9(1sin2x – 1) = 6 – 4sin2x
sin2x = t, t > 0
9t – 9 – 6 + 4t = 0
9-15t+4t2 t = 0
4t2 – 15t + 9 = 0
D = 225 – 4 • 4 • 9 = 81
t1 = 15+9 8 = 24 8 = 3
t2 = 15-9 8 = 6 8 = 3 4
sin2x = 3 sin2x = 3 4
| ∅ | sinx = 3 2sinx = –3 2 | x = (–1)n • π 3 + πnx = (–1)n+1 • π 3 + πn |
Об'єднуючи серії, отримаємо
x = ± π 3 + πn, n ∈ z
2) 2tg2x – 7 + 4cos2x = 0
2(1cos2x – 1) – 7 + 4cos2x = 0
cos2x = t
2t – 2 – 7 + 4t = 0
4t2 – 9t + 2 = 0
D = 81 – 4 • 4 • 2 = 49
t1 = 9+7 8 = 2
t2 = 9-7 8 = 1 4
cos2x = 2 cos2x = 1 4
| ∅ | cosx = 1 2cosx = –1 2 | x = ± π 3 + 2πn, n ∈ zx = ± 2π 3 + 2πn, n ∈ z |
x = ± π 3 + πn, n ∈ z
29.21
4 – 2sin2x = 5cosx sinx > 0
4 – 2(1 – cos2x) – 5cosx = 0
4 – 2 + 2cos2x – 5cosx = 0
2cos2x – 5cosx + 2 = 0
cosx = t
2t2 – 5t + 2 = 0
D = 25 – 4 • 4 = 9
t1 = 5+3 4 = 2 t2 = 6-3 4 = 1 2
cosx = 2 cosx = 1 2
∅ x = ± π 3 + 2πn, n ∈ z
| sinx > 0 x = ± π 3 + 2πn, n ∈ z |
29.22
1 + 2cos2x = 5sinx cosx > 0
1 + 2(1 – sin2x) = 5sinx
1 + 2 – 2sin2x – 5sinx = 0
sinx = t
2t2 + 5t – 3 = 0
D = 25 + 4 • 2 • 3 = 49
t1 = -5+7 4 = 1 2 t2 = -5-7 4 = –3 < –1
sinx = 1 2
x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
cosx > 0 x – I чв. або IV чв.
x = π 6 + 2πn, n ∈ z
29.23
5 cos2x + 7cos(x + π 2) = –1 [π 2; 3π 2]
5cos2x – 7sinx + 1 = 0
5(1 – 2sin2x) – 7sinx + 1 = 0
5 – 10sin2x – 7sinx + 1 = 0
sinx = t
10t2 + 7t – 6 = 0
D = 49 + 4 • 10 • 6 = 289
t1 = -7+17 20 = 1 2 t2 = -34 20 < –1
sinx = 1 2
x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
Відп. x = 5π6
29.24
3cos2x = 1 + 5sin(x – π2) [π; 2π]
3cos2x = 1 + 5 • (–sin(π2 – x));
3cos2x = 1 – 5 sin(π2 – x);
3cos2x = 1 – cosx;
3(2cos2x – 1) – 1 + 5cosx = 0
6cos2x – 3 – 1 + 5cosx = 0
6cos2x + 5cosx – 4 = 0
D = 25 + 4 • 6 • 4 = 121
cosx = -5+11 12 = 1 2 cosx = -5-11 12 = -16 12 < –1
x = ± π 3 + 2πn, n ∈ z ∅
| x = 5π3 |
29.25
4sin24x + 8cos6x • cos2x = 3
4sin24x + 8 • 1 2 (cos4x + cos8x) = 3
4(1 – cos24x) + 4cos4x + 4cos8x – 3 = 0
4 – 4cos24x + 4cos4x + 4 • (2cos24x – 1) – 3 = 0
4 – 4cos24x + 4cos4x + 8cos24x – 4 – 3 = 0
4cos24x + 4cos4x – 3 = 0
cos4x = t
4t2 + 4t – 3 = 0
D = 16 + 4 • 4 • 3 = 64
t1 = -4+8 8 = 1 2 t2 = -12 8 < –1
cos4x = 1 2
4x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π12 + πn2, n ∈ z
Найменшим дод. коренем є x = π12
29.26
1 + 2cos2x + 4sin3x • sinx = 1
1 + 2cos2x + 4 • 12 (cos2x – cos4x) – 1 = 0
1 + 2cos2x + 2cos2x – 2cos4x – 1 = 0
1 + 4cos2x – 2(2cos22x – 1) – 1 = 0
1 + 4cos2x – 4cos22x + 2 – 2 = 0
4cos22x – 4cos2x – 2 = 0
2cos22x – 2cos2x – 1 = 0
cos2x = t
2t2 – 2t – 1 = 0
D = 4 + 8 = 12
t1 = 2+23 4 = 1+3 2 > 1 t2 = 1-3 2
cos2x = 1-3 2
2x = ± arccos 1-3 2 + 2πn
x = ± arccos 1-3 2 + πn, n ∈ z
Найменшим додатним коренем є
x = 12 arccos 1-3 2
2) 1 + cos2x = cos(x + π3) + sin(x + π6)
2cos2x = cosx coxπ3 – sinx • sinπ3 + sinx • cosx + sinπ6 cosx
2cos2x = 12cosx – 3 2sinx + 3 2sinx + 12cosx,
2cos2x = cosx
2cos2x – cosx = 0
cosx(2cosx – 1) = 0
| cosx = 02cosx – 1 = 0 | x = π2 + πn, n ∈ zx = ± π3 + 2πn, n ∈ z |
29.27
1) cos(2x – π4) + cos(2x + π4) = 2 + 2(1 – sinx) – 4sinx;
2cos2x- π4+2x+ π4 2 cos2x- π4-2x- π4 2 = 2 + 2 – 2sinx – 4sinx;
2cos2x • cos(–π4) = 2 + 2 – 2sinx – 4sinx;
2cos2x • 22 – 2 – 2 + 2sinx + 4sinx = 0
2cos 2x – 2 – 2 + 2 sinx + 4 sinx = 0
2(1 – 2sin2x) – 2 – 2 + 2sinx + 4sinx = 0
2 – 22 sin2x – 2 – 2 + 2 sinx + 4sinx = 0
t1 = 2+ 4+4- 242 = 842 = 22 = 2 > 1
t2 = 2+ 4-4+ 242 = 2242 = 12
sinx = 12
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
29.28
1) sin(2x + π6) – sin(2x – π6) = 3(1 + 2cosx) – cosx – 1
2sin2x+ π6- 2x+π6 2 cos2x+ π6+ 2x-π6 2 = 3 + 23 cosx – cosx – 1
2sinπ6 • cos2x – 3 – 23cosx + cosx + 1 = 0
2 • 12cos2x – 3 – 23cosx + cosx + 1 = 0
2cos2x – 1 – 3 – 23cosx + cosx + 1 = 0
2cos2x + (1 – 23)cosx – 3 = 0
cosx = t
2t2 + (1 – 23)t – 3 = 0
D = (1 – 23)2 – 4 • 2 • (–3) = 1 – 43 + 12 + 83 = 1 + 43 +
+ 12 = (1 + 23)2
t1 = 23- 1+1+234 = 434 = 3 > 1
t2 = 23- 1-1-234 = –24 = –12
cosx = –12
x = ± 2π 3 + 2πn, n ∈ z
2) 1 – cos2x = cos(x – π3) + sin(x + π6)
2sin2x = cosx • cosπ3 + sinx sinπ3 + sinx • cosπ6 – sinπ6 cosx
2sin2x = 12cosx + 32 sinx + 32sinx – 12cosx;
2sin2x – 3sinx = 0
sinx(2sinx – 3) = 0
sinx = 0 або sinx = 32
x = πn, n ∈ z x = (–1)n π3 + πn, n ∈ z
29.29
1) 3+4cos2x = 2cosx
3+4(2cos2x-1 = 2cosx
8cos2x-1 = 2cosx
2cosx ≥ 0
8cos2x – 1 = 2cosx
8cos2x – 2cosx – 1 = 0
cosx = t
8t2 – 2t – 1 = 0
D = 4 + 32 = 36 t1 = 2+616 = 816 = 12
t2 = 2-618 = –418 = –29
cosx = 12 cosx = –29 < 0
x = ± π 3 + 2πn, n ∈ z не є розв‘язком систем
2) 1-cos2x = –sin2x;
2sin2x = –sin2x;
–sin2x ≥ 0 sin2x ≤ 0
2sin2x = sin22x 2sin2x – 4sin2x cos2x = 0
2sin2x(1 – 2cos2x) = 0
sin2x = 0 1 – 2cos2x = 0
x = πn, n ∈ z –cos2x = 0
2x = π2 + πn, n ∈ z
x = π4 + πn2, n ∈ z
sin2x = sin(π2 + πn) = ±1
2x = 3π2 + 2πn; x = 3π2 + πn
Оскільки sin2x ≤ 0, то підх.
3) 2 cosx = -33sinx-4,
cosx ≥ 0
2cos2x = –33sinx – 4
2(1 – sin2x) + 33sinx + 4 = 0
2 – 2sin2x + 33sinx + 4 = 0
2sin2x – 33sinx – 6 = 0
sinx = t
2t2 – 33t – 6 = 0
D = 27 + 4 • 2 • 6 = 75
t1 = 33+ 534 = 834 = 23 > 1
t2 = 33- 534 = –234 = –32
sinx = –32
x = (–1)k+1 π3 + πk, k ∈ z
cos x ≥ 0 в І і IV чв, тому розв’язком буде лише х = –π3 + 2πk, k ∈ z
4) 2cosx + 5sinx+cos2x = 0
5sinx+cos2x = –2cosx
–2cosx ≥ 0 cosx ≤ 0
5sinx + cos2x = 4cos2x 5sinx + 1 – 2sin2x = 4(1 – sin2x)
5sinx + 1 – 2sin2x – 4 + 4sin2x = 0
2sin2x + 5sinx – 3 = 0
sinx = t
2t2 + 5t – 3 = 0
D = 25 + 4 • 2 • 3 = 49
t1 = -5+74 = 24 = 12
t2 = -5-74 = –124 = –3 < –1
sinx = 12
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
cos ≤ 0 при x = 5π6 + 2πn, n ∈ z
29.30
1) sinx = 2-3cos2x
sinx ≥ 0 sinx ≥ 0
sinx = 2 – 3cos2x 3 • (1 – 2sin2x) + sinx – 2 = 0
3 – 6sin2x + sinx – 2 = 0
6sin2x – sinx – 1 = 0
D = 1 + 24 = 25
sinx = 1+512 = 12 x = (–1)n π6 + πn, n ∈ z
sinx = 1-512 = –412 = –13 x = (–1)k+1 arcsin 13 + πk, k ∈ z
але sinx ≥ 0, тому не є коренем ця серія
Відп. (–1)n π6 + πn, n ∈ z
2) 1+cos2x = –sin2x
2cos22x = –sin2x
sin2x ≤ 0
2cos22x = sin22x
2cos22x = 1 – cos22x
2cos22x + cos22x – 1 = 0
3cos22x = 1
cos22x = 13
cos2x = ± 33
| sin2x ≤ 0 в III і IV чвтому2x = –arccos 33 + 2πn або2x = π + arccos 33 + 2πn |
x = –12 arccos 33 + πn або x = π2 + 12 arccos 32 + πn, n ∈ z
3) –2cosx = 3 sinx- 12
cosx ≤ 0
4cos2x = 3sinx – 12
4(1 – sin2x) – 3 sinx + 12 = 0
4 – 4sin2x – 3 sinx + 12 = 0
8 – 8sin2x – 23 sinx + 1 = 0
8sin2x + 23 sinx – 9 = 0
sinxt = t
8t2 + 23t – 9 = 0
D = 12 + 4 • 8 • 9 = 300
t1 = -23+ 10316 = 8316 = 32
t2 = -23- 10316 = -12316 = -334 < –1
sinx = 32
cosx ≤ 0 при x = 2π3 + 2πn, n ∈ z
4) 2sinx – 5cosx-cos2x = 0
5cosx- cos2x = 2sinx
sinx ≥ 0
5cosx – cos2x = 4sin2x
5cosx – (2cos2x – 1) – 4(1 – cos2x) = 0
5cosx – 2cos2x + 1 – 4 + 4 cos2x = 0
2cos2x + 5cosx – 3 = 0
cosx = t
2t2 + 5t – 3 = 0 D = 25 + 4 • 2 • 3 = 49
t1 = -5+74 = 12
t2 = -5-74 = –124 = –3 < –1
cosx = 12
sinx ≥ 0 при x = π3 + 2πn, n ∈ z
29.31
cosx1-sinx = 1 + sinx [0; 2π]
ОДЗ: 1 – sinx ≠ 0
sinx ≠ 0
sinx ≠1
x ≠ π2 + 2πn, n ∈ z
cosx = (1 + sinx)(1 – sinx)
cos = 1 – sin2x
cosx = cos2x
cos2x – cosx = 0
cosx(cosx – 1) = 0
| cosx = 0 | cosx = 1 |
| x = –π2 + 2πn, n ∈ z | x = 2πn, n ∈ z |
У [0; 2π] x = 0; 3π2, 2π 3 розв‘язки.
23.32
sinx1+cosx = –1 – cosx [π2; 5π2]
ОДЗ: cosx ≠ –1
x ≠ π + 2πn, n ∈ z
sinx = (1 + cosx)(1 – cosx)
sinx = sin2x
sinx(1 – sinx) = 0
| sinx = 0 | sinx = 1 |
| ця серія не задов. ОДЗx = 2πn, n ∈ z | x = π2 + 2πn; 5π2 |
У [π2; 5π2] входять π2; 2π; 5π2
B. 3 розв‘язки.
29.33
(1 + tg2x) sinx – tg2x + 1 = 0 tgx < 0
1cos2x • sinx – 1cosx + 1 + 1 = 0
sinx1- sin2x – 11-sin2x + 2 = 0
sinx-1+2(1- sin2x)1- sin2x = 0
1 – sin2x ≠ 0 sin2x ≠ 1 sinx ≠ ± 1
sinx – 1 + 2 – 2sin2x = 0
2sin2x – sinx – 1 = 0
sinx = 1 sinx = –12
Не підх. x = (–1)n+1π6 + πn, n ∈ z
tg < 0 в II і IV коорд. чв.
х = –π6 + 2πn, n ∈ z
29.34
1 + sinx = (1 – sinx)tg2x tgx > 0
1 + sinx = (1 – sinx) • (1cos2x – 1)
1 + sinx = (1 – sinx)(1cos2x – 1)
1 + sinx = 1-sinx1-sinx(1+sinx) – 1 + sinx;
1 + sinx = 11+sinx – 1 + sinx;
11+sinx = 2
1 + sinx = 12
sinx = –12
| tgx > 0 в І і ІІІ чв.x = –5π6 + 2πn, n ∈ z |
29.35
sin2x-32sinx+1+2sin2xsin2x-1 = 1
ОДЗ: sin2x ≠ 1
2 ≠ π2 + 2πn, n ∈ z
x ≠ π4 + πn, n ∈ z
sin2x – 32sinx + 1 + 2sin2x = sin2x – 1
2sin2x – 32sinx + 2 = 0
sinx = t
2t2 – 32t + 2 = 0
D = 18 – 4 • 2 • 2 = 2
t1 = 32+ 24 = 2 > 1
t2 = 32- 24 = 22
sinx = 22
x = (–1)n • π4 + πn, n ∈ z
π4 – не підх. по ОДЗ
x = 3π4 + 2πn, n ∈ z
29.36
1-sin2x+32sinx+2sin2x1+sin2x = –1
ОДЗ: 1 + sin2x ≠ 0
sin2x ≠ –1
2x ≠ –π2 + 2πn, n ∈ z
x ≠ –π4 + πn, n ∈ z
1 – sin2x + 32sinx + 2sin2x = –1 – sin2x
2sin2x + 32 sinx + 2 = 0
sinx = t
2t2 + 32t + 2 = 0
D = 18 – 4 • 4 = 2
t1 = -32+ 24 = –-224 = – 22
t2 = 4 24 = –2 < –1
sinx = –22
x = (–1)k+1π4 + πk, k ∈ z
– не підх. по ОДЗ
x = –3π4 + 2πn, n ∈ z
29.37
(1 + 3cos2x)(4sinx + 1 + 3+5cos2x-16sinx) = 0
1 + 3cos2x = 0 або 4sinx + 1 + 3+5cos2x-16sinx = 0
cos2x = –13
2x = ±(π – arccos13) + 2πn, n ∈ z
x = ±(π2 – 12 arccos13)+ πn, n ∈ z
3+51-2sin2x- 16sinx = –1 – 4sinx
3+5-10sin2x- 16sinx = –1 – 4sinx;
8-10sin2x- 16sinx = –1 – 4sinx;
8 – 10sin2x – 16sinx = 1 + 8sinx + 16sin2x
–1 – 4 sinx ≥ 0
26sin2x + 24sinx – 7 = 0
sinx ≤ –14 ∅
sinx = t
26t2 + 24t – 7 = 0
D = 576 + 4 • 7 26 = 1304
t1 = -24 + 232652 = –-1232626 = > – 14
t2 = -12- 32626 < –1
B. x = ±(π2 – 12arccos 13) + πn, n ∈ z
29.38
(3 + 5cos2x)(2 – 4sinx + 3-2cos2x+5sinx) = 0
3 + 5cos2x = 0 або 2 – 4sinx + 3-2cos2x+5sinx = 0
cos2x = –35
2x = ±(π – arccos 35) + 2πk
x = ±(π2 – 12arccos 35) + πk, k ∈ z – відп.
3-2cos2x+5sinx = 4sinx – 2
4sinx – 2 ≥ 0
sinx ≥ 12
3 – 2(1 – 2sin2x) + 5sinx = 16sin2x – 16sinx + 4;
3 – 2 + 4sin2x + 5sinx – 16sin2x – 16sinx – 4 = 0;
–12sin2x + 21sinx – 3 = 0
4sin2x – 7sinx + 1 = 0
sinx = t |t| ≤ 1
4t2 – 7t + 1 = 0 D = 49 – 16 = 33
t1 = 7+ 338 > 1 не підх
t2 = 7- 338 < 12 не підх
29.39
1) cos6x + sin6x = 158cos2x – 12
(cos2x)3 + (sin2x)3 = 158cos2x – 12
(cos2x + sin2x)(cos4x – cos2x sin2x + sin4x) = 158 cos2x – 12
1
cos4x – cos2x • sin2x + sin4x = 158cos2x – 12
cos4x + 2sin2xcos2x + sin4x – 3cos2x sin2x = 158cos2x – 12
(cos2x + sin2x)2 – 3cos2x sin2x = 158 cos2x –12
1 – 3cos2x(1 – cos2x) – 158(2cos2x – 1) + 12 = 0
1 – 3cos2x + 3cos4x – 154cos2x + 158 + 12 = 0
3cos4x – (3 + 154)cos2x + 8+15+48 = 0
3cos4x – 12+154 cos2x + 278 = 0 |• 8
24cos4x – 54cos2x + 27 = 0| : 3
8cos4x – 18cos2x + 9 = 0
cos2x = t
8t2 – 18t + 9 = 0 D = 324 – 4 • 8 • 9 = 36
t1 = 18+616 = 32 cos2x = 32 cosx = ± 32 ∅
t2 = 18-616 = 34
cos2x = 34
cosx = ± 32
x = ±π6 + πn, n ∈ z
2) cos22x – cos2x = 2(sin8x – cos8x)
cos22x – cos2x = 2(sin4x – cos4x)(sin4x + cos4x)
co22x – cos2x = 2(sin2x – cos2x)(sin2x + cos2x)(sin4x + cos4x)
1
cos22x – cos2x = –2cos2x • (sin4x + 2sin2xcos2x + cos4x – ssin2x cos2x),
cos22x – cos2x = –2cos2x(12 – 2sin2x cos2x);
cos22x – cos2x = –2cos2x + 4cos2x(sinx • cosx)2;
cos22x – cos2x + 2cos2x = 4cos2x • 14sin22x;
cos22x + cos2x = cos2x • sin22x;
cos22x + cos2x – cos2x(1 – cos22x) = 0
cos22x + cos2x – cos2x + cos32x = 0
cos22x(1 + cos2x) = 0
cos22x = 0 або 1 + cos2x = 0
cos2x = 0 cos2x = –1
2x = π2 + πn, n ∈ z 2x = π + 2πn, n ∈ z
x = π4 + πn2, n ∈ z x = π2 + πn, n ∈ z
29.40
1) cos6x – sin6x = 138cos22x;
(cos2x – sin2x)(cos4x + cos2x sin2x + sin4x) = 138 cos22x;
cos2x((cos2x + sin2x)2 – cos2x sin2x) = 138cos22x;
cos2x(1 – cos2x sin2x) = 138 cos22x
cos2x – cos2x • 14sin22x – 138 cos22x = 0
cos2x(1 – 14 sin22x – 138cos2x) = 0
| cos2x = 0 або2x = π2 + πn, n ∈ z x = π4 + πn2, n ∈ z | 1 – 14sin22x – 138cos2x = 0 | • 88 – 2(1 – cos22x) – 13cos2x = 08 – 2 + 2cos22x – 13cos2x = 02cos22x – 13cos2x + 6 = 0cos2x = t2t2 – 13t + 6 = 0D = 169 – 4 • 2 • 6 = 121t1 = 13+114 = 244 = 6 > 1t2 = 13-114 = 24 = 12cos2x = 122x = ±π3 + 2πn, n ∈ z x = ± π6 + πn, n ∈ z |
2) 2cos22x + cos2x = 2(cos8x – sin8x)
2cos22x + cos2x = 2(cos4x – sin4x)(cos4x + sin4x)
2cos22x + cos2x = 2(cos2x – sin2x)(cos2x + sin2x)(cos4x + sin4x)
2cos22x + cos2x = 2cos2x • ((cos2x + sin2x)2 – 2cos2x sin2x);
2cos22x + cos2x = 2cos2x(1 – 12sin22x);
2cos22x + cos2x = 2cos2x – cos2x • sin22x;
2cos22x + cos2x – 2cos2x + cos2x • sin22x = 0
2cos22x – cos2x + cos2x • sin22x = 0
cos2x(2cos2x – 1 + sin22x) = 0
| cos2x або2x = π2 + πn, n ∈ z x = π4 + πn2, n ∈ z | 2cos2x – 1 + sin22x = 02cos2x – 1 + 1 – cos22x = 0cos22x – 2cos2x = 0cos2x(cos2x – 2) = 0cos2x = 0 cos2x = 2x = π4 + πn2 ∅ |
30.1
1) sin(1 – tgx) = 0
sinx = 0 ctgx = –1
x = π2 + πn, n ∈ z x = –π4 + πn, n ∈ z
2) ctgx • (cosx + 2) = 0
ctgx = 0 або cosx = –2
x = π2 + πn, n ∈ z ∅
3) cosx + 2cosx sinx = 0
cosx(1 + 2sinx) = 0
cosx = 0 або sinx = –12
x = π2 + πn, n ∈ z x = (–1)n+1 • π6 + πn, n ∈ z
4) tgx • sinx – tgx = 0
tgx(sinx – 1) = 0
tgx = 0 або sinx = 1
x = πn, n ∈ z x = π2 + 2πn, n ∈ z
30.2
1) cosx(ctgx + 1) = 0
cosx = 0 tgx = 1
x = πn x = π4 + πn, n ∈ z
2) tgx • (3 – sinx) = 0
tgx = 0 або sinx = 3
x = πn, n ∈ z ∅
3) sinx + 2sinx cosx = 0
sinx(1 – 2cosx) = 0
sinx = 0 або cosx = 12
x =πn, n ∈ z x = ±π3 + 2πn, n ∈ z
4) ctgx • cosx + ctgx = 0
ctgx(cosx + 1) = 0
ctgx = 0 або cosx = –1
x =π2 + 2πn, n ∈ z x = πn + 2πn, n ∈ z
30.3
1) sin5x – sinx = 0
2sin2x cos3x = 0
sin2x = 0 або cos3x = 0
2x = πn, n ∈ z 3x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = πn2, n ∈ z x = π6 + πn3, n ∈ z
2) cos5x + cos3x = 0
2cos4x • cosx = 0
cos4x = 0 або cosx = 0
4x = π2 + 2πn, n ∈ z x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = π8 + πn4, n ∈ z
30.4
1) sin7x + sinx = 0
2sin4xcos3x = 0
sin4x = 0 або cos3x = 0
4x = πn x = π6 + πn3, n ∈ z
2) cos7x – cos5x = 0
–2sin6x sinx = 0
sin6x = 0 або sinx = 0
4x = π6 x = πn
30.5
1) sinx – 3cosx = 0 |: cosx ≠ 0
tgx – 3 = 0
tgx = 3
x = π3 + πn, n ∈ z
2) 2sinx + 3cosx = 0 | : cosx ≠ 0
2tgx + 3 = 0
tgx = –32
x = –arctg32 + πn, n ∈ z
30.6
1) sinx + cosx = 0 |: cosx ≠ 0
tgx + 1 = 0
tgx = –1
x = –π4 + πn, n ∈ z
2) sinx – 4cosx = 0 | : cosx ≠ 0
tgx – 4 = 0
x = arctg4 + πn, n ∈ z
30.7
1) sinx(2sinx – 3) = 0
sinx = 0 або sinx = 32
x = πn x = (–1)n • π3 + πn, n ∈ z
2) 2cosx2 • sin3x = cosx2
cosx2 (2sin3x – 1) = 0
cosx2 = 0 або sin3x = 12
x2 = π2 + πn, n ∈ z 3x = (–1)n π6 + πn
x = π + 2πn, n ∈ z x = (–1)n π18 + πn3, n ∈ z
3) sin2x + cosx = 0
2sinx • cosx + cosx = 0
cosx(2sinx + 1) = 0
cosx = 0 sinx = –12
x = π2 + πn, n ∈ z
4) 2sin2x – sin2x = 0
2sin2x – 2sinx = 0
2sinx(sinx – cosx) = 0
sinx = 0 або sinx – cosx = 0
x = πn, n ∈ z x = π4 + πn, n ∈ z
5) cos8x = cos2x – sin2x;
cos8x – cos2x = 0
–2sin5x sin3x = 0
sin5x = 0 або sin3x = 0
x = πn5 x = πn3, n ∈ z
6) cosx + cos3x = cos2x
2cos2x cosx = cos2x,
cos2x(2cosx – 1) = 0
cos2x = 0 або cosx = 12
x = π4 + πn2, n ∈ z x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
30.8
1) cosx = 2cos2x
cosx(1 – 2cosx) = 0
cosx = 0 або cosx = 12
x = π2 + πn, n ∈ z x = ± π4 + 2πn, n ∈ z
2) 2cos5x • sinx4 = sinx4
sinx4 (2cos5x – 1) = 0
sinx4 = 0 або cos5x = 12
x4 = πn 5x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = 4πn x = ±π15 + 2πn5, n ∈ z
3) sin2x – 3sinx = 0
sinx(2cosx – 3) = 0
sinx = 0 або cosx = 32
x = πn, n ∈ z x = ± π6 + 2πn, n ∈ z
4) cos2x – 0,5sin2x = 0
cosx(cosx – sinx) = 0
cosx = 0 cosx – sinx = 0
x = π2 + πn, n ∈ z 1 – tgx = 0
tgx = 1
x = π4 + πn, n ∈ z
5) sin10x = 2sinx cosx;
sin10x – sin2x = 0
2sin4x cos6x = 0
sin4x = 0 або cos6x = 0
4x = πn 6x = π2 + πn, n ∈ z
x = πn4 x= π12 + πn6, n ∈ z
6) sinx + sin5x = sin3x;
2sin3x cos2x – sin3x = 0
sin3x(2cos2x – 1) = 0
sin3x = 0 або cos2x = 12
x = πn3, n ∈ z 2x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π6 + πn, n ∈ z
30.9
1) sin2x + 11cosx • sinx + 10cos2x = 0 | : cos2x
tg2x + 11tgx + 10 = 0
tgx = t
t2 + 11t + 10 = 0
t1 = –1 tgx = –1 x = –π4 + πn, n ∈ z
t2 = –10 tgx = –10 x = –arctg10 + πn
2) cos24x + 5cos4x • sin4x – 6sin24x = 0 |: cos24x
1 + 5tg4x – 6tg24x = 0
6tg24x – 5tg4x – 1 = 0
tg4x = 1 4x = π4 + πn, n ∈ z x = π16 + πn4
tg4x = –16 4x = –arctg16 + πn
x = –14 arctg16 + πn4, n ∈ z
30.10
1) 6sin2x + 7sinx • cosx + cos2x = 0 | : cos2x
6tg2x + 7tgx + 1 = 0
tgx = –1 x = –π4 + πn, n ∈ z
tgx = –16 x = – arctg16 + πn
2) cos22x + 2cos2x • sin2x – 3sin22x = 0
1 + 2tg2x – 3tg22x = 0
3tg22x – 2tg2x – 1 = 0
tg2x = 1 x = π8 + πn2, n ∈ z
tg2x = –13 x = –12 arctg13 + πn2, n ∈ z
30.11
1) sinx + cosx = 1
a2+ b2= 12+ 12 = 2
12sinx + 12cosx = 12
cosπ4 • sinx + sinπ4 • cosx = 22
sin(x + π4) = 22
x + π4 = (–1)nπ4 + πn, n ∈ z
x = –π4 = (–1)nπ4 + πn, n ∈ z
2) 3sinx – cosx = 2
a2+ b2= 3+1 = 2
32sinx – 12cosx = 1
sin(x – π6) = 1
x – π6 = π2 + 2πn, n ∈ z
x = π6 + π2 + 2πn, n ∈ z
x = 2π3 + 2πn, n ∈ z
30.12
1) sinx – cosx = 1 | 2
12sinx – 12cosx = 12
sin(x – π4) = 22
x – π4 = (–1)n π4 + πn, n ∈ z
x = π4 + (–1)n π4 + πn, n ∈ z
2) sinx – 3cosx = 2 |: 2
12sinx – 32cosx = 1
sin(x – π3) = 1
x – π3 + π4 + 2πn, n ∈ z
x = 7π12 + 2πn, n ∈ z
3) sin3x = 1 – cos6x
sin3x = 2sin23x;
sin3x(1 – 2sin3x) = 0
sin3x = 0 або sin3x = 12
x = πn3 3x = (–1)n π6 + πn
x = (–1)n π18 + πn3, n ∈ z
4) sin5x = sinx + sin2x
sin5x – sinx – sin2x = 0
2sin2x cos3x – sin2x = 0
sin2x(2cos3x – 1) = 0
sin2x = 0 або cos3x = 12
x = πn2 3x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π9 + 23πn, n ∈ z
5) cosx2 – cos3x2 = 3sin2x2
–2sinx sin(–x2) – 3sin2x2 = 0
2sinx sinx2 – 3sin2x2 = 0
sinx2 (2sinx – 3sin2x2) = 0
sinx2 = 0 або 2sin – 3sinx2 = 0
x = 2πn, n ∈ z 4sinx2cosx2 – 3sinx2 = 0
sinx2 (4cosx2 – 3) = 0
sinx2 = 0 cosx2 = 34
x = 2πn x2 = ±arccos34 + 2πn
x = ±2arccos34 + 4πn
30.13
1) cosx – cos3x = 7sin2x;
–2sin2x sinx – 7sin2x = 0
–sin2x(2sinx + 7) = 0
sin2x = 0 або sinx = –72
x = πn2 ∅
2) 6cos7x = sin8x – sin6x;
6cos7x = 2sinx • cos7x;
2cos7x(3 – sinx) = 0
cos7x = 0 sinx = 3
x = π14 + πn7, n ∈ z ∅
3) sin3x = 1 – cos6x
sin3x = 2sin23x,
sin3x(1 – 2sin3x) = 0
sin3x = 0 або sin3x = 12
x = πn3 3x = (–1)n π6 + πn
x = (–1)n π18 + πn3, n ∈ z
4) sin5x = sinx + sin2x,
sin5x – sinx – sin2x = 0
2sin2x cos3x – sin2x = 0
sin2x(2cos3x – 1) = 0
sin2x = 0 або cos3x = 12
x = πn2 3x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π9 + 23πn, n ∈ z
5) cosx2 – cos3x2 = 3sin2x2
–2sinx sin(–x2) – 3sin2x2 = 0
2sinx sinx2 – 3sin2x2 = 0
sinx2 (2sinx – 3sin2x2) = 0
sinx2 = 0 або 2sin – 3sinx2 = 0
x = 2πn, n ∈ z 4sinx2cosx2 – 3sinx2 = 0
sinx2 (4cosx2 – 3) = 0
sinx2 = 0 cosx2 = 34
x = 2πn x2 = ±arccos34 + 2πn
x = ±2arccos34 + 4πn
6) cos(2x – 3π2) = sin(π + 4x)
cos(3π2 – 2x) = –sin4x
–sin2x + sin4x = 0
2sin2xcos2x – sin2x = 0
sin2x(2cos2x –1) = 0
sin2x = 0 cos2x = 12
x = 2πn 2x = ± π3 + 2πn
x = ± π6 + πn
7) sinx • cosx = sin2x • cos2x;
12sin2x – sin2x cos2x = 0
sin2x(12 – cos2x) = 0
sin2x = 0 або cos2x = 12
x = πn2 x = ± π6 + πn
8) cos4x • cosx = sin(π4 – x) • cos(π4 – 2x)
12(cos3x + cos5x) = 12(sin(π4 – x – π4 + 2x) + sin(π2 – 3x))
cos3x + cos5x = sinx + cos3x;
cos5x – sinx = 0
sin(π2 – 5x) – sinx = 0
2sinπ2- 5x-x2 cosπ2- 5x+x2 = 0
| sin(π4 – 3x) = 0sin(3x – π4) = 0 | cos(π4 – 2x) = 02x – π4 = π4 + πn |
| 3x – π4 = πnx = π12 + πn3 | 2x = 3π4 + πnx = 3π8 + πn2 |
9) sin3x cosx = sin2x
sin3x cosx – sin2x = 0
12(sin2x + sin4x) – sin2x = 0
sin2x + sin4x – 2sin2x = 0
sin4x – sin2x = 0
2sinx cos3x = 0
sinx = 0 cos3x = 0
x = πn 3x = π2 + πn, n ∈ z
x = π6 + π3, n ∈ z
10) cosx • cos3x = cos2x • cos4x
12(cos2x + cos4x) = 12(cos6x + cos2x)
cos4x – cos6x = 0
–2sin5x sinx = 0
sin5x = 0 sinx = 0
x = πn5 x = πn
30.14
1) sin3x + sinx = 6cosx
2sin2x cosx – 6cosx = 0
cosx(2sin2x – 6) = 0
cosx = 0 sin2x = 62 > 1
x = π2 ∅
2) 5sin4x = cos9x – cosx
5sin4x = –2sin5x sin4x
5sin4x + 2sin5x sin4x = 0
sin4x(5 + 2sin5x) = 0
sin4x = 0 5 + 2sin5x = 0
x = πn4 sin5x = –52
∅
3) cos4x = 1 + cos8x
cos4x = 2cos24x
cos4x(1 – 2cos4x) = 0
cos4x = 0 cos4x = 12
4x = π2 + πn 4x = ± π3 + 2πn
x = π8 + πn4 x = ±π12 + πn2
4) cosx = 2sin2x + cos3x
cosx – 2sin2x – cos3x = 0
–2sin2x sinx – 2sin2x = 0
–2sin2x(sinx + 1) = 0
sin2x = 0 sinx = –1
x = πn2 x = –π2 + 2πn
Об’єднавши x = πn2
5) sin2x + sin6x = 3cos22x
2sin4x cos2x – 3cos22x = 0
cos2x(2sin4x – 3cos2x) = 0
cos2x(4sin2x cos2x – 3cos2x) = 0
cos22x(4sin2x – 3) = 0
cos2x = 0 sin2x = 34
x = π4 + πn2, n ∈ z 2x = (–1)n arcsin34 + πn
x = (-1)n4 • arcsin34 + πn2
6) sin(3x – π2) = sin(6x – 5π)
sin(3x – π2) – sin(6x – 5π) = 0
2sin3x- π2- 6x+5π2 cos3x- π2+ 6x-5π2 = 0
2sin(9π4 – 3x2) • cos(9x2 – 11π4) = 0
2sin(π4 – 3x2) • cos(9x2 – 3π4) = 0
3x2 – π4 = πn; 9x2 – 3π4 = π2 + πn, n ∈ z
| 3x2 = π4 + πnx = π6 + 23 πn, n ∈ z | 9x2 = 3π4 + π2 + πn, n ∈ z9x2 = 5π4 + πn, n ∈ zx = 2 •5π9 •4 + 29 πnx = 5π18 + 2πn9 |
7) sin2x • cos2x = 3 sinxcosx
sin2x • cos2x – 32sin2x = 0
sin2x(cos2x – 32) = 0
sin2x = 0 cos2x = 32
x = πn2 2x = ± π6 + 2πn
x = ± π12 + πn
8) sin(π4 – 2x) • cos(π4 – 3x) = cosx • cos6x
12(sin(π4 – 2x – π4 + 3x) + sin(π4 – 2x + π4 – 3x)) = cosx cos6x
12(sinx + sin(π2 – 5x)) = 12(cos5x + cos7x);
sinx + cos5x = cos5x + cos7x;
sinx – cos7x = 0
cos(π2 – x) – cos7x = 0
–2sinπ2- x+7x2 sinπ2- x-7x2 = 0
sin(π4 + 3x) = 0 або sin(π4 – 4x) = 0
| 3x + π4 = πn3x = –π4 + πnx = –π12 + πn3 | 4x – π4 = πn;4x = π4 + πn;x = π16 + πn4 |
9) cos4x • co9sx = cos3x
12(cos3x + cos5x) – cos3x = 0 | •
cos3x + cos5x – 2cos3x = 0
cos5x – cos3x = 0
–2sin4x • sinx = 0
x = πn4 x = πn
Об‘єднавши серії, отримаємо
x = πn4, n ∈ z
10) sinx • sin2x = sin3x sin4x
12(cosx – cos3x) = 12(cosx – cos7x)
cosx – cos3x – cosx + cos7x = 0
cos7x – cos3x = 0
–2sin5x • sin2x = 0
sin5x = 0 sin2x = 0
x = πn5 x = πn2
30.15
sin2x – sin(π2 – 2x) = 0
2sin(2x- π2+ 2x2 cos2x+ π2- 2x2 = 0
2sin(2x – π4) • cosπ4 = 0
sin(2x – π4) = 0
2x – π4 = πn
2x = π4 + πn, n ∈ z
x = π8 + πn2, n ∈ z
Найб. від‘ємним є x = π8 – π2 = π-4π8 = –3π8
при n = –1.
30.16
cos2x + cos(π2 – 2x) = 0
2cos2x+ π2- 2x2 cos2x- π2+ 2x2 = 0
2cosπ4 • cos(2x – π4) = 0
cos(2x – π4) = 0
2x – π4 = π2 + πn, n ∈ z
2x = 3π4 + πn
x = 3π8 + πn2, n ∈ z
30.17
1) 1 + 2sin2x = 6cos2x
sin2x + cos2x + 4sinx • cosx – 6cos2x = 0
sin2x + 4sinx • cosx – 5cos2x = 0| : cos2x
tg2x + 4tgx – 5 = 0
tgx = 1 x = π4 + πn, n ∈ z
tgx = –5 x = –arctg5 + πn, n ∈ z
2) sin2x – sinx cosx = 0,5 | • 2
2sin2x – 2simx cosx = sin2x + cos2x;
sin2x – 2sinx cosx – cos2x = 0 |: cos2x
tg2x – 2tgx – 1 = 0
D = 4 + 4 = 8
tgx1 = 2+222 = 1 + 2
tgx2 = 1 + 2
x = arctg(1 ± 2) + πn, n ∈ z
3) cos2x – 2sin2x = 1;
cos2x – sin2x – 4sinx cosx = cos2x + sin2x;
–4sinx cosx – 2sin2x = 0
–2sinx(2cosx + sinx) = 0
sinx = 0 2cosx + sinx = 0 | : cosx
x = πn tgx = –2
x = –arctg2 + πn
4) 4sinx + 5cosx = 4
4 • 2sinx2 cosx2 + 5(cos2x2 – sin2x2) = 4sin2x2 + 4cos2x2
8sinx2 cosx2 + 5cos2x2 – 5sin2x2 – 4sin2x2 – 4cos2x2 = 0
cos2x2 + 8sinx2 cosx2 – 9sin2x2 = 0 |: sin2x2 ≠ 0
ctg2x2 + 8ctgx2 – 9 = 0
ctgx2 = 1 x2 = π4 + πn, n ∈ z
ctgx2 – 9 x2 = –arcctg 9 + πn, n ∈ z
x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = –2arcctg9 + 2πn, n ∈ z
30.18
1) 1 – 2sin2x + 2cos2x = 0
sin2x + cos2x – 4sinx cosx + 2cos2x = 0
sin2x – 4sinx • cosx + 3cos2x = 0 |: cos2x
tg2x – 4tgx + 3 = 0
tgx = 1 x = π4 + πn
tgx = 3 x = arctg3 + πn.
2) sin2x + 2,5sin2x + 2 = 0
sin2x + 5sinx • cosx + 2sin2x + 2cos2x = 0
3sin2x + 5sinx • cosx + 2cos2x = 0
3tg2x + 5tgx + 2 = 0
tgx = t
3t2 + 5t + 2 = 0
D = 25 – 4 • 3 • 2 = 1
t1 = -5+16 = –46 = –23
t2 = –1
tgx = –23 x = –arctg23 + πn, n ∈ z
tgx = –1 x = – π4 + πn, n ∈ z
3) sin2x + 2cos2x = –1
2sinx • cosx + 2(cos2x – sin2x) = –(cos2x + sin2x)
2sinx • cosx + 2cos2x – 2sin2x + cos2x + sin2x = 0
3cos2x + 2sinx cosx – sin2x = 0 |: sin2x ≠ 0
3ctg2x + 2ctgx – 1 = 0
ctgx = t
3t2 – 2t – 1 = 0
t1 = 1 ctgx = 1 x = π4 + πn, n ∈ z
t2 = –13 ctgx = –13 x = –arcctg 13 +πn
4) 3cosx + 5sinx = 3;
3(cos2x2 – sin2x2) + 10sinx2 cosx2 – 3(sin2x2 + cos2x2) = 0
3cos2x2 – 3sin2x2 + 10sinx2 cosx2 – 3sin2x2 – 3cos2x2 = 0
–6sin2x2 + 10sinx2 cosx2 = 0
2sinx2(–3sinx2 + 5cosx2) = 0
| sinx2 = 0x = 2πn, n ∈ z | 5cosx2 – 3sinx2 = 05ctgx2 – 3 = 0ctgx2 = 35x2 = arcctg 35 + πnx = 2 arcctg 35 + 2πn, n ∈ z |
30.19
1) sin(x + π2) + 2sin(2x + 5π2) = cos(π + 3x);
cosx + 2sin(2x + π2) = –cos3x;
cosx + 2cos2x + cos3x = 0
2cos2x cosx + 2cos2x = 0
2cos2x(cosx + 1) = 0
cos2x = 0 cosx = –1
2x = π2 + πn x = π + 2πn, n ∈ z
x = π4 + πn2
2) sin5x + sin3x + sinx = 0
2sin3x cos2x + sin3x = 0
sin3x(2cos2x + 1) = 0
sin3x = 0 cos2x = –12
3x = πn 2x = ± 2π3 + 2πn
x = πn3 x = ± π3 + πn, n ∈ z
3) cosx + cos2x + cos3x + cos4x = 0
2cos2x cosx + 2cos3x • cosx = 0
2cosx(cos2x + cos3x) = 0
2cosx • 2cos5x2 cosx2 = 0
cosx = 0 cos5x2 = 0 cosx2 = 0
x = π2 + πn, n ∈ z 5x2 = π2 + πn x = π + 2πn
x = π5 + 2πn5, n ∈ z
4) cos2x – 1 = 3 sin2x – 2sinx;
cos2x – sin2x – sin2x – cos2x – 23 sinx cosx + 2sinx = 0
–2sin2x – 23sinx • cosx + 2sinx = 0
–2sinx(sinx + 3 cosx – 1) = 0
sinx = 0 sinx + 3cosx = 1 |: 2
x = πn 12sinx + 32 cosx = 12
sin(x + π3) = 12
x + π3 = (–1)nπ6 + πn
x = –π3 = (–1)nπ6 + πn
30.20
1) sin(3x – 3π2) + sin(x + 3π2) = 3 cos(π2 – x);
2sin3x- 3π2+ x+ 3π22 cos3x- 3π2- x- 3π22 – 3sinx = 0
2sin2x • cos(x – 3π2) – 3 sinx = 0
2sin2x • cos(3π2 – x) – 3 sinx = 0
–2sinx2x • sinx – 3 sinx = 0
–sinx(2sin2x + 3) = 0
sinx = 0 sin2x = –32
x = πn, n ∈ z 2x = (–1)nπ3 + πn
x = (–1)nπ6 + πn2, n ∈ z
2) cos3x + cos2x + cosx = 0
2cos2x • cosx + cos2x = 0
cos2x(2cosx + 1) = 0
cos2x = 0 cosx = –12
2x = π3 + πn x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
x = π4 + πn2, n ∈ z
3) cos3x – cosx + sin3x – sinx = 0
–2sin2x sinx + 2sin2x cosx = 0
2sin2x(cosx – sinx) = 0
sin2x = 0 cosx – sinx = 0
x = πn2, n ∈ z x = π4 + πn, n ∈ z
4) 1 + cos2x = sin2x – 2 cosx;
2cos2x – 2sinx cosx + 2 cosx = 0
cosx(2cosx – 2sinx + 2) = 0
cosx = 0 2cosx – 2sinx = –2 |: 22
x = π2 + πn, n ∈ z 22 cosx – 22 sinx = –12
sin(π4 – x) = –12
x – π4 = (–1)n π6 + πn
x = π4 + (–1)n π6 + πn, n ∈ z
30.21
При яких значеннях пар. а рівняння 4sinx – 3cosx = a має розв‘язки?
4sinx – 3cosx = a
a2+ b2 = 16+9 = 5
45 sinx – 35cosx = a5;
cosφ sinx – sinφ = a5 cosφ = 45
sinφ = 35
sin(x – φ) = a5
–1 ≤ a5 ≤ 1
–5 ≤ a ≤ 5
30.22
При яких значеннях в рівн. 5cosx + 12sinx = b має розв.?
a2+ b2 = 25+144 = 169 = 13
513 cosx + 1213sinx = b13
sinφ cosφ
sin(x + φ) = b13
–1 ≤ b13 ≤ 1
–13 ≤ b ≤ 13
30.23
1) sin3x + 32 sin5x + 12 cosx = 0
sin3x + cosπ6 • sin5x + sinπ6 cosx = 0
sin3x + sin(5x + π6) = 0
2sin3x+5x+ π62 • cos3x-5x- π62 = 0
2sin(4x + π12) • cos(–x – π12) = 0
sin(4x + π12) = 0 cos(–x – π12) = 0
| 4x + π12 = πn4x = –π12 + πnx = –π48 + πn4, n ∈ z | cos(x + π12) = 0x + π12 = π2 + πnx = π\62 – π\112 + πnx = 5π12 + πn, n ∈ z |
2) cos3x – sinx = 3(cosx – sin3x);
cos3x – sinx – 3 cos + 3 sin3x = 0;
cos3x + 3 sin3x = sinx + 3cos |: 2
12 cos3x + 32 sin3x = 12sinx + 32 cosx;
sinπ6 • cos3x + cosπ6 sin3x = cosπ3 sinx + sinπ3 cosx;
sin(3x + π6) = sin(x + π3);
sin(3x + π6) – sin(x + π3) = 0
2sin 3x+ π6- x-π32 cos3x+ π6+ x+ π32 = 0
2sin(x – π12) • cos(2x + π4) = 0
sin(x – π12) = 0 або cos(2x + π4) = 0
x – π12 = πn 2x + π4 = π2 + πn
x = π12 + πn, n ∈ z 2x = π2 – π4 + πn
2x = π4 + πn
x = π8 + πn2 , n ∈ z
30.24
1) sin2x + cos2x = 2 sin3x |: 2
12 sin2x + 12 cos2x = sin3x;
cosπ4 • sin2x + sinπ4 • cos2x = sin3x;
sin(2x + π4) – sin3x = 0
2sin2x+ π4- 3x2 cos2x+ π4+ 3x2 = 0
sin(π8 – x2) • cos(5x2 + π8) = 0
x2 – π8 = πn 5x2 + π8 = π2 + πn, n ∈ z
x = π4 + 2πn, n ∈ z 5x2 = π2 – π8 + πn
5x2 = 3π8 + πn, n ∈ z
5x = 3π4 + 2πn, n ∈ z
x = 3π20 + 2πn5, n ∈ z
2) cos3x – sin5x = 3(cos5x – sin3x);
cos3x + 3sin3x = 3cos5x + sin5x; |: 2
12cos3x + 32 sin3x = 32cos5x + 12sin5x;
sinπ6cos3x + cosπ6sin3x = sinπ3cos5x + cosπ3sin5x;
sin(π6 + 3x) – sin(5x + π3) = 0
2sinπ6+ 3x-5x- π62 cosπ6+ 3x+5x+ π62 = 0
2sin(–x – π12) • cos(4x + π4) = 0
x + π12 = πn 4x + π4 = π2 + πn
x = –π12 + πn, n ∈ z 4x = π4 + πn
x = π16 + πn4
30.25
1) cos22x + cos26x = 1
1+cos4x2 + 1+cos12x2 = 1|• 2
1 + cos4x + 1 + cos12x = 2;
cos4x + cos12x = 0
2cos8x • cos4x = 0
cos8x = 0 cos4x = 0
8x = π2 + πn 4x = π2 + πn
x = π16 + πn8 x = π8 + πn4
2) cos7x + cosx = 2cos3x • (sin2x – 1);
2cos4x • cos3x – 2cos3x(sin2x – 1) = 0
2cos3x(cos4x – sin2x + 1) = 0
cos3x = 0 cos4x – sin2x + 1 = 0
3x = π2 + πn, n ∈ z 1 – 2sin22x – sin2x + 1 = 0
x = π6 + πn3, n ∈ z 2sin22x + sin2x – 2 = 0
sin2x = t
| 2t2 + t – 2 = 0D = 1 + 4 • 4 = 17t1 = -1+ 174 t2 = -1- 174 < –1sin2x = 17- 14 2x = (–1)narcsin 17- 14 + πnx = (-1)n2 arcsin 17- 14 + πn2 |
3) 4(sin6x + sin4x) = cosx(4sin25x – 5);
4 • 2sin5x cosx – cosx(4sin25x – 5) = 0
cosx(8sin5x – 4sin25x + 5) = 0
cosx = 0 або 8sin5x – 4sin25x + 5 = 0
x = π2 + πn 4sin25x – 8sin5x – 5 = 0
sin5x = t
4t2 – 8t – 5 = 0
4) sinx + sin2x + cosx(1 + 2cosx) = 0
sinx + 2sinx • cosx + cosx(1 + 2cosx) = 0
sinx(1 + 2cosx) + cosx(1 + 2cosx) = 0
(1 + 2cosx)(sinx + cosx) = 0
1 + 2cosx = 0 або sinx + cosx = 0 |: cosx
cosx = –12 tgx + 1 = 0
x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z x = –π4 + πn, n ∈ z
5) 3cosx + sin2x(2sinx + 4) = 0
3cosx + 2sinx cosx(2sinx + 4) = 0
cosx(3 + 2sinx (2sinx + 4)) = 0
cosx = 0 3 + 4sin2x + 8sinx = 0
x = π2 + πn sinx = t
4t2 + 8t + 3 = 0
D = 64 – 4 • 4 • 3 = 64 – 48 = 16
t1 = -8+48 = –48 = –12
t2 = -8-48 = –128 = –32 < –1
sinx = –12
x = (–1)k+1 • π2 + πk, k ∈ z
6) 2cos2x + 3sin2x = 1 – 2cosx;
2cos2x + 23 sinx • cosx + 2cosx – 1 = 0
1 + cos2x + 3sin2x + 2cosx – 1 = 0
cos2x + 3sin2x = –2cosx |: 2
12cos2x + 32 sin2x = –cosx
sinπ6cos2x + cosπ6sin2x + cosx = 0
sin(2x + π6) cosx = 0
sin(2x + π6) + sin(π2 – x) = 0
2sin2x+ π6+ π2- x2 cos2x+ π6- π2+ x2 = 0
| sin(x2 + π3) = 0 абоx2 + π3 = πnx2 = – π3 + πnx = –2π3 + 2πn, n ∈ z | cos(3x2 – π6) = 0 3x2 – π6 = π2 + πn,3x2 = π6 + π2 + πn3x2 = 4π6 + πnx = 2 •2π3 •3 + 23πnx = 4π9 + 23πn, n ∈ z |
30.26
1) sin2x + sin22x = 1
1-cos2x2 + 1-cos4x2 = 1 |• 2
1 – cos2x + 1 – cos4x = 2;
cos2x + cos4x = 0
2cos3x cosx = 0
cos3x = 0 cosx = 0
x = π6 + πn3 x = π2 + πn
2) sinx + sin9x = 3sin5x(2cos2x – 1)
2sin5x cos4x – 3sin5x(2cos2x – 1) = 0
sin5x(2cos4x – 3 • (2cos2x – 1)) = 0
sin5x = 0 2cos4x – 6cos2x + 3 = 0
x = πn5, n ∈ z 2(2cos22x – 1) – 6cos2x + 3 = 0
4cos22x – 2 – 6cos2x + 3 = 0
4cos22x – 6cos2x + 1 = 0
| cos2x = t4t2 – 6t + 1 = 0D = 36 – 16 = 20t1 = 6+258 = 3+54 > 1t2 = 3-54cos2x = 3-54x = ± 12 arccos 3-54 + 2πn |
3) 4(cos5x – cos7x) = sinx(4sin26x – 5)
4 • (–2) sin6x sinx – sinx(4sin26x – 5) = 0
sinx(–8sin6x – 4sin26x + 5) = 0
sinx = 0 4sin26x + 8sin6x – 5 = 0
x = πn, n ∈ z sin6x = t
4t2 + 8t – 5 = 0
D = 64 + 4 • 4 • 5 = 144
t1 = -8+128 = 12 t2 = -8-128 < –1
sin6x = 12
6x = (–1)n • π6 + πn
x = (–1)n • π36 + πn6, n ∈ z
4) sin2x + cosx – sinx(1 + 2sinx) = 0
2sinx • cosx + cosx – sinx(1 + 2sinx) = 0
cosx(1 + 2sinx) – sinx(1 + 2sinx) = 0
(1 + 2sinx)(cosx – sinx) = 0
1 + 2sinx = 0 або cosx – sinx = 0
sinx = –12 1 – tgx = 0
x = (–1)n+1 π4 + πn, n ∈ z tgx = 1
x = π4 + πn, n ∈ z
5) 3sinx – 2sin2x(cosx – 1) = 0
3sinx – 4sinx • cosx(cosx – 1) = 0
sinx(3 – 4cosx(cos – 1)) = 0
sinx = 0 3 – 4cos2x + 4cosx = 0
x = πn, n ∈ z 4cos2x – 4cosx – 3 = 0
| D = 16 + 4 • 4 • 3 = 16 + 48 = 64cosx = 4+88 = 128 > 1 ∅cosx = –12x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z |
6) 2sin2x + 3sin2x = 1 – 2sinx;
1 – cos2x + 3sin2x – 1 = –2sinx;
cos2x – 3sin2x = 2sinx |: 2
12 cos2x – 32sin2x = sinx
sinπ6 cos2x – cosπ6 sin2x = sinx
sin(π6 – 2x) – sinx = 0
2sinπ6- 2x-x2 cosπ6- 2x+x2
| sin(π12 – 3x2) = 03x2 – π12 = πn3x2 = π12 + πnx = π18 + 2πn3, n ∈ z | cos(π12 – x2) = 0cos(x2 – π12) = 0x2 – π12 = π12 + πnx2 = π12 + π2 + πnx = 7π6 + 2πn, n ∈ z |
30.27
2cosx – 3sinx = –|sinx| (–π2; π2)
I sinx ≥ 0
2cosx – 3sinx = –sinx;
2cosx – 2sinx = 0
cosx – sinx = 0 |: cosx ≠ 0
1 – tgx = 0
x = π4 + πn, n ∈ z
| sinx ≥ 0 в І і ІІ к. чв. томуx = π4 + 2πn |
II sinx < 0
2cosx – 3sinx = sinx
2cosx – 4sinx = 0
cosx – 2sinx = 0 |: cosx ≠ 0
1 – 2tgx = 0
tgx = 12
x = arctg12 + πn, n ∈ z
sinx < 0 в ІІІ і IV к. чв
| x = arctg12 + π + 2πn, n ∈ zВідп.: x = π4 в (–π2; π2) |
30.28
3cosx – 2sinx = |cosx| (0; π)
I cosx ≥ 0
3cosx – 2sinx = cosx
2cosx – 2sinx = 0
cosx – sinx = 0| : cosx ≠ 0
1 – tgx = 0
tgx = 1
x = π4 + πn, n ∈ z
cosx ≥ 0 в І і IV к. чв., тому x = π4 + 2πn, n ∈ z
II cosx < 0
3cosx – 2sinx = –cosx
4cosx – 2sinx = –cosx
2cosx – sinx = 0| : cosx ≠ 0
2 – tgx = 0
tgx = 2
x = arctg2 + πn, n ∈ z
cosx < 0 при x – II або III к.чв., тому x = π + arctg2 + 2πn, n ∈ z
| На проміжку (0; π) лежить корінь х = π4 |
30.29
1) 2tgx2 – cosx = 2
2tgx2 – 1- tg2x21+ tg2x2 – 2 = 0
tgx2 = t
2t – 1- t21+ t2 – 2 = 0
2t1+ t2- 1- t2- 2(1+ t2)1+ t2 = 0
2t + 2t3 – 1 + t2 – 2 – 2t2 = 0
2t3 – t2 + 2t – 3 = 0
t1 = 1
_2t3 – t2 + 2t – 3 t – 1
2t3 – 2t2 2t2 + t + 3
_t2 + 2t
t2 – t
3t – 3
3t – 3
0
(t – 1)(2t2 + t + 3) = 0
D = 1 – 4 • 2 • 3 < 0
∅
t = 1
tg = x2 = 1
x2 = π4 + πn, n ∈ z
x = π2 + 2πn, n ∈ z
2) 1+ sin2x1- sin2x + 2• 1+ tgx1- tgx – 3 = 0
sin2x = 2tgx1+tg2x
tgx = t
1+2t1+ t21- 2t1+ t2 + 2 • 1+ t1- t – 3 = 0
1+ t2+2t1+ t2-2t + 2+ 2t1- t – 3 = 0
(1+ t)2(1- t)2 + 2•(1+ t)1- t – 3 = 0 1+ t1- t = S
S2 + 2S – 3 = 0
S1 = 1
S2 = –3
1+ t1- t = 1 1+ t1- t = –3
1 + t = 1 – t 1 + t = –3 + 3t
2t = 0 2t = 4
t = 0 t = 2
tgx = 0 tgx = 2
x = πn, n ∈ z x = arctg2 + πn
3) cos22x – 1 = ctg4x
(1- tg2x1+ tg2x)2 – 1 = 1tg4x tgx = t
(1- t2)2(1+ t2)2 – 1 = 1t4
1-2t2+ t4- 1-2t2-t4(1+ t2)2 = 1t4
-4t2(1+ t2)2 = 1t4;
(1 + t2)2 = –4t6
∅, бо (1 + t2)2 > 0, a –4t6 ≤ 0
4) (1 + cosx) • tgx2 – 2 + sinx = 2cosx
(1 + 1- tg2x21+ tg2x2) tgx2 – 2 + 2tgx21+ tg2x2 = 2 • 1- tg2x21+ tg2x2; tgx2 = t
1+ t2+ 1- t21+ t2 t – 2 + 2t1+ t2 = 2 • 1- t21+ t2;
2t1+ t2 + 2t1+ t2 – 2 – 2(1- t2)1+ t2 = 0
2t+2t-2-2t2-2+ 2t21+ t2 = 0
2t + 2t – 4 = 0
t + t – 2 = 0
t = 1 t = 1 tgx2 = 1
t = –2 ∅ x2 = π4 + πn
x = π2 + 2πn
30.30
1) 2(1 + sin2x) = tg(π4 + x)
2 • (1 + 2tgx1+ tg2x) = tgπ4+ tgx1- tgπ4•tgx; tgπ4 = 1
2 + 4tgx1+ tg2x = 1+ tgx1- tgx; tgx = t
2 + 4t1+ t2 – 1+ t1- t = 0
2(1+ t2)1- t+4t1- t-(1+ t)(1+ t2) (1+ t2)(1- t) = 0 t ≠ 1
2 – 2t + 2t2 – 2t3 + 4t – 4t2 – 1 – t2 – t – t3 = 0
–3t3 – 3t2 + t + 1 = 0
–3t2(t + 1) + (t + 1) = 0
(t + 1)(1 – 3t2) = 0
t = –1 або 1 – 3t2 = 0
3t2 = 1
t2 = 13
t = 13 або t = –13
tgx = –1 tgx = 13
x = –π4 + πn x = π6 + πn x = –π6 + πn
2) 3tgx – 3 = cos2x
3tgx – 3 = 1- tg2x1+ tg2x tgx = t
3t – 3 – 1- t21+ t2 = 0
3(t-1)(1+ t2)-(1- t2)1+ t2 = 0
3(t – 1)(1 + t2) – (1 – t)(1 + t) = 0
(t – 1)(3 + 3t2 + 1 + t) = 0
t = 1 або 3t2 + t + 4 = 0 D = 1 – 4 • 3 • 4 < 0
t1 ∈ ∅
tgx = 1
x = π4 + πn, n ∈ z
30.31
12+ sinx = 12- sin3x
ОДЗ: sinx ≥ –12
12 + sinx = 12 – sin3x = 0
sinx + sin3x = 0
2sin2x • cosx = 0
sin2x = 0 cosx = 0
2x = πn x = π2 + πn, n ∈ z
x = πn2
В.: x = π2 + πn, n ∈ z
x = πn, n ∈ z
30.32
34- cos3x = 34- cosx
ОДЗ: 34 – cosx ≥ 0
cosx ≤ 34
34 – cos3x = 34 – cosx;
cosx – cos3x = 0
–2sin2x • sinx = 0
sin2x = 0 sinx = 0
x = πn2, n ∈ z x = πn
x = π2 + πn та x = π + 2πn
30.33
2cos8x – 2 – sin12x = 0 (–π6 ; π6)
–2(1 – cos8x) – sin12x = 0
–2 • 2sin24x – (3sin4x – 4sin34x) = 0
–4sin24x – 3sin4x + 4sin34x = 0
–sin4x(4sin4x + 3 – 4sin24x) = 0
sin4x = 0 або 4sin24x – 4sin4x – 3 = 0
x = πn4, n ∈ z sin4x = t
4t2 – 4t – 3 = 0
D = 16 + 4 • 4 • 3 = 16 + 48 = 64
t1 = 4+88 = 128 = 32 > 1
t2 = 4-88 = –12
sin4x = –12
4x = (–1)k+1 • π6 + πk, k ∈ z
x = (–1)k+1 • π24 + πk4 , k ∈ z
Виберемо корені з (–π6 ; π6)
| x = πn4n = 0 x = 0n = 1 x = π4n = –1 x = –π4 | x = (–1)k+1 • π24 + πk4k = 0 x = –π24∈ (–π6 ; π6)k = –1 x = π24 + π-14 = π-6π24 = –5π24k = 1 x = π24 + π4 = 7π24 |
Відп.: –π24; 0.
30.34
cos9x – 2 – 2cos6x = 0 (–7π18 ; π18)
4cos33x – 3cos3x – 2 – 2(2cos23x – 1) = 0
4cos33x – 3cos3x – 2 – 4cos23x + 2 = 0
4cos33x – 4cos23x – 3cos3x = 0
cos3x(4cos23x – 4cos3x – 3) = 0
cos3x = 0 або 4cos23x – 4cos3x – 3 = 0
3x = π2 + πn D = 16 + 4 • 4 • 3 = 64
x = π6 + πn3 cos3x = 32 > 1
cos3x = –12
3x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± 2π9 + 2πn3
Виберемо корені з (–7π18 ; π18)
x = π6 + πn3, n ∈ z
n = 0 x = π6∉ (…, …)
n = –1 x = π6 – π3 = π-2π6 = –π6
n = –2 x = π6 – 2π3 = π-4π6 = –3π6 = –π2 ∉ (…, …)
x = ± 2π9 + 2πn3
n = 0 x = ± 2π9 2π9∉ (–7π18 ; π18) –2π9∈ (–7π18 ; π18)
n = –1 x = –2π9 – 2π3 = 2π-6π9 = –8π9 = –16π18 ∉ (–7π18 ; π18)
x = 2π9 – 2π3 = 2π-6π9 = –4π9 = –8π18 ∉ (–7π18 ; π18)
В.: –2π9; –2π6.
30.35
2cos2x = 1 – sin4x |x| ≤ 1
1 + cos2x – 1 + 2sin2x • cos2x = 0
cos2x(1 + 2sin2x) = 0
cos2x = 0 1 + 2sin2x = 0
2x = π2 + πn sin2x = –12
x = π4 + πn2 2x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
x = (–1)n • π12 + πn2, n ∈ z
|x| ≤ 1
–1 ≤ x ≤ 1
x = π4 + πn2 x = (–1)n • π12 + πn2
n = 0 x = π4 n = 0 x = π12
n = 1 x = π4 + π2 = 3π4 > 1 n = 1 x = –π12 + π2 = 5π12 > 1
n = –1 x = π4 – π2 = -π4 ≈ –34 n = –1 x = –π12 – π2 = -7π12 < –1
n = –2 x = π4 – π = -3π4 < –1
В. –π4; π12; π4.
30.36
2sin2x + cos4x = 0 |x| ≤ 1
1 – cos2x + 2cos22x – 1 = 0
cos2x(2cos2x – 1) = 0
cos2x = 0 cos2x = 12
2x = π2 + πn 2x = –12
x = π4 + πn2 2x = ± π3 + 2πn
x = ± π6 + πn
|x| ≤ 1 –1 ≤ x ≤ 1
n = 0 x = π4 n = 0 x = π6 x = –π6
n = 1 x = π4 + π2 = 3π4 > 1 n = 1 x = 7π6 > 1 x = 5π6 > 1
n = –1 x = π4 – π2 = -π4 n = –1 x = –7π6 < –1 x = –5π6 < –1
n = –2 x = π4 – π = -3π4 < –1
В. –π4; –π6; π6; π4.
30.37
1) cos2(2x + π3) + cos2(x – π12) = 0
Сума двох квадратів дорівнює нулю тільки тоді, коли кожен з доданків дорівнює нулю.
| cos(2x + π3) = 0cos(x – π12) = 0 | 2x + π3 = π2 + πn, n ∈ zx – π12 = π2 + πn, n ∈ z |
| 2x = π2 + πn, n ∈ zx = 7π2 + πn, n ∈ z | x + π12 = πn2, n ∈ zx = 7π2 + πk, k ∈ z |
π12 + πn12 = 7π12 + πk; n, k ∈ z |π
112 + n2 = 712 + k;
612 = n2 – k
12 = n2 – k
n – 2k = 1
n = 2k + 1
k = 0 n = 1 x = 7π12
k = 1 n = 3 x = 7π12 + π = 19π12
В. х =7π2 + πk, k ∈ z
2) сos6x + sin 5x2 = 2
cos6x = 1 + 1 – sin5x2
cos6x – 1 = sin25x4 – 2sin5x4 + cos25x4
–2sin23x = (sin5x4 – cos5x4)2
(sin5x4 – cos5x4)2 + 2sin23x = 0
Сума квадратів дор. 0, коли обидва доданки дор. 0 одночасно.
| sin5x4 – cos5x4 = 0sin3x = 0 | tg5x4 = 13x = πn, n ∈ z | 5x4 = π4 + πkx = πn3, n ∈ z |
x = π5 + 4πk5
x = πn3
π5 + 4πk5 = πn3 |: π
1+4k5 = n3
n = 35(1 + 4k)
n ∈ z k ∈ z, коли k = 1 n = 3
x = 3π3 = π k = 6 n = 15
x = 5π
Відповідь: x = π + 4πm, m ∈ z
3)(5 + 3sin2x)(2 – sin6x) = 7 + cos2y.
min{5 + 3sin2x} = 8
min{2 – sin6x} = 1
6 ≤ 7 + cos2y ≤ 8
8 • 1 = 8
Отже, 5 + 3sin2x = 8
sin2x = 1
sinx = 1 або sinx = –1
x = π2 + πn, n ∈ z
7 + cos2y = 8
cos2y = 1
2y = 2πk
y = πk, k ∈ z
4) (cos2x + 1cos2x)(1 + tg22y)(3 + sin3z) = 4
min{ cos2x + 1cos2x} = 2
min{1 + tg22y } = 1
min{3 + sin3z } = 2
Помічаємо 2 • 1 • 2 = 4
В усіх інших варіантах ліва частина більше 4.
| cos2x + 1cos2x = 2cos2x = 1cosx = ± 1x = πn, n ∈ z | 1 + tg22y = 1tg22y = 02y = πky = πk2, k ∈ z | 3 + sin3z = 2sin3z = –13z = –π2 + 2πlz = –π6 + 2πl3, l ∈ z |
30.38
1) sin23x8 + sin2x = 0
| sin3x 8 = 0sinx = 0 | 3x 8 = πn, n ∈ zx = πk, k ∈ z | x = 8πn 3x = πk |
8πn3 = πk
8n3 = k
n = 3 k = 8 x = 8π
n = 6 k = 16 x = 16π
В. x = 8πk, k ∈ z…
2) sin6x – sin2x = 2
sin6x = 1 + 1 + sin2x
sin6x – 1 = sin2x 6 cos2x + 2sinx cosx
1 – sin6x + (sinx + cosx)2 = 0
sin23x + cos23x – 2sin3x cos3x + (sinx + cosx)2 = 0
(sin3x – cos3x)2 + (sinx + cosx)2 = 0
| sin3x – cos3x = 0sinx + cosx = 0 | tg3x = 1tgx = –1 | 3x = π4 + πn, n ∈ zx = π4 + πk, k ∈ z |
x = π12 + πn3
x = π4 + πk
π12 + πn3 = π4 + πk
π4 – π12 = πn3 – πn
–2π12 = πn3 – πk
π6 = πn3 – πk
16 = n3 – k
2n – 6k = 1, n1 k ∈ z
n = 1+6k2 k ∈ ∅
Відповідь: ∅
3) (2 + 1cos2x)(4 – 2cos4x) = 1 + 5 sin3y
min{2 + 1cos2x} = 3 –4 ≤ 1 + 6sin3y ≤ 6
min{4 – 2cos4x } = 2
3 • 2 = 6
2 + 1cos2x = 3 1 + 5 sin3y = 6
cos2x = 1 sin3y = 1
x = πn, n ∈ z y = π6 + 2πl3 = l ∈ z
4) (sin2x + 1sin2x) • (2 – cosy) = 2
min{ sin2x + 1sin2x} = 2
min{2 – cosy } = 1
2 • 1 = 2
sin2x + 1sin2x = 2 2 – cosy = 1
sin2x = 1 cosy = 1
x = π2 + πn, n ∈ z y = 2πk, k ∈ z
30.39
cosπx2 = cos(π(x2 + 2x + 1)) найм. дод. корінь – ?
cosπx2 = cos(π(x2 + 2x + 1)) = 0
–2sinπx2+ πx2+ 2πx+ π2 sinπx2- πx2- 2πx- π2 = 0
sin(πx2 + πx + π2) • sin(–πx – π2) = 0
sin(πx2 + πx + π2) = 0 або sin(πx + π2) = 0
πx2 + πx + π2 = πn; n ∈ z πx + π2 = πk;
x2 + x + 12 = n x = –12 + k, k ∈ z
2x2 + 2x + 1 – 2n = 0 при k = 1 x = 12 – тут найм. дод. k.
D = 4 – 4 • (1 – 3n) = 4 – 8 + 16n = 16n – 4 > 0 16n ≥ 4
x1 = -2+24n-14 = -1+24n-12 n ≥ 14
x2 = -1-24n-12 min n = 1
n = 1 x1 = -1+32 > 0 – найм. дод. кор. цього рівн.
х2 = -1-32 < 0 не підх.
Порівняємо х1 = -1+32 та х = 12
-1+32 < 12
Відповідь: -1+32
30.40
sinπx2 = sin(π(x2 + 2x)) найм. дод. кор. рівн.– ?
sinπx2 – sin(πx2 + 2πx) = 0
2sinπx2- πx2- 2πx2 cosπx2+ πx2+ 2πx2 = 0
sin(–πx) sin(πx2 + πx) = 0
sinπx = 0 sin(πx2 + πx) = 0
πx = πn πx2 + πx = πk, k ∈ z
x = n, n ∈ z x2 + x – k = 0
при n = 1 x = 1 D = 1 + 4k ≥ 0
| k ≥ –14 min k = 0x1 = -1+ 1+4k2 > 0x2 = -1- 1+4k2 < 0 не є дод. кор.при k = 0 x1 = 0при k = 1 x1 = -1+ 52 > 0В цьому рівн. є найм. дод. коренем |
Відповідь: -1+ 52
30.41
(a2 – 4a + 4)(4 + 4sin2x + 8sinx) + 2 • 16a – 16 – 4a2)(1 + sinx) + 28 –
– 8a = 0
(a – 2)2 • (2 + 2sinx)2 + 2 • (–(4a2 – 16a + 16)) • (1 + sinx) = 8a – 28;
4 • (a – 2)2 • (1 + sinx)2 – 8(a – 2)2 • (1 + sinx) = 8a – 28;
4(a – 2)2 (1 + sinx)(1 + sinx – 2) = 8a – 28;
(a – 2)2 • (1 + sinx)(1 + sinx – 1) = 2a – 7;
(a – 2)2 • (sin2x – 1) = 2a – 7;
–(a – 2)2 • cos2x = 2a – 7
(a – 2)2 • cos2x = 7 – 2a;
cos2x = 7-2a(a-2)2;
0 ≤ cos2x ≤ 1, то 0 ≤ 7-2a(a-2)2 ≤ 1
| 7-2a(a-2)2 ≥ 07-2a(a-2)2 ≤ 1 | (7a – 2a)(a – 2)2 ≥ 0a ≠ 27-2a-(a-2)2(a-2)2 ≤ 0 | |
| 7-2a-(a-2)2(a-2)2 ≤ 0-a2+ 2a+3(a-2)2 ≤ 0a2- 2a-3(a-2)2 ≥ 0 | ||
| a+2(a-3)(a-2)2 ≥ 0 |
Відповідь: а ∈ (–∞; –1] ∪ [3; 3,5]
30.42
(a2 + 8a + 16)(2 – 2cosx – sin2x) + (32 + 2a2 + 16a) • (cosx – 1) +
+ 3a + 10 = 0 не має розв.
(a + 4)2 • (2 – 2cosx – 1 + cos2x) + 2(16 + 8a + a2)(cosx – 1) = –a – 10
(a + 4)2 • (2 – 2cosx)2 – 2(4 + a)2(1 – cosx) = –3a – 10
(a + 4)2(1 – cosx)(1 – cosx – 2) = –3a – 10;
(a + 4)2 • (1 – cosx)(–1 – cosx) = –3a – 10;
(a + 4)2 • (1 – cos2x) = 3a + 10;
(a + 4)2 sin2x = 3a + 10 При a = 4 0 • sin2x = –2
sin2x = 3a+10(a+4)2 0 ≤ sin2x ≤ 0 ∅
| 3a+10(a+4)2 < 03a+10(a+4)2 > 1 | (3a + 10)(a + 4)2 < 03a+10-(a+4)2(a+4)2 > 0 | |
| (3a + 10)(a + 4)2 < 03a+10-a2- 8a-16(a+4)2 > 0 | ||
| -a2-5a-6(a+4)2 > 0 | ||
| a+2(a+3)(a+4)2 < 0 | + a = –4 |
Відповідь: a ∈ (–∞; –103) ∪ (–3; –2)
30.43
x2 + 6xsinα + 93cosα + 36 = 0; найм. дод. зн. а, єдиний роз’вязок
Це квадратне рівняння відносно ї, воно має 1 розв’язок, коли D = 0
D = b2 – 4ac = (6xsinα)2 – 4 • 1 • (93cosα + 36) = 36sinα – 363cosα – 144 =
= 0|: 36
1sinα – 3cosα – 4 = 0
cosα- 3sinα-4sinαcosαsinαcosα = 0
cosα – 3sinα – 4sinαcosα = 0
cosα – 3sinα = 2sin2α |: 2
12cosα – 32sinα = sin2α;
sinπ6cosα – cosπ6sinα = sin2α;
sin(π6 – α) – sin2α = 0
2sinπ6 - α-2α2 • cosπ6 - α+2α2 = 0
2sin(π12 – 3α2) • cos(π12 + 3α2) = 0
sin(π12 – 3α2) = 0 або cos(π12 + α2) = 0
3α2 – π12 = πn, n ∈ z π12 + α2 = π2 + πk, k ∈ z
3α2 = π12 + πn, n ∈ z α2 = π2 – π12 + πk, k ∈ z
α = π18 + 2πn3, n ∈ z α = 5π6 + 2πk, n ∈ z
Найменшим додатним значенням є π18.
30.44
x2 + 2xsinα + 1cosα + 22 = 0
D = 4sinα – 4 • (1cosα + 22) = 0
4sinα – 4cosα – 82 = 0
1sinα – 1cosα – 22 = 0
cosα-sinα-22sinαcosαsinα •cosα = 0
cosα – sinα = 22sinα cosα |: 2
12cosα – 12 sinα = 22 sin2α
sin(π4 – α) – sin2α = 0
2sinπ4 - α- 2α2 • cosπ4 - α+ 2α2 = 0
sin(π8 – 3α2) = 0 або cos(π8 + α2) = 0
3α2 – π8 = πn, n ∈ z π8 + α2 = π2 + πk, k ∈ z
3α2 = π8 + πn α2 = π2 – π8 + πk
3α = π4 + 2πn α = 3π4 + 2πk
α = π12 + 3πn3
Найм. дод. значення π12
30.45
5 – 4sin2x – 8cos2x2 = 3a
5 – 4sin2x – 8 • 1+cosx2 = 3a
5 – 4(1 – cos2x) – 4(1 + cosx) – 3a = 0
5 – 4 + 4cos2x – 4 – 4cosx – 3a = 0
4cos2x – 4cosx – 3 – 3a = 0
cosx = t
4t2 – 4t – 3 – 3a = 0
D = 16 + 4 • 4 • (3 + 3a) = 16 + 48 + 48a = 64 + 48a ≥ 0
t1 =4+ 64+48a8 = 4+44+3a8= 1+4+3a2
при а ≥ –43 1+4+3a2≥ 12
t2 = 1-4+3a2
при a ≥ –43 t2 ≤ 12
Оскільки шукаємо цілі значення а, то підставлятимемо а = –1; 0; 1; 2, …, а ≥ –43
а = –1 t1 = 1 є корені, бо cosx = t
t2 = 0 |t| ≤ 1
a = 0 t1 = 32 > 1 ∅
t2 = –12 є корені, бо –1 ≤ –12 ≤ 1
а = 1 t1 = 1+ 72 > 1 ∅
t2 = 1- 72 є корені
Відповідь: –1; 0; 1.
30.46
2 – 2cos2x – 4sinx = 3a
2 – 2(1 – 2sin2x) – 4sinx – 3a = 0
4sin2x – 4sinx – 3a = 0 sinx = t
D = 16 + 4 • 4 • 3a = 16 + 48a ≥ 0 a ≥ –13
t1 = sinx = 4+41+3a8 = 1+1+3a2
t2 = 1-1+3a2
a = 0 t1 = sinx = 1
t2 = simx = 0 є корені
a = 1 t1 = 32 ∅
t2 = sinx = –12 є корені
a = 2 t1 = 1+ 72 ∅
t2 = 1- 72 є корені
a = 3 t2 = 1- 102 ∅
Відповідь: 0; 1; 2.
31.1
cosx ≥ –22 – мал. 31.14
sinx ≤ –22 – мал. 31.12
31.2
cosx ≤ –22 – мал. 31.11
sinx ≥ –22 – мал. 31.13
31.3
| 1) sinx > 12 | 2) cosx ≤ 32 |
| x ∈ (π6 + 2πn; 5π6 + 2πn), n ∈ z | x ∈ [5π6 + 2πn; 7π6 + 2πn], n ∈ z |
| 3) tgx > 1 | 4) ctgx ≤ 3 |
| x ∈ (π4 + πn; π2 + πn), n ∈ z | x ∈ [π6 + πn; π + πn), n ∈ z |
31.4
| 1) sinx ≤ –32 | 2) cosx > 0 |
| x ∈ [4π3 + 2πn; 5π3 + 2πn], n ∈ z | x ∈ (–π2 + 2πn; π2 + 2πn), n ∈ z |
| 3) tgx ≤ – 3 | 4) ctgx > 13 |
| x ∈ (π2 + πn; 2π3 + πn), n ∈ z | x ∈ (πn; π3 + πn), n ∈ z |
31.5
1) ∅
2) R
3) R
4) ∅
5) ∅
6) R
31.6
| 1) sin2x ≤ 0 | 2) cosx2 > 12 |
| –π + 2πn ≤ 2x ≤ 2πn–π2 + πn ≤ x ≤ πn, n ∈ z | –π3 + 2πn < x2 < π3 + 2πn, n ∈ z–2π3 + 4πn < x < 2π3 + 4πn, n ∈ z |
| 3) tg(x – π4) > 13 | 4) ctg(x + π6) ≤ 1 |
| π3 + πn < x – π4 < π2 + πn, n ∈ z5π12 + πn < x < 3π4 + πn, n ∈ z | π3 + πn ≤ x + π6 < π + πn, n ∈ zπ12 + πn ≤ x < π3 + πn, n ∈ z |
31.7
| 1) sin(x + π3) > 32 | 2) cos(x – π3) ≤ 22 |
| π3 + 2πn < x + π3 < 2π3 + 2πn,n ∈ z2πn < x < π4 + 2πn, n ∈ z | π4 + 2πn ≤ x – π4 ≤ 7π4 + 2πnπ2 + 2πn ≤ x ≤ 2π + 2πn, n ∈ z |
| 3) tg2x ≤ 0 | 4) ctgx3 > –1 |
| –π2 + πn < 2x < πn, n ∈ z–π4 + πn2 < x < πn2, n ∈ z | πn < x3 < 3π4 + πn, n ∈ z3πn < x < 9π4 + 3πn, n ∈ z |
31.8
| 1) 2sin(x + π3) – 3 ≤ 0sin(x + π3) ≤π2 | 4tg(x + 3π4) > 0tg(x + 3π4) > –1 |
| –4π3+ 2πn ≤ x + π3 ≤ π3 + 2πn,n ∈ z–5π3+ 2πn ≤ x ≤ 2πn,n ∈ z | –π3 + πn < x + 3π4 < π2 + πn,n ∈ z–π + πn < x < –π4 + πn,n ∈ z |
31.9
| 1) 6cos(x + π3) – 3 < 0cos(x + π3) < 12 | 2) 3ctg(x + π3) + 3 ≥ 0ctg(x + π3) ≥ –13 |
| π3+ 2πn < x + π3 < 5π3 + 2πn,n ∈ z2πn < x < 4π3 + 2πn, n ∈ z | πn < x < π3 ≤ 2π3 + πn–π3 + πn < x ≤ π3 + πn,n ∈ z |
31.10
sinα < 22
| α – кут при основі рівнобедреного трикутника0 < α < π4 |
0 < 2α < π2 – сума 2 кутів при основі
π2 <π – 2α < π – кут при вершині, тупий
Трикутник – тупокутний
31.11
cosβ < 12
| β – кут більший за π2, тому рівносторонній трикутник бути не може. |
31.12
| 1) sin2x cos2x > 1412 sin4x > 14sin4x > 12 |
π6 + 2πn < 4x < 5π6 + 2πn
π24 + πn2 < x < 5π24 + πn2, n ∈ z
| 2) cos2x4 – sin2x4 < –22cosx2 < –22 |
3π4 + 2πn < x2 < 5π4 + 2πn, n ∈ z
3π2 + 4πn < x < 5π2 + 4πn, n ∈ z
| 3) sin5x • cosx + sin3x cos5x ≥ 0sin8x ≥ 0 |
2πn ≤ 8x ≤ π + 2πn
πn4 ≤ x ≤ π8 + πn4, n ∈ z
| 4) cos22x ≥ 141+cos4x2 ≥ 14;1 + cos4x ≥ 12 |
cos4x ≥ 12 – 1
cos4x ≥ –12
–2π3 + 2πn ≤ 4x ≤ 2π3 + 2πn, n ∈ z
–π6 + πn2 ≤ x ≤ π6+ πn2, n ∈ z
31.13
1) 2sin3x • cos3x ≤ 32
sin6x ≤ 32
| –π3 + 2πn ≤ 6x ≤ π3 + 2πn, n ∈ z–2π9 + πn3 ≤ x ≤ π18 + πn3, n ∈ z |
2) sin2x2 – cos2x2 > 0
| –cosx > 0cosx < 0x ∈ (π2 + 2πn; 3π2 + 2πn), n ∈ z |
3) sin4x cosx – sinx cos4x > 12
sin3x > 12
| π6 + 2πn < 3x < 5π6 + 2πnπ18 + 23πn < x < 5π18 + 23πn, n ∈ z |
4) sin24x ≤ 14
1-cos8x2 ≤ 14
1 – cos8x ≤ 12
– cos8x ≤ 12 – 1
– cos8x ≤ –12
cos8x ≥ 12
–π3 + 2πn ≤ 8x ≤ π3 + 2πn, n ∈ z
–π24 + πn4 ≤ x ≤ π24+ πn4, n ∈ z
31.14
1) 22 ≤ cosx < 32
x ∈ [–π4 + 2πn; –π6 + 2πn) ∪(π6 + 2πn; π4 + 2πn], n ∈ z
2) –12 < sinx < 13
x ∈ (–π6 + 2πn; arcsin13 + 2πn] ∪[πn–arcsin13 +2πn; 7π6 + 2πn), n ∈ z
31.15
1) 12 < sinx ≤ 22
x ∈ (π6 + 2πn; π4 + 2πn] ∪ [3π4 + 2πn; 5π6 + 2πn), n ∈ z
2) –32 ≤ cosx ≤ 23
x ∈ (arccos23 + 2πn; 5π6 + 2πn] ∪[7π6 + 2πn; 2πn–arccos23 +2πn;), n ∈ z
31.16
1) |tgx| ≤ 3
–3 ≤ tgx ≤ 3
x ∈ (–π3 + πn; π3 + πn] , n ∈ z
2) |ctgx| > 1
ctgx > 1
ctgx < –1
x ∈ (–π4 + πn; πn) ∪ (πn; π4 + πn), n ∈ z
31.17
1) |tgx| > 1
tgx > 1
tgx < –1
x ∈ (π4 + πn; π2 + πn) ∪ (π2 + πn;3π4 + πn ), n ∈ z
31.18
1) 3sinx – cosx > 1 |: 2
32sinx – 12cosx > 12
cosπ6 sinx – sinπ6cosx > 12
sin(x – π6) > 12
π6 + 2πn < x – π6< 5π6 + 2πn, n ∈ z
π3 + 2πn < x < π+ 2πn, n ∈ z
2) sinx + cosx ≤ 0 | • 2
12 sinx + 12 cosx ≤ 0
cosπ4 sinx + sinπ4 cosx ≤ 0
sin(x + π4) ≤ 0
–π + 2πn ≤ x + π4 ≤ 2πn, n ∈ z
–5π4 + 2πn ≤ x ≤ –π4+ 2πn, n ∈ z
31.19
1) sinx + 3cosx ≤ 1 | :2
12 sinx + 32 cosx ≤ 12
cosπ3 sinx + sinπ3 cosx ≤ 12
sin(x + π3) ≤ 12
–7π6 + 2πn ≤ x + π3 ≤ π6 + 2πn, n ∈ z
–3π2 + 2πn ≤ x ≤ –π6 + 2πn, n ∈ z
2) sinx – cosx > 0 | 2
12 sinx – 12cosx > 0
cosπ4 sinx – sinπ4 cosx > 0
sin(x – π4) > 0
| 2π < x – π4 < π + 2πn, n ∈ z π4 + 2πn < x < 5π4 + 2πn, n ∈ z |
31.20
1) 2cos2x + 3cosx – 2 ≤ 0
cosx = t –1 ≤ t ≤ 1
2t2 + 3t – 2 ≤ 0
D = 9 + 4 • 2 • 2 = 25
t1 = -3+54 = 12 t2 = –2
–2 ≤ t ≤ 12
–2 ≤ cosx ≤ 12
| x ∈ [π3 + 2πn; 5π3 + 2πn), n ∈ z |
2) ctg2x + ctgx > 0
ctgx = t
t2 + t > 0
t(t + 1) > 0
t < – 1 ctgx < –1
t > 0 ctg > 0
| x ∈ (–π4 + πn; πn) ∪ (πn; π2 + πn), n ∈ z |
31.21
1) 2sin2x – 7sinx + 3 ≥ 0
sinx = t |t| ≤ 1
2t2 – 7t + 3 ≥ 0
D = 49 – 4 • 2 • 3 = 49 – 24 = 25
t1 = 7+54 = 124 = 3
t2 = 12
t ≤ 12 sinx ≤ 12
t ≥ 3 sinx ≥ 3 ∅
| x ∈ [–7π6 + 2πn; π6 + 2πn], n ∈ z |
2) tg2x – tgx < 0
tgx = t
t2 – t < 0
t(t – 1) < 0
0 < t < 1 0 < tgx < 1
| x ∈ (πn; π4 + πn), n ∈ z |
31.22
1) tgx- 32+cosx > 0
(tgx – 3)(2 + cosx) > 0
Нулі:
tgx = 3 cosx = –2
x = π3 + πn, n ∈ z ∅
cosx + 2 > 0
tgx > 3
| x ∈ (π3 + πn; π2 + πn), n ∈ z |
2) cosx1-sinx ≤ 0
cosx(1 – sinx) ≤ 0
1 – sinx ≠ 0
–1 ≤ sinx ≤ 1
0 ≤ 1 – sinx ≤ 2, тобто 1 – sinx ≥ 0
| cosx ≤ 0sinx ≠ 1 |
x ∈ (π2 + 2πn; π + 2πn], n ∈ z
31.23
1) ctgx+ 33+sinx < 0
3 + sinx > 0, тому ctgx + 3 < 0
ctgx < –3
| x ∈ (–π6 + πn; πn), n ∈ z |
2) sinx1-cosx ≥ 0
–1 ≤ cosx ≤ 1
–1 ≤ – cosx ≤ 1
0 ≤ 1 – cosx ≤ 2 1 – cosx ≥ 0, тому sinx ≥ 0
| sinx ≥ 0cosx ≠ 1 |
x ∈ (2πn; π + 2πn], n ∈ z
31.24
1) 2cos2x + 5sinx – 4 ≥ 0
2(1 – sin2x) + 5sinx – 4 ≥ 0
2 – 2sin2x + 5sinx – 4 ≥ 0
–2sin2x + 5sinx – 4 ≥ 0
2sin2x – 5sinx + 2 ≤ 0
sinx = t, |t| ≤ 1
2t2 – 5t + 2 ≤ 0
D = 25 – 4 • 2 • 2 = 9
t1 = 5+34 = 2 t2 = 12
12 ≤ t ≤ 2
sinx ≥ 12
| x ∈ [π6 + 2πn; 5π6 + 2πn], n ∈ z |
2) 2cosx + 3cos2x – 5 ≥ 0
2cosx + 3(2cos2x – 1) – 5 ≥ 0
2cosx + 6cos2x – 3 – 5 ≥ 0
6cos2x + 2cosx – 8 ≥ 0
3cos2x + cosx – 4 ≥ 0
cosx = t |t| ≤ 1
3t2 + t – 4 ≥ 0
D = 1 + 4 • 4 • 3 = 49
t1 = -1+76 = 1
t2 = -1-76 = –86 = –43
t ≤ –43 cosx ≤ –43 ∅
t ≥ 1 cosx ≥ 1
cosx = 1
x = 2πn, n ∈ z
3) sinx + cos2x ≥ 1
sinx + 1 – 2sin2x – 1 ≥ 0
–2sin2x + sinx ≥ 0
2sin2x – sinx ≤ 0
sinx(2sinx – 1) ≤ 0
sinx = t |t| ≤ 1
t(2t – 1) ≤ 0
| 0 ≤ sinx ≤ 12 |
x ∈ [2πn; π6 + 2πn] ∪ [5π6 + 2πn; π + 2πn], n ∈ z
4) 3ctgx < tgx
3tgx – tgx < 0
tgx = t
3t – t < 0
3- t2t > 0
t- 3(t+ 3)t > 0
| x ∈ (π3 + πn; π2 + πn) ∪ (2π3 + πn; π + πn), n ∈ z |
31.25
1) 3sin2x + 7cosx – 3 > 0
3(1 – cos2x) + 7cosx – 3 > 0
3 – 3cos2x + 7cosx – 3 > 0
3cos2x – 7cosx < 0
cosx(3cosx – 7) < 0 cosx = t
t(3t – 7) < 0
0 < cosx < 73
| x ∈ (–π2 + 2πn; π2 + 2πn), n ∈ z |
2) cos2x + sinx – 1 ≥ 0
1 – 2sin2x + sinx – 1 ≥ 0
sinx – 2sin2x ≥ 0
sinx = t
t – 2t2 ≥ 0
t(1 – 2t) ≥ 0
| 0 ≤ t ≤ 120 ≤ sinx ≤ 12 |
x ∈ [2πn; π6 + 2πn] ∪ [5π6 + 2πn; π + 2πn], n ∈ z
3) 2cos2x + cosx – 1 ≤ 0
2(2cos2x – 1) + cosx – 1 ≤ 0
4cos2x – 2 + cosx – 1 ≤ 0
4cos2x + cosx – 3 ≤ 0
cosx = t |t| ≤ 1
4t2 + t – 3 ≤ 0
D = 1 + 4 • 4 • 3 = 49
| t1 = -1+78 = 68 = 34t2 = –1 | –1 ≤ cosx ≤ 34 | |
| x ∈ [arccos34 + 2πn; 2πn–arccos34 +2πn], n ∈ z |
4) tgx < ctgx
tgx < 1tgx
tgx = t
t – 1t < 0
t-1(t+1)t < 0
| tgx < –10 < tgx < 1 | |
| x ∈ (πn; π4 + πn) ∪ (π2 + πn; 34 + πn), n ∈ z |
31.26
1) 2sin42x ≥ sin22x
sin2x = t |t| ≤ 1
2t4 – t2 ≥ 0
t2(2t2 – 1) ≥ 0
t2(2t – 1)(2t + 1) ≥ 0
t = 0 t = 12 t = –12
| t ∈ (–∞; –12] ∪ {0} ∪ [12; ∞) | |
| 2x = πnx = πn2, n ∈ z |
π4 + πn ≤ 2x ≤ 3π4 + πn, n ∈ z
π8 + πn2 ≤ x ≤ 3π8 + πn2, n ∈ z
x ∈ [π8 + πn2; 3π8 + πn2] ∪ {πn2}, n ∈ z
2) 2cos2x – 8 sinx cosx < 5;
1 + cos2x – 82 sin2x < 5;
1 + cos2x – 2sin2x – 5 < 0
cos2x – 2sin2x < 4
–1 ≤ cos2x ≤ 1
–2 ≤ –2sin2x ≤ 2
–1 – 2 ≤ cos2x – 2sin2x ≤ 1 + 2 < 4
тобто cos2x – 2sin2x < 4 завжди
x ∈ R
3) 4|cosx| + 2cos2x > 1
| cosx ≥ 04cosx + 2(2cos2x – 1) > 14cosx + 4cos2x – 2 > 14cos2x + 4cosx – 3 >0cosx = t4t2 + 4t – 3 > 0D = 16 + 4 • 4 • 3 = 64t1 = -4+88 = 12t2 = -4-88 = –128 = –2cos ≥ 12x ∈ (–π3 + 2πn; π3 + 2πn), n ∈ z | cosx < 0–4cosx + 2(2cos2x – 1) > 1–4cosx + 4cos2x – 2 – 1 > 04cos2x – 4cosx – 3 > 0cosx = t4t2 – 4t – 3 > 0D = 16 + 4 • 4 • 3 = 64t1 = 4+88 = 32t2 = –12 –12 < cosx < 0x ∈ (π2 + 2πn; 2π3 + 2πn) ∪ (4π3 ++ 2πn; 3π2 + 2πn) , n ∈ z |
B. x ∈(–π3 + 2πn; π3 + 2πn) ∪(π2 + 2πn; 2π3 + 2πn) ∪ (4π3 + 2πn; 3π2 +
+ 2πn) , n ∈ z
4) |cosx| < |sinx|
cos2x < sin2x
cos2x – sin2x < 0
1 – sin2x – sin2x < 0
cos2x < 0
π2 + 2πn < 2x < 3π2 + 2πn
π4 + πn < x < 3π4 +πn, n ∈ z
31.27
1) sin2x + sinx ≤ 0
2sinx • cosx + sinx ≤ 0
sinx(2cosx + 1) ≤ 0
sinx = 0 cosx = –12
x = πn x = ± 2π3 + 2πn
x ∈ [2π3 + 2πn; π+ 2πn] ∪ [4π3 + 2πn; 2π + 2πn], n ∈ z
2) sin3x – sin2x > 0
2sinx2 cos 5x2 > 0
T1 = 2π12 = 4π T2 = 2π •25 = 4π5 T = 4π
sinx2 = 0 cos5x2 = 0
x = 2πn, n ∈ z 5x2 = π5 + πn, n ∈ z
5x = π + 2πn
x = π5 + 2πn5, n ∈ z
x ∈ (2πn; π5 + 2πn) ∪ (3π5 + 2πn; π + 2πn) ∪ (7π5 + 2πn; 9π5 + 2πn),
n ∈ z
31.28
1) sin2x – cosx > 0
2sinx cosx > 0
cosx(2sinx – 1) > 0
cosx = 0 sinx = 12
x = π2 + πn x = (–1)n π5 + πn, n ∈ z
x ∈ (π6 + 2πn; π2 + 2πn) ∪ (5π6 + 2πn; 3π2 + 2πn)
2) cos3x – cosx ≤ 0
–2sin2x sinx ≤ 0
sin2x • sinx ≥ 0
sin2x = 0 sinx = 0
x = πn2 x = πn
x ∈ [πn; π2 + πn], n ∈ z
31.29
a2 + 2a – sin2x – 2acosx > 2 x ∈ R
sin2x + 2acosx – a2 – 2a + 2 < 0
1 – cos2x – 2acosx + a2 + 2a – 3 > 0
cos2x – 2acosx + a2 + 2a – 3 > 0
cosx = t |t| ≤ 1
t2 – 2at + a2 + 2a – 3 >0
(t – a)2 + 2a – 3 > 0
(t – a)2 > 3 – 2a
(cosx – a)2 > 3 – 2a
cosx – a > 3-2a cosx > a + 3-2a –1 ≤ cosx ≤ 1
cosx – a < –3-2a cosx < a – 3-2a
a + 3-2a < – 1 3-2a < – 1 –a
a – 3-2a > 1 3-2a < a – 1
3-2a < – 1 – a 3-2a < a – 1
–1 – a > 0 a – 1 > 0
3 – 2a ≥ 0 3 – 2a ≥ 0
3 – 2a < 1 + 2a + a2 3 – 2a < a2 – 2a + 1
a < – 1 a > 1
a ≤ 32 a2 – 2 > 0
a2 + 4a – 2 > 0
| a1,2 = –2 ± 6 | |
| a > 2 |
a < –2 – 6
Відповідь: a < –2 – 6 або a > 2
31.30
cos2x + 2asinx – 2a < a2 – 4; x ∈ R
1 – sin2x + 2asinx – 2a – a2 + 4 < 0
sin2x + 2asinx + a2 + 2a – 5 > 0
(sinx + a)2 > 5 – 2a
sinx + a > 5-2a sinx > 5-2a – a |sinx| ≤ 1
sinx + a < –5-2a sinx < – 5-2a – a
5-2a – a < – 1 5-2a < a – 1
–5-2a – a > 1 5-2a < –a – 1
5-2a < a – 1 5-2a < –a – a
a – 1 > 0 –a – 1 > 0
5 – 2a < a2 – 2a + 1 5 – 2a < a2 + 2a + 1
a > 1 a < – 1
a2 – 4 > 0 a2 + 4a – 4 > 0
| a > 2 | D = 16 + 4 • 4 = 32 = 16 • 2a1 = -4+422 = –2 + 22a2 = –2 – 22 |
| a < –2 – 22 |
Відповідь: a < –2 – 22 або a > 2
32.1
1) lim3 = 3 2) lim(–12) = –12
n→ ∞ n→ ∞
32.2
1) lim(–2) = –2 2) lim15 = 15
n→ ∞ n→ ∞
32.3
1) lim(an + bn) = 8; 2) lim(an – bn) = 4
n→ ∞ n→ ∞
3) lim(an • bn) = 12; 4) limanbn = 3
n→ ∞ n→ ∞
32.4
1) lim(xn + yn) = 15; 2) lim(xn – yn) = 5
n→ ∞ n→ ∞
3) lim(xn • yn) = 50; 4) limxnyn = 2
n→ ∞ n→ ∞
32.5
1) lim4n3+ 1 = 0 2) lim(1n + 2) = 2
n→ ∞ n→ ∞
32.6
1) lim4n5- 2 = 0 2) lim(3 – 1n) = 3
n→ ∞ n→ ∞
32.7
1) lim(1x3 – 5) = –5 2) lim3x2+ x = 0
x→ ∞ x→ ∞
32.8
1) lim(1x2 + 2) = 2 2) lim7x3+ 2x = 0
x→ ∞ x→ ∞
32.9
1) lim4n-32n+2 = 2
n→ ∞
ε > 0, n > N |xn – a| < ε
|4n-32n+2 – 2| < ε |4n- 3 -4n-42n+2| = 72n+2 < ε n > ε14 – 1
32.10
lim3n-5n+2 = 3
n→ ∞
ε > 0, n > N |xn – a| < ε
|3n-5n+2 – 3| < ε
|3n- 5 -3n-6n+2| < ε
11n+2 < ε
n > ε11 – 2
32.11
1) lim4n2- 3nn2+ n+1 = limn2(4- 3n)n2(1+ 1n+ 1n2) = lim4- 3n1+1n+ 1n2 = 41 = 4.
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
2) limn3- 1n4+ 2n = limn4(1n- 1n4)n4(1+ 2n3) = 0
n→ ∞ n→ ∞
32.12
1) limn+2n2- n+3 = limn2(1n+ 2n2)n2(1- 1n+ 2n2) = 0
n→ ∞ n→ ∞
2) lim6n+22n-7 = limn(6+ 2n)n(2- 7n) = 62 = 3
n→ ∞ n→ ∞
32.13
1) lim4x-12+8x = limx(4- 1x)x(2x+ 8) = 48 = 12
x→ ∞ x→ ∞
2) lim3x- x2x2+ 2x-7 = –1
x→ ∞
3) lim4x3+ 2x1- x3 = 4-1 = –4
x→ ∞
4) limx2x3- 7 = 0
x→ ∞
32.14
1) lim7x+11-14x = –714 = –12
x→ ∞
2) limx2- 3x+52x- x2 = –1
x→ ∞
3) lim1-6x32x3+ x = –62 = –3
x→ ∞
4) limxx2- 4 = 0
x→ ∞
32.15
lim2+4+6+…+2n5n2- 4n+1 = limn2+ n5n2- 4n+1 = 15.
n→ ∞ n→ ∞
2 + 4 + 6 + … + 2n = 2+2n2 • n = (1 + n) • n = n + n2.
32.16
lim1+2+3+…+nn2- 3 = lim(n+n2)2 •(n2- 3) = 12.
n→ ∞ n→ ∞
1 + 2 + 3 + … + n = 1+n2 • n = n2+ n2
32.17
1)limnn+1+ 9n+1 = [∞∞] = limn •(n+1- 9n+1)n+1-9n-1 = limn(1+1k- 9+ 1n)-8n =
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
= –18lim(1+ 1n – 9+ 1n) = –18 • (1 – 3) = –18 • (–2) = 14
n→ ∞
2)lim8nn2+ 1+ n2+ 7 =[∞∞] = lim8nn(1+ 1n2+ 1+ 7n2) = lim81+ 1n2+ 1+ 7n2 =
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
= 81+1 = 4.
32.18
1) lim4n+1n+ n+3 = [∞∞] = limn • 4+ 1nn (1+ 1+ 3n) = 22 = 1
n→ ∞ n→ ∞
2) limn9n2+ 1+n2+ 2 = limnn(9+ 1n2+ 1+ 2n2) = 13+1 = 14.
n→ ∞ n→ ∞
32.19
1) lim(n-2 – n) = limn-2-nn-2+ n = lim-2n-2+ n = 0
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
2) lim(4n2+ n – 2n) = lim4n2+ n-4n24n2+ n+ 2n = limnn(4+ 1n+ 2) = 14.
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
32.20
1) lim(n+3 – n) = limn+3-nn+3+ n = 0
n→ ∞ n→ ∞
2) lim(n2- n – n) = limn2- n- n2n2- n+ n = lim-nn(1- 1n+ 1) = –11+1 = –12.
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
32.21
lim1+2+3+…+n9n4+ 1 = lim1+n2 •nn29+ 1n4 = limn+ n22n29+ 1n4 = limn2(1+ 1n)2n29+ 1n4 = 16.
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
32.22
lim2+4+6+…+2n1+25n4 = lim2+2n2 •nn21n4+ 25 = lim1+n•nn21n4+ 25 = limn2(1n+ 1)n21n4+ 25 = 15.
n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞ n→ ∞
33.1
1) limx = 2
x→ 2
2) lim(2x – 1) = –1
x→ 0
33.2
1) limx = –1
x→ 1
2) lim(3x + 2) = 2
x→ 0
33.3
1) f(x) = 3x – 5 непер. в т. х = 3
2) f(x) = 1х-3 розрив в т. х = 3
33.4
1) g(x) = 2x + 7 неперервна
2) g(x) = 12-x не є неперевною
33.5
1) limx2+ 7x-1 = –7
x→ 0
2) lim(x2 – 3x + 5) = 4 + 6 + 5 = 15
x→ –2
3) lim5x-5x-1 = [00] = lim 5(x-1)x-1 = 5
x→ –1 x→ –1
4) lim4- x22-x = [00] = lim2-x(2+x)2-x = 4.
x→ 2 x→ 2
33.6
1) lim5+ x31+x = 5
x→ 0
2) lim(3x2 – 4x + 7) = [3 + 4 + 7] = 14
x→ –1
3) lim20-10x2-x = lim 10(2-x)2-x = 10
x→ 2 x→ 2
4) limx2-1x-1 = [00] = limx-1(x+1)x-1 = 2.
x→ 1 x→ 1
33.9
limf(x) = 5
x→ 1
1) lim2f(x) = 10
x→ 1
2) lim(f(x) + 4) = 9
x→ 1
3) lim10f(x) = 105 = 2
x→ 1
4) limf(x)fx- 4 = [55-4] = 5
x→ 1
33.10
lim h(x) = 4
x→ 2
1) lim 7h(x) = 28
x→ 2
2) lim(h(x) – 3) = 1
x→ 2
3) lim12h(x) = 3
x→ 2
4) limh(x)hx- 3 = 4.
x→ 2
33.11
1) lim sinx = 0
x→ 0
2) lim cosx = 32
x→ π6
33.12
1) lim cosx = 1
x→ 0
2) lim sinx = 32
x→ π3
33.17
lim(2x + 3) = 1
x→ –1
ε > 0 |2x + 3 – 1| < ε |2x + 2| < ε, 2|x + 1| < ε |x + 1| < ε2
при σ = ε2 вик. |(2x + 3) – 1| < ε ⇒ lim (2x + 3) = 1
x→ –1
33.18
lim(3x – 5) = 1
x→ 2
ε > 0 |3x – 3 – 1| < ε |3x – 6| < ε, 3|x – 2| < ε |x – 2| < ε2
Отже, при σ = ε2 вик. |(3x – 5) – 1| < ε ⇒ lim (3x – 5) = 1
x→ 2
33.21
lim f(x) = 5 lim g(x) = 7
x→ 3 x→ 3
1) lim (f(x) + g(x)) = 5 + 7 = 12.
x→ 3
2) lim (3f(x) – 5g(x)) = 3 • 5 – 5 • 7 = 15 – 35 = –20
x→ 3
3) lim(g2(x) – f(x)) = 49 – 5 = 44
x→ 3
4) lim fx+ 1gx- 1 = 3+17-1 = 66 = 1.
x→ 3
33.22
lim f(x) = 9 lim g(x) = 4
x→ 1 x→ 1
1) lim (f(x) – g(x)) = 9 – 4 = 5
x→ 1
2) lim(4f(x) + 3g(x)) = 36 + 12 = 48
x→ 1
3) lim (f2(x) + g(x)) = 81 + 4 = 85
x→ 1
4) lim fx+ 1gx- 2 = 9+14-2 = 102 = 5.
x→ 1
33.23
1) lim x-2x2+ 2x-8 = [00] = lim (x-2)x-2(x+4) = lim 1x+4 = [12+4] = 16.
x→ 2 x→ 2 x→ 2
2) lim x2+ 2x-3x2- 1 = limx-1(x+3)x-1(x+1) = lim x+3x+1 = [1+31+1] = 42 = 2.
x→ 1 x→ 1 x→ 1
3) lim x3+ 1x+1 = [00] = lim x+1(x2- x+1)(x+1) = lim(x2 – x + 1) =[1+1+1] = 3
x→–1 x→–1 x→ –1
4) lim3- x9-x = [00] = lim3- x3- x(x+ x) = lim13+ x = [13+ 9] = 16.
x→9 x→9 x→9
33.24
1) lim x2- x-6x+2 = [00] = lim x+2(x-3)x+2 = lim(x – 3) = –5
x→–2 x→–2 x→ –2
2) lim x2- 1x2+ 5x+4 = [00] = lim x-1(x+1)x+1(x+4) = lim x-1x+4 = [-1-1-1+ 4] = -2+3 = –23
x→–1 x→–1 x→ –1
3) limx3- 8x-2 = [00] = lim x-2(x2+ 2x+4)x-2 = lim(x2 + 2x + 4) = [22 + 2 •
x→2 x→2 x→ 2
• 2 + 4] = 12
4) lim 1-x1- x = [00] = lim 1- x(1+ x)1- x = [1 + 1] = 2
x→2 x→2
33.25
lim x2- 9x-3 = 6
x→3
Для ε > 0 |x2- 9x-3 – 6| < ε; |x2- 9-6x+18x-3| < ε |x2- 6x+9x-3| < ε
|x – 3| < ε –ε < x – 3 < ε –ε + 3 < x < ε + 3
Позначимо ε = δ. Отже, для будь якого ε > 0 знайшлося δ = ε, що для всіх х ≠ 3, які задов. |x – 3| < ε ⇒ |x2- 9x-3 – 6| ε ⇒ lim x2- 9x-3 = 6
33.26
lim x-4x+2 = –4. Розгл. ε > 0 таке, що |x-4x+2 = –4| < ε
x→3
|x2- 4+4x+8x+2| < ε |x2+ 4x+8x+2| < ε, |x + 2| < ε ⇒ δ = ε вик. |x2- 4x+2 +
+ 4| < ε
Отже, за означенням довели.
33.27
1) lim x3- 9xx2+ 2x-3 = limxx-3(x+3)x+3(x-1) = lim x(x-3)x-1 = [-3(-3-3)1-3-1= -3 •(-6)-4 =
x→–3 x→–3 x→ –3
= –184 = –92] = –92 = –4,5.
2) lim(2\x+2x-2 – 8\1x2- 4) = [∞ – ∞] = lim2x+4-8x2- 4 = lim 2(x-2)x-2(x+2) = lim2x+2
x→2 x→2 x→ 2 x→ 2
= [22+2] = 24 = 12 = 0,5.
33.28
1) lim4x- x32x2+ 3x-2 = [00] = lim x(4- x2)2x+2(x- 12) = limx(2-x2(x- 12) = [-2 •(2+2)2 •-2- 1] =
x→–2 x→–2 x→ –2
= -8-5 = 85 = 1,6.
2) lim(3\x+1x-1 – 6\1x2- 1) = [∞ – ∞] = lim3x+3-6x2- 1 = lim 3(x-1)x-1(x+1) =
x→1 x→1 x→ 1
= [31+1] = 1,5.
33.29
limx+3- 2x-1 = [00] = lim x+3- 2(x+3+ 2)x-1(x+3+ 2) = limx+3-4x-1(x+3+ 2) =
x→1 x→1 x→ 1
= lim1x+3+ 2 = [1x+3+ 2] = 14 = 0,25.
x→ 1
33.30
lim x+9- 3x = [00] = lim x+9- 3x+9+ 3xx+9+ 3 = lim x+9-9x(x+9+3) =
x→ 0 x→ 0 x→ 0
= lim1x+9+ 3 = 16.
x→ 0
33.33
1) 20 грн • 1,25 = 25 (грн) – ціна жовтня
2) 25 • 1,2 = 30 (грн) – у листопаді
33.35
f(a + b) – f(a)
1) f(x) = 5
f(a + b) = 5 f(a) = 5
f(a + b) – f(a) = 5 – 5 = 0
2) f(x) = x
f(a + b) – f(a) = a + b – a = b
3) f(x) = x2
f(a + b) – f(a) = (a + b)2 – a2 = 2ab + b2
4) f(x) = x3
f(a + b) – f(a) = (a + b)3 – a3 = a3 + 3a2b + 3ab2 + b3 – a3 = b3 +
+ 3a2b + 3ab2
5) f(x) = 1x
f(a + b) – f(a) = 1a+b – 1a = a-a-ba(a+b) = –ba(a+b)
6) f(x) = x
f(a + b) – f(a) = a+b – a
34.1
1) ∆x = 0,001
2) ∆x = –0,1 ∆x = x – x0.
34.2
1) ∆x = 0,01
2) ∆x = –0,001
34.3
1) так 3) ні
2) ні 4) так
34.4
1) ні 3) так
2) так 4) ні
34.5
f(x) = 3x – 4 x0 = 5 ∆x = 0,1
∆f = f(x0 + ∆x) – f(x0) = f(5,1) – f(5) = 3 • 5,1 – 4 – (3 • 5 – 4) =
= 11,3 – 11 = 0,3.
2) f(x) = x2 + 1, x0 = 2, ∆x = –0,2
∆f = f(x0 + ∆x) – f(x0) = f(1,8) – f(2) = 1,82 + 1 – (22 + 1) = 4,24 – 5 =
= –0,76.
34.6
1) g(x) = 2x + 3, x0 = 1, ∆x = –0,1
∆g(x) = g(x0 + ∆x) – g(x0) = g(0,9) – g(1) = 2 • 0,9 + 3 – (2 • 1 + 3) =
= 4,8 – 5 = –0,2
2) g(x) = x2 – 5, x0 = –1 ∆x = 0,2
∆g = g(–0,8) – g(–1) = (–0,8)2 – 5 – ((–1)2 – 5) = –4,36 + 4 = 0,36.
34.7
g(x) = sinx x0 = 0
1) ∆x = π6
∆g = g(π6) – g(0) = sinπ6 – sin0 = 12 – 0 = 12
2) ∆x = –π4
∆g = g(–π4) – g(0) = sin(–π4) – sin 0 = –22 – 0 = –22
34.8
f(x) = cosx x0 = π2
1) ∆x = π4
∆f = f(3π2) – f(π2) = cos3π2 – cosπ2 = 0 – 0 = 0
2) ∆x = –π6
∆f = f(π3) – f(π2) = cosπ3 – cosπ2 = 12 – 0 = 12
34.9
| 1) f(x) = x2f’(x) = 2xf’(–5) = –10f’(–2) = –4f’(1) = 2f’(0) = 0 | 2) g(x) = xg’(x) = 12xg’(14) = 12 • 14 = 1g’(9) = 129 = 16g’(25) = 1225 = 110 |
34.10
| 1) f(x) = x3f’(x) = 3x2f’(–1) = 3 • (–1)2 = 3f’(0) = 0f’(1) = 3f’(4) = 48 | 2) g(x) = 1xg’(x) = –1x2g’(–0,1) = –1(-0,1)2 = –100g’(0,2) = –10,04 = –25g’(5) = –125 |
34.11
f(x) = 2x – 3
1) ∆fx0 = f(x0 + ∆x) – f(x0) = 2(x0 + ∆x) – 3 – (2x0 – 3) = 2x0 + 2∆x – 3 –
– 2x0 + 3 = 2∆x
2) ∆f(x0) = f(x0 + ∆x) – f(x0) = f(1,5) – f(1) = 2 • 1,5 – 3 – (2 • 1 – 3) =
= 1.
34.12
g(x) = 2 – 3x
1) ∆g(x0) = g(x0 + ∆x) – g(x0) = 2 – 3(x0 + ∆x) – (2 – 3x0) = 2 – 3x0 – 3∆x – 2 + 3x0 = –3∆x
2) ∆g(x0) = g(2,5) – g(2) = 2 – 3 • 2,5 – (2 – 6) = –1,5.
34.13
1) f(x) = 3x2 – x, x0 = 1
f‘(x) = 6x – 1
f‘(1) = 6 – 1 = 5
2) f(x) = 16x + 5, x0 = –2
f’(x) = –16x2
f’(–2) = –164 = –4.
34.14
1) f(x) = 5x2 + x, x0 = –1
f’(x) = 10x + 1
f’(–1) = –10 + 1 = –9
2) f(x) = 1 – 20x x0 = 2
f’(x) = 20x2
f’(2) = 204 = 5
34.15
∆f(x0) ∆g(x0)
x0 = 1, ∆x = 0,1, f(x) = –2x g(x) = x2 – 1
∆f(x0) = f(x0 + ∆x) – f(x0) = f(1,1) – f(1) = –21,1 + 21 = 2 – 2011 = 22-2011 =
= 211
∆g(x0) = g(1,1) – g(1) = 1,12 – 1 – (12 – 1) = 0,21
211 < 0,21 ⇒ ∆f(x0) < ∆g(x0).
34.16
1) f’(x) = f(x) f(x) = x3
3x2 = x3
x3 – 3x3 = 0
x2(x – 3) = 0
x = 0 x = 3
2) g’(x) = –4
g(x) = 1x
–1x2 = –4
x2 = 14
x = ± 12
34.17
1) f(x) = f’(x) f(x) = x2
x2 = 2x
x(x – 2) = 0
x = 0 x = 2
2) g’(x) = 0,125 g(x) = x
12x = 0,125
x = 4
x = 16
34.18
f’(x) ≥ 3f(x) f(x) = x2
2x ≥ 3x2
2x – 3x2 ≥ 0
x(2 – 3x) ≥ 0
x = 0 x = 23
x ∈ [0; 23]
34.19
f’(3) = f’(–3) f(x) = x3
f’(x) = 3x2
f’(3) = 3 • 32 = 27 f’(–3) = 3 • (–3)2 = 27
34.20
g’(14) < g’(19) g(x) = x
g’(x) = 12x
g’(14) = 12 • 12 = 1
g’(19) = 12 • 13 = 32
34.21
1) f(x) = 4x – x, x0 = 2
f’(x0) = limfx0+ ∆x- f(x0)∆x = lim42+ ∆x- 2+ ∆x- 42+ 2∆x =
∆x→0 ∆x→0
= lim42+ ∆x- 2- ∆x-2+2∆x = lim42+∆x-∆x∆x = –2
∆x→0 ∆x→0
2) f(x) = x+3, x0 = 1
f’(x0) = lim fx0+ ∆x- f(x0)∆x
∆x→0
f’(1) = lim 1+ ∆x+3- 1+3∆x = lim4+ ∆x- 2∆x = lim∆x+4-4∆x(4+∆x+ 2) =
∆x→0 ∆x→0 ∆x→0
= lim14+ ∆x+ 2 = 14.
∆x→0
34.22
1) f(x) = x + 9x, x0 = 3
f’(x0) = limfx0+ ∆x- f(x0)∆x
∆x→0
f(x0 + ∆x) – f(x0) = x0 + ∆x + 9x0+ ∆x – x0 – 9x0
x0 = 3
f’(3) = lim3+ ∆x+ 93+ ∆x- 3- 93∆x = lim∆x+ 93+ ∆x∆x = lim3∆x+ ∆x2+ 9-9-3∆x3+ ∆x∆x =
∆x→0 ∆x→0 ∆x→0
= lim∆x2(3+ ∆x)∆x = lim∆x2∆x2+ 3∆x = 1
∆x→0 ∆x→0
2) f(x) = x-2 x0 = 6
f’(6)=lim 6+ ∆x-2- 6-2∆x=lim4+ ∆x- 6-2∆x=lim4+ ∆x- 2(4+ ∆x+ 2)∆x(4+∆x+ 2 =
∆x→0 ∆x→0 ∆x→0
= lim4+ ∆x-4∆x(4+ ∆x+ 2) = lim∆x∆x(4+ ∆x+ 2) = [14+0+ 2] = 14.
∆x→0 ∆x→0
34.23
1) f(x) = 4 – 7x
f’(x) = lim4-7x+ ∆x- (4-7x)∆x = lim4-7x-7∆x-4+7x∆x = –7.
∆x→0 ∆x→0
2) g(x) = 3x + x2
g‘(x)=lim3 •x+ ∆x+ (x+ ∆x)2- (3x+ x2)∆x=lim3x+3∆x+ x2+ 2x∆x+∆x2- 3x- x2∆x=
∆x→0 ∆x→0
= lim3∆x+2x∆x+ ∆x2∆x = 3 + 2x.
∆x→0
34.24
1) f(x) = 2x + 5
f’(x) = lim2x+ ∆x+ 5-(2x+5)∆x = lim2x+2∆x+5-2x-5∆x = 2.
∆x→0 ∆x→0
2) f(x) = x2 – 5x
f’(x)=lim(x+ ∆x)2- 5x+ ∆x- (x2- 5x)∆x =limx2+2x∆x+∆x2-5x-5∆x-x2+5x∆x =
∆x→0 ∆x→0
= lim∆x2+ 2x∆x-5∆x∆x = 2x – 5.
∆x→0
34.25
f’(x) + g’(x) – 5 > 0
f(x) = x2, g(x) = x3
f’(x) = 2x g’(x) = 3x2
2x + 3x2 – 5 > 0
3x2 + 2x – 5 > 0
D = 4 + 4 • 3 • 5 = 64 x1 = -2+86 = 1
x2 = -2-86 = –106 = –53
x ∈ (–∞; –123) ∪ (1; ∞)
34.26
|f’(x)| = f(x) f(x) = x2
f’(x) = 2x
|2x| = x2
x ≥ 0 x ≥ 0 x = 0
2x = x2 x(x – 2) = 0 x = 2
x < 0 x < 0 x = 0
–2x = x2 x(x + 2) = 0 x = –2
Відповідь: –2; 0; 2.
34.34
1) k = 4
2) k = 0,17
3) k = –13
4) 12x + 2y = 5
2y = –12x + 5
y = –6x + 52 k = –6.
5) y = 7 k = 0
6) 7y = –14
y = –2 k = 0.
34.32
k(–1; 4) паралельно Ох
y = kx + b
k = 0
y = b
y = 4
34.33
1) k = 3 M(2; –1)
y = kx + b
–1 = 3 • 2 + b
b = –7
y = 3x – 7
2) k = –7 M(2; –1)
–1 = –7 • 2 + b;
b = 14 – 1 = 13
y = –7x + 13
3) k = 0
y = b y = –1
4) k = 0,5
y = 0,5x + b
–1 = 0,5 • 2 + b b = –2 y = 0,5x – 2.
34.34
1) y = x + 2
k = 1 = tgα. α = 45°
2) y = 7 – x
k = –1 = tgα; α = 135°
3) y = 5
k = 0 α = 0
4) y = 3x
k = 3 tgα = 3 α = π3.
34.35
L(2; –3)
| 1) α = 45°y = kx + bk = tgα = 1y = x + b–3 = 2 + b b = –5y = x – 5 | 2) α = 120°k = tg120° = –tg60° = –3y = –3x + b–3 = –23 + bb = 23 – 3y = –3x + 23 – 3 |
34.36
1) y = 5 – 2x y + 2x – 7 = 0
2) y = –2 та y = 2
3) y = 0,5x – 7 та y = 12x.
35.2
f’(3) = 5 x0 = 3
k = f’(3) = 5
35.3
1) k = 1
2) tgα = k = 1
α = 45°
35.4
α = 60°
f’(x0) = tgα = tg60° = 3.
35.5
k = f’(x0)
f’(x) = (1x)’ = –1x2
f’(–1) = –1(-1)2 = –11 = –1
35.6
f(x) = x x0 = 0,25
k = f’(x0)
f’(x) = 12x
k = f’(0,25) = 120,25 = 12 •0,5 = 1
35.7
f(x) = x2 x0 = –2
tgα = f’(x0)
f’(x) = 2x
f’(x0) = 2 • (–2) = –4 = tgα
35.8
f(x) = x3 x0 = –1
tgα = f’(x0)
f’(x0) = 3 • (–1)2 = 3
tgα = 3
35.9
x(t) = t3
U(t) = x’(t)
| 1) t = 2cx’(t) = 3t2U(2) = 3 • 22 = 12 | 2) t = 3cx’(t) = 3t2U(3) = 3 • 32 = 27 |
35.10
x(t) = t2
| 1) t = 4cx’(t) = 2tU(4) = 2 • 4 = 8 | 2) t = 10cU(10) = 2 • 10 = 20 |
35.11
f(x) = x x0 = 1
y = f’(x0)(x – x0) + f(x0)
f’(x) = 12x f’(1) = 12 f(1) = 1
y = 12(x – 1) + 1
y = 12x – 12 + 1
y = 12x + 12
36.12
f(x) = 1x x0 = 1
y = f’(x0) (x – x0) + f(x0)
f’(x) = –1x2 f’(1) = –1 f(1) = 1
y = –1(x – 1) + 1
y = –x + 1 + 1
y = –x + 2
35.13
f(x) = x2 α = 135°
f’(x0) = tgα
f’(x) = 2x
tg135° = –1
f’(x0) = 2x0 = –1 x0 = –12
f(–12) = (–12)2 = 14
y = –(x + 12) + 14
y = –x – 14
35.14
f(x) = x α = 45°
f’(x0) = tgα = tg45° = 1
f’(x) = 12x 2x0 = 1
f’(x0) = 12x0 = 1 x0 = 12
f(14) = 14 = 12 x0 = 14
y = (x – 14) + 12
y = x + 14
35.15
x(t) = 1t
U(t0) = –19 м/с, t0 – ?
x’(t) = –1t2
x’(t0) = –1t02 = –19
t02 = 9
t0 = 3
35.16
x(t) = t3 U(t0) = 48 м/с, t0 – ?
x’(t) = 3t2
x’(t0) = 3t02 = U(t0)
3t02 = 48
t02 = 16
t0 = 4
35.19
f(x) = x3 // y = 12x – 17
x0 – ?
f’(x0) = 12
f’(x) = 3x2
3x02 = 12; x02 = 4 x0 = ± 2
35.20
f(x) = 1x // y = 8 – 19x
f’(x0) = –19
f’(x) = –1x2
f’(x0) = –1x2 = –19
x = ± 3
35.21
x(t) = t2 x(t) = t3
U1 = U2 t0 – ?
U1 = x’(to) = 2t0
U2 = x‘(t0) = 3t02
2t0 = 3t02
t0(3t0 – 2) = 0
t0 = 0 t0 = 23
35.26
f(x) = x //y = 16x + 5
y = f’(x0) (x – x0) + f(x0)
f’(x0) = 16
f’(x) = 12x f’(x0) = 12x0 = 16
x0 = 3
x0 = 9
f(9) = 9 = 3
y = 16(x – 9) + 3
y = 16x – 32 + 3
y = 16x + 32
35.27
f(x) = x2 //y = –2x + 7
f’(x0) = –2
f’(x0) = 2x0 = –2 x0 = –1
f(–1) = (–1)2 = 1
y = –2(x + 1) + 1
y = –2x – 2 + 1
y = –2x – 1
35.28
f(x) = 1x
1) x0 = –1
f’(x) = –1x2 f’(–1) = –1
f(–1) = –1
y = –1(x + 1) – 1
y = –x – 2
3) S = 12 • 2 • 2 = 2 (кв. од.)
35.29
f(x) = x3
1) x0 = –1
f’(x0) = 3 • (–1)2 = 3
f(–1) = (–1)3 = –1
y = 3 • (x + 1) – 1
y = 3x + 2
3) S = 12 • 2 • 23 = 23 (кв. од.)
35.30
y = x2 x0 = –2, x0 = 1
y’ = 2x
| y+(–2) = –4y(–2) = 4y = –4(x + 2) + 4y = –4x – 8 + 4y = –4x – 4 | y+(1) = 2y(1) = 1y = 2(x – 1) + 1y = 2x – 2 + 1y = 2x – 1. |
| –4x – 4 = 2x – 1;–6x = 3x = –12y = –4 • (–12) – 4 = –2. (–12; –2). |
35.31
1) 12180 • 0,15 + 820 • 0,2 = 1991 (грн) – 2015 директ.
2) 15000 • 0,18 = 2700 (грн) – 2016 директ.
3) 2700 – 1991 = 709 (грн) – різниця у дир.
4) 9000 • 0,15 = 1350 (грн) – 2015 менеджер
5) 9000 • 0,18 = 1620 (грн) – 2016 мен.
6) 1620 – 1350 = 270 (грн) – різниця
35.33
| 1) х–3 | 2) х–9 | 3) х–2 | 4) х–2018 |
35.34
f(x) = sinx – cosx
1) f(0) = sin0 – cos0 = 0 – 1 = –1
2) f(π3) = sinπ3 – cosπ3 = 32 – 12
3) f(π4) = sinπ4 – cosπ4 = 22 – 22 = 0
4) f(π2) = sinπ2 – cosπ2 = 1 – 0 = 1
36.1
| 1) f(x) = x+f’(x) = 7x63) t(x) = x9t‘(x) = 9x8 | 2) g(x) = sinxg‘(x) = cosx4) φ(x) = x–4φ’(x) = –4x–5 |
36.2
| 1) f(x) = cosxf’(x) = –sinx3) Ψ(x) = x–7Ψ’(x) = –7x–8 | 2) p(x) = x5p’(x) = 5x44) t(x) = x11t‘(x) = 11x10 |
36.3
| 1) m(x) = 5xm’(x) = 53) φ(x) = 2ctgxφ’(x) = –2sin2x | 2) f(x) = 3x6f’(x) = 18x54) Ψ(x) = 3x–2Ψ’(x) = –6x–3 |
36.4
| 1) g(x) = 7xg’(x) = 73) f(x) = 5x2f’(x) = 10x | 2) φ(x) =3tgxφ’(x) = 3cos2x4) Ψ(x) = 5x–3Ψ’(x) = –15x–4. |
36.5
1) φ(x) = cosx – x8
φ’(x) = –sixx – 8x7
2) f(x) = x3 + x17
f’(x) 3x2 + 17x16
36.6
1) g(x) = x4 + sinx
g’(x) = 4x3 + cosx
φ(x) = x10 – 1
φ’(x) = 10x9.
36.7
1) f(x) = x35 f’(x) = 3x25
2) g(x) = –x102 g’(x) = –10x92 = –5x9
3) t(x) = 4x2 t’(x) = –8x3
4) p(x) = 5x7 p’(x) = –35x8
36.8
1) φ(x) = x42 φ’(x) = 4x32 = 2x3
2) Ψ (x) = –x93 Ψ’(x) = –9x83 = –3x8
3) f(x) = 3x f’(x) = –3x2
4) t(x) = 2x5 t’(x) = –10x6
36.9
1) f(x) = 3x2 – 7x3 + 3
f’(x) = 6x – 21x2
2) g(x) = 2sinx – 4x5 + x
g‘(x) = 2cosx – 20x4 + 12x.
36.10
1) f(x) = 2x11 – 3cosx + 7
f’(x) = 22x10 + 3sinx
2) g(x) = 5x7 + 1x – x
g’(x) = 35x6 – 1x2 – 1.
36.11
1) f(x) = 13x3 + x2, x0 = –1
f’(x) = x2 + 2x
f’(–1) = 1 – 2 = –1.
2) f(x) = 3tgx, x0 = π4
f’(x) = 3cos2x
f’(π4) = 3cos2π4 = 3(22)2 = 6
36.12
1) g(x) = x4 – 12x2, x0 = 1
g’(x) = 4x3 – x
g’(1) = 4 • 13 – 1 = 3.
2) g(x) = 2ctgx, x0 = –π4
g’(x) = –2sin2x
g’(–π4) = –2sin2(-π4) = –2(-22)2 = –212 = –4
36.13
1) f(x) = x3x f(x) = x3,5
f’(x) = 3,5x2,5
2) g(x) = x4sinx
g‘(x) = 4x3sinx + x4cosx
36.14
1) g(x) = x • x5
g’(x) = 12x • x5 + 5x4 • x
2) f(x) = x2cosx
f‘(x) = 2x cosx – x2sinx
36.15
1) f(x) = x-1x2
f’(x) = x2- 2x(x-1)x4 = x2- 2x2+ 2xx4 = 2x- x2x4 = 2- xx3.
2) g(x) = cosxx
g’(x) = -sinx •x-cosxx2
36.16
1) f(x) = x+1x3
f’(x) = x3- 3x2(x+1)x6 = x3- 3x3+ 3x2x6 = -2x3- 3x2x6 = -2x- 3x4.
2) g(x) = xsinx
g’(x) = sinx-cosx • xsin2x.
36.17
f(x) = 14x4 – x
f’(x) = x3 – 12x
f’(1) = 1 – 12 = 12
f’(9) = 93 – 12 •3 = 729 – 16 = 72856.
f’(25) = 253 – 12 •5 = 15625 – 110 = 15624,9
36.18
g(x) = 2x + x
g’(x) = 2 + 12x
g’(1) = 2 + 12 = 2,5
g’(16) = 2 + 12 • 4 = 218
g’(100) = 2 + 12 • 10 = 2 + 120 = 2120.
36.19
g(x) = sinx + cosx
g’(x) = cosx – sinx
g’(0) = cos0 – sin0 = 1 – 0 = 1
g’(π2) = cosπ2 – sinπ2 = 0 – 1 = –1.
36.20
f(x) = cosx – sinx
f’(x) = –sinx – cosx
g’(π2) = –sinπ2 – cosπ2 = –1 – 0 = –1.
f’(π) = –sinπ – cosπ = 0 – (–1) = 1.
36.21
f(x) = 3x2 – 4x x0 = 2
tgα = f’(x0)
f’(x) = 6x – 4
f’(2) = 12 – 4 = 8 = tgα
36.22
f(x) = 5x – 7x2 x0 = 0
k = f’(x0)
f’(x) = 5 – 14x
f’(0) = 5 – 14 • 0 = 5
k = 5
36.23
x(t) = 13t3 – 10t
1) t = 2c 2) t = 6c
x’(t) = t2 – 10 U(6) = 36 – 10 = 26(м/с)
U(t0) = x‘(t0)
U(2) = 22 – 10 = –6.
36.24
x(t) = 5t – 23t3
1) t = 1c 2) t = 3c
U(t) = x’(t) = 5 – 2t2 U(3) = 5 – 2 • 32 = 5 – 18 = –13
U(1) = 5 – 2 = 3 (м/с)
36.25
f’(x) = 0
| 1) f(x) = cosx–sinx = 0 x = πn, n ∈ z | 2) f(x) = x2 – 6x2x – 6 = 0x = 3 |
36.26
g’(x) = 0
| 1) g(x) = sinxcosx = 0x = π2 + πn, n ∈ z | 2) g(x) = 8x + x28 + 2x = 02x = –8x = –4 |
36.27
g’(x) > 0
g(x) = 4x + x2
4 + 2x > 0
2x > –4
x > –2
x ∈ (–2; ∞)
36.28
f’(x) ≤ 0 f(x) = x2 – 10x
2x – 10 ≤ 0
2x ≤ 10
x ≤ 5
x ∈ (–∞; 5]
36.29
1) f(x) = (3x2 + 7)(2x – 5)
f’(x) = 6x(2x – 5) + 2(3x2 + 7) = 12x2 – 30x + 6x2 + 14 = 18x2 – 30x + 14
2) g(x) = x(3x2 + 4x)
g’(x) = 12x(3x2 + 4x) + x(6x + 4).
36.30
1) f(x) = (5x2 – 9)(3x + 4)
f’(x) = 10x(3x + 4) + 3 • (5x2 – 9) = 30x2 + 40x + 15x2 – 27 = 45x2 +
+ 40x – 27.
2) g(x) = (3x – 5x2)x
g’(x) = (3 – 10x)x + 12x(3x – 5x2)
36.31
f(x) = (4x – 3)(x2 + 7) x0 = 1
f’(x) = 2x(x2 + 7) + 2x(4x – 3)
f’(x) = 2 • 8 + 2 • 1 = 16 + 2 = 18
36.32
f(x) = (2 + 6x)(x2 – 3) x0 = 1
f’(x) = 3x(x2 – 3) + 2x(2 + 6x)
f’(1) = 3 • (–2) + 2 • (2 + 6) = –6 + 16 = 10
36.33
1) f(x) = x2- 3xx+2
f’(x) = 2x-3x+2- (x2- 3x)(x+2)2 = 2x2+ 4x-3x-6- x2+ 3x(x+2)2 = x2+ 4x-6(x+2)2
2) f(x) = x2+ 7x3
f’(x) = 2x • x3- 3x2 •(x2+ 7)x6 = 2x4- 3x4- 21x2x6 = -x4- 21x2x6 = -x2- 21x4 =
= –x2+ 21x4
36.34
1) g(x) = 8x+ x2x-1
g’(x) = 8+2xx-1- (8x+ x2)(x-1 2)2 = 8x-8+2x2- 2x-8x- x2(x-1)2 = x2- 2x- 8(x-1)2
2) g(x) = 3+ x3x4
g‘(x) = 3x2• x4- 4x3(3+ x3)x8 = 3x6- 12x3- 4x6x8 = -12x3- x6x8 = –12- x3x5
36.35
g(x) = x2+ 4xx-1 x0 = 2; 0
g’(x) = 2x+4x-1- (x2+ 4x)(x-1)2 = 2x2- 2x+4x-4- x2- 4x(x-1)2 = x2-2x-4(x-1)2
g‘(2) = 22- 2 •2-4(2-1)2 = 4-4-41 = –4.
g‘(0) = 02- 2 •0-4(0-1)2 = -41 = –4
36.36
f(x) = x2- xx+1 x0 = 0; –2
f’(x) = 2x-1x-1- (x2- x)(x+1)2 = 2x2+ 2x- x-1- x2+ x(x+1)2 = x2+2x-1(x+1)2
f‘(0) = –1.
f‘(–2) = 4-4-1(-1)2 = –1.
36.37
f’(x) = 0 f’(x) ≤ 0
1) f(x) = 3x2 + 2x3 + 7
f’(x) = 6x + 6x2
6x + 6x2 = 0
6x(1 + x) = 0
x = 0 x = –1
6x + 6x2 ≤ 0
6x(1 + x) ≤ 0
x ∈ [–1; 0]
2) f(x) = 13x3 – 13x2 – 6x + 8
f’(x) = x2 – x – 6
x2 – x – 6 = 0 x2 – x – 6 ≤ 0
x1 = –2
x2 = 3
x ∈ [–2; 3]
36.38
g’(x) = 0 g’(x) > 0
1) g(x) = 9x2 – x3 + 8
g‘(x) = 18x – 3x2
18x – 3x2 = 0 18x – 3x2 > 0
3x(6 – x) = 0
x = 0 x = 6
x ∈ (0; 6)
g(x) = 23x3 + 12x2 – 3x + 19
g’(x) = 2x2 + x – 3
g‘(x) = 0 g‘(x) > 0
2x2 + x – 3 = 0 2x2 + x – 3 > 0
D = 1 + 4 • 2 • 3 = 25
x1 = -1+54 = 1
x2 = -1-54 = –32 x ∈ (–∞; –32) ∪ (1; ∞)
38.39
g’(x) = 0
1) g(x) = 3- x2x+2
g’(x) = -2xx+2- (3- x2)(x+2)2 = -2x2- 4x-3+ x2)(x+2)2 = -x2- 4x-3(x+2)2
g(x) = 0
–x2 – 4x – 3 = 0
x2 + 4x + 3 = 0
D = 16 – 12 = 4
x1 = -4+22 = –1 x2 = -4-22 = –3
2) g(x) = 14 + 4x – 7
g’(x) = –1x2 = 0
(2 – 1x)(2 + 1x) = 0
1x = 2 або 1x = –2
х = 12 x = –12
36.40
1) f(x) = 5+ x22-x
f’(x) = 2x 2-x+ (5+ x2)(2-x)2 = 4x-2x2+ 5+ x2(2-x)2 = -x2+ 4x+5(2-x)2
-x2+ 4x+5(2-x)2 = 0 x ≠ 2
x2 – 4x – 5 = 0
x1 = 5
x2 = –1
2) f(x) = 9x + 1x – 3
f’(x) = 9 – 1x2
9 – 1x2 = 0
1x = 3 або 1x = –3
х = 13 x = –13
36.41
x(t) = 3t2 – 12t + 7
1) U(t0) = 18 м/с t0 – ?
U(t) = x’(t) = 6t – 12
6t0 – 12 = 18
6t0 = 30
t0 = 5
2) U(t0) = 0 to – ?
6t0 – 12 = 0
6t0 = 12
t0 = 2.
36.42
x(t) = 2t2 – 16t + 3
1) U(t0) = 12 м/с t0 – ?
U(t) = x‘(t) = 4t – 16
4t0 – 16 = 12
4t0 = 28 t0 = 7
2) U(t0) = 0 t0 – ?
4t0 – 16 = 0
t0 = 4
36.43
f(x) = x2 – 3x + 7 α = 45° (xo – ?)
f’(x0) = tgα
tgα = tg45° = 1
f’(x0) = 1
f’(x) = 2x – 3
f’(x0) = 2x0 – 3 = 1
x0 = 2
f(x0) = f(2) = 4 – 6 + 7 = 5
(2; 5)
36.44
g(x) = 5x + x2 – 9 α = 135°
tgα = g’(x0) x0 – ?
tg135° = –1
g’(x) = 5 + 2x
g’(x0) = 5 + 2x0 = –1
2x0 = –6
x0 = –3
g(–3) = –15 + 9 – 9 = –15 (–3; –15).
36.45
g’(x) = 0 g(x) = sinx – 32x
g’(x) = cosx – 32
cosx – 32 = 0
cosx = 32
x = ± arccos 32 + 2πn, n ∈ z
x = ± π6 + 2πn, n ∈ z
36.46
f’(x) = 0 f(x) = x2 + cosx
f’(x) = 12 – sinx
12 – sinx = 0
sinx = 12
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
36.47
f(x) = x- 1x+ 1 f’(x) > 0
f’(x) = 12x x+ 1- 12x (x- 1)(x+ 1)2 = 12+ 12x- 12+ 12x(x+ 1)2 = 22x(x+ 1)2 = 1x (x+ 1)2
1x (x+ 1)2 > 0
ОДЗ: х > 0
x (x + 1)2 > 0 при всіх доп. х
Відповідь: х > 0
36.48
f(x) = x3 + 2x2 – 7x + 5 дотична паралельна осі абсцис.
f’(x) = 3x2 + 4x – 7
x = 0 ⇒ f’(x0) = 0
3x02 + 4x0 – 7 = 0
D = 16 + 4 • 3 • 7 = 100
x01 = -4+106 = 1
x02 = -4-106 = –73
36.49
g(x) = x33 + x22 дотична паралельна у = 2х – 7
g’(x) = x2 + x
g’(x0) = k, k = 2
x02 + x0 = 2
x02 + x0 – 2 = 0
x0 = 1 x0 = –2
36.50
g(x) = x2 – 4x + 5 x0 = 1
y = g‘(x0)(x – x0) + g(x0)
g’(x) = 2x – 4 g’(1) = –2 g(1) = 1 – 4 + 5 = 2
y = –2(x – 1) + 2
y = –2x + 2 + 2
y = –2x + 4
36.51
f(x) = x2 + 2x – 3 x0 = 0
f‘(x) = 2x + 2 f’(0) = 2
f(0) = –3
y = 2(x – 0) – 3
y = 2x – 3
36.52
f’(x) = f’(6)
f(x) = 3x- x24-x
f’(x) = 3-2x4-x+ 3x- x2(4-x)2 = 12-3x-8x+2x2+ 3x- x2(4-x)2 = x2- 8x+12(4-x)2
f’(6) = 36-48+12(4-6)2 = 0
x2- 8x+12(4-x)2 = 0
x2 – 8x + 12 = 0
x1 = 6 x2 = 2
36.53
f(x) = 4cosx g(x) = 23x + 9
f’(x) = g’(x)
–4sinx = 23
sinx = –32
x = (–1)n • π3 + πn, n ∈ z
36.54
f(x) = 2sinx g(x) = x + 11
f‘(x) = g‘(x)
2cocx = 1
cosx = 12
x = ± π3 + 2πn, n ∈ z
36.55
t(x) = 2sinx3-cosx x0 = π3
t‘(x) = 2cosx3-cosx- sinx •2sinx(3-cosx)2 = 6cosx-2cos2x-2sin2x(3-cosx)2 =
= 6cosx-2(cos2x-sin2x)(3-cosx)2 = 6cosx-2(3cosx)2
t‘(π3) = 6cosπ3- 2(3-cosπ3)2 = 6 • 12- 2(3-12 )2 = 1254 = 425 = 0,16
36.56
φ(x) = cosx2+sinsx x0 = π6
φ ‘(x) = -sinx2+sinx- cosx •cosx(2+sinx)2 = -2sinx-sin2x- cos2x(2+sinx)2 =
= -2sinx-1(2+sinx)2
φ ‘(π6) = -2sinπ6- 1(2+sinπ6)2 = -2 • 12- 1(2+12 )2 = -2254 = –825.
36.57
f(х) = x2 – 3x + 7 паралельно у = 5х – 17
y = f’(x0) (x – x0) + f(x0)
f’(x0) = 5
f’(x) = 2x – 3
f’(x0) = 2x0 – 3 = 5
2x0 = 8
x0 = 4
f(4) = 16 – 12 + 7 = 11
y = 5(x – 4) + 11
y = 5x – 20 + 11
y = 5x – 9
36.58
g(x) = x2 + 4x – 6 паралельно у = 6х – 7
g’(x0) = 6
g’(x) = 2x + 4
g’(x0) = 2x0 + 4 = 6
x0 = 1
g(1) = 12 + 4 • 1 – 6 = –1
y = 6x – 6 – 1
y = 6x – 6 – 1
y = 6x – 7
36.59
|fx|f'(x) = –1 f(x) = –x2 – x – 1
f’(x) = –2x – 1
|-x2- x-1|-2x-1 = –1
|–x2 – x – 1| = 2x + 1
| –x2 – x – 1 ≥ 0 –x2 – x – 1 = 2x + 1 | x2 + x + 1 ≤ 0–x2 – 3x – 2 = 0 ∅ |
| –x2 – x – 1 < 0 x2 + x + 1 = 2x + 1 | x2 + x + 1 > 0x2 – x = 0 x = 0 x = 1 |
36.60
|fx|f'(x) = 2 f(x) = x2 + x + 2
f’(x) = 2x + 1
|x2+ x+2|2x+1 = 2
|x2 + x + 2| = 4x + 2
| x2 + x + 2 ≥ 0 x2 + x + 2 = 4x + 2 | x ∈ Rx2 – 3x = 0 x = 0, x = 3 |
| x2 + x + 2 < 0 –x2 – x – 2 = 4x + 2 | ∅, бо х2 + х + 2 = 0 ∅ x2 + x + 2 <0 ∅ |
36.61
y = sinx
x1 = 0 x2 = π2 – січна
y1 = sin0 = 0 (0; 0)
y2 = sinπ2 = 1 (π2; 1)
Через ці точки проходить січна y = kx + b
| 0 = k • 0 + b1 + k • π2 + b | b = 0k • π2 = 1 k = 2π |
y = 2π • x – рівняння січної
Оскільки дотична паралельна січній, то кутовий коефіцієнт дорівнює кут. коеф. січної.
k = 2π
y’(x0) = 2π
y’(x) = cosx
y’(x0) = cosx0 = 2π
x0 = arccos2π
36.62
f(x) = tgx – 2x
f’(x) = 0
f’(x) = 1cos2x – 2
1cos2x = 2
cos2x = 12
cosx = 22 або cosx = –22
x = ± π4 + 2πn, n ∈ z x = ± 3π4 + 2πn
Об’єднавши серії розв’язків, маємо x = π4 + πn2, n ∈ z
36.63
g(x) = 2x + ctgx
g’(x) = 0
g’(x) = 2 – 1sin2x = 0
2 – 1sin2x = 0
sin2x = 12
sinx = 22 або sinx = –22
x = (–1)n π4 + πn, n ∈ z x = (–1)n+1 π4 + πn, n ∈ z
Об’єднавши отримаємо x = π4 + πn2, n ∈ z
36.66
f(x) = x33 + 3x α = 60°
tgα = k = f’(x0)
tgα = tg60° = 3
f’(x) = x2 + 3
f’(x0) = x02 + 3 = 3
x02 = 0
x0 = 0 f(0) = 033 + 3 • 0 = 0
y = 3(x – 0) + 0
y = 3x
37.1
1) y = sin2x
y’ = 2cos2x
2) y = x9
y’ = 9x8
3) y = 4x-7
y’ = 424x-7 = 24x-7
4) y = x3 + x
y’ = 3x2 + 1
37.2
1) y = x y’ = 12x
2) y = (4x – 7)9 y’ = 9(4x – 7)8 • 4 = 36(4x – 7)8
3) y = cos8x y’ = –8sin8x
4) y = x2 – 1 y’ = 2x
37.3
1) +
2) –
3) –
4) +
37.4
1) +
2) –
3) –
4) +
37.5
1) f(x) = (x – 1)3
f’(x) = 5( x – 1)4
2) g(x) = (2x + 1)6
g’(x) = 12(2x + 1)5
3) t(x) = (12x – 5)3
t‘(x) = 3 • 12 • (12x – 5)2 = 32 • (12x – 5)2
4) φ(x) = 4x-1 φ‘(x) = 24x-1
37.6
1) g(x) = (x + 3)4
g’(x) = 4( x + 3)3
2) φ (x) = (3x – 2)7
φ’(x) = 7 • 3 (3x – 2)6 = 21 • (3x – 2)6
3) f(x) = 2x+5
f‘(x) = 12x+5
4) Ψ(x) = (14x + 10)10
Ψ‘(x) = 10 • 14 • (14x + 10)9 = 52 • (14x + 10)9
37.7
1) y = cos2x
y’ = –2sin2x
2) y = 3sin(x + π8)
y’ = 3cos(x + π8)
3) y = tg8x
y’ = 8cos28x
4) y = ctg(x4 – π4)
y’ = –1sin2(x4 - π4) • 14 = –14sin2(x4 - π4)
37.8
| 1) y = sin4xy’ = 4cos4x2) y = 2cos(x – π4)y’ = –2sin(x – π4) | 3) y = ctg5xy’ = –5sin25x4) y = tg(x6 – π6)y’ = 16 • 1cos2(x6 - π6) = 16cos2(x6 - π6) |
37.9
1) f(x) = (2x – 1)8, x0 = 1
f’(x) = 16(2x – 1)7
f’(1) = 16 • (2 • 1 – 1)7 = 16 • 1 = 16
2) f(x) = cos(2x – π4), x0 = 0
f’(x) = –2sin(2x – π4)
f’(0) = –2sin(–π4) = 2sinπ4 = 2 • 24 = 2.
37.10
1) f(x) = (3x + 2)7, x0 = –1
f’(x) = 21(3x + 2)6
f’(–1) = 21 •(–3 + 2)6 = 21 • (–1)6 = 21.
37.11
g(x) = (12x – 1)10 x0 = 4 k – ?
k = g’(x0)
g’(x) = 5 •(12x – 1)9
g’(4) = 5(12 • 4 – 1)9 = 5(2 – 1)9 = 5
k = 5
37.12
f(x) = (14x + 5)3 x0 = –16 tgα – ?
tgα = f’(x0)
f’(x) = 3 • 14(14x + 5)2 = 34(14x + 5)2
f’(x0) = f’(–16) = 34(14 • (–16) + 5)2 = 34 = tgα
37.13
1) y = x2+ 2
y’ = 2x2x2+ 2 = xx2+ 2
2) y = (x3 + 5)4
y’ = 4(x3 + 5)3 • 3x2 = 12x2(x3 + 5)3
3) y = (x2 – 2x)–2
y’ = –2 • (x2 – 2x)–3 • (2x – 2) = 4-4x(x2- 2x)3
4) y = 1(x7- 2)5 y = (x7 – 2)5
y’ = –5 • (x7 – 2)–6 • 7x6 = –35x6(x7- 2)6
37.14
1) y = 3- x2
y’ = -2x23- x2 = –x3- x2
2) y = (x4 – 2)3
y’ = 3 • (x4 – 2)2 • (4x3) = 12x3(x4 – 2)2
3) y = (x2 + x)–4
y’ = –4(x2 + x)–5 • (2x + 1)
4) y = 1(x3+ 3)6 y = (x3 + 3)–6
y’ = –6 • (x3 + 3)–7 • (3x2) = –18x2(x3+ 3)7
37.15
f(x) = (x2 – 4x)6 f’(x) = 0
f’(x) = 6 • (x2 – 4x)5 • (2x – 4) = 0
x2 – 4x = 0 або 2x – 4 = 0
x = 0 або x = 4 x = 2
B. 0; 2; 4.
37.16
g(x) = (x2 + 6x)7 g’(x) = 0
g’(x) = 7(x2 + 6x)6 • (2x + 6) = 0
x = 0 x = –6 x = –3
37.17
1) y = cosx
y’ = -sinx2cosx
2) y = sin3x
y’ = 3sin2x • cosx
37.18
1) y = sinx
y’ = cosx2sinx
2) y = cos5x
y’ = 5cos4x • (–sinx) = –5cos4x • sinx
37.19
1) g(x) = sin4x + cos2x, x0 = π2
g’(x) = 4cos4x – 2sin2x
g’(π2) = 4cos(4 • π2) – 2sin(2 • π2) = 4cos2π – 2sinπ = 4 • 1 – 2 • 0 = 4.
2) g(x) 2tgx – x2+ 2x+1, x0 = 0
g’(x) = 2cos2x – 2x+22x2+ 2x+1 = 2cos2x – x+1x2+ 2x+1
g‘(0) = 2cos20 – 0+102+ 20+1 = 21 – 11 = 2 – 1 = 1
37.20
1) g(x) = cos3x + sin6x, x0 = π3
g’(x) = –3sin3x + 6cos6x
g’(π3) = –3sinπ + 6cos2π = –3 • 0 + 6 • 1 = 6
2) g(x) = x2- 2x+1 – 4tgx, x0 = 0
g’(x) = 2x -22x2- 2x+1 – 4cos2x = x-1(x-1)2 – 4cos2x
g‘(0) = 0-11 – 4cos20 = –1 – 4 = –5.
37.21
1) f(x) = sin(x + π3), x0 = 0
f’(x) =cos(x + π3)
f’(0) = cosπ3 = 12
f(0) = sin(0 + π3) = 32
y = 12(x – 0) + 32
y = 12x + 32
2) f(x) = cosx2, x0 = π
f’(x) = –12 sinx2
f’(π) = –12 sinπ2 = –12
f(π) = cosπ2 = 0
y = –12(x –π) + 0 y = – 12π + π2
37.22
1) f(x) = cos(x + π6), x0 = π3
f’(x) = –sinx(x + π6)
f’(π3) = –sin(π3 + π6) = –sinπ2 = –1
f(π3) = cos(π3 + π6) = cosπ2 = 0
y = –(x – π3); y – x + π3
2) f(x) = sinx4, x0 = 0
f’(x) = 14 cosx4
f’(0) = 14cos0 = 14
f(0) = sin04 = 0
y = 14(x – 0) + 0 y = 14x.
37.23
1) f(x) = 2sinx6 • cosx6
f(x) = sinx6
f’(x) = 13cosx3
2) f(x) cos5x • cos2x – sin5x • sin2x
f(x) = cos7x
f’(x) = –7sin7x
37.24
1) f(x) = cos2x4 – sin2x4
f(x) = cosx2
f’(x) = –12 sinx2
2) f(x) = sin8x • cos2x + cos8x • sin2x
f(x) = sin10x
f’(x) = 10 cos10x
37.25
f(x) = sin(4x – π6) f’(x) = 0
f‘(x) = 4cos(4x – π6)
4cos(4x – π6) = 0
4x – π6 = π2 + πn, n ∈ z
4x = π6 + π2 + πn
4x = 4π6 + πn, n ∈ z
x = π6 + πn4, n ∈ z
37.26
g(x) = cos(2x + π4) g’(x) = 0
g’(x) = –2sin(2x + π4)
g’(x) = 0
–2sin(2x + π4) = 0
2x + π4 = πn
2x = –π4 + πn
x = –π8 + πn8, n ∈ z
37.27
f(x) = tg(4x – π4) в точці перетину з віссю ординат
Oy: x0 = 0 tg(4 • 0 – π4) = tg(–π4) = –1 = f(x0)
f’(x) = 4cos2(4x-π4)
f’(0) = 4cos2(4 •0-π4) = 4cos2(-π4) = 4(22)2 = 424 = 8
y = 8x – 1
37.28
f(x) = ctg(2x + π4) xo = 0
y = f‘(x0)(x – x0) + f(x0)
f’(x) = –2sin2(2x+π4)
f’(0) = –2sin2(2 •0 +π4) = –2sin2π4 = –2(22)2 = –224 –4
f(0) = ctg(2 • 0 + π4) = 1
y = –4(x – 0) + 1
y = –4x + 1
37.29
1) f(x) = x2+ 6, x0 = –3 α – ?
tgα= f‘(x0)
f’(x) = xx2+ 6
f’(–3) = -33+0 = –32 = –13
tgα = –13
α = π – π6 = 5π6
2) f(x) = xsin2x, x0 = π4
tgα = f‘(x0)
f‘(x) = sin2x + 2xcos2x
f’(π4) = sinπ2 + 2 • π4 • cosπ2 = 1
\\
0
tgα = 1
α = π4
37.30
1) f(x) = x2- 6, x0 = –3
f‘(x) = xx2- 6
f‘(–3) = -39-6 = –33 = –3
tgα = –3
α = 2π3.
2) f(x) = xcos4x x0 = 0
f’(x) = cos4x – 4xsin4x
f’(0) = cos0 – 4 • 0 • sin0 = 1
tgα = 1
α = π4.
37.31
f(x) = sinx + 12sin2x f’(x) = 0
f‘(x) = cosx + cos2x = 0
2cos3x2 cosx2 = 0
cos3x2 = 0 або cosx2 = 0
3x2 = π2 + πn x2 = π2 + πn
3x = π + 2πn x = π + 2πn, n ∈ z
x = π3 = 2πn3, n ∈ z
37.32
f(x) = 14cos2x – cosx f‘(x) = 0
f’(x) = –12sin2x + sinx
–12sin2x + sinx = 0
–12 • 2sinx • cosx + sinx = 0
sinx(1 – cosx) = 0
sinx = 0 1 – cosx = 0
x = π + 2πn cosx = 1
x = 2πn
x = πn, n ∈ z
37.33
f(x) = 4x-3 k = 2
y = f‘(x0) (x – x0) + f(x0)
f’(x0) = k = 2
f’(x) = 42 4x-3 = 2 4x-3
f’(x0) = 2 4x0-3 = 2
4x0-3 = 1
4x0 – 3 = 1
x0 = 1
f(1) = 4 •1-3 = 1
y = 2(x – 1) + 1
y = 2x – 1
37.34
f(x) = 6x-11 k = 3
f‘(xo) = k = 3
f‘(x) = 626x-11 = 36x-11
f‘(x0) = 36x0-11 = 3
6x0-11 = 1
6x0 – 11 = 1
x0 = 2 f(2) = 12-11 = 1
y = 3(x – 2) = 1 y = 3x – 5
37.35
y(x) = 2x2- 4, x0 = 2
y = f‘(x0)(x – x0) + f(x0)
y’(x) = 4x22x2- 4 = 2x2x2- 4
y’(x0) = y’(2) = 48-4 = 42 = 2
y(2) = 2 • 22- 4 = 2
y = 2(x – 2) + 2
y = 2x – 4 + 2
y = 2x – 2 – рівн. дотичної
Знайдемо координати точок перетину її з осями координат.
Ох: у = 0 2х – 2 = 0 х = 1
Оу: х = 0 у = –2
S = 12 • 1 • 2 = 1 (кв. од)
37.36
y(x) = x23+ 1 x0 = 3
y‘(x) = 23x2x23+ 1 = x3x23+ 1
y‘(3) = 333+1 = 36 = 12
y(3) = 93+ 1 = 2
y = 12(x – 3) + 2
y = 12x – 32 + 2
y = 12x + 12 – рівн. дотичної
Ох: у = 0 12х + 12 = 0 х = –1
Оу: х = 0 у = 12
S = 12 • 1 • 12 = 14 (кв. од)
37.37
1) y = sin5x+ x3
y’ = 5sin4x •cosx+3x22sin5x+ x3
2) y = ctg4(5x – 2)
y’ = 4ctg3(5x – 2) • (–1sin2(5x-2)) • 5
37.38
1) y = cos2x- x
y’ = 2cosx •-sinx- 12cos2x-x = -sin2x-12cos2x- x
2) y = tg3(2x + 1)
y’ = 3tg2(2x + 1) 1cos2(2x+1) • 2 = 6tg2(2x+1)cos2(2x+1)
37.39
Нехай y = xn функція парна, тобто у(–х) = у(х)
у(–х) = (–х)n = xn n – парне число
у’ = nxn–1
y’(–x) = n • (–x)n–1 = –n • xn–1, бо якщо n – парне, то n – 1 – непарне
y’ – непарна функція
Нехай у = хn непарна, тобто у(–х) = (–х)n = –хn n – непарне число
y’ = nxn–1
y’(–x) = n • (–x)n–1 = nxn–1 парна, бо n – неп., то (n – 1) – парне число.
y’ – парна ф.
Отже, так.
37.40
y(x) = cosπx
x1 = 16 x2 = 76
y = y’(x0)(x – x0) + y(x0)
1) y’(x) = –πsin πx
y’(x1) = –πsinπ6 = –π2
y(x1) = cosπ6 = 32
y = –π2(x – 16) + 32
y = –π2 + π12 + 32
2) y’(x2) = –πsin7π6 = –π • (–12) = π2
y(x2) = cos7π6 = –32
y =π2 • (x – 76) – 32
y = π2x – 7π12 – 32
Знайдемо точку перетину прямих:
–π2x + π12 + 32 = π2x – 7π12 – 32
–πx = –7π12 – π12 – 32 – 32
–πx = –2π3 – 232
x = 23 + 3π
y = π2(23 + 3π) – 7π12 – 32 = π3 + 32 – 7π12 – 32 = –3π12 = –π4
A(23 + 3π; –π4)
37.41
y(x) = sin3x
x1 = π18 x2 = 5π18
y = (π18) = sinπ6 = 12
y’(x) = 3cos3x
y’(π18) = 3cosπ6 = 3 • 32 = 332
y = 332 • (x – π18) + 12
y = 332x – 3π12 + 12
y(5π18) = sin5π6 = 12
y’(5π18) = 3cos5π6 = –3 • 32 = –332
y = –332 (x – 5π18) + 12
y = –332 x – 53π12 + 12
Знайдемо точку перетину:
332x – 3π12 + 12 = – 332x + 53π12 + 12
33x = 63π12
33x = 3π2
x = 3π2 33
x = π6
y = 332 • π6 – 3π12 + 12 = 3π4 – 3π12 + 12 = 23π+612 – 3π+36
A(π6; 3π+36)
38.1
Зростає при x ∈ [–3; –1], [2; 4]
спадає при x ∈ [–1; 2], [4; 5].
38.2
спадає при x ∈ [–4; –2], [1; 2]
зростає при x ∈ [–2; 1], [2; 4].
38.3
Спадає, коли f’(x) < 0, тобто x ∈ [0; 5)
Зростає, коли f’(x) > 0, тобто x ∈ (5; 8]
38.4
Зростає при x ∈ [–∞; –2], [0; 4]
спадає при x ∈ [–2; 0], [4; ∞].
38.15
f’(x) > 0 при х ∈ (–∞; –2), (1; 3)
f’(x) < 0 при х ∈ (–2; 1), (3; ∞)
38.16
f’(x) > 0 при х ∈ R.
38.17
f’(x) > 0 при х ∈ (–∞; 1)
f’(x) < 0 при х ∈ (4; ∞)
38.6
f’(x) > 0 при х ∈ (–∞; –2), (–1; 2)
f’(x) < 0 при х ∈ (–2; 1), (2; ∞)
Тому:
1) (–∞; –2) f’(x) > 0
2) (–2; –1) f’(x) < 0
3) (–1; 2) f’(x) > 0
4) (2; ∞) f’(x) <0
38.7
| 1) y = x2 – 2xy’ = 2x – 22x – 2 = 0x = 1 | 2) y = x3 + 3x2y’ = 3x2 + 6x3x2 + 6x = 03x(x + 2) = 0x = 0 x = –2 |
38.8
| 1) y = 4x – x2y’ = 4 – 2x4 – 2x = 02x – 4x = 2 | y = 6x2 + x3y’ = 12x + 3x2y’ = 012x + 3x2 = 03x(4 + x) = 0x = 0 x = –4 |
38.9
1) f(x) = 5x – 7
f’(x) = 5 > 0
Зростає на всій обл. визначення
2) g(x) = 7 – 9x
g’(x) = –9 < 0
Спадає на всій області визначення
3) t(x) = 2x2 – 4x + 7
t’(x) = 4x – 4
4x – 4 = 0 x = 1
при x ∈ (–∞; 1] спадає
при x ∈ [1; ∞) зростає
4) p(x) = –x2 + 2x
p’(x) = –2x + 2
–2x + 2 = 0
x = 1
Зростає x ∈ (–∞; 1]
Спадає x ∈ [1; ∞)
5) φ(x) = x3 – 9x2 + 5
φ’(x) = 3x2 – 18x
3x2 – 18x = 0
3x(x – 6) = 0
x = 0 x = 6
Зростає x ∈ (–∞; 0], [6; ∞)
Спадає x ∈ [0; 6]
6) Ψ(x) = 12x – x3
Ψ’ = 12 – 3x2
12 – 3x2 = 0
x2 = 4
x = ± 2
Зростає x ∈ [–2; 2]
Спадає x ∈ (–∞; –2], [2; ∞)
38.10
1) m(x) = 4 – x
m’(x) = –1 < 0
Спадає при всіх х.
2) f(x) = 2x – 11
f’(x) = 2 > 0
Зростає при всіх х.
3) g(x) = x2 + 2x – 11
g’(x) = 2x + 2
2x + 2 = 0
x = –1
Зростає x ∈ [–1; 2]
Спадає x ∈ (–∞; –1]
4) t(x) = 4 – 6x – x2
t‘(x) = –6 – 2x
–6 – 2x = 0
2x = –6
x = –3
Зростає при x ∈ (–∞; –3]
спадає при x ∈ [–3; ∞).
5) φ(x) = x3 + 3x2
φ’(x) = 3x2 + 6x
3x2 + 6x = 0
3x(x + 2) = 0
x = 0 x = –2
Зростає при x ∈ (–∞; –2], [0; ∞)
спадає при x ∈ [–2; 0].
6) Ψ(x) = x3 – 3x
Ψ’ = 3x2 – 3
3x2 – 3 = 0
x = ± 1
Зростає x ∈ (–∞; –1], [1; ∞)
Спадає x ∈ [–1; 1]
38.11
1) f(x) = 3x3 + x – 7
f’(x) = 9x2 + 1 > 0 при всіх х, тому зростає на R
2) g(x) = –x – x3
g’(x) = –1 – 2x2 < 0 при всіх х, тому спадає на R.
38.12
1) g(x) = x3 + 2x – 5
g’(x) = 3x2 + 2 > 0
тому зростає на R
2) f(x) = –2x3 – x
f’(x) –6x2 – 1 < 0 при всіх х, тому спадає на R.
38.13
1) f(x) = 2sinx + x
f’(x) = 2cosx + 1 = 0
cosx = –12
x = ± (π – π3) + 2πn, n ∈ z
x = ± 2π3 + 2πn, n ∈ z
2) g(x) = 3- x2x-2
g’(x) = -2xx-2- (3- x2)(x-2)2 = -2x2+ 4x-3+ x2(x-2)2 = -x2+ 4x-3(x-2)2
–x2 + 4x – 3 = 0
x2 – 4x + 3 = 0
x = 1 x = 3
38.14
1) g(x) = x + 2cosx
g’(x) = 1 – 2sinx = 0
1 – 2sinx = 0
sinx = –12
x = (–1)n+1 • π6 + πn, n ∈ z
2) f(x) = 3+ x2x+1
f’(x) = 2xx+1- (3+ x2)(x+1)2 = 2x2+ 2x-3- x2(x+1)2 = x2+ 2x-3(x+1)2 = 0
x2 + 2x – 3 = 0
x1 = –3 x2 = 1
38.15
1) f(x) = 4x3 – 9x2 – 12x + 5
f’(x) = 12x2 – 18x – 12
12x2 – 18x – 12 = 0
2x2 – 3x – 2 = 0
D = 9 + 16 = 25 x1 = 3+54 = 2
x2 = 3-54 = –12
Зростає х ∈ (–∞; –12 ], [2; ∞)
Спадає х ∈ [–12; 2]
2) g(x) = x5 + 3x3 + x – 17
g’(x) = 5x4 + 9x2 + 1
g‘(x) = 0
5x4 + 9x2 + 1 = 0
x2 = t
5t2 + 9t + 1 = 0
D = 81 – 20 = 61
t1 = -9+ 6110 < 0 t2 = -9- 6110 < 0
Отже, критичних точок нема. Оскільки g’(x) > 0, то g(x) зростає на R.
3) φ(x) = –4x – x7
φ’(x) = 0
φ’(x) = –4 – 7x6
–4 – 7x6 = 0
7x6 = –4
∅
φ’(x) < 0, то φ(x) спадає при всіх R.
4) Ψ(x) = x + 25x
Ψ’(x) = 1 – 25x2 = 0 D(y): x ≠ 0
(1 + 5x) • (1 – 5x) = 0
5x = –1 або 5x = 1
х = –5 х = 5
Зростає х ∈ (–∞; –5], [5; ∞)
Спадає х ∈ [–5; 0) ∪ (0; 5]
38.16
1) g(x) = x3 + x2 – x + 7
g’(x) = 3x2 + 2x – 1
3x2 + 2x – 1 = 0
D = 4 + 12 = 16
x1 = -2+46 = 13 x2 = -2-46 = –1
Зростає х ∈ (–∞; –1], [13; ∞)
Спадає х ∈ [–1; 13]
2) f(x) = 2 + 5x3 + x2 + x
f’(x) = 15x2 + 2x + 1
15x2 + 2x + 1 = 0
D < 0
f’(x) > 0, тому зростає на R.
3) t(x) = –x5 – 2x
t’(x) = –5x4 – 2
–5x4 – 2 < 0 при всіх х, тому функція спадає.
4) p(x) = 1x + x
p’(x) = –1x2 + 1 = 0
x = ± 1
Зростає х ∈ (–∞; –1], [1; ∞)
Спадає х ∈ [–1; 0) ∪ (0; 1]
38.17
1) f(x) = x3 – x2 + 7x – 3 зростає на R.
f’(x) = 3x2 – 2x + 7
3x2 – 2x + 7 = 0
D < 0 ∅
При всіх R f’(x) > 0, тому зростає на R.
2) g(x) = sin4x – 5x спадає на R
g’(x) = 4cos4x – 5
4cos4x – 5 = 0
cos4x = 54
∅, бо 1 ≤ cos4x ≤ 1, a 54 > 1
при всіх х g’(x) < 0, тому g(x) спадає на R.
38.18
1) f(x) = 7x + cos2x зростає на R
f’(x) = 7 – 2sin2x
7 – 2sin2x = 0
sin2x = 72
∅, бо –1 ≤ sin2x ≤ 1, a 72 > 1
при всіх х f’(x) > 0, тому f(x) зростає при х ∈ R.
2) g(x) = 4 – 2x + 12x2 – 13x3 спадає на R
g’(x) = –2 + 12 • 2x – 13 • 3x2
–2 + x – x2 = 0
D = 1 – 4 • 2 = –7 < 0
g’(x) < 0 при всіх х, тому g(x) спадає
38.21
1) f(x) = 3x-52x+7
D(y): x ≠ –72
f’(x) = 32x+7- 2(3x-5)(2x+7)2 = 6x+21-6x+15(2x+7)2 = 36(2x+7)2 > 0
f(x) зростає на всій обл. визначення
2) g(x) = 3x+ x24+x D(y): x ≠ –4
g’(x) = 3+2x4+x- (3x+ x2)(4+x)2 = 12+3x+8x+2x2- 3x- x2(4+x)2 = x2+ 8x+12(4+x)2
x2 + 8x + 12 = 0
x1 = –6 x2 = –2
| Зростає х ∈ (–∞; –6], [–2; ∞)Спадає х ∈ [–6; –4) ∪ (–4; –2] |
3) t(x) = xx+1 D(y): x ≠ –1, x ≥ 0
t‘(x) = 12x •x+1- x(x+1)2 = x2+ 12x- x(x+1)2
t‘(x) = 0
x2 + 12x – x = 0
x+1-2x2x = 0
1 – x = 0
x = 1
Зростає х ∈ [0; 1)
Спадає х ∈ [1; +∞).
4) φ(x) = cosx + 12x
φ’(x) = –sinx + 12
–sinx + 12 = 0
sinx = 12
x = (–1)n • π6 + πn, n ∈ z
| при х ∈ [+π6 + 2πn; 5π6 + 2πn] n ∈ zфункція спадає при х ∈ [–7π6 + 2πn; π6 + 2πn] n ∈ z |
функція зростає
38.22
1) p(x) = 1-2x3x+1
D(y): x ≠ –13
p‘(x) = -23x+1- 3(1-2x)(3x+1)2 = -6x-2-3+6x(3x+1)2 = -5(3x+1)2 < 0 при всіх х,
х ≠ –13
p(x) спадна на обл. визначення
2) f(x) = x2- 3x4-x
D(y): x ≠ 4
f’(x) = 2x-34-x+ x2- 3x(4-x)2 = 8x-2x2- 12+3x+ x2-3x(4-x)2 = -x2+ 8x-12(4-x)2
–x2 + 8x – 12 = 0
x2 – 8x + 12 = 0
x1 = 6 x2 – 2
Спадає при х ∈ (–∞; 2], [6; +∞)
Зростає при х ∈ [2; 4) ∪ (4; 6]
3) φ(x) = (x – 3)x D(y): x ≥ 0
φ’(x) = x + 12x (x – 3) = 0
2x+x-32x = 0
3x – 3 = 0
x = 1
Спадає х ∈ [0; 1)
Зростає х ∈ [1; ∞).
4) g(x) = sinx – 32x
g’(x) = cosx – 32 = 0
cosx = 32
x = ± π6 + 2πn, n ∈ z
при х ∈ [π6 + 2πn; 11π6 + 2πn] n ∈ z спадає
при х ∈ [–π6 + 2πn; π6 + 2πn] n ∈ z зростає
38.23
1) f(x) = ax2 + 3x + 5 зростає на R a – ?
f’(x) = 2ax + 3
2ax + 3 > 0
2ax > –3
На R функція зростатиме при а = 0.
2) f(x) = x33 – ax22 + x + 7
f’(x) = x2 – ax + 1
x2 – ax + 1 = 0
Щоб f’(x) > 0 необхідно, щоб не мало коренів
x2 – ax + 1 = 0
D = a2 – 4 < 0
(a – 2)(a + 2) < 0
a ∈ (–2; 2)
38.24
g(x) = 2x3 + 3ax2 + 24x – 8 зростає на R
g’(x) = 6x2 + 6ax + 24 a – ?
6x2 + 6ax + 24 > 0
x2 + ax + 4 > 0
D = a2 – 16 < 0
(a – 4)(a + 4) < 0 a ∈ (–4; 4)
38.25
| 1) x7 + 3x5 – 2x = 0x(x6 + 3x4 + 2) = 0x = 0 x6 + 3x4 + 2 = 0D = 9 – 8 = 1x2 = -3+12 = –1 < 0x2 = -3-12 = –2 < 0 | f(x) = x7 + 3x5 + 2xf’(x) = 7x6 + 15x4 + 2 >0при всіх х з віччю Ох1 точка перетину |
B.: x = 0
2) sinx – x = 0
f(x) = sinx – x
f’(x) = cosx – 1 = 0
cosx = 1
x = 2πn, n ∈ z
при всіх х f’(x) < 0, тобто f(x) спадає, а це означає, що з віссю Ох f(x) перетинається в одній точці, а рівняння відповідно має 1 корінь.
38.26
x9 + x + 3 = 0
f(x) = x9 + x + 3
f’(x) = 9x8 + 1 > 0
при всіх х f’(x) > 0, f(x) зростає з віссю Ох f(x) перетин. в 1 точці, а рівняння має 1 корінь.
38.27
x4 + 4x – 2 = 0
f(x) = x4 + 4x – 2
f’(x) = 4x3 + 4
4x3 + 4 = 0
x = –1
[–1; 0]
f(–1) = (–1)4 + 4 • (–1) – 2 = 1 – 4 – 2 = –5 < 0
f(0) = 04 + 4 • 0 – 2 < 0
Оск. f(–1) < 0 i f(0) < 0, то нема коренів на [–1; 0]
[0; 1]:
f(0) = 0 + 0 – 2 = –2 < 0
f(1) = 1 + 4 – 2 > 0
Оскільки мають значення різних знаків, то на [0; 1] є корінь.
38.28
x6 – 6x + 1 = 0
1) [–1; 0]
f(x) = x6 – 6x + 1
f(–1) = (–1)6 – 6 • (–1) + 1 = 1 + 6 + 1 = 8 > 0
f(0) = 1 > 0
Має функція на кінцях [–1; 0] значення одного знака, рівн. коренів не має на цьому відр.
2) [0; 1]
f(0) = 1 > 0
f(1) = 1 – 6 + 1 = –4 < 0
Має корінь
38.29
x8 + 8x – 5 = 0 2 корені
f(x) = x8 + 8x – 5
f’(x) = 8x7 + 8 = 0
x7 = –1
x = –1 – крит. точка
f(–1) = (–1)8 + 8(–1) – 5 = 1 – 8 – 5 = –12 < 0
f(1) = 18 + 8 • 1 – 5 = 4 > 0
Один корінь на відр. [–1; 1]
f(–1) = –12
f(–2) = (–2)8 + 8(–2) – 5 = 128 – 16 – 5 > 0
Другий корінь на [–2; –1]
38.36
170 год – 4590 грн
х ? год – 4860 грн
х = 170 •48604590 = 180 год
38.38
x0 = 2
38.39
x0 = –1
39.5
xmin = –1 xmin = 3
xmax = 0
39.6
39.7
1) f(x) = 2x – 7
f'(x) = 2 ≠ 0 екстремумів нема
2) f(x) = 2x2 – 4x + 5
f'(x) = 4x – 4
4x – 4 = 0
x = 1
xmin = 1
ymin = 1
| 3) f(x) = 6 – 12x – x2f'(x) = –12 – 2x–12 – 2x = 02x = –12x = –6 | xmax = –6ymax = 6 + 72 – 36 = 42 |
4) f(x) = 3x2 – x3
f'(x) = 6x – 3x2
6x – 3x2 = 0
3x(2 – x) = 0
x = 0 x = 2
xmin = 0 ymin = 0
xmax = 2 ymax = 3 • 4 – 8 = 12 – 8 = 4
39.8
1) f(x) = 4 – 2x
f'(x) = –2 нема екстремумів
2) f(x) = x2 + 6x – 8
f'(x) = 2x + 6
2x + 6 = 0 x = –3
xmin = –3
ymin = 9 – 18 – 8 = –17
3) f(x) = 3 + 8x – 2x2
f'(x) = 8 – 4x = 0 x = 2
xmax = 2
ymax = 3 + 16 – 8 = 11
4) f(x) = x3 – 6x2
f'(x) = 3x2 – 12x = 0
3x(x – 4) = 0
x = 0 x = 4
xmax = 0 ymax = 0
xmin = 4 ymin = 64 – 6 • 16 = –32
39.9
1) y = x3 – 6x2 – 15x + 3
y'(x) = 3x2 – 12x – 15
3x2 – 12x – 15 = 0
x2 – 4x – 5 = 0
x1 = –1 x2 = 5
xmax = –1
ymax = (–1)3 – 6 • (–1)2 – 15 • (–1) + 3 = –1 – 6 + 15 + 3 = 11
xmin = 5
ymin = 53 – 6 • 52 – 15 • 5 + 3 = 125 – 150 – 75 + 3 = –97
2) y = 1 + 18x + 15x2 – 4x3
y' = 18 + 30x – 12x2
–12x2 + 30x + 18 = 0 | :(–6)
2x2 – 5x – 3 = 0
D = 25 + 4 • 2 • 3 = 25 + 24 = 49
x1 = 5+74 = 124 = 3 x2 = –12
xmax = –12
ymax = 1 – 9 + 15 • 14 + 4 • 18 = –8 + 154 + 12 = –3,75
xmin = 3
ymin = 1 + 54 + 15 • 9 – 4 • 27 = 190 – 108 = –82
3) y = x – 3x3
y' = 1 – 9x2
1 – 9x2 = 0 | : (–1)
(3x – 1)(3x + 1) = 0
x = 13 x = –13
xmin = –13
ymin = –13 – 3 • (–13)3 = –1\33 + 1\19 = -3+19 = –29
xmax = 13
ymax = 13 – 3 133 = 13 – 19 = 29
4) y = 14x4 – 2x2
y' = x3 – 4x = 0
x(x – 2)(x + 2) = 0 x = 0, x = 2, x = –2.
xmax = 0 ymax = 0
xmin = –2 xmin = 2 ymin = 14 • 24 – 2 • 22 = 4 – 8 = –4
39.10
1) y = 2x2 + 6x2 – 18x
y' = 6x2 + 12x – 18
y' = 0
6x2 + 12x – 18 = 0
x2 + 2x – 3 = 0
x1 = 1 x2 = –3
xmax = –3
ymax = 2 • (–3)3 + 6 • (–3)2 – 18 • (–3) = –54 +
+ 54 + 54 = 54
xmin = 1
ymin = 2 • 13 + 6 • 12 – 18 = 8 – 18 = –10
2) y = 2 + 12x + 9x2 – 10x3
y' = 12 + 18x – 30x2
12 + 18x – 30x2
12 + 18x – 30x2 = 0 | : (–6)
5x2 – 3x – 2 = 0
D = 9 + 4 • 10 = 49
x1 = 3+710 = 1 x2 = 3-710 = –410 = –25
xmin = –25 ymin = 2 – 245 + 9 • 425 – 10 • (–8125) = 2 – 4,8 + 1,44 + 0,64 = –0,72
xmax = 1 ymax = 2 + 12 + 9 – 10 = 13.
3) y = x3 – 3x
y' = 3x2 – 3
3x2 – 3 = 0
x = ± 1
xmax = –1 ymax = (–1)3 – 3 • (–1) = –1 + 3 = 2
xmin = 1 ymin = 1 – 3 = –2
4) y = x4 – 2x2 + 3
y' = 4x3 – 4x
4x(x2 – 1) = 0 x = 0 x = 1 x = –1
xmax = 0 ymax = 3
xmin = –1 xmin = 1 ymin = 1 – 2 + 3 = 2
39.11
1) f(x) = 3x+1x-1
f'(x) = 3x-1-(3x+1)(x-1)2 = 3x-3-3x-1(x-1)2 = –4(x-1)2
f'(x) = 0
∅ нема точок екстремуму
2) g(x) = x9 + 9x
g'(x) = 19 – 9x2
19 – 9x2 = 0
x2-819x2 = 0 x ≠ 0
x ± 9
gmax(–9) = -99 + 9-9 = –2
gmin(9) = 99 + 99 = 2
3) t(x) = 2xx2+1
t'(x) = 2(x2+1)-2x•2x(x2+1)2 = 2x2+2-4x2 (x2+1)2 = 2-2x2(x2+1)2
2-2x2(x2+1)2 = 0
x = ±1
tmin(–1) = -21+1 = –22 = –1
tmax(1) = 22 = 1.
4) φ(x) = 4x – x D(y) : x ≥ 0
φ'(x) = 42x –1 = 2x –1
φ'(x) = 0
x = 2
x = 4
xmax = 4
φmax(4) = 4 • 4 – 4 = 8 – 4 = 4
39.12
1) f(x) = 2xx+2
D(y) = x ≠ –2
f'(x) = 2x+2-2x(x+2)2 = 4(x+2)2 ≠ 0
Екстремумів нема
2) φ(x) = x9 + 4x
D(y): x ≠ 0
φ'(x) = 19 – 4x2 = 0
x2-369x2 = 0
x = ±6
xmax = –6 φmax = –69 + 4-6 = –23 – 23 = –43
xmin = 6 φmin = 69 + 46 = 23 + 23 = 43
3) ψ(x) = xx2+4
D(y): R
Ψ'(x) = x2+4-2x• x(x2+4)2 = 4-x2(x2+4)2
Ψ'(x) = 0 4 – x2 = 0
x = 2 або x = –2
xmin = –2
ψmin = -24+4 = –28 = –14
xmax = 2
ψmax = 24+4 = 28 = 14
4) p(x) = x – 2x
D(y): x ≥ 0
p'(x) = 1 – 22x = 1 – 1x = 0
x = 1
xmin = 1 pmin = 1 – 21 = –1.
39.13
1) f(x) = x2 • (x – 4)2
f'(x) = 2x • (x – 4)2 + x2 • 2(x – 4) = 2x • (x – 4)(x – 4 + x) = 2x(x –
– 4)(2x – 4)
2x • (x – 4)(2x – 4) = 0
x = 0 x = 4 x = 2
xmin = 0 xmin = 4 fmin = 0
xmax = 2 fmax = 4 • (2 – 4)2 = 4 • 4 = 16.
2) g(x) = –1x2-4x+5 g(x) = –(x2 – 4x + 5)–1
D(y): x2 – 4x + 5 ≠ 0
∅ x ∈ R
g'(x) = (x2 – 4x + 5)–2 • (2x – 4)
g'(x) = 0
2x – 4 = 0
x = 2
xmin = 2
gmin = –14-8+5 = –1
3) t(x) = x2-1x2-4
D(y): x ≠ ± 2
t'(x) = 2xx2-4-2x(x2-1)(x2-4)2 = 2x3-8x-2x3+2x(x2-4)2 = -6x(x2-4)2
t'(x) = 0
x = 0
xmax = 0
ymax = 0-10-4 = 14.
4) ψ(x) = x+2x2-9
D(y): x ≠ ± 3
Ψ'(x) = x2-9-2xx+2(x2-9)2 = x2-9-2x2-4x(x2-9)2 = -x2-4x-9(x2-9)2
Ψ'(x) = 0
–x2 – 4x – 9 = 0
x2 + 4x + 9 = 0
D = 16 – 4 • 9 < 0
∅ Екстремумів нема
39.14
1) φ(x) = x2(x + 2)2
φ'(x) = 2x(x + 2)2 + x2 • 2(x + 2) = 2x(x + 2)(x + 2 + x) = 2x(x + 2)(2x + 2)
φ'(x) = 0
x = 0 x = –2 x = –1
xmin = –2 xmin = 0 φmin = 0
xmax = –1 φmax = (–1)2 • (–1 + 2)2 = 1 • 1 = 1
2) g(x) = 1x2+6x+8
D(y): x ≠ –4
x ≠ –2
g'(x) = 2x+6(x2+6x+8)2
g'(x) = 0 x = –3
xmax = –3 gmax = 19-18+8 = –13) ψ(x) = x29-x2
D(y): x ≠ ± 3
Ψ'(x) = 2x•(9-x2)+2x•x2 (9-x2)2 = 18x -x2+2x3 (9-x2)2 = 18x (9-x2)2
18x = 0
x = 0
xmin = 0
ψmin = 0
4) t(x) = x+1x2-7
D(y): x ≠ ± 7
t'(x) = x2-7-2xx+1(x2-7)2 = x2-7- 2x2-2x (x2-7)2 = -x2-2x-7 (x2-7)2
t'(x) = 0 –x2 – 2x – 7 = 0
D = 4 – 4 • 7 < 0
Екстремумів нема
39.15
y(x) = 4x3 – x |x – 2| [0; 3]
ymin – ?
| x ∈ [0; 2]y(x) = 4x3 + x(x – 2)y(x) = 4x3 + x2 – 2xy' = 12x2 + 2x – 2y' = 012x2 + 2x – 2 = 06x2 + x – 1 = 0D = 1 + 24 = 25x1 = -1+512 = 412 = 13x2 = -1-512 = –12 ∉ [0; 2]ymin = –1127 ymax = 105 | x ∈ [2; 3]y(x) = 4x3 – x(x – 2)y(x) = 4x3 – x2 + 2xy' = 12x2 – 2x + 2y' = 012x2 – 2x + 2 = 06x2 – x + 1 = 0D = 1 – 4 • 6 < 0 ∅y(0) = 0y(13) = 4 • 127 – 13 • (53) = 427 – 59 == 4-1527 = –1127y(3) = 4 • 27 – 3 • 1 = 105xmin = 13 |
39.16
y(x) = 3x • |x – 3| – x3 [0; 4]
| [0; 3]y(x) = –3x(x – 3) – x3y(x) = –3x2 + 9x – x3y' = –6x + 9 – 3x2–3x2 – 6x + 9 = 0x2 + 2x – 3 = 0x1 = 1x2 = –3 ∉ [0; 3]y(0) = 0y(1) = 3 • 2 – 13 = 5y(4) = 12 • 1 – 43 = 12 – 64 = 52 | [3; 4]y(x) = 3x2 – 9x – x3y'(x) = 6x – 9 – 3x2–3x2 + 6x – 9 = 0x2 – 2x + 3 = 0D = 4 – 4 • 3 < 0∅ |
39.17
f(x) = sinx – 22 x
f'(x) = cosx – 22
cosx = 22
x = ± π4 + 2πn
xmax = π4 + 2πn, n ∈ z
xmin = 7π4 + 2πn = –π4 + 2πn, n ∈ z
39.18
g(x) = cosx + 12x
g'(x) = –sinx + 12
–sinx + 12 = 0
sinx = 12
x = (–1)k • π6 + πk, k ∈ z
xmax = π6 + 2πk, k ∈ z
xmin = 5π6 + 2πk, k ∈ z
39.19
1) f(x) = 15x3 – x5
f'(x) = 45x2 – 5x4
45x2 – 5x4 = 0
5x2(9 – x2) = 0
x = 0 x = 3 x = –3
xmin = –3 ymin = 15 • (–3)3 – (–3)5 = –162
xmax = 3 ymax = 162
2) g(x) = x2-2x+5
D(y): R
g'(x) = 2x-22x2-2x+5 = x-1x2-2x+5
g'(x) = 0
x = 1
xmin = 1
gmin = 12-2•1+5 = 4 = 2.
39.20
1) f(x) = 7x5 – 5x7
f'(x) = 35x4 – 35x6
35x4 – 35x6 = 0
35x4(1 – x2) = 0
x = 0 x = 1 x = –1
xmin = –1 fmin = –7 + 5 = –2
xmax = 1 fmax = 7 – 5 = 2
2) p(x) = x2+4x+5
D(y): R
p'(x) = 2x+42x2+4x+5 = x+2x2+4x+5
p'(x) = –2
xmin = –2
pmin = 4-8+5 = 1 = 1.
39.21
f(x) = 2x3 + 3ax2 + 6x – 2 не має точок екстремуму
f'(x) = 6x2 + 6ax + 6
6x2 + 6ax + 6 = 0
x2 + ax + 1 = 0
D = a2 – 4 ≤ 0
a ∈ [–2; 2]
39.22
q(x) = –x3 + 3bx2 – 3x + 9
q'(x) = –3x2 + 6bx – 3
–3x2 + 6bx – 3 = 0
x2 – 2bx + 1 = 0
D = 4b2 – 4 ≤ 0
b ∈ [–1; 1]
39.23
f'(x) > 0 функція зростаюча
f'(x) < 0 функція спадає
Точки екстремуму – точки, в яких похідна змінює знак, по графіку це х = –6,2, х = –3, х = –1, х = 1, х = 7
Отже, 5 точок екстремуму.
Якщо похідна змінює з «–» на «+», то це точка мінімуму: х ≈ –6,2,
х = –1, х = 7. 3 точки мінімуму
2 точки максимуму х = –3, х = 1.
39.24
f'(x) > 0 зростає функція у = f(x)
f'(x) < 0 спадає функція у = f(x)
Похідна змінює знак в трьох точках – х ≈ –3,2, х = 3, х ≈ 6,5
З них мінімум в 2 т. – х ≈ –3,2, х ≈ 6,5
З них максимум в 1 точці х = 3.
39.25
f(x) = 32x + 3 sinx2 – cosx2
xmax –?
f'(x) = 32 + 32cosx2 + 12sinx2
32 + 32cosx2 + 12sinx2 = 0
sinπ3 cosx2 + cosπ3 sinx2 = –32
sin(π3 + x2) = –32
x2 + π3 = (–1)k+1 • π3 + πk, k ∈ z
x2 = –π3 + (–1)k+1 • π3 + πk, k ∈ z
x = –2π3 + (–1)k+1 • 2π3 + 2πk, k ∈ z
k = 0 x = –2π3 – 2π3 = –4π3
k = 1 x = –2π3 + 2π3 + 2π = 2π
k = 2 x = –2π3 + 2π3 + 4π = 4π+12π 3 = 8π3
T = 8π3 – (–4π3) = 12π3 = 4
період 4π
xmax = 2π + 4π, n ∈ z.
39.26
g(x) = 34 cos2x – 14 sin2x + 32x
g‘(x) = –32sin2x – 12 cos2x + 32
g‘(x) = 0
32 sin2x + 12 cos2x = 32
sinπ3 sin2x + cosπ3 cos2x = 32
cos(2x – π3) = 32
2x – π3 = ± π6 + 2πn, n ∈ z
2x = ± π6 + π3 + 2πn, n ∈ z
x = ± π12 + π6 + πn, n ∈ z
n = 0 x1 = π12 + π6 = 3π12 = π4 – min
x2 = –π12 + π6 = π+2π12 = π12
n = 1 x1 = π12 + π6 + π = π+2π+12π12 = 15π12 = 5π4
x2 = –π12 + π6 + π = -π+2π+12π12 = 13π12
T = 5π4 + π4 = π
xmin = π4 + πn, n ∈ z
39.27
f(x) = x2(45sin3x – 9cos3x) + x(30cos3x + 6sin3x) + 80sin3x –
– 16cos3x
xmin – ?
f’(x) = 2x(45sin3x – 9cos3x) + x2(135cos3x + 27sin3x) + 30cos3x +
+ 6sin3x + x • (–90sin3x + 18cos3x) + 240cos3x + 48sin3x =
= 90xsin3x – 18xcos3x + 135x2cos3x + 27x2sin3x + 30cos3x + 6sin3x–
– 90xsin3x + 18xcos3x + 240cos3x + 48sin3x = 135x2cos3x +
+27x2sin3x + 270cos3x + 54sin3x = 27sin3x(x2 + 2) + 135cos3x(x2 +
+ 2) = (x2 + 2)(27sin3x + 135cos3x)
f’(x) = 0
(x2 + 2)(27son3x + 135cos3x) = 0
27sin3x + 135cos3x = 0 |: 27
sin3x + 5cos3x = 0 |: cos3x ≠ 0
tg3x + 5 = 0
tg3x = –5
3x = –arctg5 + πn, n ∈ z
x = –13 arctg5 + πn3, n ∈ z – min
39.28
f(x) = x2 • (6sin2x – 8cos2x) + x(6cos2x + 8sin2x) + 3sin2x – 4cos2x
xmax – ?
f’(x) = 2x(6sin2x – 8cos2x) + x2(12cos2x + 16sin2x) + 6cos2x +
+ 8sin2x + x(–12sin2x + 16cos2x) + 6cos2x + 8sin2x = 12xsin2x – 16xcos2x + 12x2cos2x + 16x2sin2x + 6cos2x + 8sin2x – 12xsin2x + 16xcos2x + 6cos2x + 8sin2x = 12x2 cos2x + 6cos2x + 16x2 sin2x +
+ 8sin2x = 6cos2x(2x2 + 1) + 8sin2x(2x2 + 1) = (2x2 + 1)(6cos2x +
+ 8sin2x)
f’(x) = 0
(2x2 + 1)(6cos2x + 8sin2x) = 0
6cos2x + 8sin2x = 0 | : 2
3cos2x + 4sin2x = 0
35 cos2x + 45sin2x = 0 φ = arctg34
sinφ cos2x + cosφ sin2x = 0
sin(2x + φ) = 0
2x + φ = πn
2x = –arctg34 + πn
x = –12arctg34 + πn2 – max
40.1
1) f(x) = x2 + 3x – 4
D(y): R
f(–x) = x2 – 3x – 4 ні парна, ні непарна
Ох: y = 0 x2 + 3x – 4 = 0
x1 = 1 x2 = –4 (1; 0) (–4; 0)
Oy: x = 0 y = –4 (0; –4)
f’(x) = 2x + 3
2x + 3 = 0
x = –32
xmin = –32
ymin = 94 – 92 – 4 = 9-18-164 = –254 = –6,25
2) f(x) = –x2 + 5x – 4
D(y): R
Ox: y = 0 –x2 + 5x – 4 = 0
x2 – 5x + 4 = 0 x1 = 1 x2 = 4
Oy: y = 0 y = –4 (0: –4)
Ні парна, ні непарна; неперіод.
f’(x) = –2x + 5
f’(x) = 0 –2x + 5 = 0 x = 52
ymax = –254 + 252 – 4 = -25+52-164 = 94 = 2,25
3) f(x) = –0,5x2 – x + 1,5
D(y): R
Ox: y = 0 –0,5x2 – x + 1,5 = 0 |• (–2)
x2 + 2x – 3 = 0
x1 = 1 x2 = –3
Oy: x = 0 y(0) = 1,5 (0; 1,5)
f(–x) = –0,5(–x)2 – (–x) + 1,5 = –0,5x2 + x + 1,5.
Ні парна, ні непарна
f’(x) = –x – 1
–x – 1 = 0
x = –1
xmax = –1
ymax = –0,5 • (–1)2 – (–1) + 1,5 + 1 + 1,5 = 2
4) f(x) = 12x2 – 3x
1) D(y): R
2) E(y): [4,5; +∞]
3) Ox: y = 0 12x2 – 3x = 0
x2 – 6x = 0
x(x – 6) = 0
x = 0 x = 6
Oy: x = 0 y = 0
4) Ні парна, ні непарна
5) f’(x) = x – 3
x – 3 = 0
x = 3
xmin = 3
ymin = 12 • 9 – 9 = –4,5
40.2
1) f(x) = x2 – 4x
D(y): R
f(–x) = (–x)2 – 4(–x) = x2 + 4x ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 x2 – 4x = 0 x = 0, x = 4
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 2x – 4 = 0
x = 2
xmin = 2
ymin = 22 – 4 • 2 = 4 – 8 = –4
2) f(x) = –x2 + 2x – 1
D(y): R
f(–x) = –(–x)2 + 2 • (–x) – 1 = x2 – 2x – 1
Ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 –x2 + 2x – 1 = 0
–(x – 1)2 = 0
x = 1
Oy: x = 0 y = –1
f’(x) = –2x + 2
–2x + 2 = 0
x = 1
xmax = 1
ymax = –1 + 2 – 1 = 0
3) f(x) = –0,5x2 – 2x + 2,5
1) D(y): R
2) f(–x) = –0,5x2 + 2x + 2,5
Ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 –0,5x2 – 2x + 2,5 = 0 | • (–2)
x2 + 4x – 5 = 0
x1 = 1 x2 = –5
Oy: x = 0 y = 2,5
4) f’(x) = –x – 2
–x – 2 = 0
x = –2
xmax = –2
ymax = –0,5 • 4 + 4 + 2,5 = –2 + 6,5 = 4,5
4) f(x) = 14x2 – x
1) D(y): R
2) f(–x) = 14(–x)2 + x = 14x2 + x ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 14x2 – x = 0
x2 – 4x = 0
x = 0 x = 4
Oy: x = 0 y = 0
4) f’(x) = 12x – 1
12x – 1 = 0
x = 2
xmin = 2
ymin = 14 • 4 – 2 = 1 – 2 = –1
40.3
1) g(x) = 3x – 14x2
1) D(y): R
2) g(–x) = –3x – 14x2 ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 3x – 14x2 = 0
12x – x2 = 0
x(12 – x) = 0
x = 0 x = 12
Oy: x = 0 g(0) = 0
4) g‘(x) = 3 – 12x
3 – 12x = 0
x = 6
xmax = 6
ymax = 3 • 6 – 14 • 62 = 18 – 9 = 9
E(y): (–∞; 9]
2) g(x) = 32x2 + 3x – 92
D(y): R
g(–x) = 32x2 – 3x – 92 ні парна, ні непарна
g‘(x) = 3x + 3 g‘(x) = 0 при x = –1
ymin = 32 – 3 – 92 = –6
Ox: y = 0 32x2 + 3x – 92 = 0
3x2 + 6x – 9 = 0
x2 + 2x – 3 = 0
x1 = 1
x2 = –3
Oy: x = 0 y = –4,5
40.4
1) φ(x) = –52x2 + 5x
Парабола, вітки вниз
хв = –b2a = –52 •(-52) = 1
yв = –52 + 5 = 2,5
Ox: y = 0 –52x2 + 5x = 0
–5x2 + 10x = 0
5 • (2 – x) = 0
x = 0 x = 2
Oy: x = 0 y = 0
E(y): (–∞; 2,5]
2) φ(x) = 12x2 – 2x + 32
Парабола, вітки вгору
хв = –b2a = 21 = 2
yв = 12 • 4 – 4 + 32 = 2 – 4 + 1,5 = –0,5
Ox: y = 0 12x2 – 2x + 32 = 0
x2 – 4x + 3 = 0
x1 = 1 x2 = 3
Oy: x = 0 y = 1,5
E(y): [–0,5; +∞)
40.5
1) f(x) = x3 – 3x
1) D(y): R
2) f(–x) = (–x)3 – 3(–x) = –f(x) непарна
3) Ox: y = 0 x3 – 3x = 0
x(x2 – 3) = 0
x = 0 x = ± 3
Oy: x = 0 y = 0
4) f’(x) = 3x2 – 3
3x2 – 3 = 0
x = ± 1
xmax = –1 ymax = –1 + 3 = 2
xmin = 1 ymin = –2
2) f(x) = 1,5x2 – x3
D(y): R
f(–x) = 1,5 • (–x)2 – (–x)3 = 1,5x2 + x3 ні парна, ні непарна.
Ox: y = 0 1,5x2 – x3 = 0
x2(1,5 – x) = 0
x = 0 x = 1,5
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 3x – 3x2 = 0
3x(1 – x) = 0
x = 0 x = 1
xmin = 0 ymin = 0
xmax = 1 ymax = 0,5
3) f(x) = 163x3 – 4x4
D(y): R
y(–x) = 163(–x)3 – 4(–x)4 ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 163x3 – 4x4 = 0
16x3 – 12x4 = 0
4x3(4 – 3x) = 0
x = 0 x = 43
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 16x2 – 16x3 = 0
16x2(1 – x) = 0
x = 0 x = 1
xmax = 1 ymax = 163 – 4 = 16-123 = 43
4) f(x) = 12x – x4
D(y): R
y(–x) = –12x – (–x)4 – ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 12x – x4 = 0
x – 2x4 – 0
x(1 – 2x3) = 0
x = 0 2x3 = 1
x3 = 12
x = 312
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 12 – 4x3 = 0
1 – 8x3 = 0
x3 = 18
x = 12
xmax = 12
ymax = 1\44 – 1\116 = 316
40.6
1) f(x) = x3 – 3x2
1) D(y): R
2) f(–x) = (–x)3 – 3 • (–x)2 = –x3 – 3x2
Ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 x3 – 3x2 = 0
x2(x – 3) = 0
x = 0 x = 3
Oy: x = 0 y = 0
4) f’(x) = 3x2 – 6x
3x2 – 6x = 0
3x(x – 2) = 0
x = 0 x = 2
xmin = 2 xmax = 0
ymin = 8 – 3 • 4 = –4 ymax = 0
2) f(x) = 13x3 – 3x
D(y): R
f(–x) = 13 • (–x)3 – 3 • (–x) = –13x3 + 3x непарна
Ox: y = 0 13x3 – 3x = 0
x3 – 9x = 0
x(x – 3)(x + 3) = 0
x = 0 x = 3 x = –3
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = x2 – 3
x2 – 3 = 0
x = ± 3
xmax = –3
ymax = 13 • (–33) + 33 = –3 + 33 = 23
xmin = 3
ymin = –23
3) f(x) = x4 – 43x3
D(y): R
f(–x) = (–x)4 – 43 • (–x)3 ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 x4 – 43x3 = 0
x3(x – 43) = 0 x = 0, x = 43
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 4x2 – 4x2 = 0
4x2(x – 1) = 0
x = 0 x = 1
xmin = 1 ymin = 1 – 43 = –13
4) f(x) = 2x + 4x4
D(y): R
f(–x) = –2x + 4x4 ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 2x + 4x4 = 0
2x(1 + 2x3) = 0
x = 0 x = –312
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 2 + 16x3
2 + 16x3 = 0
x3 = –18
x = –12
xmin = –12
ymin = –1 + 4 • 116 = –1 + 14 = -34
40.7
1) y = 13x3 + 12x2 – 2x + 1,5
1) D(y): R
2) y(–x) = –13x3 + 12x2 + 2x + 1,5
Ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 13x3 + 12x2 – 2x + 1,5 = 0 | • 6
2x3 + 3x2 – 12x + 9 = 0
Oy: x = 0 y = 1,5 (0; 1,5)
4) y’ = x2 + x – 2
x2 + x – 2 = 0
x1 = 1 x2 = –2
xmax = –2
ymax = –83 + 2 + 4 + 1,5 = 7,5 – 83 = 15\32 – 8\23 = 45-166 = 296
xmin = 1
ymin = 13 + 12 – 2 + 32 = 13
2) 13x3 + 12x2 – 2x + 1,5 = 0
1 корінь (одна точка перетину графіка з віссю абсцис)
40.8
y = 13x3 – x2 – 3x – 1
D(y): R
y(–x) = –13x3 – x2 + 3x – 1 ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 13x3 – x2 – 3x – 1 = 0
Oy: x = 0 y = –1
y’ = x2 – 2x – 3
x2 – 2x – 3 = 0
x1 = –1 x2 = 3
xmax = –1
ymax = –13 – 1 + 3 – 1 = 23
xmin = 3
ymin = 13 • 27 – 9 – 9 – 1 = –10
2) Графік перетинає вісь Ох в 3 точках рівняння значить має 3 корені.
40.9
1) f(x) = 30x-30x2+ 15
D(y): R
f(–x) = 30 •(-x)-30(-x)2+ 15 = –30x+ 30x2+ 15
Ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 30x-30x2+ 15 = 0
x = 1
Oy: x = 0 y = -3015 = –2
f’(x) = 30x2+ 15- 2x(30x-30)(x2+ 15)2 = 30x2+ 450-60x2+ 60x(x2+ 15)2 = -30x2+ 60x+450(x2+ 15)2
f’(x) = 0
–30x2 + 60x + 450 = 0 | : (–30)
x2 – 2x – 15 = 0
x1 = –3 x2 = 5
xmin = –3
ymin = 30 •-3- 30(-3)2+ 15 = -12024 = –5
xmax = 5 ymax = 150-3025+15 = 3
E(y) [–5; 3]
40.10
g(x) = 24x-24x2+ 8
D(y) R
g(–x) = -24x-24(-x)2+ 8 ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 x = 1
Oy: x = 0 y = -248 = –3
g’(x) = 24x2+ 8- 2x(24x-24)(x2+ 8)2 = 24x2+ 192-48x2+ 48x(x2+ 8)2 = -24x2+ 48x+192(x2+ 8)2
g’(x) = 0 –24x2 + 48x + 192 = 0
x2 – 2x – 8 = 0
x1 = 4 x2 = –2
xmin = –2
ymin = -48-244+8 = –6
xmax = 4
ymax = 7216+8 = 3
E(y): [–6; 3]
40.11
1) f(x) = 3-2xx-5
1) D(y): x ≠ 5
2) f(–x) = 3-2x-x-5 ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 3 – 2x = 0
x = 1,5
Oy: x = 0 y = 3-5 = –0,6.
4) f’(x) = -2x-5- (3-2x)(x-5)2 = -2x+10-3+2x(x-5)2 = 7(x-5)2
Крит. точок нема
f’(x) > 0
2) g(x) = x2+ 3x1-x
D(y): x ≠ 1
f(–x) = (-x)2- 3x1+x ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 x2 + 3x = 0
x = 0 x = –3
Oy: x = 0 y = 0
g’(x) = 2x+31-x + x2+ 3x(1-x)2 = 2x-2x2+ 3-3x+ x2+ 3x(1-x)2 = -x2+ 2x+3(1-x)2
g’(x) = 0
–x2 + 2x + 3 = 0
x2 – 2x – 3 = 0
x1 = –1
x2 = 3
xmin = –1
ymin = 1-31+1 = -22 = –1
xmax = 3
ymax = 9+9 1-3 = 18-2 = –9
40.12
1) f(x) = 12-3xx-2
1) D(y): x ≠ 2
2) f(–x) = 12-3x-x-2 ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 x = 4
Oy: x = 0 y = 12-2 = –6
4) f’(x) = -3x-2- (12-3x)(x-2)2 = -3x+6-12+3x(x-2)2 = -6(x-2)2 < 0
40.12
2) g(x) = 8x- x21+x
D(y): x ≠ –1
ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 8x – x2 = 0
x = 0 x = 8
Oy: x = 0 y = 0
g’(x) = 8-2x1+x- (8x- x2)(1+x)2 = 8+8x-2x-2x2- 8x+ x2(1+x)2 = -x2- 2x+8(1+x)2
g‘(x) = 0
–x2 – 2x + 8 = 0
x2 + 2x – 8 = 0
x1 = 2 x2 = –4
xmin = –4
ymin = -32-161-4 = 16
xmax = 2
ymax = 16-41+2 = 123 = 4
40.13
f(x) = 2x – x
1) D(y): x ≥ 0
2) ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 2x – x = 0
x(2 – x) = 0
x = 0 x = 4
Oy: x = 0 y = 0
4) f’(x) 22x – 1 = 1x – 1
1x – 1 = 0 x = 1 x = 1
xmax = 1
ymax = 21 – 1 = 1
E(y): (–∞; 1]
40.14
g(x) = x – 4x
D(y): x ≥ 0
ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 x – 4x = 0
x(x – 4) = 0
x = 0 x = 16
Oy: x = 0 y = 0
g’(x) = 1 = 42x = 1 – 2x
g‘(x) = 0
1 – 2x = 0
x = 4
xmin = 4 ymin = 4 – 44 = –4
40.15
1) g(x) = –x • 4-x
D(y): 4 – x ≥ 0
x ≤ 4
ні парна, ні непарна
Ox: y = 0 –x4-x = 0
x = 0 x = 4
Oy: x = 0 y = 0
g’(x) = –4-x + (–x) • -124-x = –4-x + x24-x = -24-x+ x24-x = -8+3x24-x
g’(x) = 0 –8 + 3x = 0
3x – 8
x = 83
xmin = 83
ymin = –83 4- 83 – –83 43 = –1633 ≈ –3,1
2) –x4-x = a
1 корінь при а = –1633 та а ∈ (0; +∞)
40.16
f(x) = x2x+1
D(y): x ≥ –1
Ox: y = 0 x = 0 x = –1
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) 2xx+1 + x2 • 12x+1 = 4xx+1+ x22x+1 = 5x2+ 4x 2x+1
5x2 + 4x = 0
x(5x + 4) = 0 x = 0 x = –0,8
xmax = –0,8
ymax = 0,640,2 ≈ 0,3
xmin = 0 ymin = 0
x2x+1 = a
єдиний розв’язок при а ∈ (0,640,2; +∞)
40.17
f(x) = 7x2x2- 3x+2
D(y) : 2x2 – 3x – 2 ≠ 0
D = 9 – 4 • 2 • 2 < 0
x ∈ R
2) ні парна, ні непарна
3) Ox: y = 0 x = 0
Oy: x = 0 y = 0
4) f’(x) = 7 •2x2- 3x+2- 4x-3•7x(2x2- 3x+2)2 = 14x2- 21x+14-28x2+ 21x(2x2- 3x+2)2 =
= -14x2+ 14(2x2- 3x+2)2
f’(x) = 0
–14x2 + 14 = 0
x2 = 1
x = ± 1
xmin = –1
ymin = -72+3+2 = –77 = –1
xmax = 1
ymax = 72-3+2 = 7
7x2x2- 3x+2 = a
при а ∈ (–∞; –1) ∪ (7;∞) коренів нема при а = 0, а = –|a = 7| корінь при а ∈ (–1; 0) ∪ (0; 7) 2 корені
40.18
1) f(x) = (x –1) x
D(y) = x ≥ 0
f'(x) = x + (x – 1) • 12x = 2x+ x-12x = 3x-12x
3x – 1 = 0 x = 13
f(13) = (13 – 1) • 13 = -233 ≈ –0;
E(y): [–-233 ; +∞)
Рівн. (x – 1) x = –0,5 розв. не має.
40.19
f(x) = x(x – 6)
D(y): x ≥ 0
Ox: y = 0 x = 0 x = 6
x = 36
Oy: x = 0 y = 0
f'(x) = x – 6 + x • 12x = x – 6 + 12 x = 32 x – 6
32 x – 6 = 0
32 x = 6
x = 4
x = 16
xmin = 16
ymin = 16(16 – 6) = 16(4 – 6) = –32
2) E(y): [–32; +∞)
3) x(x – 6) = a – 20
a – 20 ≥ –32
a ≥ –32 + 20
a ≥ –12
a ∈ [–12; +∞].
41.1
у найб. = 6
у найм. = 1
41.2
g найб. = 6
g найм. = 1
41.3
1) f(x) = 3x – 7 [0; 2]
f найм. (0) = –7
f найб. (2) = 6 – 7 = –1.
2) f(x) = x2 – 2x + 3 [2; 3]
f’(x) = 2x – 2 = 0
x = 1 ∉ [2; 3]
f(2) = 4 – 4 + 3 = 3 – найм.
f(3) = 9 – 6 + 3 = 6 – найб.
3) f(x) = –x2 + 4x + 5 [1; 4]
f’(x) = –2x + 4 = 0
x = 2
f(1) = –1 + 4 + 5 = 8 найб.
f(2) = –4 + 8 + 5 = 9 найм.
f(4) = –16 + 16 + 5 = 5
4) f(x) = x – 13x3 [–2; 0]
f’(x) = 1 – x2
1 – x2 = 0
x = 1 x = –1
f(–2) = –2 + 13 • 8 = 83 – 2 = 23 – найб.
f(–1) = –1 + 13 = –23 – найменше
f(0) = 0
41.4
1) f(x) = –2x + 3 [0; 3]
f’(x) = –2 ≠ 0
f(0) = 3 – найбільше
f(3) = –6 + 3 = –3 – найменше
2) f(x) = x2 – 4x [0; 1]
f’(x) = 2x – 4 = 0
x = 2
f(0) = 0 найбільше
f(1) = 1 – 4 = –3 найменше
3) f(x) = –x2 + 6x – 1 [2; 4]
f’(x) = –2x + 3 = 0
x = 3
f(2) = –4 + 12 – 1 = 7 – найменше
f(3) = –9 + 18 – 1 = 8 – найбільше
f(4) = –16 + 24 – 1 = 7
4) f(x) = 13x3 – 4x [1; 3]
f’(x) = x2 – 4
x = ± 2
f(1) = 13 – 4 = –323
f(2) = 13 • 8 – 8 = 83 – 8 = 8-243 = –163 = –513 – найменше
f(3) = 9 – 12 = –3 – найбільше
41.5
| AB = 12смSmax |
Нехай АС = х, СВ = 12 – х
SABCD = AC • CB = (12 – x)x = 12x – x2
x > 0
S' = 12 – 2x = 0
x = 6
Найбільша площа буде при х = 6, тобто коли прямокутник буде квадратом.
41.6
| АВ = 8 смНехай АС = х, тодіСВ = 8 – хS∆ACB = 12AC • CB = 12x(8 – x) |
S = 4x – 12x2
S' = 4 – x = 0 x = 4
xmax = 4 Найб. Площу матиме рівнобедрений прямокутний трикутник.
41.7
I x
II 16 – x
y =x2 + (16 – x)2 найменше
y' = 2x + 2(16 – x) • (–1) = 2x – 32 + 2x = 4x – 32
4x – 32 = 0
x = 8
x найм. = 8
І – 8
ІІ – 8
41.8
I x
II 10 – x
y = x • (10 – x) найбільше
y = 10х – х2
y' = 10 – 2x = 0
x = 5
x найм. = 5
І – 5
ІІ – 5
41.9
1) g(x) = 0,25x4 – 2x2 [–2; 1]
g'(x) = x3 – 4x
x3 – 4x = 0
x(x – 2)(x + 2) = 0
x = 0
x = 2
x = –2
g(–2) = 0,25 • 16 – 2 • 4 = –4 – найменше
g(0) = 0 – найбільше
g(1) = 0,25 – 2 = –1,75
2) g(x) = 2x3 – 9x2 – 24x + 5 [–3; 0]
g'(x) = 6x2 – 18x – 24 = 0
x2 – 3x – 4 = 0
x1 = –1 x2 = 4
g(–3) = –2 • 27 – 9 • 9 + 24 • 3 + 5 = –58 – найменше
g(–1) = –2 – 9 + 24 + 5 = 18 – найбільше
g(0) = 5
3) g(x) = x4 – 2x2 + 5 [–1; 3]
g'(x) = 4x3 – 4x
4x(x2 – 1) = 0 x = 0
x = –1
x = 1
g(–1) = 1 – 2 + 5 = 4
g(0) = 5 – найменше
g(1) = 1 – 2 + 5 = 4
g(3) = 81 – 18 + 5 = 68 – найбільше
4) g(x) = x3 + 3x2 + 1 [–3; 1]
g'(x) = 3x2 + 6x
3x2 + 6x = 0
3x(x + 2) = 0
x = 0 x = –2
g(–3) = –27 + 3 • 9 + 1 = 1 – найменше
g(–2) = –8 + 12 + 1 = 5 найбільше
g(0) = 1
g(1) = 5
41.10
1) f(x) = 8x2 – x4 [–1; 2]
f'(x) = 16x – 4x3 16x – 4x3 = 0
f(–1) = 8 – 1 = 7 4x(4 – x2) = 0
f(0) = 0 – найменше x = 0 x = 2 x = –2
f(2) = 8 • 4 – 16 = 16 – найб.
2) f(x) = x3 – 12x2 + 45x + 5 [0; 4]
f'(x) = 3x2 – 24x + 45
x2 – 8x + 15 = 0
x1 = 5 x2 = 3
f(0) = 5 найменше
f(3) = 27 – 12 • 9 + 45 • 3 + 5 = 59
f(4) = 256 – 13 • 16 + 45 • 4 + 5 = 249 найбільше
3) f(x) = 2x2 – x4 + 3 [–3; 1]
f'(x) = 4x – 4x3
4x(1 – x2) = 0
4x = 0 1 – x2 = 0
x = 0 x = ±1
f(–3) = 18 – 81 + 3 = –60 найменше
f(–1) = 4
f(0) = 3 найбільше
f(1) = 4
4) f(x) = x3 – 3x2 + 4 [–1; 3]
f'(x) = 3x2 – 6x
3x(x – 2) = 0
x = 0 x = 2
f(–1) = –1 – 3 + 4 = 0
f(0) = 4
f(2) = 8 – 12 + 4 = 0
f(3) = 27 – 27 + 4 = 4
Найменше 0, найбільше 4.
41.11
x(t) = t33 – t22 – 2t + 4 [0; 4]
x'(t) = t2 – t – 2
t2 – t – 2 = 0
t1 = –1 t2 = 2
x(0) = 4
x(2) = 83 – 2 – 4 + 4 = 23
x(4) = 643 – 8 – 8 + 4 = 913
Найменше значення 23 в момент часу t = 2
Найбільше значення 913 при t = 4
41.12
S(t) = 13t3 + t2 – 3t + 2 [0; 3]
S'(t) = t2 + 2t – 3
t2 + 2t – 3 = 0
t1 = 1 t2 = –3 < 3
S(0) = 2
S(1) = 13 + 1 – 3 + 2 = 13 – найменше
S(3) = 9 + 9 – 9 + 2 = 11 найб. зн.
41.13
f(x) = 2 – x2 + 3 • |x – 1| [–2; 2]
| x ∈ [–2; 1] | f(x) = 2 – x2 + 3(1 – x)f(x) = 2 – x2 + 3 – 3xf(x) = –x2 – 3x + 5f(–2) = –22 + 6 + 5 = –4 + 11 = 7f'(x) = –2x – 3 = 0 x = –32f(–32) = –(–32)2 – 3 • (–32) + 5 = –94 + 92 + 5 = 294 == 7,25f(1) = –1 – 3 + 5 = 1 |
| x ∈ [1; 2] | f(x) = –x2 + 3x – 1f'(x) = –2x + 3–2x + 3 = 0x = 32f(32) = –94 + 94 – 1 = -9+18-44 = 54 = 1,25f(2) = –4 + 6 – 1 = 1 |
Найбільше значення 7,25; найменше –1
41.14
g(x) = x2 – 2 – 5 • |x + 1| [–3; 3]
| [–3; –1] | g(x) = x2 – 2 – 5 • (–x – 1)g(x) = x2 – 2 + 5x + 5g(x) = x2 + 5x + 3g'(x) = 2x + 52x + 5 = 0 x = –2,5g(–3) = 9 – 15 + 3 = –3g(–2,5) = 6,25 – 12,5 + 3 = –3,25g(–1) = 1 – 5 + 3 = –1 |
| [–1; 3] | g(x) = x2 – 2 – 5(x + 1)g(x) = x2 – 2 – 5x – 5g(x) = x2 – 5x – 7g'(x) = 2x – 5 = 0x = 2,5g(2,5) = 6,25 – 12,5 – 7 = –13,25g(3) = 9 – 15 – 7 = –13 |
Найбільше значення –1
Найменше значення –13,25
41.15
1) f(x) = sin2x + x2 [–π2; π2] найб. зн. – ?
f'(x) = 2sinx • cosx + 12 = sin2x + 12
sin2x = –12
2x = (–1)k+1 π6 + πk, k ∈ z
x = (–1)k+1 π12 + πk2, k ∈ z
k = 0 x = –π12
k = –1 x = π12 – π2 = π-6π12 = –5π12
k = 1 x = π12 + π2 = 7π12 ∉ [–π2; π2]
f(–π2) = 1 – π4
f(–5π12) = sin2 5π12 – 5π24
f(–π12) = sin2 π12 – π24
f(π2) = 1 + π4 – найбільше значення.
2) g(x) = cos2x – x [–π; π]
g'(x) = 2cosx • (–sinx) – 1 = –sin2x – 1
sin2x = –1
2x = 3π2 + 2πn, n ∈ z
x = 3π4 + πn, n ∈ z
n = 0 x = 3π4
n = –1 x = 3π4 – π = –π4
n = –2 x = 3π4 – 2π = –5π4 ∉ [–π; π]
n = 1 x = 7π4 ∉ [–π; π]
g(–π) = cos2(–π) + π = 1 + π
g(–π4) = cos2(–π4) + π4 = 12 + π4
g(3π4) = cos23π4 – 3π4 = 12 – 3π4
g(π) = cos2π – π = 1 – π – найменше
41.16
1) f(x) = sin2x – x [–π; π] – найб. – ?
f'(x) = 2sinx cosx – 1 = sin2x – 1
sin2x = 1
2x = π2 + 2πn, n ∈ z
x = π4 + πn, n ∈ z
n = –1 x = π4 – π = –3π4
n = 0 x = π4
n = 1 x = π4 + π = 5π4 ∉ [–π; π]
f(–π) = sin2(–π) + π = π – найбільше
f(–3π4) = sin2(–3π4) + 3π4 = 12 + 3π4
f(π4) = sin2π4 – π4 = 12 – π4
f(π) = sin2π – π = –π
2) f(x) = –cos2x – 32x [0; π] найм. –?
f'(x) = –2cosx • (–sinx) – 32 = sin2x – 32
sin2x = 32
2x = (–1)k π3 + πk
x = (–1)k π6 + πk2, k ∈ z
k = 0 x = π6
k = 1 x = –π6 + π2 = π3
k = 2 x = π6 + π ∉ [0; π]
f(0) = –cos20 – 32 • 0 = –1
f(π6) = –cos2π6 – 32 • π6 = –34 – 3 π12
f(π3) = –cos2π3 – 32 • π3 = –14 – 3 π6
f(π) = –cos2π – 3 π2 = –1 – 3 π2 – найменше
41.17
І x x > 0
II 24 – x x < 24
y = x3(24 – x) – найбільше
y = 24x3 – x4
y' = 72x2 – 4x3 = 0
4x2(18 – x) = 0
x = 0 x = 18
не є крит. точкою
хнайб. = 18
І число – 18
ІІ число – 24 – 18 = 6
Відповідь 18 + 6
41.18
І – х
ІІ 18 – х
у = х2(18 – х) – найб.
у = 18х2 – х3
у' = 36х – 3х2 = 0 3х(12 – х) = 0 х = 0 – не є .
х = 12
хнайб. = 12
І – 12
ІІ – 6
Відповідь: 12 + 6
41.19
| 1а = 100м2 |
Р = 2 • (х + 1600х) – довжина паркану (найм. – ?)
Р = 2х + 3200х
Р' = 2 – 3200х2
2 – 3200х2 = 0
3200х2 = 2
х2 = 1600
х = 40
хнайб. = 40
Ширина і довжина повинні бути рівними 40 м
41.20
| АС + СВ – ? найменше значення |
S∆ABC = 18 см2
S = 12AC • CB = 18
AC • CB = 36
Нехай АС = х см, тоді СВ = 36х
y = x + 36х
y' = 1 – 36х2 = 0
36х2 = 1 x2 = 36 x = 6
Найменше значення катета АС = 6 СВ = 366 = 6
Сума катетів найменшою є в рівнобедреного прямокутного трикутника.
41.21
1) f(x) = x2+4x-1x-1 [2; 4]
D(y): x ≠ 1
f'(x) = (2x+4)x-1-(x2+4x-1)x-12 = 2x2-2x+4x-4-x2-4x+1x-12 = x2-2x-3x-12
f'(x) = 0
x2 – 2x – 3 = 0
x1 = –1 x2 = 3
f(2) = 4+8-12-1 = 111 = 11 – найб. зн.
f(3) = 9+12-13-1 = 202 = 10 – найм. зн.
f(4) = 16+16-14-1 = 313 = 1013
2) f(x) = xx+3 [–3; 1]
f'(x) = x+3 + x • 12x+3 = 2x+3+ x2x+3 = 3x+62x+3 = 0 x = –2
f(–3) = –30 = 0
f(–2) = –21 = –2 – найменше
f(1) = 14 = 2 – найбільше
41.22
1) g(x) = x2-3xx+1 [0; 2]
g'(x) = (2x-3)x+1-(x2-3x)x+12 = 2x2+2x-3x-3-x2+3xx+12 = x2+2x-3x+12
x2 + 2x – 3 = 0
x1 = 1 x2 = –3
g(0) = 0 – найб. зн.
g(1) = 1-31+1 = -22 = –1 – найм. зн.
g(2) = 4-62+1 = -23
2) g(x) = x(x – 3) [0; 4]
g'(x) = 12x (x – 3) + x = x-3+2x2x = 3x-32x
3x – 3 = 0
x = 1
g(0) = 0
g(1) = 1 • (–2) = –2 – найменше
g(4) = 4 • (4 – 3) = 2 – найбільше
41.23
S(t) = 6t2 – 13t3
U'(t) [3; 8] найб. – ?
найм. шв. – ?
U(t) = S'(t) = 12t – t2
U'(t) = 12 – 2t
12 – 2t = 0
t = 6
U(3) = 12 • 3 – 32 = 36 – 9 = 27 – найменше
U(6) = 12 • 6 – 62 = 72 – 36 = 36 – найбільше
U(8) = 12 • 8 – 82 = 96 – 64 = 32
Найбільшу швидкість має при t = 6, найменшу при t = 3.
41.24
x(t) = 3t2 – 23t3 [0; 3]
U(t) = x'(t) = 6t – 2t2
U'(t) = 6 – 4t
6 – 4t = 0 4t = 6
t = 1,5
U(0) = 0 U(1,5) = 9 – 2 • 2,5 = 4,5 – найб.
U(3) = 18 – 2 • 9 = 0 – найм.
41.25
f(x) = x – cosx
1) [0; π2]
f’(x) = 1 + sinx
sinx = –1
x = 3π2 + 2πn
f(0) = 0 – cos0 = –1 – найм.
f(π2) = π2 – cosπ2 = π2 – 0 = π2 – найбільше
2) [–π; 0]
f(–π) = –π – cos(–π) = –π + 1 = 1 – π – найменше
f(–π2) = –π2 – cosπ2 = –π2 – 0 = –π2
f(0) = 0 – cos0 = –1 – найб.
41.26
f(x) = sinx – x
1) [–π; 0]
f’(x) = cosx – 1;
cosx = 1
x = 2πn, n ∈ z
f(–π) = sin(–π) + π = π – найбільше
f(0) = sin0 – 0 = 0 – найменше
2) [0; π]
f(0) = 0 – найбільше
f(π) = sinπ – π = –π – найменше
41.27
1) f(x) = x3 – 2x • |x – 2| [0; 3]
| I. [0; 2]f(x) = x3 – 2x(2 – x)f(x) = x3 – 4x + 2x2f’(x) = 3x2 – 4 + 4x3x2 + 4x – 4 = 0D = 16 + 4 • 3 • 4 = 64x1 = -4+86 = 46 = 23x2 = –2 ∉ [0; 2] | II. [2; 3]f(x) = x3 – 2x(x – 2)f(x) = x3 – 2x2 + 4xf’(x) = 3x2 – 4x + 43x2 – 4x + 4 = 0D = 16 – 4 • 3 • 4 < 0∅ крит. точок нема |
f(0) = 0
f(23) = (23)3 – 4 • 23 + 2 • (23)2 = 827 – 8\93 + 8\39 = 8-72+2427 = –4027
f(3) = 33 – 2 • 32 + 4 • 3 = 27 – 18 + 12 = 21
Найменше значення –4027
Найбільше значення 21.
2) g(x) = x|x – 1| – 5x3 [0; 2]
| I [0; 1]g(x) = –x(x – 1) – 5x3g(x) = –x2 + x – 5x3g’(x) = –2x + 1 – 15x2–15x2 – 2x + 1 = 015x2 + 2x – 1 = 0D = 4 + 4 • 15 = 64x1 = -2+830 = 630 = 15 | II [1; 2]g(x) = x(x – 1) – 5x3g(x) = x2 – x – 5x3g‘(x) = 2x – 1 – 15x2–15x2 + 2x – 1 = 015x2 – 2x + 1 = 0D = 4 – 4 • 15 < 0 |
x2 = -2-830 = –1030 = –13 ∉ [0; 1]
g(0) = 0
g(15) = –125 + 15 – 5 • 1125 = -1+525 – 125 = 325
g(2) = –4 + 2 – 5 • 8 = –2 – 40 = –42 найм.
41.28
1) g(x) = 4x3 – x |x – 2| [0; 3] найб. – ?
| I [0; 2]g(x) = 4x3 + x(x – 2)g(x) = 4x3 + x2 – 2xg’(x) = 12x2 + 2x – 212x2 + 2x – 2 = 06x2 + x – 1 = 0D = 1 + 24 = 25x1 = -1+512 = 412 = 13 | II [2; 3]g(x) = 4x3 – x(x – 2)g(x) = 4x3 – x2 + 2xf‘(x) = 12x2 – 2x + 212x2 – 2x + 2 = 06x2 – x + 1 = 0D < 0∅ |
x2 = –12 ∉ [0; 2]
g(0) = 0
g(13) = 4 • 127 + 19 – 23 = 4+3-1827 = –1127
g(2) = 4 • 23 = 32 – найбільше
2) f(x) = 3x • |x – 3| – x3 [0; 4] найм. – ?
| I [0; 3]f(x) = –3x(x – 3) – x3f(x) = –3x2 + 9x – x3f’(x) = –6x + 9 – 3x2–3x2 – 6x + 9 = 0x2 + 2x – 3 = 0x1 = 1 x2 = –3 ∉ [0; 3] | II [3; 4]f(x) = 3x(x – 3) – x3f(x) = 3x2 – 9x – x3f‘(x) = 6x – 9 – 3x2–3x2 + 6x – 9 = 0x2 – 2x + 3 = 0D < 0 |
f(0) = 0
f(1) = –3+ 9 – 1 = 5
f(3) = –3 • 9 + 9 • 3 – 33 = –27 + 27 – 27 = –27 – найм
41.29
f(x) = 2sinx + sin2x [0; 5π4]
найб. порівн. з 2,5
f’(x) = 2cosx + 2cos2x
2cosx + 2cos2x = 0
2cosx + 2(2cos2x – 1) = 0
2cosx + 4cos2x – 2 = 0
2cos2x + cosx – 1 = 0
D = 1 + 8 = 9
cosx = -1+34 = 12 x = ± π3 + 2πn
cosx = -1-34 = –1 x = π + 2πn
f(0) = 0
f(π3) = 2sinπ3 + sin2π3 = 2 • 32 + 32 = 332 – найб.
f(π) = 2sinπ + sin2π = 0
f(5π4) = 2sin5π4 + sin5π4 = 2 • (–22) + 1 = –2 + 1
332 > 2,5
41.30
f(x) = 5sinx – sin5x [π4; 3π4] найб. з 5 ?
f’(x) = 5cosx – 5cos5x
5cosx – 5cos5x = 0
cosx – cos5x = 0
–2sin3x sin(–2x) = 0
2sin3x sin2x = 0
sin3x = 0 sin2x = 0
3x = πn 2x = πn
x = πn3 x = πn2
f(π4) = 5sinπ4 – sin 5π4 = 5 • 22 + 22 = 32
f(π3) = 5sinπ3 – sin 5π3 = 5 • 32 + 32 = 33 ≈ 5,2
f(π2) = 5sinπ2 – sin 5π2 = 5 – 1 = 4
f(2π3) = 5sin2π3 – sin 10π3 = 5 • 32 + 32 = 33
f(3π4) = 5sin3π4 – sin 15π4 = 5 • 22 + 22 = 32
33 > 5
41.31
y = 1 – 2x2 A(1; 34)
Нехай це точка В(х; у), вона належить параболі у = 1 – 2х2
AB = (x-1)2+ (y- 34)2 = (x-1)2+ (1-2x2- 34)2 =
= x2- 2x+1+ 116- 2 • 14 •2x2+ 4x4 = x2- 2x+1+ 116-x2+ 4x4 = 4x4- 2x+ 1716
z = 4x4- 2x+ 1716
z‘ = 16x324x4- 2x+ 1716
z’ = 0
16x3 – 2 = 0
8x3 = 1
x3 = 18
x = 12
xmin = 12
y = 1 – 2 • (12)2 = 1 – 2 • 14 = 1 – 12 = 12
Шукана точка (12; 12)
41.32
y = x2 – 32 B(2; –1)
Нехай найближчою точкою є С(х; у)
C(x; x2 – 32)
BC=(2-x)2+ (-1- x2+ 32)2=4-4x+ x2+ 14- 2 • 12x2+ x4=
= x4- 4x+4,25
z = x4- 4x+4,25
z’ = 4x3- 42x4- 4x+4,25
4x3 – 4 = 0
x3 = 1
x = 1
x = 1
y = 12 – 32 = –12
C(1; –12).
41.33
| S – найб. |
Нехай більша основа АD = x
S = BC+AD2 • BH
HK = 5, AH + KD = x – 5
AH = KD = x-52
BH = 52- (x-52)2 = 25- 14 •(x2- 10x+25) = 100- x2+ 10x-254 =
= 75+10x- x22
S = 5+x2 • 75+10x- x22
S = 14(5 + x) • 75+10x- x2
S’ = 14 75+10x- x2 + 14(5 + x) • -2x+102 75+10x- x2 =
= 75+10x- x2+ (5+x)(-x+5)4 75+10x- x2 = 75+10x- x2+ 25- x24 75+10x- x2 = 100+10x - 2x24 75+10x- x2 =
= 50+5x - x22 75+10x- x2
50 + 5x – x2 = 0
x2 – 5x – 50 = 0
D = 25 + 4 • 50 = 225
x1 = 5+152 = 10 x2 < 0
xmax = 10
Відповідь: 10 см.
41.34
| V = 4м3Нехай в основі квадрат зі стороною х смV = x2 • h = 4h = 4x2 |
Sпов. = Sб. + Sосн. = 4 • 4х2 • х + х2 = 16х + х2 – найм. – ?
S’ = –16х2 + 2x
2x – 16х2 = 0
2x3- 16x2 = 0 xmin = 2
x2 – 8 = 0
x = 2 Відповідь: 2 х 2 х 1
41.35
| Pосн. = 12 смV – max – ? |
Нехай довжина бічного ребра х см, тоді друга сторона основи дорівнює (6 – х) см
V = x • x • (6 – x)
V = x2(6 – x)
V = 6x2 – x3
V’ = 12x – 3x2 = 0
3x(4 – x) = 0
x = 0 x = 4
xmax = 4
V = 16 • (6 – 4) = 16 • 2 = 32 (см)3.
41.6
| V = 4дм3Рбічн.грані – min – ? |
Нехай в основі квадрат зі стороною х, тоді висота 4х2
Р = 2(х + 4х2)
Р = 2х + 8х2
Р’ = 2 + 8 • (–2) • x–3 = 2 – 16х3
2 – 16х3 = 0
16х3 = 2 висота 1 дм
x3 = 8
x = 2
xmin = 2
P(2) = 4 + 84 = 4 + 2 = 6(дм)
41.37
| Uч = 4 км/годUчол. = 5км/год |
Нехай АР = х км, РВ = 5 – х
LP = 9+ x2
Час на дорогу повинен бути мінімум
t = 9+ x24 + 5-x5
t’ = 14 • 2x29+ x2 + 15 • (–1) = π49+ x2 – 15 = 0
x49+ x2 = 15
5x = 49+ x2
166(9 + x2) = 25x2
144 + 16x2 = 25x2
9x2 = 144
x2 = 1449
x = 123
x = 4
Чоловік пристати повинен на відстані 4 км від пункту А.
41.38
1) f(x) = cosx • sin2x
min f(x) > –79
[–π; π]
f’(x) = –sinx • sin2x + cosx • 2cos2x = sinx • 2sinx cosx + cosx • 2cos2x = 2cosx(–sin2x + cos2x)
2cosx • (cos2x – sin2x) = 0
2cosx • (1 – 2sin2x – sin2x) = 0
| cosx = 0x = π2 + πk, k ∈ z | 1 – 3sin2x = 01 – 3 • 1-cos2x2 = 032(1 – cos2x) = 11 – cos2x = 23cos2x = 132x = ± arccos13 + 2πn, n ∈ zx = ± arccos13 + πn, n ∈ zxmin = –π + 12arccos 13xmin = –12 + 12arccos 13xmin = π2 |
f(π2) = cosπ2 • sin2π2 = 0 > –70
g(–12arccos13) = cos(–12arccos13) sin(–arccos13) = 1+ 132 • (–1- 19) = 46 •
• (–89) = –26 • 223 = –433 > –79
2) g(x) = cosx • sin2x
max g(x) < 0,39
[–π; π]
g’(x) = –sinx sin2x + cosx • 2sinx cosx = sin3x + 2sinx cos2x =
= sinx(2cos2x – sin2x);
sinx • (2cos2x – sin2x = 0
| sinx = 0x = πn, n ∈ z | 2cos2x – (1 – cos2x) = 02cos2x – 1 + cos2x = 03cos2x = 132(1 + cos2x) = 11 + cos2x = 23cos2x = –132x = ±(π – arccos13) + 2πnx = ± (π2 – 12 arccos 13) + πn, n ∈ z |
g(π) = cosπ • sin2π = –1 • 02 = 0 < 0,39.
41.39
1) f(x) = sinx • sin2x maxf(x) < 0,77
[–π; π]
f‘(x) = cosx • sin2x + sinx • 2cos2x = cosx • 2sinx cosx + 2sinx • cos2x = 2sinx(cos2x + cos2x)
2sinx • (cos2x + cos2x) = 0
| sinx = 0x = πn, n ∈ z | cos2x + cos2x = 01+cos2x2 + cos2x = 01 + cos2x + 2cos2x = 03cos2x = –1cos2x = –132x = ±(π – arccos13) + 2πnx = ± 12 (π–arccos 13) + πn |
| f(π) = sinπ • sin2π = 0 < 0,77 |
2) g(x) = cos2x • sinx min g(x) > –718
[–π; π]
g‘(x) = 2cosx • (–sinx) sinx + cos3x = –2cosx • sin2x + cos2x = cosx
(–2sin2x + cos2x) = cosx(–2sin2x + 1 – sin2x) = cosx(1 – 3sin2x)
| cosx = 0x = π2 + πn | 1 – 3sin2x = 03sin2x = 1sin2x = 131-cos2x2 = 131 – cos2x = 23cos2x = 13x = ± 12 arccos 13 + πk, n ∈ z |
| g(π2) = cos2π2 • sinπ2 = 0 > – 718 |
41.40
y(x) = |x2 – 3x + 2| + |x2 + x| x ∈ [–12; 32]
x2 – 3x + 2 = 0 x2 + x = 0
x1 = 2 x2 = 1 x = 0 x = –1
∉
| I. [–12; 0]y(x) = x2 – 3x + 2 – x2 – xy(x) = 2 – 4xy' = –4нема крит. точок | II [0; 1]y(x) = x2 – 3x + 2 + x2 + xy(x) = 2x2 – 2x + 2y'(x) = 4x – 2 = 0x = 12 є крит.т. |
III [1; 32]
y(x) = –x2 + 3x – 2 + x2 + x
y(x) = 4x – 2
y' = 4 нема крит. точок
y(–12) = |14 + 32 + 2| + |14 – 12| = 1+6+84 + 14 = 144 = 72 = 3,5
y(12) = |14 – 32 + 2| + |14 + 12| = 1-6+84 + 34 = 64 = 32 = 1,5 – найм.
y(32) = |94 – 92 + 2| + |94 + 32| = |9-18+84 + 9+64 = 14 + 154 = 4 – найб.
E(y): [1,5; 4].
41.41
y(x) = |x2 + x| + |x2 – 5x + 6| x ∈ [12; 52]
x2 – x = 0 x2 – 5x + 6 = 0
x = 0 ∉ [12; 52] x = 2
x = 1 x = 3 ∉ [12; 52]
| I. [12; 1]y = –x2 + x + x2 – 5x + 6y = –4x + 6y' = –4нема крит. точок | II [1; 2]y = x2 – x + x2 – 5x + 6y = 2x2 – 6x + 6y' = 4x – 6 x = 32 ∈ [1, 2]є крит.т. |
III [2; 52]
y = x2 – x – x2 + 5x – 6
y = 4x – 6
y' = 4 нема крит. точок
y(–12) = |14 – 12| + |14 – 52 + 6| = 14 + 3,75 = 4
y(32) = |94 – 32| + |94 – 152 + 6| = 34 + 9-30+244 = 64 = 32 = 1,5 – найм.
y(52) = |254 – 52| + |254 – 252 + 6| = 3,75 + 0,25 = 4
E(y): [1,5; 4].
41.42
Припустимо, що абсциса точки С дорівнює х, тоді ордината точки С дорівнює 2x² – 3х + 5. Абсциса точки С така ж як абсциса точки D.
C (x; 2x2 – 3x + 5) x ∈ [32;83]
D (x; x2 + 3x – 6)
Оскільки точки A і B лежать на осі Oy, то абсциси їх дорівнюють 0. Oрдината B така ж як і в точки С, а ордината точки А як у точки D.
А (0; x2 + 3x – 6)
B (0; 2x2 – 3x + 5)
AB = |x2 + 3x – 6 – 2x2 + 3x – 5| = |–x2 + 6x – 11|
D = b2 – 4ac = 36 – 4 • 1 • 11 < 0 при всіх х
–х2 + 6х – 11 < 0, тому модуль опускаємо, а знаки змінюємо
АВ = х2 – 6х + 11
ВС = х
SABCD = AB • BC = x(x2 – 6x + 11) = x3 – 6x2 + 11x
Дослідимо функцію:
S' = 3x2 – 12x + 11
S' = 0
3x2 – 12x + 11 = 0
D = 144 – 4 • 3 • 11 = 12
x1 = 12+ 126 = 12+ 236 = 6+ 33 ≈ 2,58
x2 = 6- 33 ≈ 1,42 ∉ [32; 83]
S(32) = 278 – 6 • 94 + 11 • 32 = 27-108+1328 = 518 = 6,375
S(6+ 33) ≈ 5,61
S(83) ≈ 5,59
Найбільшою площа буде при х = 32.
41.43
B(0; x2 – 4x + 3)
A(0; –x2 – 2)
AB = |x2 – 4x + 3 + x2 – 2x + 2| = |2x2 – 6x + 5|
D = b2 – 4ac = 36 – 4 • 2 • 5 < 0
при всіх х 2х2 – 6х + 5 > 0, тому модуль просто опускаємо
АВ = 2х2 – 6х + 5
ВС = х
SABCD = x(2x2 – 6x + 5) = 2x3 – 6x2 + 5x
Дослідимо:
S' = 6x2 – 12x + 5 x ∈ [45;32]
6x2 – 12x + 5 = 0
D = 144 – 4 • 6 • 5 = 24
x1 = 12+ 2412 = 12+ 2612 = 6+ 66 ≈ 1,41
x2 = 6- 612 ≈ 0,6 ∉ [45; 32]
S(45) = 2 • (45)2+ 5 • 45 = 1,024 – 3,84 + 4 = 1,184 – найб.
S(6+ 66) ≈ 2 • 1,432 – 6 • 1,412 + 5 • 1,41 ≈ 5,6 – 11,9 + 7,05 = 0,75
S(32) = 2 • (32)2– 6 • 94 + 5 • 32 = 6,75 – 13,5 + 7,5 = 0,75
Відповідь: х = 45.
41.44
y = x2 + 4x
–1 ≤ x0 ≤ 0 y = (x + 2)2
Запишемо рівняння дотичної
y = f'(x0)(x – x0) + f(x0)
y' = 2x + 4
y'(x0) = 2x0 + 4
y(x0) = x02 + 4x0 + 4
y = (2x0 + 4)(x – x0) + x02 + 4x0 + 4 = 2x0 • x – 2x02 + 4x – 4x0 +
+ x02 + 4x0 + 4 = (2x0 + 4)x – x02 + 4
Ця дотична перетинає вісь Оy в точці А (0; –x02 + 4), а вісь Ох в точці В у = (2х0 + 4)х – x02 + 4
Ох: у = 0 (2х0 + 4)х = x02 – 4
х = x02-42x0+4
х = x0-2x0+22x0+2 = x0-22
В(x0-22 ; 0)
х0-22 < 0, тому довжина катета
ОВ = 2-х02
ОА = 4 – x02
S∆OAB = 12OA • OB = 12 • (4 – x02)(2 – x0) = 14(8 – 4x0 – 2x02 + x03) =2 –
– x0 – 12x02 + 14x03
S' = –1 – x0 + 34x02
34 x02 – x0 – 1 = 0
3x02 – 4x0 – 4 = 0
D = 16 + 4 • 3 • 4 = 64
x0 = 4+86 = 2 не нал. проміжку [–1; 0]
x0 = 4- 86 = –46 = –23
S(–1) = 2 + 1 – 12 – 14 = 2,25 (кв. од)
S(–23) = 2 + 23 – 12 • 49 – 14 • 827 = 2 + 23 – 29 – 227 = 54+18-6-227 = 6427 ≈ 2,37
S(0) = 2
Максимальну площу має ∆ОАВ при х = –23
41.45
y = –x2 + 6x – 9
0 ≤ x0 ≤ 2,5 y = –(x – 3)2
Запишемо рівняння дотичної
y = f'(x0)(x – x0) + f(x0)
y' = –2x + 6
y'(x0) = –2x0 + 6
y(x0) = –x02 + 6x0 + 9
y = (–2x0 + 6) • (x – x0) – x02 + 6x0 – 9
y = (–2x0 + 6)x + 2x02 – 6x0 – x02 + 6x0 – 9
y = (–2x0 + 6)x + x02 – 9
А – точка перетину дотичної з Ох
y = 0
(–2x0 + 6)x + x02 – 9 = 0
(–2x0 + 6)x = 9 – x02
x = 3-x03+ x0-2x0-3
x = 3+ x02 A (3+ x02; 0)
B – точка перетину дотичної та Ок
х = 0 у = x02 – 9
В(0; x02 – 9)
x02 – 9 < 0, тому ОВ = 9 – x02
S = 14 • (9 – x02)(3 – x0) = 14(27 + 9x0 – 3x02 – x03) = 274 + 94x0 – 34x02–
– 14x03
S' = 94 – 32x0 – 34x02
34 x02 + 32x0 – 94 = 0
3x02 + 6x0 – 9 = 0
x02 + 2x0 – 3 = 0
x0 = 1
x0 = –3 не нал. [0; 2,5]
S(0) = 274 = 6,75
S(1) = 274 + 94 – 34 – 14 = 8 – найб.
S(2,5) = 274 + 94 • 52 – 34 • 254 – 14 • 1258 = 27\84 + 45\48 – 75\216 – 125\132 = 216+180-150-12532 = 12132 ≈ 3,78
Відповідь: х = 1
42.1
1) 3 – x = x3 + x
Підбором бачимо що корінь 1.
3 – 1 = 13 + 1
Доведемо, що більше коренів нема
y = 3 – x
y' = –12x y' < 0 при всіх допустимих х.
Функція спадна
y = x3 + x
y' = 3x2 + 1 y' > 0 при всіх х
Функція зростаюча
Якщо спадна і зростаюча функції перетинаються, то перетинаються в одній точці.
Відповідь: 1.
2) x+1 = 1 – х – 3х3
Бачимо, що число 0 є коренем.
0+1 = 1 – 0 – 3 • 03
1 = 1
Доведемо, що коренів більше нема.
42.2
1) 1 – x+1 = х5 + х
Коренем є число 0
1 – 0+1 = 05 + 0
0 = 0
Доведемо, що коренем більше нема
y = 1 – x+1
y' = –12x+1 < 0 спадна
y = x5 + x
y' = 5x4 + 1 > 0 зростає
Зростаюча і спадна перетинається в 1 точці.
Відповідь: 0.
2) x = 3 – х – х7
x = 1
1 = 3 – 1 – 17
1 = 1
y = x зростаюча
y = 3 – х – х7
y' = –1 – 7x6 < спадна
Отже, один корінь має рівняння.
Відповідь: 1.
42.3
1) sinx < x для x > 0
f(x) = sinx – x
f'(x) = cosx – 1 ≤ 0 для всіх
Функція спадна на R
Тому для всіх x > 0 справджується нерівність f(x) < f(0)
f(0) = sin0 – 0 = 0, то f(x) < 0
sinx – x < 0
sinx < 0
Доведено.
2) tgx > x для x ∈ (0; π2)
f(x) = tgx – x
f'(x) = 1cos2x – 1
0 < cos2x ≤ 1
1cos2x ≥ 1
1cos2x – 1 ≥ 1 – 1
1cos2x – 1 ≥ 0
Функція зростаюча на всій області визначення.
Для х ∈ (0; π2) справджується нерівність.
f(x) > f(0)
f(0) = 0
f(x) > 0
tgx > x
Доведено.
42.4
cosx > x + 1, якщо х < 0
f(x) = cosx – x – 1
f'(x) = –sinx – 1
–1 ≤ –sinx ≤ 1
–2 ≤ –sinx – 1 ≤ 0
f'(x) < 0 монотонно спадна
f(x) > f(0)
f(0) = cos0 – 0 – 1 = 0
f(x) > 0
cosx – x – 1 > 0
cosx > x + 1
Доведено.
42.5
1) x-3 + 5- x = x2 – 8x + 18;
| ОДЗ | x – 3 ≥ 05 – x ≥ 0 | x ≥ 3x ≤ 5 | [3; 5] |
f(x) = x-3 + 5- x
f'(x) = 12x-3 – 125- x = 0
5- x -x-32x-3 5- x = 0
5- x = x-3
5 – x = x – 3
–2x = –8
x = 4
f(3) = 3-3 + 5- 3 = 2
f(4) = 4-3 + 5- 4 = 1 + 1 = 2 найб.
f(5) = 5-3 + 5- 5 = 2 – найм.
g(x) = x2 – 8x + 18
g'(x) = 2x – 8 = 0
x = 4
g(4) = 16 – 32 + 18 = 2
f(4) = g(4) = 2
Відповідь: 4
2) 2x2 – x4 = cosπx + 2;
ОДЗ: R
f(x) = 2x2 – x4
f'(x) = 4x – 4x3 = 0
4x(1 – x2) = 0
x = 0 x = 1 x = –1
| f(–1) = f(1) = 2 • 1 – 1 = 1f(0) = 0 |
g(x) = cosπx + 2
g'(x) = –πsinπx = 0
πx = πn, n ∈ z
x = n, n ∈ z
n = 0 g(0) = cos0 + 2 = 1 + 2 = 3
n = 1 g(1) = cosπ + 2 = –1 + 2 = 1
n = –1 g(–1) = cos(–π) + 2 = 1
Відповідь: –1; 1.
3) x7 – x4 + 3x = 3
ОДЗ: x ∈ R
f(x) = x7 – x4 + 3x
f'(x) = 7x6 – 4x3 + 3
7x6 – 4x3 + 3 = 0
x3 = t
7t2 – 4t + 3 = 0 D = 16 – 4 • 7 • 3 < 0
∅
При всіх х f'(x) > 0 функція зрост.
При х = 1 f(1) = 17 – 14 + 3 • 1 = 3
Відповідь: 1.
4) x3 + 4x = 128x3
ОДЗ: х ≠ 0
f(x) = x3 + 4x
f'(x) = 3x2 + 4 > 0 зростаюча
g(x) = 128x3
g(x) = 128x–3
g'(x) = 128(–3) • x–4 < 0 спадна
Вони перетинаються при х = 2 і х = –2
Відповідь: –2; 2.
42.6
1) x + 8- x = x2 – 8x + 20;
| ОДЗ | x ≥ 08 – x ≥ 0 | x ≥ 0x ≤ 8 | [0; 8] |
f(x) = x + 8- x
f'(x) = 12x – 128- x = 0
8- x = x = 0
8- x = x
8 – x = x
2x = 8
x = 4
f(0) = 0 + 8- 0 = 8 = 22
f(4) = 4 + 8- 4 = 2 + 2 = 4 найб.
f(8) = 8 + 8- 8 = 22 – найм.
g(x) = x2 – 8x + 20
g'(x) = 2x – 8 = 0
x = 4
g(4) = 16 – 32 + 20 = 4 – найм.
f(4) = g(4) = 4
Відповідь: 4
2) x4 + 2x2 = cosπx – 1;
f(x) = x4 + 2x2
f'(x) = 4x3 + 4х = 0
4x(x2 + 1) = 0
x = 0
f(0) = 0
g(x) = cosπx – 1
g'(x) = –πsinπx = 0
πx = πn, n ∈ z
x = n, n ∈ z
n = 0 x = 0 g(0) = cos0 – 1 = 1 – 1 = 0
Відповідь: 0.
3) x5 – x3 + 2x = 2
f(x) = x5 – x3 + 2x
f'(x) = 5x4 – 3x3 + 2
5x4 – 3x2 + 2 = 0
∅
5x4 – 3x2 + 2 > 0 зростає y = f(x)
Вона перетинає функцію g(x) = 2 в одній точці при x = 1.
Відповідь: 1.
4) x3 + 2x = 3x5
f(x) = x3 + 2x
f'(x) = 3x2 + 2 > 0 f(x) зростає
g(x) = 3x–5
g'(x) = –15x–6 = – 15x6 < 0 g(x) спадає
f(x) і g(x) непарні
Перетин. при х = 1 і х = –1.
Відповідь: –1; 1.
42.7
x – y = sinx – siny,
5x + 9y = 28
x – sinx = y – siny
5x + 9y = 28
Розглянемо функцію f(t) = t – sint. Тоді перше рівняння можна записати f(x) = f(y)
f'(t) = 1 – cost > 0 для будь–якого t. Отже, y = f(t) зростаюча, тому з f(x) = f(y) маємо x = y
| x = y5x + 9x = 28 | x = 2y = 2 |
14 x = 28
x = 2
Відповідь: (2; 2).
42.8
3x + cosx = 3y + cosy;
x2 + y = 2
f(t) = 3t + cost
f'(t) = 3 – sint > 0
y = f(t) зростаюча
f(x) = f(y) → x = y
x = y
x2 + x – 2 = 0
x1 = 1 y1 = 1
x2 = –2 y2 = –2
Відповідь: (1; 1); (–2; –2).
42.9
2x9 – x5 ≤ 2 – x
2x9 – x5 + x – 2 ≤ 0
f(x) = 2x9 – x5 + x – 2
f'(x) = 18x8 – 5x4 + 1
18x8 – 5x4 + 1 = 0
Коренів нема, f'(x) > 0 x ∈ R
f(x) = 2x9 – x5 + x – 2 зростає на (–∞; ∞)
при х = 1 f(1) = 0, отже для x > 1 f(x) > 0, для x < 1 f(x) < 0.
Отже, розв'язком нерівності є проміжок (–∞; 1].
42.10
x7 + 4x > х4
x7 + 4x – x4 > 0
f(x) = x7 – x4 + 4x
f'(x) = 7x6 – 4x3 + 4 = 0
7x6 – 4x3 + 4 = 0
Коренів нема, f'(x) > 0 x ∈ R
y = f(x) зростаюча
при х = 0, f(0) = 0, тобто при x < 0 f(x) < 0 і x > 0 f(x) > 0
Відповідь: (0; ∞)
42.11
Доведіть, що sin > x – x36 x > 0
f(x) = sinx – x + x36
f’(x) = cosx – 1 + x26 = 0
–1 ≤ cosx ≤ 1 при х = 0
–2 ≤ cosx – 1 ≤ 0
при x < 0 f’(x) < 0 спадає
при x > 0 f’(x) > 0 зростає
x > 0 ⇒ f(x) > f(0)
sinx – x + x36 > 0
sinx > x – x36
Доведено
42.12
Доведіть, що cosx ≥ 1 – x22 x ∈ R
f(x) = cosx – 1 + x22
f’(x) = –sinx + x = 0
x = 0
x < 0 f’(x) < 0 спадає
x > 0 g’(x) > 0 зростає
f(x) > f(0)
cosx – 1 + x22 > 0
cosx > 1 – x22 Доведено
42.13
3650 грн – шафа
Збір 12%
3650 • 0б12 = 438 (грн)
42.14
x4 + (x + 2)4 = 82
t = x+x+22 = x + 1
(t – 1)4 + (t + 1)4 = 82
(t – 1)2 • (t – 1)2 + (t + 1)2(t + 1)2 = 82
(t2 – 2t + 1)t2 – 2t + 1) + (t2 + 2t + 1)(t2 + 2t + 1) = 82;
t4 – 2t3 + t2– 2t3 + 4t2 – 2t + t2 – 2t + 1 + t4 + 2t3 + t2 + 2t3 + 4t2 +
+2t + t2 + 2t + 1 = 82;
2t4 + 12t2 + 2 – 82 = 0
t4 + 6t2 – 40 = 0
t2 = 4 t2 = –10
| t = 2t = –2 | ∅ |
| x + 1 = 2x + 1 = –2 | x = 1x = –3 |
Відповідь: –3; 1.
2) х+1 = 1 – х – 3х3
Бачимо, що число 0 є коренем
0+1 = 1 – 0 – 3 • 03
1 = 1
Доведемо, що коренів більше нема.
у = х+1
у’ = 12х+1 > 0 зростаюча
у = 1 – х – 3х3
y’ = –1 – 9x2 y’ < 0 при всіх х
Функція спадна
Якщо, зрост. і спадна функції перетинаються, то тільуи в одній точці, тобто коренів у рівняння більше 1 бути не може.
Відповідь: 0.
43.1
1) у = 8х
асимптоти є осями координат
2) у = 2х – 7 нема
3) у = х2 нема
4) у = –4х
асимптоти – осі координат
43.2
1) у = 4х нема
2) у = 1х асимптоти – осі Ох і Оу
3) у = х нема
4) у = –9х осі координат
43.3
1) f(x) = 1x+2
D(f): x ≠ –2
lim 1x+2 = ∞, x = –2 асимптота
х→–2
2) f(x) = x2- 1x-1
D(f): x ≠ 1
lim x2- 1x-1 = lim x-1(x+1)x-1 = 2 ≠ ∞
х→1 х→1
Функція асимптот не має
43.4
1) f(x) = 4- x22+x
D(f): x ≠ –2
lim 4- x22+x = lim (2 – x) = [2 – (–2)] = 4 ≠ ∞
х→–2 х→–2
асимптот нема.
2) f(x) = 5 x-4
D(f): x ≠ 4
lim 5 x-4 = ∞ x = 4 – асимптота
х→4
43.5
1) f(x) = 4-xx+2
y = kx + l
k = lim 4-xx(x+2) = 0
х→∞
l = lim (4-xx+2 – Ox) = lim 4-xx+2 = –1
х→∞ х→∞
y = –1 – горизонтальна асимптота
2) f(x) = 4x2-3xx+1
k = lim 4x2-3xx+1 = 4
х→∞
l = lim (4x2-3xx+1 – 4x) = lim 4x2-3x+ 4x2- 4xx+1 = lim -7xx+1 = –7
х→∞ х→∞ х→∞
y = 4x – 7 – асимптота
3) f(x) = x2x-2
k = lim x2x(x-2) = 1
х→∞
l = lim (x2x-2 – x) = lim x2- x2+2xx-2 = 2
х→∞ х→∞
y = x + 2 – асимптота
4) f(x) = x3 – 1x
k = lim x3- 1xx = lim (x2 – 1x2) = ∞
х→∞ х→∞
асимптот нема
43.6
1) f(x) = x+73-x
k = lim x+7x(3-x) = 0
х→∞
l = lim (x+73-x – Ox) = –1
х→∞
y = –1 – горизонтальна асимптота
2) f(x) = 2x2+5xx-2
k = lim 2x2+5xx(x-2) = 2
х→∞
l = lim (2x2+5xx-2 – 2x) = lim 2x2+5x- 2x2+ 4xx-2 = 9
х→∞ х→∞
y = 2x + 9 – похила асимптота
3) f(x) = x2x+1
k = lim x2x(x+1) = 1
х→∞
l = lim (x2x+1 – x) = lim x2- x2-xx+1 = –1
х→∞ х→∞
y = x – 1 – похила асимптота
4) f(x) = x2 + 7x
k = lim x2+ 7xx = lim (x – 7x2) = ∞
х→∞ х→∞
асимптот нема
43.7
43.8
43.9
1) f(x) = 3 + xx+5
D(f): x ≠ –5
lim (3 + xx+5) = ∞
х→–5
x = –5 вертикальна асимптота
y = kl + l
k = lim 3+ xx+5x = lim(3x + 1x+5) = 0
х→∞ х→∞
l = lim (3 + xx+5) = 4
х→∞
y = 4 – гориз. асимптота
2) f(x) = 2x2x-2
D(f): x ≠ 2
lim 2x2x-2 = ∞ x = 2 асимптота
х→2
y = kx + l
k = lim 2x2x(x-2) = 2
х→∞
l = lim (2x2x-2 – 2x) = lim 2x2- 2x2+ 4xx-2 = 4
х→∞ х→∞
y = 2x + 4 – похила асимптота
43.10
1) f(x) = 5 – xx-4
D(f): x ≠ 4
lim (5 – xx-4) = ∞
х→4
x = 4 вертикальна асимптота
y = kl + l
k = lim(5x + 1x-4) = 0
х→∞
l = lim (5 – xx-4) = 4
х→∞
y = 4 – похила асимптота (гориз.)
2) 2) f(x) = 3x2x-1
D(f): x ≠ 1
lim 3x2x-1 = ∞ x = 1 вертикальна асимптота
х→1
k = lim 3xx-1 = 3
х→∞
l = lim (3x2x-1 – 3x) = lim 3x2- 3x2+ 3xx-1 = 3
х→∞ х→∞
y = 3x + 3.
43.11
3000 • 840 = 2520000
43.12
x2 + px – 12p2 = 0 x1, x2 – корені
x14 + x24 ≥ 2 + 2
x1 + x2 = –p
x1 • x2 = –12p2
x14 + x24 = (x12)2 + 2x12 x22 + (x22)2 – 2x12 x22 = (x12 + x22)2 – 2(x1x2)2 = (x12 + x22– 2x1x2) • (x12 + x22 + 2x1x2) = ((x1 + x2)2 – x1x2(2 +
+ 2)) • ((x1 + x2)2 – x1x2(2 – 2 )) = ((–p)2 + 12p2(2 + 2))((–p)2 +
+ 12p2(2 + 2)) = (p2 + 12p2(2 + 2))(p2 + 12p2(2 – 2)) ≥ 2 + 2
44.1
| 1) f(x) = xf’(x) = 1f’’(x) = 0 | 2) q(x) = 7q’(x) = 0q’’(x) = 0 | 3) t(x) = x9t’(x) = 9x8t’’(x) = 72x7 | 4) p(x) = cosxp’(x) = –sinxp’’(x) = –cosx |
44.2
| 1) f(x) = –3f’(x) = 0f’’(x) = 0 | 2) q(x) = x2q’(x) = 2xq’’(x) = 2 | 3) φ(x) = sinxφ’(x) = cosxφ’’(x) = –sinx | 4) t(x) = x6t’(x) = 6x5t’’(x) = 30x4 |
44.3
| 1) f(x) = x2 – 4x + 7f’(x) = 2x – 4f’’(x) = 2 | 2) f(x) = x5 + sinxf’(x) = 5x4 + cosxf’’(x) = 20x3 – sinx |
44.4
| f(x) = 5x – 9 – x2f’(x) = 5 – 2xf’’(x) = –2 | 2) f(x) = cosx – x4f’(x) = –sinx – 4x3f’’(x) = –cosx – 12x2 |
44.5
| 1) y = x2 – 3xy’ = 2x – 3y’’ = 2 ≠ 0точок перетину нема | 2) y = x3 + 8xy’ = 3x2 + 8y’’ = 6x = 0x = 0 – абсциса точки перетину |
44.6
| 1) y = x + x2y’ = 1 + 2xy’’ = 2 ≠ 0точок перетину нема | 2) y = 6x – x3y’ = 6 – 3x2y’’ = –6x = 0x = 0 – абсциса точки перетину |
44.7
1) f(x) = ctgx
f’(x) = –1sin2x = –(sinx)–2
f’’(x) = 2(sinx)–3 • cosx = 2cosxsin3x
2) f(x) = 1-2x3x+1
f’(x) = -23x+1- 3 •(1-2x)(3x+1)2 = -6x-2-3+6x(3x+1)2 = -5(3x+1)2
f’’(x) = (–5(3x + 1)–2)1 = 10(3x + 1)–3 • 3 = 30(3x+1)3.
44.8
1) f(x) = tgx
f’(x) = 1cos2x = (cosx)–2
f’’(x) = –2(cosx)–3 • (–sinx) = 2sinxcos3x
2) f(x) = 5x-11+6x
f’(x) = 51+6x- 6(5x-1)(1+6x)2 = 5+30x-30x+6(1+6x)2 = 11(1+6x)2 = 11(1 + 6x)–2
f’’(x) = –22(1 + 6x)–3• 6 = –132 • (1 + 6x)–3.
44.9
1) f(x) = x3 + 3x2 – 7
f’(x) = 3x2 + 6x
f’’(x) = 6x + 6 = 0 x = –1
x = –1 f(–1) = –1 + 3 – 7 = –5
(–1; –5) – точка перетину
x ∈ (–∞; –1] опукла
x ∈ [–1; ∞) угнута
2) f(x) = cosx, x ∈ [0; 2π]
f’(x) = –sinx
f’’(x) = –cosx = 0
cosx = 0
x = π2 + πn, n ∈ z
точки перетину.x = π2
x = 3π2
f(π2) = cosπ2 = 0; f(3π2) = cos3π2 = 0.
x ∈ [0; π2] і x ∈ [3π2; 2π], угнута.
x ∈ [π2; 3π2], опукла.
44.10
1) f(x) = 6x2 – x3 + x;
f’(x) = 12x – 3x2 + 1;
f’’(x) = 12 – 6x = 0;
x = 2.
| точки перетинуx = 2f(2) = 6 • 4 – 8 + 2 = 18 |
(–∞; 2] угнута; [2; ∞) опукла.
2) f(x) = sinx; x ∈ [0; 2π].
f’(x) = cosx;
f’’(x) = –sinx = 0;
x =πn.
| x = π; f(π) = sinπ = 0;(π; 0) – т. перетину. |
(0; π] опукла, [π;2π) угнута.
44.11
f(x) = x4 – 6x2
D(y): R
f(–x)4 – 6(–x)2 = x4 – 6x2 = f(x) парна
Ох: у = 0 х4 – 6х2 = 0
х2(х2 – 6) = 0
х = 0 х = ± 6
(0; 0) (6; 0) (–6; 0)
Оу: х = 0 у = 0
Асимптот нема
f’(x) = 4x3 – 12x = 0
4x(x2 – 3) = 0
x = 0 x = ± 3
xmax = 0 ymax = 0
xmin = 3 ymin = 9 – 6 • 3 = –9
f’’(x) = 12x2 – 12 = 0
x2 = 1 x = ± 1
| x = –1 f(–1) = f(1) = –5x = 1(–1; –5) (1; –5) точки перетину |
44.12
f(x) = 3x2 – x3
D(y): R
f(–x) = 3(–x)2 – (–x)3 = 3x2 + x3 ні парна, ні непарна
Ох: у = 0 3x2 – x3 = 0
x2(3 – x) = 0
x = 0 x = 3 (0; 0) (3; 0)
Oy: x = 0 y = 0
f’(x) = 6x – 3x2 = 0
3x(2 – x) = 0
x = 0 x = 2 xmin = 0 ymin = 0
xmax = 2 ymax = 4
f’’(x) = 6 – 6x = 0
x = 1
x = 1
y = 2
(1; 2) – точка перегину
44.13
1) f(x) = xx2- 1;
D(f): x ≠ ± 1;
f’(x) = x2- 1-2x •x(x2- 1)2 = - 1-x2(x2- 1)2;
f’’(x) = -2x(x2- 1)2- 2x2- 1•2x •(-1- x2)(x2- 1)4 = -2x(x2- 1)- 4x(-1- x2)(x2- 1)3 = -2x3+ 2x+4x+4x3)(x2- 1)3 = 2x3+6x(x2- 1)3 = 0;
2x3 + 6x = 0;
2x(x2 + 3) = 0;
x = 0.
x = 0, y = 0.
(0; 0) – точка перетину.
х ∈ (–∞; –1) ∪ (–1; 0] опукла вгору.
х ∈ [0; 1) ∪ (1; ∞] угнута.
2) f(x) = tgx, x ∈ (–π2; π2) ;
f’(x) = 1cos2x = (cosx)–2;
f’’(x) = –2(cosx)–3 • (–sinx) = 2sinxcos3x;
2sinxcos3x = 0;
x = πn, n ∈ z.
x = 0, f(0) = 0, (0; 0) – точка перетину.
(–π2; 0] опукла вгору;
[0; π2) угнута.
44.14
1) f(x) = x21- x2 D(f): x ≠ ± 1
f’(x) = 2x1- x2+ 2x(x2)(1- x2)2 = 2x-2x3+ 2x3(1- x2)2 = 2x(1- x2)2
f’’(x) = 2(1- x2)2- 21- x2•-2x•2x(1- x2)4 = 21- x2+ 8x2(1- x2)2 = 6x2+ 2(1- x2)2
f’’(x) = 0
6x2+ 2(1- x2)3 = 0
∅
x ∈ (–∞; –1), (1; ∞) опукла вгору
х ∈ (–1; 1) опукла вниз
2) f(x) = ctgx x ∈ (0; π)
f’(x) = –1sin2x = –(sinx)–2
f‘‘(x) = 2(sinx)–3 • cosx = 2cosxsin3x
cosx = 0
x = π2 + πn, n ∈ z
| x = π2f(π2) = ctgπ2 = 0(π2; 0) – точка перетину |
x ∈ (0; π2] опукла вниз
х ∈ (π2; π) опукла вгору
44.15
f(x) = x-3(x-2)2
D(f): x ≠ 2
Ні парна, ні непарна
Ох: у = 0 х = 3 (3; 0)
Оу: х = 0 у = -34 (0; –34)
f’(x) = (x-2)2- 2(x-2)(x-3)(x-2)4 = x-2-2(x-3)(x-2)3 = x-2-2x+6(x-2)3 = 4-x(x-2)3
| xmax = 4ymax = 14 |
f’’(x) = -x-23-3(x-2)2•(4-x) (x-2)6 = 2-x-3(4-x)(x-2)4 = 2-x-12+3x(x-2)4 = 2x-10(x-2)4 = 0
x = 5
44.16
f(x) = x4 - x2
D(f): x ≠ ± 2
Непарна, бо f(–x) = -x4 -(-x2) = –f(x)
Ох: у = 0 х = 0
Оу: х = 0 у = 0 (0;0)
x = 2 i х = –2 вертик. асимптота
f’(x) = 4- x2+ 2x2(4-x2)2 = x2+ 4(4-x2)2
f’(x) > 0 зростає при всіх х.
f’’(x) = 2x(4- x2)2- 24- x2•-2x•(x2+ 4)(4-x2)4 = 2x4- x2+ 4x(x2+ 4)(4-x2)3 = 8x-2x3+ 4x3+ 16x(4-x2)3 = 2x3+ 24x(4-x2)3
f’’(x) = 0
2x3 + 24x = 0
2x(x2 + 12) = 0
x = 0
(0; 0) – точка перетину
44.17
f(x) = 324x2- x3
1) D(f): 4x2 – x3 ≠ 0
x2(4 – x) ≠ 0
x ≠ 0 x ≠ 4
2) Ні парна, ні непарна
3) Ох: у = 0 324x2- x3 = 0
∅
точок перетину з Ох нема
Оу: х = 0 не визначена
4) х = 0 х = 4 – вертик. асимптоти
5) Похилі асимптоти:
k = lim 32x(4x2- x5) = 0
x→ ∞
b = lim(324x2- x3 – Ox) = 0
x→ ∞
y = 0 горизонт. асимптота
6) f’(x) = -(8x-3x2)(4x2- x3)2 = 0
8x – 3x2 = 0
x(8 – 3x) = 0
x = 0 x = 83
xmin = 83 ≈ 2,7
ymin = 324 • 649- (83)3 = 322569- 51227 = 32 •27256 = 278 = 3,375 ≈ 3,4
7) f’’(x) = 6x-8(4x2- x3)2- 24x2- x3•(8x-3x2)(3x2- 8x)(4x2- x3)4 =
= 6x-84x2- x3+ 2(8x-3x2)2(4x2- x3)3 =
= 24x3- 6x4- 32x2+ 8x3+ 2(64x2- 48x3+ 9x4)(4x2- x3)3 =
= 32x3- 6x4- 32x2+ 128x2- 96x3+ 18x4(4x2- x3)3 = 12x4- 64x3+ 96x2(4x2- x3)3
f’’(x) = 0
12x4 – 64x3 + 96x2 = 0
4x2(3x2 – 16x + 24) = 0
x = 0 3x2 – 16x + 24 = 0
D = 256 – 4 • 3 • 24 < 0
∅
точок перетину нема
f’’(x) > 0 при всіх допуст. х, функція опукла вниз.
44.18
30% – учні поч. школи
70% – учні сер. і старшої шк.
1) 600 • 0,7 = 420 (уч) – учні сер. і ст. шк.
2) 420 • 0,2 = 84 (уч) – вивч. німецьку мову.
44.19
x1+x + 3-x = 2x2+ 1
ОДЗ: 1 + x ≥ 0 x ≥ –1
3 – x ≥ 0 x ≤ 3 [–1; 3]
y = 2x2+ 1 – зростаюча
xmin = 0 ymin = 2
y = x1+x + 3-x – спадна
Зростаюча і спадна перетин. в одній точці.
Підбором знаходимо корінь.
х = 1
11+1 + 3-1 = 212+ 1
22 = 22
Відповідь: 1.
